AI Summary & Key Takeaways
AI InsightSuffix -(y)Ar is also used for the indefinite future tense (present tense) in Bojnurd dialect.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
The future tense describes events that will occur or are likely to occur after the time of speaking. The future tense is treated within the tense category with various semantic sub-divisions. Therefore, events that will occur or are likely to occur in the future can be semantically distinguished in various Turkic language fields and marked with different morphological elements. This situation is also reflected in the terminology of Turkic language studies, where the future tense is divided into semantic subfields: “future, definite future, categorical definite future, etc.” and “aorist, indefinite, uncertain, doubtful, predictive, infinitive present tense, etc.” In Turkic languages, suffix -Ar ~ -(y)(X)r is generally used for the indefinite future tense (aorist) and the present tense. The indefinite future tense function of suffix -Ar ~ -(y)(X)r is observed in all historical and contemporary areas of the Turkic language. Suffix -Ar ~ -(y)(X)r, with its present tense function, is used in some dialects/dialects in the Old Turkic period and today. Suffix -Ar ~ -(y)(X)r, with its present tense function, is intermittent and sporadic. In historical Turkic languages, this suffix is used for the indefinite future tense and the present tense, as well as occasionally for the definite future tense. After the 13th century, when morphology was renewed in Turkic languages, other suffixes for the definite future tense developed. Bojnurd dialect of Khorasan Turkic does not contain the definite future tense suffixes that developed in the Oghuz or Chaghatai dialects. Bojnurd dialect has an older definite future tense suffix of -(y) Ar. Suffix -(y)Ar is also used for the indefinite future tense (present tense) in Bojnurd dialect.
Özet
Gelecek zamanda konuşma zamanından sonra ortaya çıkacak ya da çıkma ihtimali bulunan olaylar anlatılır. Gelecek zaman, zaman kategorisinde farklı semantik alt ayrımlarla ele alınır. Bu sebeple gelecekte ortaya çıkacak veya çıkma ihtimali bulunan olaylar, Türk dili alanlarında semantik olarak ayırt edilebilmekte ve farklı biçim bilgisi unsurlarıyla işaretlenebilmektedir. Söz konusu durum, Türk dili incelemelerinin terminolojisine de yansır ve gelecek zaman, “gelecek, kesin gelecek, kategorik belirli gelecek vb.” ile “geniş, belirsiz, kesin olmayan, şüpheli, tahminî, bitmeyen şimdiki zaman vb.” semantik alt alanlara ayrılır. Türk dili alanlarında -Ar ~ -(y)(X)r eki, genellikle belirsiz gelecek zaman ve şimdiki zaman için kullanılagelir. -Ar ~ -(y)(X)r ekinin belirsiz gelecek zaman işlevi, Türk dilinin bütün tarihî ve çağdaş alanlarında görülür. -Ar ~ -(y)(X)r eki, şimdiki zaman işleviyle ise Eski Türkçede ve bugün bazı lehçelerde/ağızlarda yer alır. Bu ek, tarihî Türk dili alanlarında belirsiz gelecek zaman ve şimdiki zaman yanında, yer yer, kesin gelecek zaman için de kullanılır. Türk dili alanlarında biçim bilgisinin yenilendiği 13. yüzyıldan sonra kesin gelecek zaman için başka ekler de gelişir. Horasan Türkçesinin Bocnurd ağzında Oğuz ya da Çağatay grubu lehçelerinde gelişen kesin gelecek zaman ekleri yer almaz. Bocnurd ağzında daha eski bir kesin gelecek zaman eki olarak -(y)Ar bulunur. -(y)Ar eki, Bocnurd ağzında aynı zamanda belirsiz gelecek zaman için de kullanılır.