Journals / Hacettepe Hukuk Fakültesi Dergisi / 2026 / Cilt: 16 Sayı: 5

A PARENT’S ABSENCE FROM WORK DUE TO A CHILD’S TEMPORARY ILLNESS AND INCOME SECURITY: AN ASSESSMENT OF TURKISH LAW IN LIGHT OF GERMAN LAW

ÇOCUĞUN GEÇİCİ HASTALIĞI NEDENİYLE EBEVEYNİN İŞTEN UZAK KALMASI VE GELİR GÜVENCESİ: ALMAN HUKUKU IŞIĞINDA TÜRK HUKUKUNA İLİŞKİN BİR DEĞERLENDİRME

Betül Erkanlı Başbüyük(DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ, HUKUK FAKÜLTESİ)
Duygu Çelebi Demir(ÇANKIRI KARATEKİN ÜNİVERSİTESİ, HUKUK FAKÜLTESİ, ÖZEL HUKUK BÖLÜMÜ, İŞ VE SOSYAL GÜVENLİK HUKUKU ANABİLİM DALI)0000-0002-6029-9564
Pages
1606–1662
Publication Date
2026-10-26
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

On this basis, the adequacy of the existing protection under Turkish law is assessed, and the elements of a possible protective framework that could be developed with reference to German law are discussed.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:The need for care arising from a child’s temporary illness may give rise to a conflict between a working parent’s duty of care and supervision under family law and their obligation to perform work under their employment contract.
📊
Key Findings & Data:The German legal framework is analysed from a comparative law perspective, with particular attention to Sections 275/3 and 616 of the German Civil Code (BGB) and Section 45 of Book V of the German Social Code (SGB V), which specifically provides for exemption from the obligation to work due to a child’s illness and compensation for the resulting loss of income.
💡
Conclusion & Impact:On this basis, the adequacy of the existing protection under Turkish law is assessed, and the elements of a possible protective framework that could be developed with reference to German law are discussed.
🔬Design:Modeling & Simulation
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Çocuğun üstün yararı · çocuğun geçici hastalığı · ebeveynin bakım yükümlülüğü

Abstract

The need for care arising from a child’s temporary illness may give rise to a conflict between a working parent’s duty of care and supervision under family law and their obligation to perform work under their employment contract. This conflict raises, on the one hand, the question of whether the parent may be temporarily exempted from the obligation to work in order to care for the child and, on the other, how any resulting loss of wages or income should be compensated. This study examines the issue in light of the best interests of the child, the protection of the child’s care needs, and the parent’s duty of care, and assesses the legal consequences of taking time away from work due to a child’s temporary illness under labour and social security law. The German legal framework is analysed from a comparative law perspective, with particular attention to Sections 275/3 and 616 of the German Civil Code (BGB) and Section 45 of Book V of the German Social Code (SGB V), which specifically provides for exemption from the obligation to work due to a child’s illness and compensation for the resulting loss of income. In particular, the exemption from the obligation to work under Section 45 SGB V and the income protection provided through child sickness benefit are considered a functional model for Turkish law. On this basis, the adequacy of the existing protection under Turkish law is assessed, and the elements of a possible protective framework that could be developed with reference to German law are discussed.

