KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi / 2026 / Cilt: 24 Sayı: 3

Ortaöğretim Öğrencilerinin Seçmeli Spor Eğitimi Dersi Alma Durumu ile Katılım Motivasyonu, Tutum ve Fiziksel Aktiviteden Keyif Alma Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

An Examination of the Relationship Between High School Students’ Enrolment in Elective Sports Education Courses and Their Levels of Motivation to Participate, Attitudes and Enjoyment of Physical Activity

Nazlı Yanar(KARAMANOĞLU MEHMETBEY ÜNİVERSİTESİ, SPOR BİLİMLERİ FAKÜLTESİ)0000-0003-4002-7462
Sayfa
888–900
Yayın Tarihi
2026-09-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Elde edilen bulgular doğrultusunda, seçmeli spor eğitimi dersi alma durumu ile diğer değişkenler arasındaki ilişkilerin boylamsal veya nitel çalışmalarla daha ayrıntılı incelenebileceği düşünülmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırmanın amacı, ortaöğretim öğrencilerinin zorunlu beden eğitimi ve spor dersine ek olarak seçmeli spor eğitimi dersine katılımlarının; öğrencilerin beden eğitimi dersine yönelik motivasyon, tutum ve fiziksel aktivite sırasında yaşadıkları keyif alma düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Çalışmanın araştırma grubunu gönüllü 808 ortaöğretim öğrencisi oluşturmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Elde edilen bulgular doğrultusunda, seçmeli spor eğitimi dersi alma durumu ile diğer değişkenler arasındaki ilişkilerin boylamsal veya nitel çalışmalarla daha ayrıntılı incelenebileceği düşünülmektedir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Zorunlu ve seçmeli ders · tutum · motivasyon

Özet

Bu araştırmanın amacı, ortaöğretim öğrencilerinin zorunlu beden eğitimi ve spor dersine ek olarak seçmeli spor eğitimi dersine katılımlarının; öğrencilerin beden eğitimi dersine yönelik motivasyon, tutum ve fiziksel aktivite sırasında yaşadıkları keyif alma düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Çalışmanın araştırma grubunu gönüllü 808 ortaöğretim öğrencisi oluşturmaktadır. Nicel araştırma yaklaşımı kapsamında karşılaştırma türü ilişkisel tarama modelinde gerçekleştirilen çalışmada, veri toplama aracı olarak Beden Eğitimi Motivasyon Ölçeği (BEMÖ), Fiziksel Aktivitelerden Keyif Alma Ölçeği (FAKÖ) ve Ortaöğretim Öğrencileri İçin Beden Eğitimi Dersi Tutum Ölçeği (OÖBEDTÖ) kullanılmıştır. Elde edilen veriler Jamovi 2.3.21 istatistik programında analiz edilmiştir. Ölçekten elde edilen puanlar için ikili karşılaştırmalarda, Bağımsız Örneklem t-Testi, çoklu karşılaştırmalarda ise Tek yönlü varyans analizinden yararlanılmıştır. Ölçekler arasındaki ilişki Pearson korelasyon katsayısı ile incelenmiş, ardından değişkenlerin türlerine ve dağılım özelliklerine bağlı olarak regresyon analizleri yapılmıştır. Korelasyon analizinde seçmeli beden eğitimi dersi alma durumu ile PAES (r = −.170), PEMS (r = −.110) ve SSSA-PEC (r = −.140) puanları arasında anlamlı ilişkiler bulunurken, çoklu doğrusal regresyon analizlerinde seçmeli ders alma durumu, cinsiyet, sınıf düzeyi ve lise türünün PAES, PEMS ve SSSA-PEC puanlarını anlamlı düzeyde yordadığı ve modellerin varyansın sırasıyla %11,2, %6,2 ve %16,5’ini açıkladığı belirlenmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda, seçmeli spor eğitimi dersi alma durumu ile diğer değişkenler arasındaki ilişkilerin boylamsal veya nitel çalışmalarla daha ayrıntılı incelenebileceği düşünülmektedir.

