Journals / Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi / 2026 / Cilt: 28 Sayı: 1

Multi-Criteria Route Selection for Disasters and Emergencies: A Case Study of Çankırı Province

Afet ve Acil Durumlar için Çok Kriterli Güzergâh Seçimi: Çankırı İli Uygulaması

Rıfat Can Ayhan(KIRIKKALE ÜNİVERSİTESİ)0009-0005-0668-5594
Yusuf Bera Sanlı(KIRIKKALE ÜNİVERSİTESİ)0009-0003-7577-6671
Emel Güven(OSTİM TEKNİK ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-6106-9720
Pages
251–270
Publication Date
2026-06-30
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

The analysis results indicate that, in the event of a disaster, routes with high accessibility, greater safety, and low traffic density should be prioritized.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Disasters and emergencies are sudden and unpredictable events that significantly impact the social and physical infrastructure of communities.
📊
Key Findings & Data:This study provides a strategic contribution to decision-makers in the field of disaster logistics and emergency planning.
💡
Conclusion & Impact:The analysis results indicate that, in the event of a disaster, routes with high accessibility, greater safety, and low traffic density should be prioritized.
🔬Design:Modeling & Simulation
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Afet Lojistiği · Güzergâh Seçimi · Çok Kriterli Karar Verme

Abstract

Disasters and emergencies are sudden and unpredictable events that significantly impact the social and physical infrastructure of communities. In such situations, disruptions to the transportation network can prevent the timely delivery of aid, thereby substantially increasing the loss of life and property. Ensuring fast, safe, and uninterrupted access to a disaster-stricken area is of critical importance for the success of disaster management. Consequently, the pre-identification of alternative routes is considered a fundamental stage of logistical planning. This study identifies and evaluates various alternative routes that can be used to reach Çankırı from the provinces of Bolu, Karabük, Kastamonu, Çorum, Kırıkkale, and Ankara. Seven different criteria were used to assess these routes: traffic density, proximity to existing highways, accessibility, environmental impact, distance to fuel and residential areas, risk status, and route length. The weights of these criteria were calculated using the Pythagorean Fuzzy Analitic Hierarchy Prosses (AHP) method, while the routes were ranked using the Pythagorean Fuzzy Technique for Order Preference by Similarity to Ideal Solution (TOPSIS) method. The analysis results indicate that, in the event of a disaster, routes with high accessibility, greater safety, and low traffic density should be prioritized. This study provides a strategic contribution to decision-makers in the field of disaster logistics and emergency planning. It also proposes a scientific model that can be integrated with geographic information systems to enhance its applicability.

Özet

Afet ve acil durumlar, toplumların sosyal ve fiziksel altyapısını ciddi şekilde etkileyen, ani ve öngörülemeyen olaylardır. Bu tür durumlarda, ulaşım altyapısında meydana gelen aksaklıklar, yardım hizmetlerinin zamanında ulaştırılmasını engelleyerek can ve mal kayıplarını önemli ölçüde artırabilmektedir. Afet bölgesine ulaşımın hızlı, güvenli ve kesintisiz bir şekilde sağlanabilmesi, afet yönetiminin başarısı açısından kritik bir öneme sahiptir. Bu nedenle, alternatif güzergâhların önceden belirlenmesi, lojistik planlama süreçlerinin en temel aşamalarından biri olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışmada, Bolu, Karabük, Kastamonu, Çorum, Kırıkkale ve Ankara illerinden Çankırı’ya ulaşım sağlayabilecek çeşitli alternatif güzergâhlar belirlenmiş ve bu güzergâhlar yedi farklı kriter doğrultusunda değerlendirilmiştir. Kullanılan kriterler arasında trafik yoğunluğu, mevcut karayollarına uzaklık, ulaşılabilirlik, çevresel etkiler, petrol ve yerleşim noktalarına mesafe, risk durumu ve güzergâh uzunluğu yer almaktadır. Kriterlerin ağırlıkları Pisagor Bulanık Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) yöntemi ile hesaplanmış, güzergâhlar ise Pisagor Bulanık İdeal Çözüme Benzerliğe Göre Sipariş Tercihi Tekniği (TOPSIS) yöntemi kullanılarak sıralanmıştır. Analiz sonuçları, afet anında erişilebilirliği yüksek, güvenliği fazla ve trafik yoğunluğu düşük güzergâhların öncelikli olarak tercih edilmesi gerektiğini göstermektedir. Çalışma, afet lojistiği ve acil durum planlaması alanında karar vericilere stratejik katkı sunmakta ve coğrafi bilgi sistemleriyle entegre edilerek uygulanabilirliği artırılabilecek bilimsel bir model önermektedir.

🔖

Cite This Article

Ayhan, R. C., Sanlı, Y. B., Güven, E., Eren, T. (2026). Multi-Criteria Route Selection for Disasters and Emergencies: A Case Study of Çankırı Province. Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt: 28 Sayı: 1, 251–270. https://doi.org/10.21180/iibfdkastamonu.1768108

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (26)