Özet

Çocuğun geçici hastalığı hâlinde ortaya çıkan bakım ihtiyacı, çalışan ebeveyn bakımından aile hukukundan kaynaklanan bakım ve gözetim yükümlülüğü ile iş sözleşmesinden doğan iş görme borcunun çatışmasına yol açabilmektedir. Bu çatışma, bir yandan ebeveynin çocuğun bakımını üstlenebilmesi için iş görme borcunu geçici olarak ifa etmeme olanağına sahip olup olmayacağı, diğer yandan bu nedenle ortaya çıkabilecek ücret ve gelir kaybının nasıl telafi edileceği sorularını gündeme getirmektedir. Çalışmamız kapsamında sorun, çocuğun üstün yararı, bakım ihtiyacının korunması ve ebeveynin bakım yükümlülüğü çerçevesinde ele alınmakta, çocuğun geçici hastalığı nedeniyle ebeveynin işten uzak kalmasının iş hukuku ve sosyal güvenlik hukuku bakımından doğurduğu hukuki sonuçlar değerlendirilmektedir. Çalışmamızda, Alman hukukunda, BGB § 275/3 ve § 616 hükümleri ile çocuğun hastalığı nedeniyle iş görme borcundan muafiyet ile gelir kaybının telafisini özel olarak düzenleyen SGB V § 45 hükümleri karşılaştırmalı hukuk yöntemiyle incelenmektedir. Özellikle SGB V § 45 kapsamında tanınan iş görme borcundan muafiyet ile hastalık parası aracılığıyla sağlanan gelir güvencesi, Türk hukuku bakımından işlevsel bir model olarak değerlendirilmekte, bu çerçevede Türk hukukundaki korumanın yeterliliği ve Alman hukukundaki düzenlemelerden hareketle geliştirilebilecek koruma modelinin esasları tartışılmaktadır.

🔖

Cite This Article

Başbüyük, B. E., Demir, D. Ç. (2026). A PARENT’S ABSENCE FROM WORK DUE TO A CHILD’S TEMPORARY ILLNESS AND INCOME SECURITY: AN ASSESSMENT OF TURKISH LAW IN LIGHT OF GERMAN LAW. Hacettepe Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 16 Sayı: 5, 1606–1662. https://doi.org/10.32957/hacettepehdf.2042910

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (62)

