SavedAdd your journal

Journals / Aile Psikolojik Danışmanlığı Dergisi / 2026 / Cilt: 4 Sayı: 1

Türkiye’de COVID-19 Salgınının İkinci Evresinde Ebeveynlerde Depresyon, Anksiyete, Stres ve Travma Sonrası Stres Bozukluğunun İncelenmesi

Aykut Günlü(PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-6617-2871
Esra Asıcı(Kilis 7 Aralık Üniversitesi)0000-0003-0872-9042
Musa Çetinkaya(Buca Rehberlik ve Araştırma Merkezi)0000-0002-1619-8440
Pages
94–124
Publication Date
2021-06-28
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Çocuğun koronavirüse yakalanması korkusu, cinsiyet (kadın), yaş, pandemi nedeniyle iş kaybı, COVID-19 pozitif tanısı alma ve COVID-19 pozitif olma şüphesiyle karantinaya alınma değişkenlerinin anlamlı bir etkisi bulunmamıştır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Bu çalışma, Türkiye’de COVID-19 salgınının ikinci evresinde ebeveynlerde depresyon, anksiyete, stres ve travma sonrası stres bozukluğu (TSSB) semptomlarını yordayan değişkenleri incelemeyi amaçlamıştır.
📊
Key Findings & Data:Araştırmaya 416 ebeveyn katılmıştır.
💡
Conclusion & Impact:Çocuğun koronavirüse yakalanması korkusu, cinsiyet (kadın), yaş, pandemi nedeniyle iş kaybı, COVID-19 pozitif tanısı alma ve COVID-19 pozitif olma şüphesiyle karantinaya alınma değişkenlerinin anlamlı bir etkisi bulunmamıştır.
🔬Design:Survey & Empirical Study
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Ebeveynler · COVID-19 · Depresyon

Özet

Bu çalışma, Türkiye’de COVID-19 salgınının ikinci evresinde ebeveynlerde depresyon, anksiyete, stres ve travma sonrası stres bozukluğu (TSSB) semptomlarını yordayan değişkenleri incelemeyi amaçlamıştır. Araştırma yordayıcı korelasyonel araştırma modeline dayanmaktadır. Araştırmaya 416 ebeveyn katılmıştır. Araştırmanın verileri, Depresyon, Anksiyete, Stres-21 Ölçeği, Olayların Etkisi Ölçeği (IES-R) ve demografik bilgi formu aracılığıyla toplanmıştır. Analizlerde frekans dağılımı, aritemetik ortalama ve çoklu doğrusal regresyon analizi tekniği kullanılmıştır. Bulgulara göre, katılımcıların %63.5’i COVID-19 salgınıyla ilgili yüksek düzeyde TSSB göstermektedir. COVID-19’a yakalanma korkusu ile çocuğun pandemi nedeniyle akademik olarak gerilemesi endişesindeki artış ve çevrede COVID-19 pozitif tanısı almış kişilerin varlığı ebeveynlerin depreson, anksiyete, stres ve TSSB semptomlarında artışa yol açmıştır. İş yerine gitmek depresyon, stres ve TSSB semptomlarını negatif olarak yordamıştır. Çocuğun koronavirüse yakalanması korkusu, cinsiyet (kadın), yaş, pandemi nedeniyle iş kaybı, COVID-19 pozitif tanısı alma ve COVID-19 pozitif olma şüphesiyle karantinaya alınma değişkenlerinin anlamlı bir etkisi bulunmamıştır.

🔖

Cite This Article

Günlü, A., Asıcı, E., Çetinkaya, M. (2021). Türkiye’de COVID-19 Salgınının İkinci Evresinde Ebeveynlerde Depresyon, Anksiyete, Stres ve Travma Sonrası Stres Bozukluğunun İncelenmesi. Aile Psikolojik Danışmanlığı Dergisi, Cilt: 4 Sayı: 1, 94–124. https://ajindex.com/articles/1442265

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (74)

  1. Akbaş, Z., & Dursun, C. (2020). Koronavirüs (COVID-19) pandemisi sürecinde özel alanına kamusal alanı sığdıran çalışan anneler. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 7(5), 78-94.
