SavedAdd your journal

Journals / Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi / 2021 / Cilt: 61 - Sayı: 1

BATILILAŞMA DÖNEMİ DOĞU EDEBİYATINDA “LES AVENTURES DE TÉLÉMAQUE, FILS D'ULYSSE”İN SERÜVENİ: TÜRKÇE, ARAPÇA VE FARSÇA ÖRNEĞİ

Zeynep TEK
Tülin ARSLAN
Emine ZEYTUNLU
Pages
234–264
Publication Date
2021-06-24
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Ayrıca ideal insanı öne çıkaran didaktik içeriğiyle erek toplumlardaki etik normların pekiştirilmesine ve beynelmilel kültürel karşılaşmaların makul düzeyde gerçekleşmesine katkı sunduğu görülmektedir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Bu çalışma, XIX. yüzyıldan itibaren modernleşme sürecini Batı'yı özellikle Fransa'yı örnek alarak hızlandıran ve güçlü bir yazın geleneği olan Osmanlı, Mısır ve İran toplumunda Les Aventures de Télémaque, fils d'Ulysse (1699) adlı romanın çevirisine gösterilen rağbetin nedenlerini sorgulamaktadır.
📊
Key Findings & Data:François Fénelon (1651-1715) tarafından kaleme alınan eser, matbu kitap olarak Türkçeye, Arapçaya ve Farsçaya XIX. yüzyılda çevrilmiştir.
💡
Conclusion & Impact:Ayrıca ideal insanı öne çıkaran didaktik içeriğiyle erek toplumlardaki etik normların pekiştirilmesine ve beynelmilel kültürel karşılaşmaların makul düzeyde gerçekleşmesine katkı sunduğu görülmektedir.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Doğu Edebiyatı · Batılılaşma · Aydınlanma Felsefesi

Özet

Bu çalışma, XIX. yüzyıldan itibaren modernleşme sürecini Batı'yı özellikle Fransa'yı örnek alarak hızlandıran ve güçlü bir yazın geleneği olan Osmanlı, Mısır ve İran toplumunda Les Aventures de Télémaque, fils d'Ulysse (1699) adlı romanın çevirisine gösterilen rağbetin nedenlerini sorgulamaktadır. François Fénelon (1651-1715) tarafından kaleme alınan eser, matbu kitap olarak Türkçeye, Arapçaya ve Farsçaya XIX. yüzyılda çevrilmiştir. Mevcut çalışma, eserin bu dillerde ilk çeviri romanlardan biri olmasının ortak sebepleri olabileceğini ileri sürmekte; eserin çevirisine verilen önemin, adı geçen toplumların tarihsel süreciyle yakından ilişkili olduğunu belirtmektedir. Bu amaçla işlev odaklı betimleyici çeviribilim yaklaşımından hareketle, çevirilerin gerçekleştiği dönemlerdeki sosyo-tarihsel koşullar üzerinde durulmakta, ardından eserin kimler tarafından hangi saiklerle çevrildiği ve genel olarak etkileri betimlenmektedir. Sonuçta Aydınlanma felsefesinin tesirindeki bu toplumlarda, eserin ideal devletin ve vatandaşın mahiyetine dayalı izlekleri itibarıyla özellikle tercih edildiği görüşüne ulaşılmaktadır. Ayrıca ideal insanı öne çıkaran didaktik içeriğiyle erek toplumlardaki etik normların pekiştirilmesine ve beynelmilel kültürel karşılaşmaların makul düzeyde gerçekleşmesine katkı sunduğu görülmektedir.