  1. Akdeniz, Ayşe Ledün. İş İlişkilerinde İmkânsızlık. İstanbul: On İki Levha Yayınları, 2018.
  2. Akyiğit, Ercan. “Yıllık Ücretli İzin Kurumunda Yeni Bir Durum: Yıllık İznin İşverence Kısaltımı (İndirimi)”, Çalışma ve Toplum Dergisi 3, no. 30 (2011): 73–92.
  3. Alp, Mustafa, ve Dilek Dulay Yangın. “Haklı yahut Geçerli Fesih Nedeni Olarak İşyerinde Yaşanan Duygusal İlişkiler – Anayasa Mahkemesi ve Yargıtay Kararları Çerçevesinde Değerlendirmeler.” Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi 27, no. 2 (2021): 1380–1415.
  4. Alpagut, Gülsevil. “İş Sözleşmesinin Feshinde Haklı-Geçerli Neden Ayrımı ve Yargıtay’ın Konuya İlişkin Kararlarının Değerlendirilmesi.” Sicil İş Hukuku Dergisi, no. 1 (2006): 71–83.
  5. Ateş, Derya. “İsviçre Hukuku’ndaki Gelişmeler Işığında Ana Babanın Ergin Çocuğun Bakım ve Eğitim Giderlerini Karşılama Yükümlülüğü.” Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, no. 47 (2021): 179–214.
  6. Aydın, Ufuk. “Aile Dostu İş Hukuku Karşılaştırmalı Bir İnceleme.” In Prof. Dr. Sarper Süzek’e Armağan, C. 3, edited by Süleyman Başterzi. Beta, 2011.
  7. Aydın, Ufuk, ve Seher Demirkaya. “Çalışma Yaşamında Aile Dostu İş Hukuku Uygulamaları.” İş ve Hayat 3, no. 6 (2017): 72–104.
  8. Baybora, Dilek. İşte Aile Hakları (İngiltere-Türkiye Örnekleri). Legal, 2014.
  9. Baysal, Mustafa. “İşçilerin Sahip Olduğu İzin Haklarının 4857 Sayılı İş Kanunu Bakımından Değerlendirilmesi.” HAK-İŞ Uluslararası Emek ve Toplum Dergisi 9, no. 24 (2020): 268–283.
  10. Birinci Uzun, Tuba. “Eğitimine Devam Eden Ergin Çocuğa Ödenen Nafakanın Bazı Yargıtay Kararlarında Yardım Nafakası Olarak Nitelendirilmesi.” Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 20, no. 2 (2018): 89–125.
  11. Brose, Wiebke. “Das erkrankte Kind des Arbeitnehmers im Arbeits- und Sozialrecht.” NZA, no. 13 (2011): 719–724.
  12. Caniklioğlu, Nurşen. “İş İlişkisinin Sona Ermesi ve Kıdem Tazminatı.” In Yargıtay’ın İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Kararlarının Değerlendirilmesi 2017. On İki Levha, 2019.
  13. Caniklioğlu, Nurşen. “Sözleşme ile Bayram ve Genel Tatil Günlerinde Çalışmayı Kabul Eden İşçinin Bu Günlerde Çalışmaması Devamsızlık Sayılır Mı?.” Sicil İş Hukuku Dergisi, no. 48 (2022): 13–32.
  14. Caniklioğlu, Nurşen, ve Canan Ünal. “Karşılaştırmalı Hukuk Işığında Türk Hukukunda Bakım Sigortasının Kurulmasının Gerekliliği.” In Prof. Dr. Sarper Süzek’e Armağan, C. 3, edited by Süleyman Başterzi. Beta, 2011.
  15. Civan, Orhan Ersun. İşçinin Yan Yükümlülükleri. Beta, 2021.
  16. Çelik, Nuri, Nurşen Caniklioğlu, Talat Canbolat, ve Ercüment Özkaraca. İş Hukuku Dersleri. 36. Bası. Beta, 2025.
  17. Doğan, Bahar. “Uluslararası Sözleşmeler Işığında Çocukların Kişisel Hakları.” Yüksek lisans tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kamu Hukuku Anabilim Dalı, İnsan Hakları Hukuku Programı, 2021.
  18. Doğan, Sevil. İş Hukukunda İşçinin İş ve Aile Yaşamı Uyumunun Sağlanması. Seçkin, 2022.
  19. Doğan, Sevil. “İşçinin İşe Devamsızlığında Haklı Mazeretinin Tespiti.” Adalet Dergisi, no. 75 (2025): 665–698. Ekmekçi, Ömer, ve Esra Yiğit. Bireysel İş Hukuku. 7. Baskı. On İki Levha, 2025.
  20. Erdem, Mehmet, ve Aslı Makaracı Başak. Aile Hukuku. 2. Baskı. Seçkin, 2024.