  2. Alon, T. M., Doepke, M., Olmstead-Rumsey, J., & Tertilt, M. (2020). The impact of Covid-19 on gender equality. National Bureau of Economic Research, 1-39. https://doi.org/10.3386/w26947
  3. Antony, M. M., Bieling, P. J., Cox, B. J., Enns, M. W., & Swinson, R. P. (1998). Psychometric properties of the 42-item and 21-item versions of the Depression Anxiety Stress Scales in clinical groups and a community sample. Psychological Assessment, 10(2), 176-181. https://doi.org/10.1037/1040-3590.10.2.176
  4. Artantaş, E., & Gürsoy, H. (2020). COVID-19, toplumsal yansımaları ve alınan yönetimsel önlemler. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2(2), 158-171.
  5. Asıcı, E. (2020). Salgının ruh sağlığı üzerindeki etkileri. TYB Akademi Dil Edebiyat ve Sosyal Bilimler Dergisi, 30, 123-142.
  6. Bareeqa, S. B., Ahmed, S. I., Samar, S. S., Yasin, W., Zehra, S., Monese, G. M., & Gouthro, R. V. (2020). Prevalence of depression, anxiety and stress in china during COVID-19 pandemic: A systematic review with meta-analysis. The International Journal of Psychiatry in Medicine, onlinefirst version. https://doi.org/10.1177/0091217420978005
  7. Başaran, M., & Aksoy, A. B. (2020). Anne-babaların Korona-Virüs salgını sürecinde aile yaşantılarına ilişkin görüşleri. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 71(13), 668-680.
  8. Bueno-Notivol, J., Gracia-Garcia, P., Olaya, B., Lasheras, I., Lopez-Anton, R., & Santabarbara, J. (2021). Prevalence of depression during the COVID-19 outbreak: a meta-analysis of community-based studies. International Journal of Clinical and Health Psychology, 21(1), 100196. https://doi.org/10.1016/j.ijchp.2020.07.007
  9. Cenat, J. M., Blais-Rochette, C., Kokou-Kpolou, C. K., Noorishad, P. G., Mukunzi, J. N., McIntee, S. E.,. & Labelle, P. (2021). Prevalence of symptoms of depression, anxiety, insomnia, posttraumatic stress disorder, and psychological distress among populations affected by the COVID-19 pandemic: A systematic review and meta-analysis. Psychiatry Research, 295, 113599. https://doi.org/10.1016/j.psychres.2020.113599
  10. Ceviz, N., Tektaş, N., Basmaci, G., & Tektaş, M. (2020). Covid 19 pandemi sürecinde üniversite öğrencilerinin kaygı düzeylerini etkileyen değişkenlerin analizi. Uluslararası Eğitim Araştırmacıları Dergisi, 3(2), 312-329. Cluver, L., Lachman, J., M., Sherr, L., Wessels, I., Krug, E., … & McDonald, K. (2020). Parenting in a time of Covid-19. The Lancet, 395. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(20)30736-4
  11. Cooke, J. E., Eirich, R. Racine, N., & Madigan, S. (2020). Prevalence of posttraumatic and general psychological stress during COVID-19: A rapid review and meta-analysis. Psychiatry Research, 292: 113347. https://doi.org/10.1016/j.psychres.2020.113347
  12. Creamer, M., Bell, R., & Failla, S. (2003). Psychometric properties of the impact of event scale—revised. Behaviour Research and Therapy, 41(12), 1489-1496. https://doi.org/10.1016/j.brat.2003.07.010
  13. Çorapçıoğlu, A., Yargıç, İ., Geyran, P., & Kocabaşoğlu, N. (2006). “Olayların Etkisi Ölçeği” (IES-R) Türkçe versiyonunun geçerlilik ve güvenirliği. New/Yeni Symposium Journal, 44(1), 14-22.
  14. Çölgeçen, Y. & Çölgeçen, H. (2020). Covid-19 pandemisine bağlı yaşanan kaygı düzeylerinin değerlendirilmesi: Türkiye örneği. Turkish Studies, 15(4), 261-275. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.44399
  15. Demir-Öztürk, E., Kuru, G., & Demir-Yıldız, C. (2020). Covid-19 pandemi günlerinde anneler ne düşünür çocuklar ne ister? Anne ve çocuklarinin pandemi algisi. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 7(5), 204-220. https://dergipark.org.tr/en/pub/asead/issue/54658/733406
  16. Dikmen, M. (2020). COVID-19 salgınında üniversite öğrencilerinin depresyon düzeylerinin sosyal medya bağımlılığı üzerindeki rolünün incelenmesi: Bir yapısal eşitlik modeli. Bağımlılık Dergisi, 22(1), 20-30.
