Çalışmanın amacı bu dönüşüm sürecinin (azgelişmişliği tanımlama, finansal müdahale, yeni ortaya çıkan söylemler), diğer kalkınma süreçleriyle olan benzerlik ve farklılıklarla nasıl bir seyir izlediğini, biyoçeşitliliğin nasıl bir paylaşım mücadelesine çekildiğini ve sürecin toplumların doğayla kurduğu ilişkiyi nasıl dönüştürdüğünü incelemektir.
📌 3 Key Takeaways
🎯
Objective & Hypothesis:1940’lı yıllarda uluslararası gündemin konusu kalkınma sorunsalı, 1990’lı yıllarda “yeşil kalkınmacılık” adı altında “yoksulluk ve çevre” ilişkisi üzerinden uluslararası kuruluşların ve devletlerin tartışmalarında yeniden canlandırılmıştır.
📊
Key Findings & Data:Kalkınma yazınının “azgelişmişliği” tanımlama ve buna “müdahale” yöntemleri bu süreçte yeniden şekillendirilmiştir. 1940’lı yıllarda “azgelişmiş”liğin kriterleri tasarruf, yatırım ve kişi başına düşen gelir üzerinden tanımlanırken; 1990’lı yıllarda yerel halkın ekolojik varlıkları birikim kaynağı değil geçimlik amaçla kullanımı, ortak kullanılan varlıklarda mülkiyetin belirgin olmaması, ekosistem piyasalarının kurulmaması yeşil kalkınma anlayışının “azgelişmişlik” kriterleri olarak sunulmuştur. 1940’lı yıllarda tasarruf oranının yetersizliği ve böylece dış borç üzerinden bir finansal müdahale zemini oluşturulurken; 1990’lı yıllarda ekosistem piyasalarının kurulması için gerekli fon ve ekipman dolayısıyla ortaya çıkan çevre kredileri üzerinden bir finansal müdahale oluşmuştur. “Azgelişmişliği yok etme” söylemi bu dönemde de devam ederken buna yeni söylemler, “fayda paylaşımı”, “doğanın korunması” eklenmiş; ekolojik varlıklar üzerinden yeni piyasalar (biyoçeşitlilik piyasaları; bioprospecting sözleşmeleri, çevresel hizmet ödemeleri, biyoçeşitlilik kredileri/ofsetleri) yaratılmıştır.
💡
Conclusion & Impact:Çalışmanın amacı bu dönüşüm sürecinin (azgelişmişliği tanımlama, finansal müdahale, yeni ortaya çıkan söylemler), diğer kalkınma süreçleriyle olan benzerlik ve farklılıklarla nasıl bir seyir izlediğini, biyoçeşitliliğin nasıl bir paylaşım mücadelesine çekildiğini ve sürecin toplumların doğayla kurduğu ilişkiyi nasıl dönüştürdüğünü incelemektir.