🔖

Cite This Article

TEK, Z., ARSLAN, T., ZEYTUNLU, E. (2021). BATILILAŞMA DÖNEMİ DOĞU EDEBİYATINDA “LES AVENTURES DE TÉLÉMAQUE, FILS D'ULYSSE”İN SERÜVENİ: TÜRKÇE, ARAPÇA VE FARSÇA ÖRNEĞİ. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi, Cilt: 61 - Sayı: 1, 234–264. https://ajindex.com/articles/848877

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (12)

  1. Âbidînî, Hasan Mîr. Sad Sâl-i Dâstânnüvîsî-yi İran. C. I. Tahran: Neşr-i Çeşme, 2001. Âdemiyet, Feridun. Endîşehâ-yi Mirzâ Âkâ Hân Kirmânî. 2. basım. Tahran: İntişârât-i Peyâm, 1978. Âdemiyet, Feridun. İdeoloji-yi Nehzet-i Meşrûtiyet-i İrân. C. I. Tahran: Kânûn-i Ketâb-i İrân, 1980. Ahmet Refik. Tarihî Simalar. İstanbul: Kitabhâne-i Askerî-İbrahim Hilmi, 1915.
  2. Akün, Ömer Faruk. “Ahmed Vefik Paşa”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. C. 2. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 1989.143-157. Âryenpûr, Yahya. Ez Sâbâ Tâ Nîmâ. 9. b asım. C. I. Tahran: İntişârât-i Zuvvâr, 2008.
  3. Ayaydın Cebe, Günil Özlem. 19. Yüzyılda Osmanlı Toplumu ve Basılı Türkçe Edebiyat: Etkileşimler, Değişimler, Çeşitlilik. Yayımlanmamış Doktora Tezi. İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi Ekonomi ve Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2009. Ba’alî, Hefnâvî. et-Tercemetu’l-Edebiyye: el-Hitâbu’l-Muhâciru ve Muhâtabatu’l-Âhıri. Amman: Yâzûrî, 2018.
  4. Bawardi, Basiliyus. “First Steps in Writing Arabic Narrative Fiction: The Case of Hadîqat al-Akhbâr”. Die Welts des Islams 48 (2008): 170-195.
  5. Berkes, Niyazi. Türkiye'de Çağdaşlaşma. 18. basım. Haz. Ahmet Kuyaş. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 2012.
  6. Browne, Edward G. The Press and Poetry of Modern Persia. Cambridge: Cambridge University Press, 1914.
  7. Cahen, Albert. “Introduction”. Les Aventures de Télémaque. C. I. Ed. Albert Cahen. Paris: Librairie Hachette, 1920.
  8. XV-CII. Cankara, Murat. İmparatorluk ve Roman: Ermeni Harfli Türkçe Romanları Osmanlı/Türk Edebiyat Tarihyazımında Konumlandırmak. Yayımlanmamış Doktora Tezi. İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi Ekonomi ve Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2011.
  9. Cleveland, William L. Modern Ortadoğu Tarihi. Çev. Mehmet Harmancı. İstanbul: Agora Kitaplığı, 2008.
  10. Dayf, Şevkî. el-Edebu’l-‘Arabiyyu’l-Mu’âsır fî Mısr. Kahire: Dâru’l- Ma’ârif, tsz. Demircioğlu, Cemal. “19. Yüzyıl Osmanlı Toplumunda “Çeviri”ye Yüklenen İşlevler”, Journal of Turkis Studies 49 (2018): 179-202. ed-Dusûkî, ‘Omer. Fi’l-Edebi’l-Hadîs. C. II. Kahire: Dâru’l-Fikri’l-‘Arabî, 1966. Ebüzziya Tevfik. Numûne-i Edebiyât-ı ‘Osmâniye. 6. basım. İstanbul: Matba’a-i Ebüzziya, 1913.
  11. Enginün, İnci. Yeni Türk Edebiyatı: Tanzimat’tan Cumhuriyet’e (1839-1923). İstanbul: Dergâh Yayınları, 2006.
  12. Er, Rahmi. Modern Mısır Romanı-I (1914-1944). Ankara: Hece Yayınları, 2015. Fénelon, François. Kıssatu Tîlîmâk İbn Ûlîsi’l-Hakîm. Çev. İlyâs b. Ferec b. Dâhir el-Halebî. Paris: Fransız Millî Kütüphanesi. Arabe 6243, 1812. Fénelon, François. Tercüme-i Telemâk. Çev.