  17. Duan, L., & Zhu, G. (2020). Psychological interventions for people affected by the COVID-19 epidemic. Lancet Psychiatry, 7(4), 300–302. https://doi.org/10.1016/S2215-0366(20)30073-0
  18. Durankuş, F., & Aksu, E. (2020). Effects of the COVID-19 pandemic on anxiety and depressive symptoms in pregnant women: a preliminary study. The Journal of Maternal-Fetal & Neonatal Medicine, Ahead of print, 1-7. https://doi.org/10.1080/14767058.2020.1763946
  19. Ekiz, T., Ilıman, E., & Dönmez, E. (2020). Bireylerin sağlık anksiyetesi düzeyleri ile COVID-19 salgını kontrol algısının karşılaştırılması. Uluslararası Sağlık Yönetimi ve Stratejileri Araştırma Dergisi, (6), 139-154.
  20. Elbay, R. Y., Kurtulmuş, A., Arpacıoğlu, S., & Karadere, E. (2020). Depression, anxiety, stress levels of physicians and associated factors in Covid-19 pandemics. Psychiatry Research, 290, 113130. https://doi.org/10.1016/j.psychres.2020.113130
  21. Erdoğdu, Y., Koçoğlu, F., & Sevim, C. (2020). COVID-19 pandemisi sürecinde anksiyete ile umutsuzluk düzeylerinin psikososyal ve demografik değişkenlere göre incelenmesi. Klinik Psikiyatri Dergisi, 23. https://doi.org/10.5505/kpd.2020.35403
  22. Erol, M., & Erol, A. (2020). Koronavirüs pandemisi sürecinde ebeveynleri gözünden ilkokul öğrencileri. Milli Eğitim Dergisi, 49(Özel Sayı), 529-551. https://doi.org/10.37669/milliegitim.766194
  23. Ettman, C. K., Abdalla, S. M., Cohen, G. H., Sampson, L., Vivier, P. M., & Galea, S. (2020). Prevalence of depression symptoms in US adults before and during the COVID-19 pandemic. JAMA Network Open, 3(9), e2019686. https://doi.org/10.1001/jamanetworkopen.2020.19686
  24. Gao, J., Zheng, P., Jia, Y., Chen, H., Mao, Y., Chen, S.,. & Dai, J. (2020). Mental health problems and social media exposure during COVID-19 outbreak. Plos One, 15(4), e0231924. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0231924
  25. Gümüşgül, O., & Aydoğan, R. (2020). Yeni tip Koronavirüs-Covid 19 kaynaklı evde geçirilen boş zamanların ev içi rekreatif oyunlar ile değerlendirilmesi. Spor Eğitim Dergisi, (4), 107-114.
  26. Haider, I. I., Tiwana, F., & Tahir, S. M. (2020). Impact of the COVID-19 pandemic on adult mental health. Pakistan Journal of Medical Sciences, 36(COVID19-S4), S90. https://doi.org/10.12669/pjms.36.COVID19-S4.2756
  27. Haleem, A., Javaid, M., & Vaishya, R. (2020). Effects of COVID 19 pandemic in daily life. Current Medicine Research and Practice, 10(2), 78-79. https://doi.org/10.1016/j.cmrp.2020.03.011
  28. Huang, Y., & Zhao, N. (2020). Generalized anxiety disorder, depressive symptoms and sleep quality during COVID-19 outbreak in China: a web-based cross-sectional survey. Psychiatry Research, 288, 112954. https://doi.org/10.1016/j.psychres.2020.112954
  29. Işık, A. (2020). Koronavirüs (COVID-19) salgını döneminde ailede krize müdahale. Akademia Doğa ve İnsan Bilimleri Dergisi 6(1), 1-9.
  30. Jörg, M. F., Benedetto, V., Paul, L. P, & Vera, C. (2020). Challenges and burden of the Coronavirus 2019 (COVID-19) pandemic for child and adolescent mental health: a narrative review to highlight clinical and research needs in the acute phase and the long return to normality. Child Adolesc Psychiatry Ment Health, (14), 20. https://doi.org/10.1186/s13034-020-00329-3
  31. Kar, S. K., Arafat, S. Y., Kabir, R., Sharma, P., & Saxena, S. K. (2020). Coping with mental health challenges during COVID-19. In Coronavirus disease 2019 (COVID-19) (pp. 199-213). Springer, Singapore.
