Dergiler / Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2020 / Cilt: 7 - Sayı: 13

Dinî Tutum ve Peygamber Tasavvuru Arasındaki İlişkiye Dair Mukayeseli Bir Araştırma: Ülkü İmam Hatip Lisesi ve Mevlana Ortaokulu Örneği

A Comparative Study on the Relationship Between Religious Attitude and the Conception of the Prophet: Ülkü Imam Hatip High School and Mevlana Secondary School Example

Sayfa
83–118
Yayın Tarihi
2022-10-13
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Araştırma neticesinde, öğrencilerin yaş değişkeniyle genel dini tutum ve davranış; namaz kılma sıklığıyla genel dini tutum, biliş ve duygu boyutları arasında pozitif ilişki tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırmada, lise ve ortaokul öğrencilerinin dinî tutumları ile peygamber tasavvurları arasındaki ilişki, çeşitli bağımsız değişkenler açısından incelenmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Yine insancıllık, mitik ve beşerîlik boyutları, okul türüne göre; hadislere eleştirel bakış ve beşerîlik boyutları ise cinsiyet değişkenine göre anlamlı farklılık göstermiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Araştırma neticesinde, öğrencilerin yaş değişkeniyle genel dini tutum ve davranış; namaz kılma sıklığıyla genel dini tutum, biliş ve duygu boyutları arasında pozitif ilişki tespit edilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Din Psikolojisi · tutum · dini tutum

Özet

Bu araştırmada, lise ve ortaokul öğrencilerinin dinî tutumları ile peygamber tasavvurları arasındaki ilişki, çeşitli bağımsız değişkenler açısından incelenmiştir. Ölçme aracı olarak “Dini Tutum Ölçeği” ve “Peygamber Tasavvur Ölçeği” kullanılmıştır. Araştırma neticesinde, öğrencilerin yaş değişkeniyle genel dini tutum ve davranış; namaz kılma sıklığıyla genel dini tutum, biliş ve duygu boyutları arasında pozitif ilişki tespit edilmiştir. Yaş değişkeni ile genel peygamber tasavvuru, mucizevi yön, insancıllık; namaz kılma sıklığı ile mitik ve hata yapma boyutları arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Yine insancıllık, mitik ve beşerîlik boyutları, okul türüne göre; hadislere eleştirel bakış ve beşerîlik boyutları ise cinsiyet değişkenine göre anlamlı farklılık göstermiştir. Genel dini tutum ile genel peygamber tasavvuru, insancıllık ve mucizevi boyut arasında anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Davranış boyutuyla genel peygamber tasavvuru, mucizevi boyut ve hadislere eleştirel bakış arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Duygu boyutuyla insancıllık ve mitik; ilişki boyutuyla insancıllık arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur.

Abstract

In this study, the relationship between the religious attitudes of the secondary and high school students and the prophet imagery were examined in terms of various independent variables. "Religious Attitude Scale" and "Prophetic Scale" were used as measurement tools. As a result of the research, it was found that there was a positive correlation between the variable of student age and the frequency of prayer and the overall religious attitude, cognition and emotion dimensions. There is a significant relationship between general prophet imagery and age variable, his miraculous aspect, humanism; a significant relationship was found between prayer frequency and mythic and error-making dimensions. Besides, humanity, mythic and humanity dimensions, according to the type of school; Critical view of hadiths and humanity dimensions were found to vary, differed significantly with respect to gender variable. A significant relationship was found between overall religious attitude and general prophet imagery, humanism and his miraculous dimension. A significant relationship was found between the behavioral dimension and the general prophet imagery, his miraculous dimension and the critical view of the hadiths. Finally, a significant relationship was oberved between humanity and myth and the emotional dimension; a significant relationship was found between dimension of the relationship and humanism.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÇINAR, H. A. (2022). Dinî Tutum ve Peygamber Tasavvuru Arasındaki İlişkiye Dair Mukayeseli Bir Araştırma: Ülkü İmam Hatip Lisesi ve Mevlana Ortaokulu Örneği. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 7 - Sayı: 13, 83–118. https://ajindex.com/articles/505769

