Journals / Arkeoloji Dergisi / 2025 / Sayı: 35

RABBITS AND RABBITS REPRESENTATIONS IN ANATOLIA IN THE LIGHT OF HITTITE WRITTEN SOURCES AND ARCHAEOLOGICAL DATA

Hitit Yazılı Belgeleri ve Arkeolojik Veriler Işığında Anadolu’da Tavşan ve Tavşan Betimleri

Pages
71–85
Publication Date
2025-10-30
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

The findings highlight the frequent depiction of rabbits alongside eagles in the art of the Assyrian Trade Colony Period and the Hittite Period and the persistence of specific patterns in rabbit iconography that continued into later periods.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Hittite written sources can offer valuable insights into the fauna of the 2nd millennium BCE.
📊
Key Findings & Data:Moreover, rabbits were utilized for ritualistic purposes, as corroborated by the frequent discovery of rabbit bones in archaeological excavations from the same period.
💡
Conclusion & Impact:The findings highlight the frequent depiction of rabbits alongside eagles in the art of the Assyrian Trade Colony Period and the Hittite Period and the persistence of specific patterns in rabbit iconography that continued into later periods.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Hititler · Ritüel · İkonografi

Abstract

Hittite written sources can offer valuable insights into the fauna of the 2nd millennium BCE. However, the information derived from these diverse textual groups is insufficient to comprehend animal iconography fully. In this context, archaeological data play a complementary and crucial role. Hittite texts indicate that rabbits were primarily hunted for their meat as game animals. Rabbit meat is frequently mentioned alongside commonly consumed sheep and cattle meat. Moreover, rabbits were utilized for ritualistic purposes, as corroborated by the frequent discovery of rabbit bones in archaeological excavations from the same period. This study examines representations of rabbits in Hittite written records and visual art from the 2nd millennium BCE. The research aims to accurately interpret rabbits; significance during this era by integrating data from written sources with archaeological evidence. The findings highlight the frequent depiction of rabbits alongside eagles in the art of the Assyrian Trade Colony Period and the Hittite Period and the persistence of specific patterns in rabbit iconography that continued into later periods.

Özet

Hitit yazılı belgelerinden MÖ II. Binyıl faunası hakkında bilgi edinmek mümkündür. Farklı birçok metin grubundan edilen bu bilgiler ne yazık ki tek başına hayvanların ikonografisini anlamak için yeterli değildir. Bu sebeple arkeolojik veriler bizlere katkı sunmaktadır. Hitit yazılı metinlerinde, tavşanın bir av hayvanı olarak eti için yakalandığı anlaşılmaktadır. Döneme ait metinlerde tavşan eti, sıkça tüketilen koyun ve sığır etiyle birlikte geçmektedir. Ayrıca tavşanın ritüel amaçlı olarak kullanıldığı da öğrenilmektedir. Döneme ait arkeolojik kazılarda tavşan kemikleriyle sıkça karşılaşılması da yazılı belgeleri desteklemektedir. Çalışmamızda Hitit yazılı belgelerinde ve MÖ II. Binyıl tasvir sanatında tavşan detaylıca konu edilmiştir. Amacımız, yazılı kaynaklardan edinilen verilerin arkeolojik alandan edinilen bilgilerle harmanlanması ve böylece MÖ II. Binyıl’daki “tavşan” hakkında doğru yorum ve yaklaşımların getirilebilmesidir. Çalışmamızda, hem Asur Ticaret Kolonileri Çağı ve Hitit sanatında tavşanın kartal ile birlikte sıklıkla kullanılması hem de MÖ II. Binyıl’da tavşan ikonografisinde belirli kalıpların olduğu ve bunların geç dönemlere dek süreklilik gösterdiği ortaya konmaktadır.

🔖

Cite This Article

Fidan, S. S. (2025). RABBITS AND RABBITS REPRESENTATIONS IN ANATOLIA IN THE LIGHT OF HITTITE WRITTEN SOURCES AND ARCHAEOLOGICAL DATA. Arkeoloji Dergisi, Sayı: 35, 71–85. https://doi.org/10.51493/egearkeoloji.1735256

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (36)

