Journals / Kurdiname / 2024 / Sayı: 10

A Folk Physician: Biography and Works of Mullah Abdullatif Berwari

Bir Halk Hekimi: Molla Abdullatif Berwari’nin Yaşamöyküsü ve Eserleri

Ayhan Yıldız(MARDIN ARTUKLU UNIVERSITY)0000-0002-8763-4182
Hanifi Taşkın(TC MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI VAN)0000-0002-0354-0403
Journal
Kurdiname
Pages
1–13
Publication Date
2024-04-28
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Based on the literary and scholarly works of Mullah Abdullatif and the services he rendered, it can be concluded that he followed the Sufi scholar Sheikh Musharraf Xinûkî in the Siirt region and took his place in this literary tradition.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Molla Abdullatif Berwari is well known in the Siirt and Van region as a scholar and folk physician.
📊
Key Findings & Data:An academic study of one of his religious-literary works has been conducted and he has taken his place in the literature of classical Kurmanji literature.
💡
Conclusion & Impact:Based on the literary and scholarly works of Mullah Abdullatif and the services he rendered, it can be concluded that he followed the Sufi scholar Sheikh Musharraf Xinûkî in the Siirt region and took his place in this literary tradition.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Klasik Kurmanci Edebiyatı · Halk Hekimleri · Siirt Edipleri

Abstract

Molla Abdullatif Berwari is well known in the Siirt and Van region as a scholar and folk physician. An academic study of one of his religious-literary works has been conducted and he has taken his place in the literature of classical Kurmanji literature. However, his family background, biography, works and medical practice have not been extensively studied. In order to identify these aspects of his life and take his unique place in the history of Kurmanji literature, this study has begun field research on his family background, biography, works and medical practice. For this purpose, his person was interviewed and interviewed, his works were accessed, read and the necessary information was collected from the people around him as data. In the light of these data, his literary personality and medicine were analyzed. The research revealed that Mullah Abdullatif came from a literary and scholarly family. He studied madrasah science, Sufism, traditional folk medicine and Islamic medicine under the great madrasah scholars of Siirt region. After completing his education, Mullah Abdullatif received his ijazah from these scholars. In addition to his service as an imam, he also served the people as a traditional folk physician. He also translated great works in the field of folk medicine into Kurmanji. In addition, he wrote literary and religious works in Arabic and Kurdish. Based on the literary and scholarly works of Mullah Abdullatif and the services he rendered, it can be concluded that he followed the Sufi scholar Sheikh Musharraf Xinûkî in the Siirt region and took his place in this literary tradition. In addition to a Divan and a masnavi, he wrote two books on medicine and one on Islamic law. This versatility sets him apart from many traditional classical madrasa scholars.

Özet

Molla Abdullatif Berwari Siirt ve Van bölgesinde bir edip alim ve halk hekimi olarak tanınıyor. Onun dini-edebi bir eseri üzerinde akademik bir çalışma yapıldı ve o, klasik Kurmanci edebiyatı alanyazımında yerini aldı. Ne var ki onun aile geçmişi, yaşamöyküsü, eserleri ve hekimliğiyle ilgili geniş çalışmalar az idi. Onun bu yönlerinin geniş şekilde belirlenmesi ve Kurmanci edebiyatı tarihinde kendine özgü yerini alması için bu çalışma, onun aile geçmişi, yaşamöyküsü, eserleri ve hekimlik yönü üzerinde saha araştırmasına başladı. Bunun için onun şahsıyla görüşme ve mülakat yapıldı, eserlerine ulaşıldı, okundu ve onun çevresindeki kişilerden gerekli bilgiler, veri olarak toplandı. Bu verilerin ışığında onun edebi kişiliği ve hekimliği çözümlendi. Araştırma sonucunda Molla Abdullatif’in edebiyat tabiatlı ve alim bir aileden geldiği anlaşıldı. O, döneminde Siirt bölgesi büyük medrese alimlerinin yanında medrese ilmi, tasavvuf, geleneksel halk hekimliği ve İslami hekimlik eğitimini almıştır. Molla Abdullatif tahsilini bitirdikten sonra, bu alimlerin elinden icazesini de almıştır. O, imam hatiplik hizmetinin yanında, geleneksel bir halk hekimi olarak da halka hizmet etmiştir. Ayrıca o, halk hekimliği alanındaki büyük eserleri de Kurmanciye çevirmiştir. Bütün bunların yanısıra o, Arapça ve Kürtçe edebi ve dini eserler de yazmıştır. Molla Abdullatif’in edebi ve ilmi eserleri yaptığı hizmetleri esas alındığında, onun da mutasavvuf bir alim olan Şeyh Müşerref Xinûkî gibi Siirt bölgesi ediplerini takip etmiş ve bu edebi gelenekte yerini almıştır. O, bir Divan ve mesnevinin yanında, iki kitap hekimlik üzerinde, bir kitap da İslam hukuku üzerinde yazmıştır. Bu çokyönlülüğüyle o, birçok geleneksel klasik medrese alimlerinden ayrı bir yer edinmektedir.

🔖

Cite This Article

Yıldız, A., Taşkın, H. (2024). A Folk Physician: Biography and Works of Mullah Abdullatif Berwari. Kurdiname, Sayı: 10, 1–13. https://doi.org/10.55106/kurdiname.1417927

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (12)

  1. Aykaç, Yakup, & Taşkin, Hanifi, Dehdehê Evînê, Weşanxaneya Lorya, Wan, 2020.
  2. Celaleddîn Ebdurrehman es-Suyûtî, er-Rehmetu fî’t-Tibbi we’l-Hikmeti, Darurraidil Erebî, Beyrût, 1983/1402.
  3. Ekici, Metin, Halk Bilgisi (Folklor): Derleme ve İnceleme Yöntemleri, Geleneksel Yayınları, Ankara, 2018.
  4. Irgat, M. Reşît, Dermanên Bijîşkîya Gelêrî, Weşanên Enstîtuya Kurdî ya Stenbolê, İstanbul, 2000.
  5. Sönmez, Nesim, Dîwana Şêx Muşerrefê Xinûkî, Seyda Kitabevi, Dîyarbakir, 2018.
  6. Yıldırım, Kadri, Ji Sedsala 18. Pirtûkeke Kurdî ya Bijîşkîya Gelêrî: Tiba Melayê Erwasî, Weşanên Enstîtuya Zimanê Zindî ya Zanîngeha Mardîn Artuklu, İstanbul, 2013.
  7. Yıldız, Mehmet Zeydin, & Saraçoğlu, Hüseyin, “19. Yüzyıldan Günümüze Siirt İlinin İdari ve Demogrqafik Yapısında Meydana Geln Değişimler”, Uluslararası Siirt Sempozyumu”, İzmir, 2007.
  8. ez-Zehebî, Hafiz Ebî Ebdullah Şemseddîn Muhemmed b. Ehmed b. Usman, et-Tibbu’n-Nebewî we bi Axirihi Feslu fî’s-Sima‘, (Tehqîq: Muhemmed Ebdurrehman el-Mer‘eşlî), Darunnefais, Beyrût, 2004(1425).
  9. https://siirt.ktb.gov.tr/TR-56339/tarihce.html
  10. https://hurseda.net/kurd/192926-s-x-sey-d-muhammed-maruf-rehmet-kir.html
  11. https://www.evliyalar.net/seyh-seyyid-muhammed-maruf/
  12. Mela Ebdurrehman Ozalp