Journals / Kurdiname / 2026 / Sayı: 4

EDUCATION OF KURMANJI TECVİDNAMES IN MADRASAHS AND AN ANALYSISI ON “ZUBDETU’T-TECWÎD LI’T-TALIBI’L-MUSTEFÎD”A EBDURREHMAN EL-FARÛQÎ

Ayhan Yıldız(MARDİN ARTUKLU ÜNİVERSİTESİ TÜRKİYE'DE YAŞAYAN DİLLER ENSTİTÜSÜ KÜRT DİLİ VE KÜLTÜRÜ ANA BİLİM DALI)
Journal
Kurdiname
Pages
1–24
Publication Date
2021-04-30
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Lewre di vê gotarê de piştî ku me hinek agadarî li ser tecwîdnameyên menzûm û mensûr ên kurmancî berhev kirin, me ev berhema navbihurî da ber xwe û li ser wê kûr bûn.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Îlmê tecwîdê, ji duwazdeh îlmên ku di perwerdeya medreseyên kurmanc û dimilîyan de li Bakur hatine fêrkirin, li kêleka îlmên bingehîn ên Îslamî yên mîna rêzimana erebî, hedîs, tefsîr, fiqih, kelam, sîyer û tesewwufê cih girtîye.
📊
Key Findings & Data:Herçiqas di nav kitêbên rêzê de ev şaxê îlim cih nagire jî, mîna Mewlûda Bateyî, Necu’l-Enama M.
💡
Conclusion & Impact:Lewre di vê gotarê de piştî ku me hinek agadarî li ser tecwîdnameyên menzûm û mensûr ên kurmancî berhev kirin, me ev berhema navbihurî da ber xwe û li ser wê kûr bûn.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:tecwid · tecwidname · kurmancî

Abstract

Îlmê tecwîdê, ji duwazdeh îlmên ku di perwerdeya medreseyên kurmanc û dimilîyan de li Bakur hatine fêrkirin, li kêleka îlmên bingehîn ên Îslamî yên mîna rêzimana erebî, hedîs, tefsîr, fiqih, kelam, sîyer û tesewwufê cih girtîye. Herçiqas di nav kitêbên rêzê de ev şaxê îlim cih nagire jî, mîna Mewlûda Bateyî, Necu’l-Enama M. Xelîlê Sêrtî, û Nûbihara Xanî, di destpêka perwerdeyê de hatîye hînkirin. Digel ku muderris û alimên kurmanc û dimilîyan gelek kitêbên mezin di biwarê zanistên Îslamî de bi zimanê erebî û carinan jî bi kurmancî û dimilî nivîsîne jî, hejmara kitêbên têkildarî îlmê tecwîdê li ber wan gelek kêm e. Lewre di vê lêkolînê de me hinek cih da lêgerîn û nîqaşa li ser rewşa wan a di perwerdeya medreseyên Bakur de û ew nirxandin. Di nav van berhemên têkildarî îlmê tecwîdê de Zubdetu’t-Tecwîd li’t-Talibi’l-Mustefîd”a Ebdurrehman el-Farûqî bi raburdûya dîrokî, teşe, naverok û zimanê xwe hêjayî lêkolîn, nîqaş û analîzê ye. Lewre di vê gotarê de piştî ku me hinek agadarî li ser tecwîdnameyên menzûm û mensûr ên kurmancî berhev kirin, me ev berhema navbihurî da ber xwe û li ser wê kûr bûn.

🔖

Cite This Article

Yıldız, A. (2021). EDUCATION OF KURMANJI TECVİDNAMES IN MADRASAHS AND AN ANALYSISI ON “ZUBDETU’T-TECWÎD LI’T-TALIBI’L-MUSTEFÎD”A EBDURREHMAN EL-FARÛQÎ. Kurdiname, Sayı: 4, 1–24. https://ajindex.com/articles/1340388

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (29)

