Dergiler / Tasavvuf İlmi ve Akademik Araştırma Dergisi / 2014 / Cilt: 2 - Sayı: 34

Osmanlı'dan Cumhuriyet'e Norşin Dergâhı ve Şeyh Abdurrahman-ı Tâğî

Norşin Dervish Convent From Ottoman to the Republic and Sheikh Abdurrahman-i Tâğî

Sayfa
73–108
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Osmanlı Devleti'nden Cumhuriyet'e geçiş yıllarında gerek dergâh ve medrese olarak, gerek Birinci Dünya Savaşı ve Kurtuluş Savaşı'ndaki rolüyle gerekse Suriye'ye kadar uzanan geniş bir coğrafyada toplumu sosyal, dinî, siyasî ve hatta askerî alanda etkileyen çok önemli bir mekândır ve bu önemini hâlen devam ettirmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Nakşbendî-Hâlidî yolunun önemli dergâhlarından biri olan Norşin Dergâhı, Bitlis'e bağlı Güroymak ilçesinde Şeyh Abdurrahman-ı Tâğî tarafından yaklaşık 1875 yılında kurulmuştur.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu tarihten sonra dergâh ve medresede görev yapan Şeyh Fethullah-i Verkânisî, Şeyh Muhammed Ziyâuddîn, Şeyh Masum, Şeyh Maşuk gibi âlim ve ârif şahıslar sayesinde kısa sürede bir ilim ve irfan merkezi hâline gelmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Osmanlı Devleti'nden Cumhuriyet'e geçiş yıllarında gerek dergâh ve medrese olarak, gerek Birinci Dünya Savaşı ve Kurtuluş Savaşı'ndaki rolüyle gerekse Suriye'ye kadar uzanan geniş bir coğrafyada toplumu sosyal, dinî, siyasî ve hatta askerî alanda etkileyen çok önemli bir mekândır ve bu önemini hâlen devam ettirmektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Nakşbendî-Hâlidî yolunun önemli dergâhlarından biri olan Norşin Dergâhı, Bitlis'e bağlı Güroymak ilçesinde Şeyh Abdurrahman-ı Tâğî tarafından yaklaşık 1875 yılında kurulmuştur. Bu tarihten sonra dergâh ve medresede görev yapan Şeyh Fethullah-i Verkânisî, Şeyh Muhammed Ziyâuddîn, Şeyh Masum, Şeyh Maşuk gibi âlim ve ârif şahıslar sayesinde kısa sürede bir ilim ve irfan merkezi hâline gelmiştir. Osmanlı Devleti'nden Cumhuriyet'e geçiş yıllarında gerek dergâh ve medrese olarak, gerek Birinci Dünya Savaşı ve Kurtuluş Savaşı'ndaki rolüyle gerekse Suriye'ye kadar uzanan geniş bir coğrafyada toplumu sosyal, dinî, siyasî ve hatta askerî alanda etkileyen çok önemli bir mekândır ve bu önemini hâlen devam ettirmektedir.

Abstract

Norşin Dervish Convent, one of the important convents of NaqshibandiKhalidi order, was founded in Güroymak town of the city of Bitlis by Sheikh Abdurrahman-i Tâğî around the year 1875. The convent turned into an important center of knowledge and wisdom in a short time thanks to the scholars and sheikhs who worked in the convent and madrasa after that year such as Sheikh Fethullah-i Verkânisî, Sheikh Muhammed Ziyâuddîn, Sheikh Masum, and Sheikh Maşuk. During the years of transition from the Ottoman State to the Republic of Turkey, it has become an important place both as a convent and as a madrasa by its role in both the First World War and the War of Independence. It influenced the society living in the wide geography extending down to Syria in social, religious, political, and even military fields. Its significance still continues today.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

BAZ, İ. (2014). Osmanlı'dan Cumhuriyet'e Norşin Dergâhı ve Şeyh Abdurrahman-ı Tâğî. Tasavvuf İlmi ve Akademik Araştırma Dergisi, Cilt: 2 - Sayı: 34, 73–108. https://ajindex.com/articles/359115

Kaynakça (12)