  1. Altın, B., Özer, B., Güven, E., & Eren, T. (2023). Acil Durum ve Afetlerde Alternatif Güzergâh Seçimi: Kırıkkale İlinde Bir Uygulama. All Sciences Proceedings, 5th International Conference on Applied Engineering and Natural Sciences (ICAENS), 1085–1090.
  2. Altın, B., Özer, B., Güven, E., & Eren, T. (2024). Acil Durum ve Afetler için Destek İl Atanması ve Alternatif Güzergâh Seçimi: Kocaeli İlinde Bir Uygulama. Türk Deprem Araştırma Dergisi, 6(1), 215–235.
  3. Ak, M. F., & Gül, M. (2019). AHP–TOPSIS Integration Extended with Pythagorean Fuzzy Sets for Information Security Risk Analysis. Complex and Intelligent Systems, 5(2), 113–126.
  4. Börühan, G., & Ersoy, P. (2013). Lojistik Süreçler Açısından Afet Lojistiğinin Önemi. Finans Politik ve Ekonomik Yorumlar, 50(578), 75–86.
  5. Candan, G. (2019). Lojistik Performans Değerlendirmesi için Bulanık AHP ve Gri İlişkisel Analiz Yöntemleri ile Bütünleşik Bir Yaklaşım. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(5), 277–286.
  6. Çalık, A. (2021). A Novel Pythagorean Fuzzy AHP and Fuzzy TOPSIS Methodology for Green Supplier Selection in the Industry 4.0 Era. Soft Computing, 25(3), 2253–2265.
  7. Elgün, M. N., & Aşıkoğlu, N. O. (2016). Lojistik Köy Kuruluş Yeri Seçiminde TOPSIS Yöntemiyle Merkezlerin Değerlendirilmesi. Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 18(1), 161–170.
  8. Erdal, H. (2018). Tehlikeli Madde Taşımacılığı Güzergâh Seçimi Problemi için Stokastik Bir Risk Analizi. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(6), 935–943.
  9. Erol, E., Özcan, E., & Eren, T. (2021). Elektrik Üretim Santrallarında İş Güvenliği Uzmanı Seçiminde Hibrit Bir Karar Modeli. Journal of Turkish Operations Management, 5(1), 615–629.
  10. Erkal, T., & Değerliyurt, M. (2009). Türkiye’de Afet Yönetimi. Doğu Coğrafya Dergisi, 14(22), 147–164.
  11. Güven, E., & Eren, T. (2023). İl Afet Risk Azaltma Planı Çerçevesinde Analitik Ağ Prosesi Yöntemi ile Kriter Ağırlıklandırma: Kırıkkale İli için Bir Örnek. Afet ve Risk Dergisi, 6(2), 401–414.
  12. Hamurcu, M., & Eren, T. (2015). Ankara Büyükşehir Belediyesi’nde Çok Ölçütlü Karar Verme Yöntemi ile Monoray Güzergâh Seçimi. Transist, 8, 410–419.
  13. Luo, X., Tzioutzios, D., Tong, Z., & Cruz, A. M. (2022). Find-Natech: A GIS-Based Spatial Management System for Natech Events. International Journal of Disaster Risk Reduction, 76, 1–14.
  14. Önsüz, M., & Atalay, B. (2015). Afet Lojistiği. Osmangazi Tıp Dergisi, 37(3), 1–6.
  15. Özçelik, E. (2023). Afet Lojistiği Üzerine Kavramsal Bir İnceleme. İstanbul Esenyurt Üniversitesi İşletme ve Yönetim Bilimleri Fakültesi Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 3(1), 11–27.
  16. Özyağcı, N., & Oral, E. Z. (2012). Lojistik Süreç Yönetimi ve Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS). Dokuz Eylül Üniversitesi Denizcilik Fakültesi Dergisi, 4(1), 39–54.
  17. Oztaysi, B., Cevik Onar, S., & Kahraman, C. (2020). Social Open Innovation Platform Design for Science Teaching by Using Pythagorean Fuzzy Analytic Hierarchy Process. Journal of Intelligent & Fuzzy Systems, 38(1), 809–819.
  18. Sarımehmet, B., Hamurcu, M., & Eren, T. (2020). Çok Kriterli Karar Verme: Kırıkkale YHT İstasyonu-Şehir Bağlantısının Sağlanması. Demiryolu Mühendisliği, (11), 26–40.
  19. Şen, G., & Esmer, S. (2017). Afet Lojistiği: Bir Literatür Taraması. The International New Issues in Social Sciences, 5(5), 231–250.
  20. Topçu, V. (2013). Küresel Şehir Kavramı ve İstanbul’un Küresel Şehirler Arasındaki Yeri (Yüksek lisans tezi, Marmara Üniversitesi, Türkiye).
  21. Yazıcı, E., Alakaş, H. M., & Eren, T. (2023). Prioritizing of Sectors for Establishing a Sustainable Industrial Symbiosis Network with Pythagorean Fuzzy AHP–Pythagorean Fuzzy TOPSIS Method: A Case of Industrial Park in Ankara. Environmental Science and Pollution Research, 30(31), 77875–77889.
  22. Yıldız, A., Ayyıldız, E., Gümüş, A. T., & Özkan, C. (2019). Ülkelerin Yaşam Kalitelerine Göre Değerlendirilmesi için Hibrit Pisagor Bulanık AHP-TOPSIS Metodolojisi: Avrupa Birliği Örneği. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, (17), 1383–1391.
  23. Yücesan, M., & Gül, M. (2020). Hospital Service Quality Evaluation: An Integrated Model Based on Pythagorean Fuzzy AHP and Fuzzy TOPSIS. Soft Computing, 24(5), 3237–3255.
  24. Yücesan, M., & Kahraman, G. (2019). Risk Evaluation and Prevention in Hydropower Plant Operations: A Model Based on Pythagorean Fuzzy AHP. Energy Policy, 126, 343–351.
  25. Yücesan, M. (2019). Green Supplier Selection for Plastic Industry Using Integrated Model Based on Pythagorean Fuzzy AHP and Fuzzy TOPSIS. İşletme Araştırmaları Dergisi, 11(1), 26–41.
  26. Zaralı, F., Yazgan, H. R., & Delice, Y. (2018). AHP ve VIKOR Bütünleşik Yaklaşımıyla Lojistik Merkez Yer Seçimi: Kayseri İli Örneği. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fen Bilimleri Dergisi, 34(3), 1–9.