  21. Erkan Şahin, Duygu. “4857 Sayılı İş Kanunu Ek Madde 2’ye Göre Mazeret İzni Hakkı.” Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 14, no. 39 (2025): 268–284.
  22. Ertürk, Şükran. İş İlişkisinde Temel Haklar. Seçkin, 2002.
  23. Eyrenci, Öner. “Türk Hukukunda Ücretsiz İzinler.” İstanbul Barosu Çalışma Hukuku Komisyonu Bülteni, no. 5 (2001): 39–48.
  24. Fountoulakis, Christiana, ve Peter Breitschmid. “Art. 276 ZGB.” In Basler Kommentar, Zivilgesetzbuch I, Art. 1–450 ZGB, 6. Auflage, edited by Thomas Geiser and Christiana Fountoulakis. Helbing Lichtenhahn, 2018.
  25. Gmünder, Evelyne. “Art. 276 ZGB.” In ZGB Kommentar – Schweizerisches Zivilgesetzbuch – OFK – Orell Füssli Kommentar, 4. Auflage, edited by Jolanta Kren Kostkiewicz, Stephan Wolf, Marc Amstutz, and Roland Fankhauser. Orell Füssli, 2021.
  26. Gören, Zafer. “Çocuğun Temel Hakları.” Anayasa Yargısı Dergisi 15 (1998): 113–176.
  27. Greiner, Stefan. “Familienfreundliches Arbeitsrecht? – Die Erkrankung des Kindes als Gegenstand widersprüchlicher Regelungen.” NZA, no. 9 (2007): 490–495.
  28. Güneş Başak, ve Faruk Barış Mutlay. “Yeni Borçlar Kanununun ‘Genel Hizmet Sözleşmesi’ne İlişkin Hükümlerinin İş Kanunu ve 818 Sayılı Kanunla Karşılaştırılarak Değerlendirilmesi.” Çalışma ve Toplum 3, no. 30 (2011): 251-288.
  29. Hazar, Zeynep. “İnsan Hakları Çatışmalarının Çözümlenmesinde Çocuğun Üstün Yararı İlkesinin İşlevi: Türk Anayasa Mahkemesi Kararları Çerçevesinde Bir Değerlendirme.” Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 26, no. 2 (2022): 647–684.
  30. Henssler, Martin. “Das Leistungsverweigerungsrecht des Arbeitnehmers bei Pflichten- und Rechtsgüterkollisionen.” AcP, no. 190 (1990): 538–571.
  31. Henssler, Martin. “§ 616 Vorübergehende Verhinderung.” In Münchener Kommentar zum Bürgerlichen Gesetzbuch, Band 5: Schuldrecht – Besonderer Teil II, 9. Auflage, edited by Martin Henssler and Wolfgang Krüger. C.H. Beck, 2023.
  32. Kabakcı, Mahmut. “İş ile Aile Hayatının Bağdaştırılması: Bakım İzni.” Yalova Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, no. 1 (2012): 51–84.
  33. Kıraç Adır, Esma. “Ana Babanın Engelli Çocuğa Karşı Eğitim ve Bakım Yükümlülüğü: Türk Medeni Kanunu Hükümleri Çerçevesinde Bir İnceleme.” Türkiye Adalet Akademisi Dergisi 16, no. 64 (2025): 95–140.
  34. Kleinebrink, Wolfgang. “Arbeitsbefreiung zur Betreuung eines Kindes.” DB, no. 18 (2020): 952–957.
  35. Mollamahmutoğlu, Hamdi, Muhittin Astarlı, ve Ulaş Baysal. İş Hukuku. 7. Baskı. Lykeion, 2022.
  36. Narmanlıoğlu, Ünal. Ferdi İş İlişkileri. 5. Bası. Beta, 2014.
  37. Ocak, Saim. “İşçinin Ardı Ardına İki İşgünü Devamsızlığı (Yargıtay Karar Tahlili).” Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi 20, no. 1, Özel Sayı (2014): 201–221.
  38. Odaman, Serkan. “Yargıtay Kararları Işığında İşçinin İşine Devamsızlıkta Bulunması ve Hukuki Sonuçları.” Çimento İşveren Dergisi 18, no. 2 (2004): 4–15.
  39. Oğuzman, M. Kemal. Türk Borçlar Kanunu ve İş Mevzuatına Göre Hizmet (İş) Akdinin Feshi. İsmail Akgün Matbaası, 1955.
  40. Özer, Hatice Duygu. “Çalışanların Mazeret İzinlerine Toplu Bakış.” Legal İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Dergisi 19, no. 73 (2022): 43–110.