  1. Abdurrahman-ı Tâğî, İşaretler-Şeyh Abdurrahman-ı Tâğî-Şeyh Muhammed Ziyauddîn, haz. A. Selahaddin Kınacı, İstanbul: Sey-Tac Yay., 2013. Abdurrahman-ı Tâğî, İşaretler, haz. Mehmet Ildırar-Ali Okur, İstanbul: Umran Yay., 1989. Abdurrahman-i Tâğî, Şeyh Abdurrahman-i Tâhî'nin Mektupları, trc. Ahmet Yıldırım-Enbiya Yıldırım, İstanbul: Sey-Tac Yay., 2007.
  2. Akgündüz, Murat, Osmanlı Medreseleri, İstanbul: Beyan Yay., 2004.
  3. Akot, Bülent, "Nurşin Medresesinin Yetiştirdiği Mutasavvıflar", Medrese ve İlahiyat Kavşa- ğında İslami İlimler, Bingöl 2013.
  4. Algar, Hamid, "Nakşibendiyye", DİA, XXXII. Arvasî, Seyyid Sıbğatullah, Minah, der. Hâlid-i Ölekî, trc. Yahya Pakiş, [yy.] 1982. Arvasî, Seyyid Sıbğatullah, Minah, der. Mevlânâ Hâlid-i Şirvânî Olekî, trc. Siraceddin Önlüer-Hüseyin Okur, İstanbul: Semerkant Yay., 2013.
  5. Atatürk, Kemal, Nutuk Vesikaları, Ankara:
  6. Atatürk, Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Atatürk Araştırma Merkezi Yay., 1991.
  7. Aydeniz, Veysel, Seyyid Şefik Arvâsî, İstanbul: Nubihar Yay., 2013.
  8. Ayte, Fethullah, "Medreseler", Medrese Geleneği ve Modernleşme Sürecinde Medreseler Sempozyumu, Muş 2013. Azzâvî, Abbas, Aşâiru'l-Irak, I-II, Mektebetu'l-Hadârât, Beyrut [ts.]. Badıllı, Abdulkadir, "Bediuzzaman Said Nursi'ye Göre Medreselerin Modernleşmesi", Medrese Geleneği ve Modernleşme Sürecinde Medreseler Sempozyumu, I-II, Muş 2013.
  9. Baz, İbrahim, "Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî'nin Halifelerinden Şeyh Hâlid-i Cezerî ve Basret Dergâhı", Tasavvuf: İlmî ve Akademik Araştırma Dergisi, sayı: 32, 2013, s. 139-167. _____, "Şırnak Bölgesinden Yaşayan Nakşî Şeyh Aileleri ve İdil'de Yaşayan Mutasavvıflar", Geçmişten Günümüze İdil Sempozyumu, İstanbul 2011, s. 347-361. _____, "Güneydoğuda Bir İrfan Merkezi: Serdahl Tekkesi ve Külliyesi", Şırnak Üniversitesi İlâhiyat Fakültesi Dergisi, sayı: 2, 2011/2. Bırifkanî, Seyyid Mahmut, Bırifkan Seyyidleri, Ankara 2011.
  10. Bingöl, Abdulkadir, Kulîlkên Baxe Botan, İstanbul 2008.
  11. Bingöl, Nevzat, Bitlis İsyanı ve Şeyh Selim, İstanbul: Do Yay., 2013.
  12. BOA, İ.DH. 962.97124 BOA, 13351, ML.VRD.TMT.d. BOA, Tarih: 03/S/1320 (Hicrî), Dosya No: 1845, Gömlek No: 138332, Fon Kodu: BEO. BOA, Tarih: 06//1915 (Miladi), Dosya No: 2111, Gömlek No: 4, Fon Kodu: HR.SYS. BOA, Tarih: 07//1915 (Miladi), Dosya No: 2111, Gömlek No: 1, Fon Kodu: HR.SYS. BOA, Tarih: 18//1915 (Miladi), Dosya No: 2111, Gömlek No: 6, Fon Kodu: HR.SYS. BOA,Tarih: 29/Ş/1241 (Hicrî), Dosya No: 560, Gömlek No: 28283, Fon Kodu: C.EV. BOA., İDH. 76124. Bruinessen, Martin Van, Ağa Şeyh Devlet, trc. B