Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightGörsel-işitsel çeviri bağlamında sunulan örnekleyici açıklamalar ise dönüşümün özellikle altyazı çevirisinde kaçınılmaz ve işlevsel bir olgu olduğunu ortaya koymaktadır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu çalışma, kaynak metin ile erek metin arasındaki ilişkinin çeviri kuramları bağlamında nasıl tanımlandığını ve çeviri sürecinde ortaya çıkan dönüşüm olgusunun hangi kuramsal temellere dayandığını incelemektedir. Çeviribilim alanında uzun süre hâkim olan kaynak metin merkezli yaklaşımlar, çeviri sürecini büyük ölçüde biçimsel ve anlamsal eşdeğerlik ölçütleri üzerinden değerlendirmiştir. Ancak çeviri kuramlarının gelişimiyle birlikte bu anlayış sorgulanmış; çevi-ri, kültürel, iletişimsel ve işlevsel boyutları olan çok katmanlı bir eylem olarak ele alınmaya başlanmıştır. Çalışma, nitel bir yaklaşım benimseyen kuramsal bir derleme ve tartışma niteliği taşımaktadır. Dinamik eşdeğerlik yaklaşımı, anlamsal ve iletişimsel çeviri ayrımı ile Skopos Kuramı çerçevesinde, çeviri sürecinde ortaya çıkan dönüşümün çevirmenin keyfi tercihlerinin sonucu olmadığı; dilsel, kültürel ve işlevsel etkenlerin doğal bir sonucu olduğu savunulmakta-dır. Görsel-işitsel çeviri bağlamında sunulan örnekleyici açıklamalar ise dönüşümün özellikle altyazı çevirisinde kaçınılmaz ve işlevsel bir olgu olduğunu ortaya koymaktadır.
Abstract
This study examines how the relationship between the source text and the target text is defined within translation theories and on which theoretical foundations the phenomenon of transfor-mation in the translation process is based. For a long time, dominant approaches in translation studies evaluated translation mainly through formal and semantic equivalence. With the deve-lopment of translation theories, however, this perspective has been questioned, and translation has increasingly been approached as an activity involving cultural, communicative, and functio-nal dimensions. The study adopts a qualitative approach and is designed as a theoretical review and discussion. Within the framework of dynamic equivalence, the distinction between semantic and communicative translation, and Skopos Theory, it is argued that transformation is not the result of arbitrary translator choices, but a natural outcome of linguistic, cultural, and functio-nal factors. Illustrative explanations from audiovisual translation show that transformation is an inevitable and functional phenomenon, particularly in subtitle translation.