Journals / NİŞANTAŞI ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER DERGİSİ / 2026 / Cilt: 14 Sayı: 1

A Sociological Evaluation in the Context of the Effects of Social Media on Privacy

SOSYAL MEDYANIN MAHREMİYET ÜZERİNE OLAN ETKİLERİ BAĞLAMINDA SOSYOLOJİK BİR DEĞERLENDİRME

Ali Erdem Akgül(AYDIN ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-4458-9000
Tuğçe Zeynep Abalı Akgül(Aydın Adnan Menderes Üniversitesi)0000-0001-9545-9495
Pages
322–335
Publication Date
2026-06-30
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

The study aims to contribute to the literature by offering a theoretical discussion based on a comprehensive review of existing research on the impacts of social media on privacy.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:The rapid development of digital communication technologies and the centrality of social media in everyday life have prompted a renewed discussion of privacy at both societal and individual levels.
📊
Key Findings & Data:The interaction-oriented structure of Web 2.0 has transformed individuals from mere content consumers into active producers, increasing the visibility of private spaces and blurring the boundaries of the public–private distinction established in modern societies.
💡
Conclusion & Impact:The study aims to contribute to the literature by offering a theoretical discussion based on a comprehensive review of existing research on the impacts of social media on privacy.
🔬Design:Review & Systematic Survey
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Sosyal Medya · Mahremiyet · Ağ Toplumu

Abstract

The rapid development of digital communication technologies and the centrality of social media in everyday life have prompted a renewed discussion of privacy at both societal and individual levels. The interaction-oriented structure of Web 2.0 has transformed individuals from mere content consumers into active producers, increasing the visibility of private spaces and blurring the boundaries of the public–private distinction established in modern societies. The study discusses how the visibility, validation, desirability, popularity, and interaction opportunities offered by social media create a basis for the voluntary erosion of privacy. It also examines how social media generates new public spheres, bringing together individuals from different socio-cultural backgrounds within the same digital space, and how this process collectively reshapes the boundaries of privacy. The scope of this study includes a reassessment of the three dimensions of privacy -spatial, personal, and informational- within the context of social media. This study focuses on a sociological assessment of the effects of social media on privacy and the transformation of privacy within its socio-cultural context. Ultimately, it demonstrates that in an increasingly digitalized society, privacy has ceased to be a fixed domain and has instead become a negotiated, flexible, and often voluntarily violated practice. The study aims to contribute to the literature by offering a theoretical discussion based on a comprehensive review of existing research on the impacts of social media on privacy.

Özet

Dijital iletişim teknolojilerinin hızlı gelişimi ve sosyal medyanın gündelik yaşamın merkezine yerleşmesi; mahremiyet kavramının toplumsal ve bireysel düzeyde yeniden tartışılmasına yol açmıştır. Web 2.0’ın etkileşim temelli yapısı, bireyleri yalnızca içerik tüketicisi olmaktan çıkararak aktif üreticilere dönüştürmüş; bu dönüşüm özel alanın görünürlüğünü artırmış ve modern toplumlarda yerleşik olan kamusal–özel ayrımının sınırlarını belirsizleştirmiştir. Bu çalışmada sosyal medyanın sunduğu görünürlük, onaylanma, beğenilme, popülerleşme ve etkileşim imkânlarının mahremiyetin gönüllü aşınmasına nasıl zemin hazırladığı tartışılmaktadır. Aynı zamanda sosyal medyanın yeni kamusal alanlar yaratması, farklı sosyo-kültürel çevrelerden bireyleri aynı dijital mekânda buluşturması ve bunun sonucunda mahremiyet sınırlarının kolektif olarak yeniden şekillenmesi incelenmektedir. Mahremiyetin üç boyutu olan “mekân”, “kişi” ve “bilgi” mahremiyetinin sosyal medya bağlamında yeniden değerlendirilmesi bu çalışmanın kapsamını oluşturmaktadır. Bu çalışma, sosyal medyanın mahremiyet üzerine olan etkileri çerçevesinde sosyolojik bir değerlendirmeye ve mahremiyetin sosyo-kültürel bağlamdaki dönüşümüne odaklanmaktadır. Netice itibariyle dijitalleşen toplumda mahremiyetin sabit bir alan olmaktan çıkıp müzakere edilen, esneyen ve çoğu zaman gönüllü biçimde ihlal edilen bir pratik hâline geldiği ortaya konmaktadır. Bu çalışmayla literatüre katkı sağlanması amaçlanmıştır ve sosyal medyanın mahremiyet üzerine olan etkileri bağlamında literatür taramasına dayalı olarak teorik bir çerçevede tartışma gerçekleştirilmiştir.