  1. Adak, Abdurrahman (2015). “Di Edebiyata Kurdî ya Klasîk de Cureyeke Edebî: Zanistên Îslamî”, Kovara Nûbiharê, 132.
  2. Aktaş, Mehmet Nurullah (2015) “Şark Medreselerinin İhya Teşebbüslerinde Muhammed Nurullah Seyda el-Cezerî ve Usülu’t-Tefsîr Adlı Risalesi”, Kovara The Journal of Academic Socıal Science Studies, 34.
  3. Amedî, Zeynelabidîn (?). Selasu Menzûmat, Diyarbekir: Diyarbekir Soz.
  4. Çağmar, M. Edip (2009). “Molla Halîl es-Si‘irdî’nin Rısaletun fî İlmi’t-Tecvîd Adlı Eseri”, Şarkiyat İlmi Araştırmalar Dergisi, II.
  5. Doskî, Tehsîn Îbrahîm (2012). Dîwana Fethî, İstanbul: Nûbihar.
  6. Dîwana Hadî/Seyda Mela Mihemedê Licî, Amadekar: Tehsîn Îbrahîm Doskî, Nûbihar, İstanbul, 2012.
  7. el-Buhtî, eş-Şeyx Ebdurrehman el-Farûqî (2013). Zubdetu’t-Tecwîd li’t-Talibi’l-Mustefîd, (Amadekar. Muhemmed Muxlis Îbn Şeyx Ebdurrehman), İstanbul: Nûbihar.
  8. el-Ebd, Mehmûd Muhemmed Ebdulmunîm (2012/1433). el-Lum‘etu’l-Bedriyyeti Şerhi Metni’l-Cezeriyyeti li’l-Îmam Îbnu’l-Cezerî, Beyrût: Daru’l-Kutubu’l-Îlmiyye.
  9. Hey’etun mine’l-Muderrisîn (1433). el-Menhecu we’l-Bernamecu li’l-Medarisi’l-Îslamiyyet, Diyarbekir: ?
  10. en-Neqşebendî, Ebdullah Îbn Mehmûd (1379/1960). Îrşadu’l-Îbad min ‘Ewami’l-Mu’minîn, ?: ?,
  11. Ertekin, Nurettin (2018). “Mela Ehmed Yalar û Dîwana Wî”, Diyarbakır: Alimler, Arifler, Edipler (Edt. İbrahim Özcoşar, Ali Karakaş, Mustafa Öztürk ve Ziya Polat), İstanbul: Ensar Neşriyat.
  12. Gezer, Semih (2015).Dîwana Mela Yasîn Yusrî (Metin û Lêkolîn), Bingöl: Bingöl Üniversitesi Yaşayan Diller Enstitüsü Kürt Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı, (Teza Neçapkirî).
  13. Gundî, Seîd (1998). “Usûla Medresên Şerqê”, Kovara Nûbiharê, j. 63-64.
  14. Gülle, Sıtkı (2006). Tecvid Dersleri, İstanbul: Huzur Yayınevî.
  15. Hîlmî, Abulkuddus (2004). Tecwîd, İstenbul: İhsan Yayınları.
  16. Huseyn, Ebdullah Rûbîn (2012/1434). Mu’cemu’n-Nefaisi’l-Esasî, (Îşraf: Ehmed Ratib ‘Ermûş), Beyrût: Daru’n-Nefais.
  17. Bağcı, H. Musa & Keleş, Ahmet & Önen, Hacı & Kanarya, Bayram & Kanbaz, İsmail (2017). Kur’an Okuma ve Tecvid, Dîyarbakır: D. Ü. İlahiyat Fakültesi Lisans Tamamlama Programı.
  18. Mela Ehmedê ‘Eynberanî (2011). Elîfba û Tecwîd, İstanbul: Nûbihar.
  19. Mela Seîdê Girdarî (2003). “Xelîfe Yûsuf û Îrşadu’l-Îbada Kurmancî”, Kovara Nûbiharê, 89.
  20. Motkî, Xelîl Xeyalî (2004). Elîfbêya Kurmancî, (Amadekarê Çapê: Ebdusselam Bêcirmanî), İstanbul: Weşanxane Hîvda.
  21. Muhemmed Hadiyê Licêyî, (2016). Kitabu’d-Durri’l-E‘ila fî ‘Îlmi’t-Tecwîd, (Amadekar: Mela Birhanê Tarînî), Diyarbakir: Lîs.
  22. Nesr, Etiyye Qabil (1414/1994). Xayetu’l-Murîd fî Îlmi’t-Tecwîd, Qahire: ?
  23. Önen, Hacı (2015). Kıraat İlminin Gelişme ve Sistemleşme Süreci, Diyarbakır: A Grafik.
  24. Özdirek, Recep (2010). “Cumhuriyet Döneminde Şırnak Bölgesinde Yaşayan Alimerlerin Fıkıhla İlgili Eserlerinin Değerlendirilmesi”, Şırnak Üniversitesi Uluslararası Şırnak ve Çevresi Sempozyumu 1, Ankara: Şırnak Üniversitesi Yayınları.
  25. Seîd, Mela (1998). “Mezhebên Nehwê û Kitêbên Xwendinê”, Kovara Nûbiharê, 63-64.
  26. Telli, Mela Ebdullah (1998). “Nêrînek li ser Medresên Kurdan”, Kovara Nûbiharê, 63-64.
  27. Ünlü, Demirhan (1978). Kur’an-ı Kerîm’in Tecvidi, Ankara: Semih Ofset.
  28. Toprak, Z. Fuat, & Toprak, Muhammed, & Toprak, Z. Abidîn (2009). “Seyda Molla Yasin Toprak (Yüsri) Hayatı ve İlmi Kişiliği”, Kovara Şarkiyat İlmi Araştırmalar Dergisi, 1.
  29. Toprak, Z. Fuat, & Toprak, Muhammed, & Toprak, Z. Abidîn (2009). “Seyda Molla Yasin Toprak (Yüsri) Hayatı ve İlmi Kişiliği”, Kovara Şarkiyat İlmi Araştırmalar Dergisi, 1.