1940’lı yıllarda uluslararası gündemin konusu kalkınma sorunsalı, 1990’lı yıllarda “yeşil kalkınmacılık” adı altında “yoksulluk ve çevre” ilişkisi üzerinden uluslararası kuruluşların ve devletlerin tartışmalarında yeniden canlandırılmıştır. Kalkınma yazınının “azgelişmişliği” tanımlama ve buna “müdahale” yöntemleri bu süreçte yeniden şekillendirilmiştir. 1940’lı yıllarda “azgelişmiş”liğin kriterleri tasarruf, yatırım ve kişi başına düşen gelir üzerinden tanımlanırken; 1990’lı yıllarda yerel halkın ekolojik varlıkları birikim kaynağı değil geçimlik amaçla kullanımı, ortak kullanılan varlıklarda mülkiyetin belirgin olmaması, ekosistem piyasalarının kurulmaması yeşil kalkınma anlayışının “azgelişmişlik” kriterleri olarak sunulmuştur. 1940’lı yıllarda tasarruf oranının yetersizliği ve böylece dış borç üzerinden bir finansal müdahale zemini oluşturulurken; 1990’lı yıllarda ekosistem piyasalarının kurulması için gerekli fon ve ekipman dolayısıyla ortaya çıkan çevre kredileri üzerinden bir finansal müdahale oluşmuştur. “Azgelişmişliği yok etme” söylemi bu dönemde de devam ederken buna yeni söylemler, “fayda paylaşımı”, “doğanın korunması” eklenmiş; ekolojik varlıklar üzerinden yeni piyasalar (biyoçeşitlilik piyasaları; bioprospecting sözleşmeleri, çevresel hizmet ödemeleri, biyoçeşitlilik kredileri/ofsetleri) yaratılmıştır. Çalışmanın amacı bu dönüşüm sürecinin (azgelişmişliği tanımlama, finansal müdahale, yeni ortaya çıkan söylemler), diğer kalkınma süreçleriyle olan benzerlik ve farklılıklarla nasıl bir seyir izlediğini, biyoçeşitliliğin nasıl bir paylaşım mücadelesine çekildiğini ve sürecin toplumların doğayla kurduğu ilişkiyi nasıl dönüştürdüğünü incelemektir.
Adams W vd. (2004). Biodiversity Conservation and the Eradication of Poverty. Science, 306, 1146-1149.
Adams W (2009).Green Development: Environment and Sustainability in a Developing World. London and New York:Routledge. Artuso A (2002).
Bioprospecting, Benefit Sharing, and Biotechnological Capacity Building. World Development, 30(8), 1355-1368.
Aylward B vd. (1993). The Economic Value of Species Information and its Role in Biodiversity Conservation: Costa Rica’s National Biodiversity Institute. IIED Discussion Paper Series. Ballesteros D (2007). The Convention on Biological Diversity or the International Construction of a Contentious Global Common.OASIS, 12, 27-38.
Bucher H vd. (2014). Trade in Environmental Goods and Services: Opportunities and Challenges. International Trade Centre Technical Paper, Geneva. Brush S (1999). Bioprospecting the Public Domain. Cultural Anthropology, 14(4), 535- 555. Byström M vd. (1999). Fair and Equitable: Sharing the Benefits from Use of Genetic Resources and Traditional Knowledge. Swedish Scientific Council on Biological Diversity. Castree N (2003). Bioprospecting: From Theory to Practice (And Back Again). Transactions of the Institute of British Geographers, New Series, 28(1), 35-55. CBD (Convention on Biological Diversity) (1996).Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesi, Resmi Gazete, sayı: 22860. Chichilnisky G. (1993). Property Rights on Biodiversity and the Pharmaceutical Industry. Working Paper, Columbia University, Graduate School of Business, New York. Corson C ve MacDonald K (2012). Enclosing the Global Commons: The Convention on Biological Diversity and Green Grabbing. The Journal of Peasant Studies, 39:2, 263-283.
Çoban A (2004). Caught Between State - Sovereign Rights and Property Rights: Regulating Biodiversity. Review of International Political Economy, 11(4), 739-762.
De Jonge B (2011). What is Fair and Equitable Benefit-Sharing. Journal of Agricultural and Environmental Ethics, 24, 127-146.
Duru B (2003).
Dünya Bankası, GEF ve Küresel Çevre Sorunları. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 58(2), 79-96.
Ercan F (2003).
Modernizm, Kapitalizm ve Azgelişmişlik. İstanbul:
Bağlam Yayınları Escobar A (1998).
Whose Knowledge, Whose Nature? Biodiversity, Conversation, and the Political Ecology of Social Movements. Journal of Political Ecology, 5, 53-82.
Estevo G (2007). Kalkınma. İçinde: W Sachs (der.), Kalkınma Sözlüğü: Bir İktidar Olarak Bilgiye Giriş, Çev. O Etiman, İstanbul: Özgür Üniversite Yayınları Fairhead vd. (2012). G