🔖

Cite This Article

Akgül, A. E., Akgül, T. Z. A. (2026). A Sociological Evaluation in the Context of the Effects of Social Media on Privacy. NİŞANTAŞI ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER DERGİSİ, Cilt: 14 Sayı: 1, 322–335. https://doi.org/10.52122/nisantasisbd.1841334

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (46)

  1. Aka, L. B. (2024). Sosyal Ağlar ve Dijital Gözetim, Uşak Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Fakültesi Dergisi, 4(2), 40-48. https://izlik.org/JA92KE34KN
  2. Arendt, H. (2016). İnsanlık Durumu, (B. S. Şener, Çev.; 8. basım), İstanbul, İletişim Yayınları.
  3. Arık, E. (2017). Sosyal Medyada Mahremiyet Görünümleri, Ed: A. Büyükaslan & A. M. Kırık, Sosyal Medya Araştırmaları I (2. basım, ss. 103–132). İstanbul, Çizgi Kitabevi Yayınları.
  4. Baran, A. G. (1992). “Sanayi Sonrası Enformasyon Toplumu Üzerine Tartışmalar”. Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 9(1-2), 53–69.
  5. Bayuk, N. M. ve Öz, A. (2018). “Sosyal Medya Ortamında Gösterişçi Tüketimin Sergilenmesi”, SHSR Journal, 5-27. https://doi.org/10.26450/jshsr.684
  6. Boyd, D. M. and Ellison, N. B. (2007). “Social Network Sites: Definition, History and Scholarship”, Journal of Computer-Mediated Communication, 13(1), Erişim Tarihi: 08.12.2025. DOI:10.1111/j.1083-6101.2007.00393.x
  7. Castells, M. (2004). The Network Society: A Cross-cultural Perspective, Massachusetts, Edward Elgar Publishing.
  8. Castells, M. (2007). “Communication, Power and Counter-power in the Network Society”, International Journal of Communication, 238-266.
  9. Castells, M. (2008). Enformasyon Çağı: Ekonomi, Toplum ve Kültür (Ağ Toplumunun Yükselişi), 2. Basım Çev:, E. Kılıç, İstanbul, Bilgi Üniversitesi Yayınları.
  10. Castells, M. (2013). Enformasyon Çağı: Ekonomi, Toplum ve Kültür (Binyılın Sonu), 2. basım, Çev: E. Kılıç, İstanbul, Bilgi Üniversitesi Yayınları.
  11. Dacheux, É. (2012). Kamusal Alan, É. Dacheux (Der.), Kamusal alan içinde (H. Köse, Çev., ss. 13–27). İstanbul, Ayrıntı Yayınları.
  12. Debord, G. (2014). The Society of the Spectacle, Translated: K. Knabb, Bureau of Public Secrets Publishing, Berkeley/USA.
  13. Dedeoğlu, G. (2014). Özgürlük, Mahremiyet, Demokrasinin Değeri ve Bilişim Toplumunda Maruz Kaldığı Tehditler, Journal of Yaşar University, 9(34), 5887–5897. https://doi.org/10.19168/jyu.03813
  14. Dijk, J. V. (2016). Ağ Toplumu, Çev: Ö. Sakin, İstanbul, Epsilon Yayıncılık.
  15. Ficher-Hübner, S. (1998). Privacy and Security at Risk in the Global Information Society, Information, Communication & Society, 1(4), 420–441. DOI: 10.1080/13691189809358981
  16. Foucault, M. (1978). Discipline and Punish The Birth of Prison, Translated: A. Sheridan. New York, Vintage Books.
  17. Foucault, M. (1980). Power/Knowledge Selected Interviews and Other Writings, 1972-1977. Ed: C. Gordon. New York, Pantheon Books.
  18. Giddens, A. (2010). Mahremiyetin Dönüşümü (Modern Toplumlarda Cinsellik, Aşk ve Erotizm), Çev: İ. Şahin, 2. Basım, İstanbul, Ayrıntı Yayınları.
  19. Giddens, A. (2014). Modernliğin Sonuçları, 6. Basım, Çev: E. Kuşdil, İstanbul, Ayrıntı Yayınları.
  20. Göle, N. (2011). Modern Mahrem: Medeniyet ve Örtünme, 11. Basım, İstanbul, Metis Yayınları.
  21. Güzel, E. (2020). “Dijital Toplum, Kamusal ve Özel Alan: Mahremiyet İlişkilerinin Dönüşümü”, Ed: L. Eraslan, Sosyal Medya Sosyolojisi İçinde, (ss. 63–86), Eskişehir:, Anadolu Üniversitesi Yayınları.
  22. Han, B. C. (2017). Şeffaflık Toplumu, Çev: H. Barışcan, İstanbul, Metis Yayınları.
  23. Jarvis, J. (2012). E-sosyal Toplum: Dijital Çağda Sosyal Medyanın İş ve Gündelik Hayata Etkisi, Çev: Ç. Kök, İstanbul, MediaCat Kitapları.