  32. Karaca, N., Aksakal, E., & Kılıç, C. (2020). Covit-19 salgınının Türkiye’de aile içerisinde yol açtığı toplumsal etkiler. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 24(4), 1811-1831.
  33. Keleşoğlu, F., & Adam-Karduz, F. F. (2020). COVID-19 sürecinde dijital ebeveynlik ile anne-baba stresi arasında yordayıcı ilişkiler. Online Journal of Technology Addiction and Cyberbullying, 7(2), 70-102.
  34. Kılınçel, Ş., Kılınçel, O., Muratdağı, G., Aydın, A., & Usta, M. B. (2020). Factors affecting the anxiety levels of adolescents in home‐quarantine during COVID‐19 pandemic in Turkey. Asia‐Pacific Psychiatry, e12406. https://doi.org/10.1111/appy.12406
  35. Koca, Ş. N. (2021). Effects of Covid-19 Outbreak on Turkish Family Structure. Journal of Bitlis Eren University Humanities and Social Sciences, 1(1), 18–38. http://jhs.beu.edu.tr/index.php/jhs/article/view/13/3
  36. Koçak, Z. & Harmancı, H. (2020). COVID-19 pandemi sürecinde ailede ruh sağlığı. Karatay Sosyal Araştırmalar Dergisi, (5), 183-207.
  37. Krishnamoorthy, Y., Nagarajan, R., Saya, G. K., & Menon, V. (2020). Prevalence of psychological morbidities among general population, healthcare workers and COVID-19 patients amidst the COVID-19 pandemic: A systematic review and meta-analysis. Psychiatry Research, 293, 113382. https://doi.org/10.1016/j.psychres.2020.113382
  38. Kurt Demirbaş, N. & Sevgili Koçak, S. (2020). 2-6yaş arasında çocuğu olan ebeveynlerin bakış açısıyla COVID-19 salgın sürecinin değerlendirilmesi. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 7(6), 328-349.
  39. Lancee, W. J., Maunder, R. G., & Goldbloom, D. S. (2008). Prevalence of psychiatric disorders among Toronto hospital workers one to two years after the SARS outbreak. Psychiatric Services, 59(1), 91-95.
  40. Li, J. B., Yang, A., Dou, K., Wang, L. X., Zhang, M. C., & Lin, X. Q. (2020). Chinese public’s knowledge, perceived severity, and perceived controllability of COVID-19 and their associations with emotional and behavioural reactions, social participation, and precautionary behaviour: a national survey. BMC Public Health, 20(1), 1-14. https://doi.org/10.1186/s12889-020-09695-1
  41. Lovibond, P. F., & Lovibond, S. H. (1995). The structure of negative emotional states: Comparison of the Depression Anxiety Stress Scales (DASS) with the Beck Depression and Anxiety Inventories. Behaviour Research and Therapy, 33(3), 335-343. https://doi.org/10.1016/0005-7967(94)00075-U
  42. Morens, D. M., Folkers, G. K., & Fauci, A. S. (2009). What is a pandemic?. The Journal of Infectious Diseases, 200(7), 1018-1021. https://dx.doi.org/10.1086/644537
  43. Oral, T. & Gunlu, A. (2021). Adaptation of the Social Distancing Scale in the covid-19 era: Its association with depression, anxiety, stress and resilience in Turkey. International Journal of Mental Health and Addiction, Advance Publication. https://doi.org/10.1007/s11469-020-00447-1
  44. Özdin, S., & Bayrak Özdin, Ş. (2020). Levels and predictors of anxiety, depression and health anxiety during COVID-19 pandemic in Turkish society: The importance of gender. International Journal of Social Psychiatry, 66(5), 504-511. https://dx.doi.org/10.1177/0020764020927051
  45. Öztürk, M. S., Yılmaz, N., Demir Erbil, D., Hazer, O. (2020). Covid-19 pandemi döneminde hanehalkındaki çatışma ve birlik-beraberlik durumunun incelenmesi. Turkish Studies, 15(4), 295-314. https://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.44424
  46. Prime, H., Wade, M., & Browne, D.T. (2020). Risk and resilience in family well-being during the COVID19 pandemic. American Psychological Association, 75(5), 613-643. https://doi.org/10.1037/amp0000660
  47. Reger, M. A., Stanley, I. H., & Joiner, T. E. (2020). Suicide mortality and coronavirus disease 2019—a perfect storm?. JAMA Psychiatry, 77(11), 1093-1094. https://doi.org/10.1001/jamapsychiatry.2020.1060
