Journals / Kurdiyat / 2024 / Sayı: 10

Mecîd Hemgulî: Life, Dengbêjî and Writing of the Epic of Mihemed Emîn (Leyla and Mecrûn)

Mecîdê Hemgulî: Hayatı, Dengbejliği ve Mihemed Emin Destanı'nın Yazıya Aktarılması (Leyla ile Mecrûn)

Sevim Hatun Sürücü(BİNGÖL ÜNİVERSİTESİ)0009-0008-9970-9242
Journal
Kurdiyat
Pages
41–65
Publication Date
2024-12-30
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Thanks to his strong memory, many ancient works have survived to the present day.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Dengbêj Mecîd Hemgulî is famous in the Afrin region (Çiyayê Kurmênc).
📊
Key Findings & Data:His works were recorded professionally between 1990 and 2002.
💡
Conclusion & Impact:Thanks to his strong memory, many ancient works have survived to the present day.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:2002 Verileri
⚙️Variables:Dengbêjlik · Dengbêj · Afrin

Abstract

Dengbêj Mecîd Hemgulî is famous in the Afrin region (Çiyayê Kurmênc). Within the framework of the tradition of dengbêj, he was trained alongside the master dengbêj of the region such as Evdê Şerê û Hesen Nazî, and was a friend and master of dengbêj of his time such as Cemîl Horo, Elî Tico and Bavê Selah. His works were recorded professionally between 1990 and 2002. However, no study has been done about his life and works until today. The aim of this study is to introduce Mecid Hemgulî and investigate his balance. Hemgulî's relatives and acquaintances were contacted in order to determine his life, his identity, his works and the process of recording his works. Then, interview questions were prepared and interviews were conducted. Finally, the interview data were transcribed and analyzed. As a result of the analysis, Hemgulî's biography was written. Under the title of Hemgulî's dengbêj, topics such as the master-apprentice relationship, the performance of his works, his works and performance venues were examined. In addition, the meeting of Hemguli and the tambourvan Wehîd Xelîl and the recording of their prayers were touched upon. Within the framework of the study, the epic of Mihemed Emîn (Leyla and Mecnun) was transferred to the literature and added to the study, and brief information was given about the written and oral variants of the work. Arabic, Turkish and regional dialect words in the epic were explained with footnotes. As a result of the study, it turned out that Hemgulî is an important name in the Afrin dengbêj tradition. Thanks to his strong memory, many ancient works have survived to the present day.

Özet

Dengbêj Mecîd Hemgulî, Afrin bölgesinde (Çiyayê Kurmênc) ünlüdür. Dengbêjlik geleneği çerçevesinde, Evdê Şerê û Hesen Nazî gibi bölgenin usta dengbêjlerinin yanında yetişmiş ve kendi döneminde yetişen Cemîl Horo, Elî Tico ve Bavê Selah gibi dengbêjlerle arkadaşlık ve ustalık yapmıştır. Eserleri 1990-2002 yılları arasında professional olarak kayıt altına alındı. Ancak hayatı ve eserleri hakkında günümeze kadar herhangi bir çalışma yapılmamıştır. Bu çalışmanın amacı Mecid Hemgulî'yi tanıtmak ve onun dengbêjliğini araştırmaktır. Hemgulî'nin hayatı, dengbêjliği, eserleri ve eserlerinin kaydedilme sürecini belirlemek amacıyla akraba ve tanıdıklarıyla iletişime geçildi. Daha sonra görüşme soruları hazırlanarak röportajlar yapıldı. Son olarak görüşme verileri yazıldı ve analiz edildi. Analiz sonucunda Hemgulî'nin biyografisi yazıldı. Hemgulî'nin dengbêjliği başlığı altında usta-çırak ilişkisi, eserlerini icrası, eserleri ve icra mekanları gibi konular incelendi. Ayrıca Hemgulî ile temburvan Wehîd Xelîl'in tanışmasına ve kılamlarının kaydedilmesi konusuna değinildi. Çalışma çerçevesinde Mihemed Emîn (Leyla ve Mecnun) destanı literatüre geçirilerek çalışmaya eklendi ve eserin yazılı ve sözlü varyantları hakkın da kısa bilgi verildi. Destanda yer alan Arapça, Türkçe ve bölge ağzına özgü kelimeler dipnotlarla açıklandı. Çalışmanın sonucunda orta çıktı ki Hemgulî Afrin dengbêjlik geleneğinde önemli bir isimdir. Onun güçlü hafızası sayesinde birçok kadim eser günümüze ulaşmıştır.

