KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı / 2017 / Cilt: 15 - Sayı: 23

Çok Partili Sisteme Geçişin Sancılı Kesitlerinden Biri: 1947 Yılı Bütçe Görüşmeleri

Gürhan KINALI
Sayfa
183–220
Yayın Tarihi
2017-10-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmada DP muhalefetindeki bu ilk bütçe görüşmeleri tarafların iktisadi ve mali anlayışları ekseninde politik izdüşümleriyle birlikte incelenmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Öz Uzun yıllar tek partili sistemle yönetilen Türkiye’de uluslararası ortamın da etkisiyle çok partili rejime geçme imkânı doğdu.
📊
Temel Bulgular & Veri:CHP içerisinde 1945 yılı ortalarına değin ılımlı ve çekingen bir görüntü sergileyen muhalifler, DP’nin kurulmasıyla çetin bir mücadeleye koyuldu.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmada DP muhalefetindeki bu ilk bütçe görüşmeleri tarafların iktisadi ve mali anlayışları ekseninde politik izdüşümleriyle birlikte incelenmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Anahtar Kelimeler Psikopat Olayı · 26 Aralık Tebliği · Adnan Menderes

Özet

Öz Uzun yıllar tek partili sistemle yönetilen Türkiye’de uluslararası ortamın da etkisiyle çok partili rejime geçme imkânı doğdu. Savaş dönemi koşullarının körüklediği iktisadi sorunlar yeni bir oluşumun toplumsal taban bulma konusunda zorluk çekmeyeceğini gösteriyordu. CHP içerisinde 1945 yılı ortalarına değin ılımlı ve çekingen bir görüntü sergileyen muhalifler, DP’nin kurulmasıyla çetin bir mücadeleye koyuldu. Ancak çok partili sistemin tecrübesiz tarafları birbirlerine karşı dengeyi sağlamakta oldukça zorlandı. Bu durum DP’nin katıldığı ilk bütçe görüşmesi olan 1947 yılı bütçe görüşmelerine de yansıdı. 7 Eylül Kararları ve devletçilik uygulamalarının temel eleştiri konusu olduğu görüşmelere “Psikopat Olayı” damga vurdu. Meclisi terk eden Demokratların boykotu, partili Cumhurbaşkanı’nın partiler üstü girişimleri ve bunun yansıması olan “26 Aralık Tebliği” ile aşıldı. Çalışmada DP muhalefetindeki bu ilk bütçe görüşmeleri tarafların iktisadi ve mali anlayışları ekseninde politik izdüşümleriyle birlikte incelenmiştir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KINALI, G. (2017). Çok Partili Sisteme Geçişin Sancılı Kesitlerinden Biri: 1947 Yılı Bütçe Görüşmeleri. Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı, Cilt: 15 - Sayı: 23, 183–220. https://ajindex.com/articles/66786

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (31)

  1. T.B.M.M. Tutanak Dergisi, Dönem:VII, Cilt:20. T.B.M.M. Tutanak Dergisi, Dönem:VIII, Cilt:3. Akın, Rıdvan, Türk Siyasâl Tarihi 1908-1920,
  2. İstanbul, XII Levha Yayınları, 2010.
  3. Albayrak, Mustafa, Türk Siyasi Tarihinde Demokrat Parti (1946-1960),
  4. Ankara, Phoenix Yayınevi, 2004.
  5. Arar, İsmail, Hükümet Programları 1920-1965,
  6. İstanbul, Burçak Yayınevi, 1968.
  7. Aydemir, Şevket Süreyya, İkinci Adam 1938-1950, C.II, 11. bs., İstanbul, Remzi Kitabevi, 2011.
  8. Aydemir, Şevket Süreyya, Menderes’in Dramı? (1899-1960), 15.bs., İstanbul, Remzi Kitabevi, 2014.
  9. Başar, Ahmet Hamdi, Ahmet Hamdi Başar’ın Hatıraları: “Yine Hayal Âleminde Uçuyorum.”, C.II, Haz. Murat Koraltürk, İstanbul, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, 2007.
  10. Eroğul, Cem, Demokrat Parti Tarihi ve İdeolojisi, 3. bs., Ankara, İmge Kitabevi, 1998
  11. Goloğlu, Mahmut, Türkiye Cumhuriyeti Tarihi-IV 1946-1950
  12. Demokrasiye Geçiş, İstanbul, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 2013.
  13. İnönü, İsmet, Defterler 1919-1973,
  14. Haz. Ahmet Demirel, İstanbul, Yapı Kredi Yayınları, 2016.
  15. Kepenek, Yakup, Nurhan Yentürk, Türkiye Ekonomisi, 19.bs., İstanbul, Remzi Kitabevi, 2007.
  16. Koçak, Cemil, “Siyasal Tarih (1923-1950)”, Yakınçağ Türkiye Tarihi 1908-1980,
  17. C.I, Haz. Sina Akşin, İstanbul, Milliyet Yayınları, [t.y.]. Tanyeli, Halit, Adnan Topsakaloğlu, İzahlı Demokrat Parti Kronolojisi 1945-1950,
  18. İstanbul, İstanbul Matbaası, 1958.
  19. Tezel, Yahya S., Cumhuriyet Döneminin İktisadi Tarihi, 5.bs., İstanbul, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, 2002.
  20. Toker, Metin, Tek Partiden Çok Partiye, İstanbul, Milliyet Yayınları, 1970.
  21. Tunaya, Tarık Zafer, Türkiye’de Siyasi Partiler 1859-1952, 3.bs., İstanbul, Arba Yayınları, 1995.
  22. Us, Asım, Hatıra Notları, Haz. İsmail Dervişoğlu, İstanbul, Kitabevi Yayınları, 2012.
  23. Erim, Nihat, “Bütçe görüşmeleri devam ederken”, Ulus, 25 Aralık 1946.
  24. Erim, Nihat, “Meclisi terketmek vazifeden kaçmaktır”, Ulus, 19 Aralık 1946.
  25. Erim, Nihat, “Vazifeler tek taraflı değil karşılıklıdır”, Ulus, 22 Aralık 1946.
  26. Erim, Nihat, “Ya bu deveyi gütmeli ya.” Ulus, 30 Aralık 1946.
  27. Fenik, Mümtaz Faik, “D.Partinin elde ettiği kazanç”, Vatan, 29 Aralık 1946.
  28. Fenik, Mümtaz Faik, “İki Parti Arasında Normal Çalışma Devri”, Vatan, 28 Aralık 1946.
  29. Fenik, Mümtaz Faik, “Ticaret Bakanının çok yersiz sözleri”, Vatan, 30 Aralık 1946.
  30. Karataş, Murat, “Cumhuriyet Halk Partisi’nin Siyasal İktidar Anlayışı (1946-1950)”, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, Cilt: 7, Sayı: 29, 2014, s.505-524.
  31. Köprülü, Fuat, “Bir siyasî buhranın sonu”, Kuvvet, 27 Aralık 1946. K