  48. Ren, X., Huang, W., Pan, H., Huang, T., Wang, X., & Ma, Y. (2020). Mental health during the Covid-19 outbreak in China: a meta-analysis. Psychiatric Quarterly, 91, 1033-1045. https://doi.org/10.1007/s11126-020-09796-5
  49. Salari, N., Hosseinian-Far, A., Jalali, R., Vaisi-Raygani, A., Rasoulpoor, S., Mohammadi, M.,. & Khaledi-Paveh, B. (2020). Prevalence of stress, anxiety, depression among the general population during the COVID-19 pandemic: a systematic review and meta-analysis. Globalization and Health, 16 (57), 1-11. https://doi.org/10.1186/s12992-020-00589-w
  50. Salehi, M., Amanat, M., Mohammadi, M., Salmanian, M., Rezaei, N., Saghazadeh, A., & Garakani, A. (2021). The prevalence of post-traumatic stress disorder related symptoms in Coronavirus outbreaks: A systematic-review and meta-analysis. Journal of Affective Disorders, 282, 527-538. https://doi.org/10.1016/j.jad.2020.12.188
  51. Santabarbara, J., Lasheras, I., Lipnicki, D. M., Bueno-Notivol, J., Perez-Moreno, M., Lopez-Anton, R.,. & Gracia-Garcia, P. (2021). Prevalence of anxiety in the COVID-19 pandemic: An updated meta-analysis of community-based studies. Progress in Neuro-Psychopharmacology and Biological Psychiatry, 109, 110207. https://doi.org/10.1016/j.pnpbp.2020.110207
  52. Sut, H. K., & Kucukkaya, B. (2020). Anxiety, depression, and related factors in pregnant women during the COVID‐19 pandemic in Turkey: A web‐based cross‐sectional study. Perspectives in Psychiatric Care, Advance online publication. https://doi.org/10.1111/ppc.12627
  53. Şahin, M. K., Aker, S., Şahin, G., & Karabekiroğlu, A. (2020). Prevalence of depression, anxiety, distress and insomnia and related factors in healthcare workers during COVID-19 pandemic in Turkey. Journal of Community Health, 45(6), 1168-1177. https://doi.org/10.1007/s10900-020-00921-w
  54. Qian, M., Wu, Q., Wu, P., Hou, Z., Liang, Y., Cowling, B. J., & Yu, H. (2020). Psychological responses, behavioral changes and public perceptions during the early phase of the COVID-19 outbreak in China: a population based cross-sectional survey. MedRxiv, preprint version, https://doi.org/10.1101/2020.02.18.20024448
  55. Taylor, S. (2019). The psychology of pandemics: Preparing for the next global outbreak of infectious disease. UK: Cambridge Scholars Publishing.
  56. T.C. İçişleri Bakanlığı (2020a, 28 Mart), Koronavirüs tebdirleri kapsamında şehirlerarası otobüs yolcu taşımacılığı ile ilgili ek genelge. https://www.icisleri.gov.tr/koronavirus-tebdirlerikapsaminda-sehirlerarasi-otobus-yolcu-tasimaciligi-ile-ilgili-ek-genelge
  57. T.C. İçişleri Bakanlığı (2020b, 21 Mart), Koronavirüs salgını ile mücadele kapsamında lokantalarla ilgili ek genelge. https://www.icisleri.gov.tr/koronavirus-salgini-ile-mucadelekapsaminda-lokantalarla-ilgili-ek-genelge
  58. T.C. İçişleri Bakanlığı (2020c, 21 Mart), Koronavirüs salgını ile mücadele kapsamında yeni kısıtlama ve tedbirler genelgeleri. https://www.icisleri.gov.tr/koronavirus-ile-mucadele-kapsaminda-sokaga-cikma-kisitlamalari---yeni-kisitlama-ve-tedbirler-genelgeleri
  59. Tengilimoğlu, D., Zekioğlu, A., Tosun, N., Işık, O., & Tengilimoğlu, O. (2021). Impacts of COVID-19 pandemic period on depression, anxiety and stress levels of the healthcare employees in Turkey. Legal Medicine, 48, 101811. https://doi.org/10.1016/j.legalmed.2020.101811
  60. Ustun, G. (2020). Determining depression and related factors in a society affected by COVID-19 pandemic. The International Journal of Social Psychiatry. https://doi.org/10.1177/0020764020938807
  61. Ünal, E., Atik, D. ve Gözüyeşil, E. (2020). Covid-19 pandemisi ve kadınlar. Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 4(1), 1-8.