  41. Pekel, Abdulkadir. Aile Hayatına Saygı Hakkı: AİHM’in Geliştirdiği İlkeler Bağlamında Bir İnceleme. Liberte, 2016. Pepping, Georg. “BGB § 616 Vorübergehende Verhinderung.” In Mutterschutz/Elterngeld/Elternzeit, 6. Auflage, edited by Friedbert Rancke and Georg Pepping. Nomos, 2022.
  42. Pepping, Georg. “SGB V § 45 Krankengeld bei Erkrankung des Kindes.” In Mutterschutz/Elterngeld/Elternzeit, 6. Auflage, edited by Friedbert Rancke and Georg Pepping. Nomos, 2022.
  43. Pepping, Georg. “Vorbemerkung zur Arbeitsbefreiung und Entgeltfortzahlung bei Erkrankung bzw. Verletzung eines Kindes und pandemiebedingten Betreuungsnotwendigkeiten.” In Mutterschutz/Elterngeld/Elternzeit, 6. Auflage, edited by Friedbert Rancke and Georg Pepping. Nomos, 2022.
  44. Robbers, Gerhard. “GG Art. 6.” In Grundgesetz, 8. Auflage, edited by Peter M. Huber and Andreas Voßkuhle. C.H. Beck, 2024.
  45. Rolfs, Christian. “SGB V § 45 Krankengeld bei Erkrankung des Kindes.” In Erfurter Kommentar zum Arbeitsrecht (ErfK), 26. Auflage, edited by Rudi Müller-Glöge et al. C.H. Beck, 2026.
  46. Scholl, Bernd. “Die Unzumutbarkeit der Arbeitsleistung nach § 275 Abs. 3 BGB.” Jura (2006): 283–290.
  47. Sevimli, K. Ahmet. “İş İlişkisinin Sona Ermesi ve Kıdem Tazminatı.” In Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemelerinin İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Kararlarının Değerlendirilmesi 2022. On İki Levha, 2025.
  48. Sözer, Ali Nazım. “Hasta İşçinin İş İlişkisi.” Yayımlanmamış doktora tezi, Ege Üniversitesi, 1981.
  49. Sümer, Haluk Hadi. “Yargıtay Kararlarının Işığında İşçinin İşe Devamsızlığı Nedeniyle Hizmet Sözleşmesinin Feshi.” In Prof. Dr. Metin Kutal’a Armağan. TÜHİS, 1998.
  50. Süzek, Sarper. İş Akdinin Askıya Alınmasının Genel Teorisi. Savaş, 1989.
  51. Süzek, Sarper. “İş Akdinin Askıya Alınması ve Ücretsiz İzinler.” Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 9, Özel Sayı (2007): 115–133.
  52. Süzek, Sarper, ve Süleyman Başterzi. İş Hukuku. 25. Baskı. Beta, 2025.
  53. Şahin Emir, Asiye. İş ve Sosyal Güvenlik Hukukunda Analık. Adalet, 2019.
  54. Şakar, Müjdat. İş Hukuku Uygulaması. 13. Baskı. Beta, 2022.
  55. Taşkent, Savaş. “İş Sözleşmesinin Askıya Alınması ve Ücretsiz İzin Uygulaması.” Sicil İş Hukuku Dergisi, no. 3 (2006): 20–28.
  56. Terzioğlu, Ahmet. “Yargıtay Kararları Işığında İşçinin Yıllık Ücretli İzin Hakkı.” Ekonomi İşletme Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Dergisi (JEBPIR) 11, no. 1 (2025): 17–29.
  57. Treichel, Stefan. “Nochmals: Das Leistungsverweigerungsrecht nach § 275 III BGB im Spannungsfeld von Beruf und Familie.” NZA, no. 8 (2016): 459–463.
  58. Urhanoğlu İştar, ve Damla Kaynar. “Deprem ve Diğer Doğal Tehlikelerin İş Sözleşmesine Etkileri.” Türkiye Adalet Akademisi Dergisi 15, no. 57 (Ocak 2024): 433-482.
  59. von Coelln, Christian, ve Sina Fontana. “GG Art. 6.” In Grundgesetz, 10. Auflage, edited by Michael Sachs. C.H. Beck, 2024.
  60. von Roetteken, Torsten. “Aktuelle Auswirkungen der Entgelttransparenzrichtlinie.” NZA-RR, no. 4 (2024): 169–176.
  61. World Health Organization. “Questions about Noncommunicable Diseases.” 2011. Erişim Tarihi 24 Ağustos 2026. https://cdn.who.int/media/docs/default-source/ncds/task-force-migration/high-level-meeting-documents/qa-hlm.pdf?sfvrsn=683b1cbe_4.
  62. Yılmaz, Süleyman. Medeni Hukuk, C. III: Aile Hukuku. Yetkin, 2023.