Journals / Yeni Yüzyıl'da İletişim Çalışmaları / 2026 / Cilt: 4 Sayı: 14

Earthquake News and Expert Opinion in the Context of Journalism Professional Ethics

Gazetecilik Meslek Etiği Bağlamında Deprem Haberleri ve Uzman Görüşü

Erkan Solmaz(BANDIRMA ONYEDİ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-1218-9296
Pages
181–198
Publication Date
2026-07-28
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

The findings reveal that experts developed positive, negative, and neutral future projections based not only on scientific data but also on personal predictions and past references.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Disaster journalism holds a critical position within journalism due to its social responsibility and its function of accurately informing the public.
📊
Key Findings & Data:While seismologists' views play a central role in journalism's informational function, inconsistencies among these opinions undermine the public's need for accurate, reliable information.
💡
Conclusion & Impact:The findings reveal that experts developed positive, negative, and neutral future projections based not only on scientific data but also on personal predictions and past references.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:2025 Verileri
⚙️Variables:Deprem haberciliği · Medya etiği · Bilim iletişimi

Abstract

Disaster journalism holds a critical position within journalism due to its social responsibility and its function of accurately informing the public. In this context, earthquake journalism is particularly important. Expert opinions are among the most crucial sources of information for earthquake news. While seismologists' views play a central role in journalism's informational function, inconsistencies among these opinions undermine the public's need for accurate, reliable information. Conflicting statements from earth scientists in the media following the April 23, 2025, Istanbul earthquake sparked serious public debate, once again bringing the phenomenon of sensational journalism to the forefront. This study examines whether expert opinions during disaster periods serve the purpose of public information or contribute to sensational journalism within the context of journalistic professional ethics. Designed as a qualitative case study, this research analyses the media commentary of 10 seismologists who appeared most frequently, using thematic and hermeneutic analysis. The findings reveal that experts developed positive, negative, and neutral future projections based not only on scientific data but also on personal predictions and past references. It was determined that some experts adopted a tabloid-style discourse, straying from scientific objectivity, both on their social media accounts and in traditional media outlets, creating controversy through personal attacks on colleagues. The study demonstrates that the relationship between media and experts regarding the management of scientific uncertainty and responsible science communication in disaster journalism needs to be reorganised within an ethical framework.

Özet

Afet haberciliği, toplumsal sorumluluk ve kamuyu doğru bilgilendirme işleviyle gazetecilik pratiğinde kritik bir konuma sahiptir. Deprem gibi yaşamsal öneme sahip olaylarda uzman görüşleri, enformasyon işlevinin merkezinde yer alır. Ancak 23 Nisan 2025 İstanbul depremi sonrası medyada yer alan yer bilimcilere ait birbiriyle çelişen açıklamalar, kamuoyunda ciddi tartışmalara yol açmış ve sansasyonel habercilik olgusunu yeniden görünür kılmıştır. Bu çalışma, afet dönemlerinde uzman görüşlerinin kamusal bilgilendirme misyonuna mı yoksa sansasyonel haberciliğe mi hizmet ettiğini gazetecilik meslek etiği bağlamında sorgulamaktadır. Nitel durum çalışması olarak desenlenen araştırmada, medyada en sık yer alan 10 sismoloğun açıklamaları tematik ve hermenötik analizle çözümlenmiştir. Bulgular, uzmanların bilimsel verilerin yanı sıra kişisel tahminlerine ve geçmiş referanslarına dayanan olumlu, olumsuz ve nötr nitelikte gelecek projeksiyonları geliştirdiklerini göstermektedir. Bazı uzmanların hem sosyal medyada hem de geleneksel medyada magazinsel bir söylem benimseyerek bilimsel nesnellikten uzaklaştığı, meslektaşlarına yönelik kişisel saldırılarla polemik yarattığı tespit edilmiştir. Çalışma, afet haberciliğinde bilimsel belirsizliğin yönetimi ve sorumlu bilim iletişimi açısından medya ile uzmanlar arasındaki ilişkinin etik çerçevede yeniden düzenlenmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.

🔖

Cite This Article

Solmaz, E. (2026). Earthquake News and Expert Opinion in the Context of Journalism Professional Ethics. Yeni Yüzyıl'da İletişim Çalışmaları, Cilt: 4 Sayı: 14, 181–198. https://doi.org/10.66009/yyicd.2026.26

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (43)