🔖

Cite This Article

Sürücü, S. H. (2024). Mecîd Hemgulî: Life, Dengbêjî and Writing of the Epic of Mihemed Emîn (Leyla and Mecrûn). Kurdiyat, Sayı: 10, 41–65. https://doi.org/10.55118/kurdiyat.1555489

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (29)

  1. Adak, A. (2018). “Analîzeke Kodîkolojîk li ser Leyla û Mecnûnên Sewadî, Bazîdî û Fuzûlî di Koleksîyona A. Jaba ya Destnivîsên Kurdî de”. Şarkiyat. 10/3 (Ağustos) 1197-1222. https://doi.org/10.26791/sarkiat.443978
  2. Alptekin, B. (2021). Halk Hikayelerinin Motif Yapısı. 11. Baskı. Ankara: Akçağ Yayınları.
  3. Atlı, H. (2024). “Destanên Kurdî ji Alîyê Taybetmendîyên Dirûvî ve”. Şarkiyat 16/1 (Haziran). r. 488-501. https://doi.org/10.26791/sarkiat.1437047
  4. Celîl, O., û Celîl, C. (2016a). Zargotina Kurda: Êpîk û Dastan 1. Vienna: Înstîtûta Kurdzanîyê - Wien.
  5. Celîl, O., û Celîl, C. (2016b). Zargotina Kurda: Êpîk û Dastan 2. Vienna: Înstîtûta Kurdzanîyê - Wien.
  6. Celîl, O., û Celîl, C. (2016c). Zargotina Kurda: Êpîk û Dastan 3. Vienna: Înstîtûta Kurdzanîyê - Wien.
  7. Celîl, O., û Celîl, C. (2023). Kela Dimdimê: Xanê Lepzêrîn. Stenbol: Weşanên Wardoz.
  8. Çobanoğlu, Ö. (2023). Türk Dünyası Epik Destan Geleneği, Ankara: Akçağ Yayınları.
  9. Dezgehê Sema Kurd (2012). Geştek di Bîrweriya Çiyayê Kurmênc de. Sûriye: Weşanxana El-Zeman.
  10. Hatun Sürücü, S. (2024). "Di Navbera Nerît û Teknolojiyê da: Jiyan û Hunera Kilamcî Elî Dore." Kurdiname (11), 75-95. https://doi.org/10.55106/kurdiname.1536260
  11. Hemkoçer, M. C. (2013). Bêrîvana Cindî: Çend Destan û Serhatiyên devera Efrînê (Rojavayê Kurdistanê). Silêmanî: Enstituya Kelepûrê Kurdî.
  12. Kaplan, Y. (2019). Destana Kela Dimdim û Xanê Lepzêrîn. İstanbul: Nûbihar.
  13. Kurt, Ş. (2023). "Evînek û Du Mesnewî: Danberheveke Naverokî ya Leyla û Mecnûna Sewadî û Leylâ wû Mecnûna Fuzûlî." Mukaddime. 14(1), 177-194. https://doi.org/10.19059/mukaddime.1241516
  14. Le Coq, v. A. (1903). Kurdische Texte: Kurmangi-Erzahlungen und Lieder. Berlin: Zweiter Teil.
  15. Sträuli, B. (2017) - Dewrêşê Evdî - Dewresh, Son of Evdi A Kurmanji Epic as Performed by the Berazi Singer Baqî Xido. Wiesbaden: Harrassowitz Verlag.
  16. Sträuli, B. (2021) “Our Steppe is Vast.”: Kurdish Epics and Tribal Stories from Urfa, 1906 Collected by Oskar Mann. Wiesbaden: Harrassowitz Verlag.
  17. Subaşı, K. (2024). “Ji Mîtolojîyê ber bi Tarîxê û ji Lehengîyê ber bi Evînê Destan Weku Çemkeke Sîwan di Vegêrana Gelî da”. Şarkiyat. 16/1 (Haziran), 104-116. https://doi.org/10.26791/sarkiat.1425264
  18. Vali, S. (2021). Şahnameya Kurdî: Rustemê Zal û Heft Xana Wî. Istanbul:Avesta.
  19. Yaş, Z. (2015a). Şakarên Muzîka Kurdî 1. Amed: Weşanên Şaredariya Bajarê Mezin.
  20. Yaş, Z. (2015b). Şakarên Muzîka Kurdî 2. Amed: Weşanên Şaredariya Bajarê Mezin.
  21. Yaş, Z. (2016). Elî Tico. Folklora Kurda. Jimar: 7.
  22. Luqman Xerza. (2022, February 5). الفنان مجيد حمكلي مع كرد سات [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=XHcJ9_MaxC4
  23. Jindires. (2022, January 6). محمد أمين.ليل مجنون: مجيد حمكلي Mehmed Emîn:Mecîd Hemgulî [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=M3FKnciioe0
  24. Xerza, A. (2024a, Îlon). Pêwendiya Şexsî ji aliyê Sevim Hatun Sürücü.
  25. Xerza, L. (2024b, Îlon). Pêwendiya Şexsî ji aliyê Sevim Hatun Sürücü.
  26. Xelîl, W. (2024, Îlon). Pêwendiya Şexsî ji aliyê Sevim Hatun Sürücü.
  27. Reşîd, M. (2024, Îlon). Pêwendiya Şexsî ji aliyê Sevim Hatun Sürücü.
  28. Hesen, A. (2024, Îlon). Pêwendiya Şexsî ji aliyê Sevim Hatun Sürücü.
  29. Sträuli, B. (2021) “Our Steppe is Vast.”: Kurdish Epics and Tribal Stories from Urfa, 1906 Collected by Oskar Mann. Wiesbaden: Harrassowitz Verlag.