  24. Korkmaz, İ. (2013). “Facebook ve Mahremiyet: Görmek ve Gözetle(n)mek”, Yalova Sosyal Bilimler Dergisi, 5, 1–20. https://doi.org/10.17828/yasbed.65699
  25. Kuyucu, M. (2015). “Sosyal Medyada Mahremiyet: Türkiye’deki Twitter Kullanıcılarının Mahremiyet Anlayışı”, A. Büyükaslan & A. M. Kırık (Ed.), Sosyal Medya Araştırmaları II: Sosyalleşen Olgular İçinde, (ss. 21–53), Konya, Çizgi Kitabevi.
  26. Nakki, P., Bäck, A., Ropponen, T., Kronqvist, J., Hintikka, K. A., Harju, A., Pöyhtäri, R., & Kola, P. (2011). Social Media for Citizen Participation: Report on the Somus Project, Helsinki: VTT Publications. Oskay, Ü. (2001). İletişimin ABC’si, İstanbul, Der Yayınları.
  27. Özbay, C., Terzioğlu, A., & Yasin, Y. (2011). “Giriş: Türkiye’de Neoliberalleşme ve Mahremiyetin Dönüşümü. Neoliberalizm ve Mahremiyet: Türkiye’de Beden, Sağlık ve Cinsellik, (ss. 9–28), İstanbul, Metis Yayıncılık.
  28. Pinkett, R. D. and Servon L. (2004). Narrowing the Digital Divide: The Potential and Limits of the US Community Technology Movement, Ed.: M. Castells, (The Network Society: A Cross-cultural Perspective), Massachusets: Edward Elgar Publishing.
  29. Posos Devrani, A. E. (2012). Theories of Information Society, Atılım Sosyal Bilimler Dergisi, 2(2), 95–100.
  30. Postman, N. (2006). Teknopoli: Yeni Dünya Düzeni, Çev: M. E. Yılmaz, İstanbul, Paradigma Yayıncılık.
  31. Ross, A. (1995). Tuhaf Hava: Sınırlar Çağında Kültür, Bilim ve Teknoloji, Çev: K. Durand, İstanbul, Ayrıntı Yayınları.
  32. Santos, E. A. (2020). The Society of the Spectacle and the Society of Control, International Journal of Arts and Social Science, Volume 3, Issue 1, January-February 2020.
  33. Sarıyıldız, G. ve Circir, H. U.; (2024). Guy Debord’un “Gösteri Toplumu” Bağlamında Coca Cola İçin Oluşturulan Youtube Videolarının Betimsel Analizi, Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi, Sayı: 40. https://doi.org/10.16878/gsuilet.1361634
  34. Sartori, G. (2006). Görmenin İktidarı, Çev: G. Batuş & B. Ulukan, 2. Basım, İstanbul, Karakutu Yayınları.
  35. Sennett, R. (2013). Kamusal İnsanın Çöküşü, (S. Durak & A. Yılmaz, Çev.; 4. basım). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
  36. Slattery, M. (2014). Bilgi/Bilişim Toplumu, Ü. Tatlıcan & G. Demiriz (Haz.), Sosyolojide Temel Fikirler, 6. Basım, Bursa, Sentez Yayınları.
  37. Şener, G. (2010). “Sosyal Ağlarda Kimlik ve Cemaat”, Mostar Dergi, 62(5), Yıl 5.
  38. Toffler, A. (2008). Üçüncü Dalga: Bir Fütürist Ekonomi Analizi Klasiği, Çev: S. Yeniçeri, İstanbul, Koridor Yayıncılık.
  39. Toprak, A., Yıldırım, A., Aygül, E. (2009). Toplumsal Paylaşım Ağı Facebook: “Görülüyorum Öyleyse Varım”, İstanbul, Kalkedon Yayınları.
  40. Toprak, M. (2025). Gündelik Hayatta Değişen/Dönüşen İnsan İlişkileri: Sanal Dünyanın Etkisi, İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi (INIJOSS), 14 (1), 151-162. https://doi.org/10.54282/inijoss.1357662
  41. Vural, İ. (2020). “Sosyal Medya ve Risk Toplumu”, L. Eraslan (Ed.), Sosyal Medya Sosyolojisi içinde, (ss. 191–213). Eskişehir, Anadolu Üniversitesi Yayınları.
  42. Webster, F. (2006). Theories Of Information Society, 3. Edition, London & New York: Routledge Publishing.
  43. https://www.statista.com/statistics/617136/digital-population-worldwide/, (2025). Erişim Tarihi: 12.Aralık.2025.
  44. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Hanehalki-Bilisim-Teknolojileri-(BT)-Kullanim-Arastirmasi-2025-53925, (2025). Erişim Tarihi: 12.Aralık.2025.
  45. https://insight.clicksus.com/we-are-social-2025-global-ve-turkiye-verileriyle-dijital-dunya, (2025). Erişim Tarihi: 12 Aralık 2025.
  46. Castells, M. (2008). Enformasyon Çağı: Ekonomi, Toplum ve Kültür (Ağ Toplumunun Yükselişi), 2. Basım Çev:, E. Kılıç, İstanbul, Bilgi Üniversitesi Yayınları.