  1. Afet Haberciliği Rehberi. (2023). Afet haberciliği rehberi. Medya Okuryazarlığı Araştırmaları Dergisi. https://medyaokuryazari.org/afet-haberciligi-rehberi/
  2. Akgül, S. K. (2017). Olağanüstü durumlar, iletişim ve habercilik yaklaşımları. TRT Akademi, 2(3), 6-47.
  3. Altunterim, Y. (2025, Şubat 22). Olası büyük İstanbul depremi hakkında hangi uzman ne düşünüyor? Onedio. https://onedio.com/haber/olasi-buyuk-istanbul-depremi-hakkinda-hangi-uzman-ne-dusunuyor-1130045
  4. Anar, Ü. İ. E. (2021). Sosyal medya ortamında yer alan afet haberlerinde etkileşim: İzmir depremi örneği. Turkish Online Journal of Design Art and Communication, 11(3), 1129-1147.
  5. Ata, F. (2023). Afet haberciliği: Kahramanmaraş merkezli depremler sürecinde sosyal medyaya yönelik bir değerlendirme. TRT Akademi, 8(18), 606-629.
  6. Ayan, V. M., Keten, E. T. (2023). Medyanın yapısal sorunları bağlamında afet haberciliği: 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş deprem haberlerinin gazetelerde çerçevelenmesi. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi İletişim Fakültesi Akademik Dergisi, 2(2), 116-132.
  7. Aydınlık. (2025, Şubat 25). Bilim insanları İstanbul depremini tartışıyor. Aydınlık. https://www.aydinlik.com.tr/haber/istanbulda-deprem-olur-mu-istanbul-depremi-ne-zaman-olur-bilim-insanlari-istanbul-depremini-tartisiyor-370499
  8. Bilici, İ. E., Argun, N. (2017). Medya okuryazarlığı ve eğitimi. Nobel Yayınları.
  9. BirGün. (2025). Uzmanlardan İstanbul depremi hakkında değerlendirme. Erişim adresi: https://www.birgun.net/haber/uzmanlardan-istanbul-depremi-hakkinda-degerlendirme-617698 (2025, Nisan 23).
  10. Budak, E. (2023). Türk medyasının depremle imtihanı: Kahramanmaraş depremini afet haberciliği üzerinden değerlendirmek. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 11(2), 1087-1113.
  11. Coşkun, A. (2023). Sosyal medyada yalan haberle mücadele: Kahramanmaraş deprem haberlerinin teyit.org üzerinden incelenmesi. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 11(2), 1151-1181.
  12. Cumhuriyet. (2025). İstanbul'da 6.2 büyüklüğünden deprem: Uzmanlar ikiye ayrıldı. Erişim adresi: https://www.cumhuriyet.com.tr/turkiye/istanbulda-62-buyuklugunden-deprem-uzmanlar-ikiye-ayrildi-2331701 (2025, Nisan 23).
  13. De Semir, V. (2000). Scientific journalism: Problems and perspectives. International Microbiology, 3(2), 125-128.
  14. Demirel, S. D., Durgeç, P. (2022). Dijital medyada deprem haberlerini infografikler üzerinden okumak: Anadolu Ajansı ve TRT Haber örneği. Journal of Communication, Sociology and History Studies, 2(2), 27-44.
  15. Durgeç, P. (2022). Magazin haberciliğinin itibarsızlaştırma ve dedikodu arasında kalan sorunlu alanı üzerine nitel bir inceleme. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi İletişim Fakültesi Akademik Dergisi, 1(2), 80-105.
  16. Erdoğan, İ. (2006). Türkiye'de ulusal ve yerel gazetelerin habercilik anlayışları: Deprem haberlerinin karşılaştırmalı analizi. Selçuk İletişim, 4(3), 51-64.
  17. Fischhoff, B. (2013). The sciences of science communication. Proceedings of the National Academy of Sciences, 110(3), 14033-14039.
  18. Gadamer, H.-G. (2008). Hakikat ve yöntem (H. Arslan ve İ. Yavuzcan, Çev.). Paradigma Yayınları.
  19. Gezgin, S. (2017). Gözetimi ve magazini sıradanlaştıran bir araç olarak sosyal medya. S. Gezgin & A. E. İralı (Ed.), Yeni medya analizleri (ss. 9–24). Eğitim Yayınevi.
  20. Houston, J. B., Schraedley, M. K., Worley, M. E., Reed, K. & Saidi, J. (2019). Disaster journalism: Fostering citizen and community disaster mitigation, preparedness, response, recovery, and resilience across the disaster cycle. Disasters, 43(3), 591-611.
  21. Hürriyet. (2025). Uzmanlar 6,2'lik İstanbul depremini yorumladı. Erişim adresi: https://www.hurriyet.com.tr/gundem/istanbulda-pes-pese-depremler-artci-sarsintilar-suruyor-burasi-buyuk-deprem-yaratma-kabiliyeti-en-yuksek-yer-42774993 (2025, Nisan 23).
  22. Hürseda. (2025, Şubat 24). Bilim insanları İstanbul depremini tartışıyor. Hürseda. https://hurseda.net/gundem/247907-bilim-insanlari-istanbul-depremini-tartisiyor.html