  1. ALBAYRAK 2003: İ. Albayrak, “Kültepe Metinlerinde Geçen Besin Maddeleri”, IV. Kayseri Yöresi Tarih Sempozyumu Bildirileri (10-11 Nisan 2003), Kayseri, 59-66.
  2. ALP 1994: S. Alp, Konya Civarında Karahöyük Kazılarında Bulunan Silindir Ve Damga Mühürler, TTK, Ankara.
  3. ARBUCKLE 2013: S. B. Arbuckle, “Zooarcheology at Acemhöyük 2013”, Anatolia, 39, 55-68.
  4. ARCHI 2007: A. Archi, “The Soul has to Leave the Land of the Living”, JANER, 7, 169-195.
  5. ATICI 2003: A. L. Atıcı, “Early Bronze Age fauna from Kaman Kalehöyük (Central Turkey): a Preliminary Analysis”, Anatolian Archaeological Studies, XII, 99-102.
  6. ATICI 2014: A. L. Atıcı, “Food and Ethnicity at Kültepe-Kanesh: Preliminary Zooarchaeological Evidence”, Current Research at Kültepe/Kanesh: An Interdisciplinary and Integrative Approach to Trade Networks, Internationalism, and Identity. Journal of Cuneiform Studies Supplement Series 4, 195-211.
  7. BALTACIOĞLU 2006: H. Baltacıoğlu, “Alaca Höyük Sfenksli Kapı Hitit İmparatorluk Çağı Kabartmaları”, İdol, 8/30, 24-29.
  8. BERAN 1967: Th. Beran, Die hethitische Glyptik von Boğazköy 1 Die Siegel und Siegelabdrücke der vor- und althethitischen Perioden und die Siegel der hethitischen Grosskönige, (WVDOG 76; Boğazköy-Hattuša 5), Berlin.
  9. BERMAN ve HOFFNER 1980: H. Berman ve H. A. Hoffner, “Why parḫu- is not the Hittite Word for "Fish"”, JCS, 32, 48-49.
  10. BLEGEN vd. 1951: C. Blegen, J. L. Caskey, M. Rawson, J. Sperling, Troy. General Introduction, The First and Second Settlements. Volume I-II, Princeton, London.
  11. BLEGEN vd. 1953: C. Blegen, J. L. Caskey, M. Rawson, Troy. The Sixth Settlement, Vol. III, Princeton University Press, Princeton.
  12. BOEHMER ve GÜTERBOCK 1987: R. M. Boehmer ve H. G. Güterbock, Glyptik aus dem Stadtgebiet von Boğazköy: Grabungskampagnen 1931-1939, 1952-1978 (Boğazköy-Hattuša; XIV). Berlin.
  13. BOSSERT 1942: H. Th. Bossert, Altanatolien. Kunst und Handwerk in Kleinasien von den Anfangen bis zum völligen Aufgehen in der griechischen Kultur, (Ältesten Kulturen des Mittelmeerkreises 2), Berlin.
  14. CAD 2004: Chicago Assyrian Dictionary, Vol. 1 “A”, Part II, Chicago.
  15. CANBY 1972-1975: J. V. Canby, “Hase”, Reallexikon der Assyriologie und Vorderasiatischen Archäologie, 4, 131-133.
  16. CANBY 2002: J. V. Canby, “Falconry (Hawking) in Hittite Lands”, JNES, V/61, 61-200. 11
  17. CAMMAROSANO 2018: M. Cammarosano, Hittite Local Cults, (SBL-WAW 40), Atlanta.
  18. CDA 2000: J. Black, G. Andrew, P. Nicholas, A Concise Dictionary of Akkadian, Wiesbaden.
  19. COLLINS 1989: B. J. Collins, The Representation of Wild Animals in Hittite Texts. (Unpublished PhD). Yale University.
  20. DARGA 1992: M. Darga, Hitit Sanatı/Hethitische Kunst, İstanbul.
  21. DOĞAN-ALPARSLAN vd. 2010: M. Doğan-Alparslan, M. Alparslan, C. Özdemir, “Amasya Müzesi’nde Bulunan Bir Grup Mühür”, Veysel Donbaz’a Sunulan Yazılar DUB.SAR É.DUB.BA.A Studies Presented in Honour of Veysel Donbaz, (Ed. Ş. Dönmez), İstanbul, 91-95.
  22. DRIESCH ve VAGEDES 1997: A. Von Den Driesch, ve K. Vagedes, “Archaozoologische Untersuchungen in Kușaklı”, Mitteilungen der Deutschen, Orientgesellschaft, 129, 122-134.
  23. ENSERT 2005: K. Ensert, “MÖ İkinci Binde ‘Kanatlı Güneş Kursu’ İle Taçlandırılmış Anadolulu Hitit Figürleri”, Anadolu/Anatolia, 28, 25-47.
  24. ERKANAL 1993: A. Erkanal, Anadolu’da Bulunan Suriye Kökenli Mühürler ve Mühür Baskıları /Die in Anatolien gefundenen Siegel und Siegelabdrücke syrischer Herkunft, Ankara.
  25. ERTEM 1965: H. Ertem, Boğazköy Metinlerine Göre Hititler Devri Anadolu’sunun Faunası, Ankara.
  26. GARCÍA TRABAZO ve GRODDEK 2005: J. V. García Trabazo ve D. Groddek, Hethitische Texte in Transkription, KUB 58, (DBH 18), Wiesbaden.
  27. GÖRKE 2005: S. Görke, “Zum Aufbau des Rituals der Astu”, V. Uluslararası Hititoloji Kongresi Bildirileri, Çorum 02-08 Eylül 2002/Acts of the Vth International Congress of Hittitology, Çorum, September 02-08, 2002, Ankara, 411-419.
  28. GÜNEY 2014: A. Güney, Anadolu’da Başlangıcından MÖ I. Binin Sonuna Kadar Hayvan Biçimli Damga Mühürler. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ankara Üniversitesi.
  29. HAAS 1981: V. Haas, “Leopard und Biene im Kulte ‘hethitischer’ Göttinen: Betrachtungen zu Kontinuität und Verbreitung altkleinasiatischer und nordsyrischer religiöser Vorstellungen”, UF, 13, 101-116.
  30. HAAS 2003: V. Haas, Materia Magica et Medica Hethitica. Ein Beitrag zur Heilkunde im Alten Orient, Berlin-New York.
  31. HAAS ve WÄFLER 1976: V. Haas, ve M. Wäfler, “Bemerkungen zu É ḫalentu(wa)”, UF, 8, 66-99.
  32. HAAS ve WEGNER 1988: V. Haas, ve I. Wegner, Die Rituale der Beschwörerinnen SALŠU.GI, (ChS 1/5) Roma.
  33. HAWKINS 2000: J. D. Hawkins, Corpus of Hieroglyphic Luwian Inscriptions, Vol 1, Walter de Gruyter, Berlin.
  34. HED 1991: J. Puhvel, Hittite Etymological Dictionary Vol. 3, H, Berlin-New York-Amsterdam.
  35. HEG 1983: J. Tischler, Hethitisches Etymologisches Glossar, Teil 1, A-K, (IBS 20) Innsbruck.
  36. HOFFNER 1974: H. A. Hoffner, Alimenta Hethaeorum. Food Production in Hittite Asia Minor, (AOS 55), New Haven.