Dergiler / Alevilik Araştırmaları Dergisi / 2016 / Cilt: 1 - Sayı: 11

YOZGATLI HÜZNÎ DÎVÂNLARINDA KERBELÂ

KARBALA IN THE “DIVAN” OF YOZGATLI HÜZNÎ

Sayfa
1–25
Yayın Tarihi
2022-10-11
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Yozgatlı Hüznî'nin divanlarında geçen beş şiirden hareketle yapılan bu çalışmada, tarihte yaşanmış Kerbelâ olayının gelenekli Türk şiirine nasıl yansıdığının ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Kerbelâ olayı, M. 680 / H. 61 yılının Ekim / Muharrem ayında yaşanır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Halkı derinden etkileyen bu unutulmaz olay, çeşitli edebiyat ürünlerinde de anlatılarak nesilden nesle aktarılmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Yozgatlı Hüznî'nin divanlarında geçen beş şiirden hareketle yapılan bu çalışmada, tarihte yaşanmış Kerbelâ olayının gelenekli Türk şiirine nasıl yansıdığının ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır.
🔬Tür:Deneysel Tarla Denemesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Kerbelâ olayı, M. 680 / H. 61 yılının Ekim / Muharrem ayında yaşanır. İmam Hüseyin ve taraftarlarının çevresini saran Yezit taraftarları, onları susuz bırakarak ölüme terk eder. Suya ulaşmak için direnenleri katleder. Yezit ve İmam Hüseyin arasındaki halifelik mücadelesine dayanan bu kanlı olay sonucu İmam Hüseyin de katledilir. Halkı derinden etkileyen bu unutulmaz olay, çeşitli edebiyat ürünlerinde de anlatılarak nesilden nesle aktarılmıştır. Türkler Müslüman olduktan sonra, Türkler arasında da İmam Ali sevgisiyle ve kanlı Kerbelâ olayının üzüntüsüyle çok sayıda eser meydana getirilir. Türk edebiyatının bütün şubelerinde yer bulan bu kanlı olay üzerine Kerbelâname, maktel-i Hüseyin, Muharremiye gibi adlar verilen şiir türleri ortaya çıkar. Bu şiir türleri, özellikle Anadolu derviş edebiyatı içinde oldukça yaygındır. İmam Ali sevgisiyle ve kanlı Kerbelâ olayının üzüntüsüyle şiirler yazan halk şairlerinden biri de Yozgatlı Hüznî'dir. Yozgatlı Hüznî'nin divanlarında geçen beş şiirden hareketle yapılan bu çalışmada, tarihte yaşanmış Kerbelâ olayının gelenekli Türk şiirine nasıl yansıdığının ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır.

Abstract

The Karbala incident has occurred in October/Muharram of Gregorian 680/Hijri 61. The proponents of Yezit who enclose İmam Hüseyin and his proponents left them for dead by by keeping them without water. They slaughtered anyone who insists on reaching water. Imam Huseyin was slaughtered as a result of this bloody incident that based on to the caliphate struggle between Yezit and Imam Huseyin. Being narrated in literary studies, this unforgettable incident, which has infl uenced community deeply, has been passed down. After the acceptance of Islam in Turkish community, so many works has been created among Turkish community with the love of Imam Ali and with the sadness of bloody Karbala incident. On this bloody occasion that has taken places in every branches of Turkish literature, the poem types named such as Kerbelâ-name, maktel-i Hüseyin, Muharremiye has been occurred. These types of poems are very prevalent especially in the Anatolian dervish literature. One of the poets who write poem with the love of Imam Ali and with the sadness of bloody Karbala incident is Yozgatlı Hüznî. In this study that is carried out with reference to fi ve poems from thr “divan” of Yozgatlı Hüznî, it is targeted to reveal the refl ections of Karbala in traditional turkish poem

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DURBİLMEZ, B. (2022). YOZGATLI HÜZNÎ DÎVÂNLARINDA KERBELÂ. Alevilik Araştırmaları Dergisi, Cilt: 1 - Sayı: 11, 1–25. https://ajindex.com/articles/434935

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (16)

  1. ALGÜL, Hüseyin. (2009). Kerbelâ / Kanayan Bir Yara Gönül Sızlatan Bir Facia. İstanbul.
  2. ALPTEKİN, Ali Berat; SAKAOĞLU, Saim. (2008), Türk Saz Şiiri Antolojisi (14-21. Yüzyıllar). Ankara.
  3. BAYRI, Mehmet Halit. (1956). XX. Yüzyıl Halk Şiiri. İstanbul.
  4. DEMİRCAN, Adnan. (1996). İslâm Tarihinin İlk Asrında İktidar Mücadelesi. İstanbul.
  5. DURBİLMEZ, Bayram. (2010). “Sorgunlu Sıdkı Baba Dîvânı’nda Kerbelâ”. Çeşitli Yönleriyle Kerbelâ, Edebiyat, International Karbala Symposium/ Uluslararası Kerbela Sempozyumu, 2.cilt, Sivas. DURBİLMEZ, Bayram. (2012). “Zileli Âşık Ceyhunî’nin Yozgatlı Halk Şairleri Üzerine Etkileri”. Tarihi ve Kültürü İle II. Zile Sempozyumu (6-9 Ekim 2011)
  6. Bildiriler. İzmir.
  7. GÜNEŞ, Mustafa. (2000). Yozgatlı Hüznî Divanı, c. II. Yozgat. GÜNGÖR, Şeyma. (2003). “Maktel-i Hüseyin”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi c.27, Ankara.
  8. GÜZEL, Abdurrahman. (2014). Dinî- Tasavvufî Türk Edebiyatı. Ankara.
  9. KILIÇ, Ünal. (2001) Tartışmaların Odağında Halife Yezid b. Muâviye. İstanbul.
  10. KÖKSAL, Mustafa Âsım. (1979). Hz. Hüseyin ve Kerbelâ Faciası. Ankara.
  11. KURTULUŞ, Rıza. (2002). “Arap Edebiyatında Kerbelâ”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi c.25, Ankara.
  12. OĞUZ, M. Öcal. (1988). Yozgatlı Hüznî. Ankara.
  13. OĞUZ, M. Öcal. (1990). Yozgatlı Hüznî Divanlarından Seçmeler, Ankara.
  14. ÖZ, Gülağ. (2013). On İki İmam ve Kerbelâ. Ankara.
  15. ÖZ, Mustafa. (2002). “Kerbelâ”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, c.25, Ankara.
  16. UZUN, Mustafa. (2002). “Türk Edebiyatında Kerbelâ”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi c.25, Ankara.