  23. Karataş, E. O. (2022). Çocuk odaklı haberlerin ana akım ve alternatif medyada sunumu: İzmir depremi örneği. Uluslararası Medya ve İletişim Araştırmaları Hakemli Dergisi, 5(2), 302-326.
  24. Koç, H. (2013). Türk basınının doğal afetlere ilişkin bakış açısını belirlemeye yönelik bir inceleme. Journal of World of Turks, 5(2), 117-131.
  25. Koselioren, M., Cakir, C. (2024). Drowning in a sea of news: The role of doomscrolling, news overload, and news failure in the relationship between news search on social media and news avoidance in natural disaster situations. Communication Studies, 75(5), 650-669.
  26. McQuail, D. & Windahl, S. (2005). İletişim modelleri: Kitle iletişim çalışmalarında (K. Yumlu, Çev.). İmge Kitabevi. Mousavi, S. M., Stogaitis, M., Gadh, T., Allen, R. M., Barski, A., Bosch, R., Robertson, P., Cho, Y., Thiruverahan, N., & Raj,
  27. A. (2025). Gemini and physical world: Large language models can estimate the intensity of earthquake shaking from multimodal social media posts. Geophysical Journal International, 240(2), 1281–1294. https://doi.org/10.1093/gji/ggae436
  28. Peters, H. P., Brossard, D., de Cheveigné, S., Dunwoody, S., Kallfass, M., Miller, S. & Tsuchiya, S. (2008). Science communication: Interactions with the mass media. Science, 321(5886), 204-205.
  29. Sancı, D., & Ardıç Çobaner, A. (2024). Geleneksel ve yeni medyada kriz haberciliği: İzmir depremi haberleri üzerine karşılaştırmalı bir analiz. Kritik İletişim Çalışmaları Dergisi, 6(1), 51–79. https://doi.org/10.53281/kritik.1383013
  30. Saygın, A. U. (2024). Gazetecilik etik ilkeleri çerçevesinde deprem dönemlerinde uygulanması gereken doğru gazetecilik pratikleri. Akademik Yaklaşımlar Dergisi, 15(1), 455-484.
  31. Seeger, M. W., Sellnow, T. L. & Ulmer, R. R. (2003). Communication and organizational crisis. Praeger.
  32. Seto, S., Okuyama, J., Iwasaki, T., Fukuda, Y., Matsuzawa, T. & Ito, K. (2024). Linking affected community and academic knowledge: A community-based participatory research framework based on a Shichigahama project. Scientific Reports, 14(1), 19910.
  33. Sözcü. (2025, Mayıs 20). Şener Üşümezsoy, Naci Görür, Celal Şengör ve Övgün Ahmet Ercan arasında deprem anlaşmazlığı! [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=A2CriW7Vjn0
  34. Şahin, M. ve Öztekin, H. (2020). Medyanın bilimle imtihanı: Türkiye'de gazetelerde yer alan bilim haberleri üzerine bir inceleme. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 33, 178-197.
  35. Taylan, A. ve Ünal, R. (2017). Ana akım medyada sansasyonel habercilik: Sağlık iletişimi örneği. Atatürk İletişim Dergisi, 14, 27-44.
  36. TGRTHABER. (2025, Nisan 20). Deprem uzmanı Şener Üşümezsoy'dan Celal Şengör'e sert tepki: "Hoca değil!" [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=cFZwdUa4JHQ
  37. Torlak, P. ve Aker, H. (2024). Kahramanmaraş depremleri ve habercilerin deneyimleri: Haber üretim süreçlerinin fiziksel, teknik ve etik yönleri. Etkileşim, 7(14), 112-135.
  38. Türkiye Gazeteciler Cemiyeti. (2025). Türkiye Gazetecileri Hak ve Sorumluluk Bildirgesi. https://www.tgc.org.tr/bildirgeler/türkiye-gazetecileri-hak-ve-sorumluluk-bildirgesi.html
  39. Vural, A. M., Boztepe Taşkıran, H., Türkoğlu, S., Sarı, M., Maral, T., Keskin, R. K. ve diğerleri. (2022). Risk iletişiminde geleneksel medya: Gazete haberlerinin deprem felaketleri örnekleminde analizi. Selçuk İletişim, 15(2), 672-701.
  40. Wang, Z., Huang, M., Li, C., Feng, J., Liu, S. & Yang, G. (2023). Intelligent recognition of key earthquake emergency Chinese information based on the optimized BERT-BiLSTM-CRF algorithm. Applied Sciences, 13(5), 3024.
  41. Ward, S. J. A. (2015). The invention of journalism ethics: The path to objectivity and beyond. McGill-Queen's University Press.
  42. Yin, R. K. (2018). Case study research and applications: Design and methods. SAGE Publications.
  43. Yurt. (2025, Temmuz 8). Büyük İstanbul depremi uzmanları ikiye böldü. Yurt Gazetesi. https://www.yurtgazetesi.com.tr/guncel/buyuk-istanbul-depremi-uzmanlari-ikiye-boldu-h231558.html