  62. Üstün, Ç., & Özçiftçi, S. (2020). COVID-19 pandemisinin sosyal yaşam ve etik düzlem üzerine etkileri: bir değerlendirme çalışması. Anadolu Kliniği Tıp Bilimleri Dergisi Özel Sayısı, 25(1), 142-153. https://doi.org/10.21673/anadoluklin.721864
  63. Wang, C., Pan, R., Wan, X., Tan, Y., Xu, L., … & Ho, R. C. (2020). Immediate psychological responses and associated factors during the initial stage of the 2019 coronavirus disease (COVID-19) epidemic among the general population in China. International Journal of Environmental Research and Public Health, 17(5), 1729. https://doi.org/10.3390/ijerph17051729
  64. Weiss D, Marmar C (1997) The impact of Event Scale - Revised. In J. Wilson & T. Keane (Eds), Assessing psychological trauma and PTSD. New York: Guilford.
  65. WHO. (2020a, 2 Şubat). WHO Director-General's opening remarks at the media briefing on COVID-19 - 11 March 2020. https://www.who.int/director-general/speeches/detail/who-director-general-s-opening-remarks-at-the-media-briefing-on-COVID-19---11-march-2020
  66. WHO. (2020b, 16 Aralık). Mental health and psychosocial considerations during the COVID-19 outbreak. https://www.who.int/publications-detail/WHO-2019-nCoVMentalHealth-2020.1.
  67. Yalçın, H., Dai, H., & Erkoç, E. (2020). Ebeveynlerin virüs salginina ilişkin duygu durumlari ve çocuklara etkileri. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 7(9), 128-142.
  68. Yelkikalan, N., Oflaz, A., Doğan, S., & Dalboy, Z. (2020). COVID-19'un Maslow’un ihtiyaçlar hiyerarşisi kuramına etkisi: Durumsallık yaklaşımı bağlamında bir araştırma. Girişimcilik ve Kalkınma Dergisi, 15(2), 139-165.
  69. Yıldırım, A., Boysan, M., & Kefeli, M. C. (2018). Psychometric properties of the Turkish version of the Depression Anxiety Stress Scale-21 (DASS-21). British Journal of Guidance & Counselling, 46(5), 582-595. https://doi.org/10.1080/03069885.2018.1442558
  70. Zhang, T., Cui, X., Zhao, X., Wang, J., Zheng, J., … & Yongsheng, X. (2020). Detectable SARSCov2 viral RNA in feces of three children during recovery period of Covid-19 pneumonia. Journal of Medical Virol, 92(7), 909-914. https://doi.org/10.1002/jmv.25795
  71. Cenat, J. M., Blais-Rochette, C., Kokou-Kpolou, C. K., Noorishad, P. G., Mukunzi, J. N., McIntee, S. E.,. & Labelle, P. (2021). Prevalence of symptoms of depression, anxiety, insomnia, posttraumatic stress disorder, and psychological distress among populations affected by the COVID-19 pandemic: A systematic review and meta-analysis. Psychiatry Research, 295, 113599. https://doi.org/10.1016/j.psychres.2020.113599
  72. Gao, J., Zheng, P., Jia, Y., Chen, H., Mao, Y., Chen, S.,. & Dai, J. (2020). Mental health problems and social media exposure during COVID-19 outbreak. Plos One, 15(4), e0231924. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0231924
  73. Salari, N., Hosseinian-Far, A., Jalali, R., Vaisi-Raygani, A., Rasoulpoor, S., Mohammadi, M.,. & Khaledi-Paveh, B. (2020). Prevalence of stress, anxiety, depression among the general population during the COVID-19 pandemic: a systematic review and meta-analysis. Globalization and Health, 16 (57), 1-11. https://doi.org/10.1186/s12992-020-00589-w
  74. Santabarbara, J., Lasheras, I., Lipnicki, D. M., Bueno-Notivol, J., Perez-Moreno, M., Lopez-Anton, R.,. & Gracia-Garcia, P. (2021). Prevalence of anxiety in the COVID-19 pandemic: An updated meta-analysis of community-based studies. Progress in Neuro-Psychopharmacology and Biological Psychiatry, 109, 110207. https://doi.org/10.1016/j.pnpbp.2020.110207