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. Aydın, Muhammed. “Kur’an’da Peygamber Tasavvuru”. Gümüşhane Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 8/15 (2019), 35-60.
  2. Ayten, Ali – Tura, Hatice. “Affetme ve Dindarlık, Hayat Memnuniyetini Nasıl Destekler?”. İslami İlimler Dergisi 12/2 (2007), 27-54.
  3. Ayten, Ali. “Din ve Sağlık: Bireysel Dindarlık, Sağlık Davranışları ve Hayat Memnuniyeti İlişkisi Üzerine Bir Araştırma”. Din bilimleri Akademik Araştırma Dergisi 13/3 (2013), 7-31.
  4. Bağcı, H. Musa. “Ulaşılmaz Örnek Peygamber Tasavvurunun Tarihsel Teşekkülü”. Dokuz Eylül Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 19 (2004), 103-136.
  5. Balcı, İsrafil. “Erken Dönem Arap Kültüründe Peygamberlik Tasavvuru”. Ekev Akademik Dergisi 10/29 (2006), 11-134.
  6. Budak, Selçuk. “Tutum”. Psikoloji Sözlüğü. 7048. Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları, 2009.
  7. Cüceloğlu, Doğan. İnsan ve Davranışı. Psikolojinin Temel Kavramları. İstanbul: Remzi Kitabevi, 2006.
  8. Çayır, Celal. “Ergenlerin Dini İnanç, Şüphe ve Dini Tutumları Üzerine Bir Araştırma”. Bilimname 17 (2014), 59-88.
  9. Diyanet İşleri Başkanlığı. “Hıristiyanlık”. Dünya Dinleri. ed. Şinasi Gündüz. 77-135. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2007.
  10. D'onofrio, Brian M. vd. “Dini Bağlılık, Tutum ve Davranışlar Üzerindeki Biyolojik ve Sosyal Etkileri Anlama: Bir Genetik Davranış Perspektifi”. çev. Celal Çayır. Dicle Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 12/2 (2010/2), 145-185. Ebû Davud, Süleyman b. Eş'as Es-Sicistânî. Sünen-i Ebi Dâvud. nşr. Kemal Yusuf el- Hûd. 2 cilt. Beyrut: Darul cenân, y.y., 1409/1988. El-Askalânî, İbn-i Hacer. Fethu’l Bari Sahihi, Buhari Şehri. çev. Beşir Eryarsoy vd. İstanbul: Polen&Karınca Yayınları, 2011.
  11. Erdoğan, Halide Nur Özüdoğru. ‘‘Ergenlik Döneminin Dinî ve Toplumsal Gelişimi’’, AİBÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 14/1 (2014), 153-165
  12. Erul, Bünyamin. “Uydurma Rivayetlerde Peygamber Tasavvuru”. İslam’ın Anlaşılmasında Sünnetin Yeri ve Değeri (Kutlu Doğum Sempozyumu, 2001). 419-435. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 2003.
  13. Gül, Serdar Kenan. – Güneş, İsmail Dinçer. “Ergenlik Dönemi Sorunları ve Şiddet”, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Dergisi 11/1 (2009), 79-101.
  14. Güven, Hülya. Depresyon ve Dindarlık. İstanbul:
  15. Marmara Üniversitesi,
  16. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2008.
  17. Hamacheck, Don E. “Ergen Benliğinin Psikolojisi ve Gelişimi”. Ergenliği Anlamak. çev. Ö. Hakan Ersever. 111-151. Ankara: İmge Yayınevi, 2002.
  18. Hökelekli, Hayati. “Ölümle İlgili Davranışların Dini İnançla İlişkisi Üzerine Bir Ara