Abstract

This study aims to examine the relationship between high school students’ participation in an optional sports education course (in addition to the compulsory physical education course) and their motivation, attitudes and enjoyment of physical education. The study sample consists of 808 high school students who volunteered to participate. The study was conducted within a quantitative research framework using a comparative correlational survey model and utilised the Physical Education Motivation Scale (PEMS), the Physical Activity Enjoyment Scale (PAES) and the Secondary School Students' Attitude Scale towards Physical Education Classes (SSSA-PEC) to collect data. The data were analysed using Jamovi 2.3.21 statistical software. The independent samples t-test was used for pairwise comparisons of scores obtained from the scale, while one-way analysis of variance was employed for multiple comparisons. The relationship between the scales was examined using the Pearson correlation coefficient, followed by regression analyses depending on the types of variables and their distribution characteristics. The correlation analysis revealed significant correlations between taking an optional physical education course and PAES (r = −0.170), PEMS (r = −0.110) and SSSA-PEC (r = −0.140). Furthermore, multiple linear regression analyses revealed that taking an elective course, gender, year group and type of high school was a significant predictor of PAES, PEMS and SSSA-PEC scores. The models explained 11.2%, 6.2% and 16.5% of the variance, respectively. In light of the findings, it is suggested that the relationship between taking an optional sports education course and other variables be examined in greater detail through longitudinal or qualitative studies.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Yanar, N. (2026). Ortaöğretim Öğrencilerinin Seçmeli Spor Eğitimi Dersi Alma Durumu ile Katılım Motivasyonu, Tutum ve Fiziksel Aktiviteden Keyif Alma Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, Cilt: 24 Sayı: 3, 888–900. https://doi.org/10.33689/spormetre.1873111

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (44)

  1. Akbulut, V., & Öncü, E. (2023). Beden Eğitimi Motivasyon Ölçeği’nin Türkçe’ye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Sportive, 6(2), 139-152. doi: 10.53025/sportive.1311231
  2. Alcántara-Porcuna, V., M. Sánchez-López, M. Martínez-Andrés, V. Martínez-Vizcaíno, A. Ruiz-Hermosa, & B. Rodríguez-Martín. (2022). Teachers’ Perceptions of Barriers and Facilitators of the School Environment for Physical Activity in Schoolchildren: A Qualitative Study. Qualitative Research in Sport, Exercise and Health 14(7), 1113–1137. doi: 10.1080/2159676x.2022.2037696
  3. Alotaibi, T., Almuhanna, R., Alhassan, J., Alqadhib, E., Mortada, E., & Alwhaibi, R. (2020). The Relationship between Technology Use and Physical Activity among Typically-Developing Children. Healthcare (Basel, Switzerland), 8(4), 488. doi: 10.3390/healthcare8040488
  4. Antunes, H., Rodrigues, A., Sabino, B., Alves, R., Correia, A. L., & Lopes, H. (2024). The Effect of Motivation on Physical Activity among Middle and High School Students. Sports, 12(6), 154. doi: 10.3390/sports12060154
  5. Bailey R. (2006). Physical education and sport in schools: a review of benefits and outcomes. The Journal of school health, 76(8), 397–401. doi: 10.1111/j.1746-1561.2006.00132.x
  6. Bailey, R. (2018). Sport, Physical Education and Educational Worth. Educational Review, 70 (1), 51–66. doi: 10.1080/00131911.2018.1403208
  7. Beni, S., Fletcher, T., & Ní Chróinín, D. (2022). ‘It’s not a Linear Thing; There are a Lot of Intersecting Circles’: Factors Influencing Teachers’ Implementation of Meaningful Physical Education. Teaching and Teacher Education 117, 103806. doi: 10.1016/j.tate.2022.103806
  8. Cheon, S. H., Reeve, J., & Song, Y.-G. (2016). A teacher-focused intervention to decrease PE students’ amotivation by increasing need satisfaction and decreasing need frustration. Journal of Sport and Exercise Psychology, 38(3), 217-235. doi: 10.1123/jsep.2015-0236
  9. Constantinides, P., & Silverman, S. (2018). Cypriot urban elementary students’ attitude toward physical education. Journal of Teaching in Physical Education, 37(1), 69-77. doi: 10.1123/jtpe.2016-0235
  10. Cruz, AB., Kim, M., & Kim, H-D. (2021). Physical Education Attitude of Adolescent Students in the Philippines: Importance of Curriculum and Teacher Sex and Behaviors. Frontiers in Psychology. 12:658599. doi: 10.3389/fpsyg.2021.658599
  11. Çankaya, M. T., & Demirel, D. H. (2024). Lise Öğrencilerinin Beden Eğitimi Dersine Yönelik Tutumları ile Boş Zaman Yönetimleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Sportive, 7(1), 105-131. doi: 10.53025/sportive.1444557
  12. Çiriş, V. & Başkonuş, T. (2023). Examining the Attitudes of High School Students Towards Physical Education Course, International Journal of Education Technology and Scientific Researches, 8(21), 572-587. doi: 10.35826/ijetsar.565
  13. Drewe, S. B. (2001). Socrates, Sport, and Students: A Philosophical Inquiry into Physical Education and Sport. Bloomsbury Academic.
  14. Education, I. P. (2010). The association between school-based physical activity, including physical education, and academic performance. US Department of Health and Human Services Atlanta, GA, USA.
  15. Erdem, E., Özyahni, D., Cura, N. K., & Güneş, B. (2024). Farklı Lise Türlerinde Öğrenim Gören Öğrencilerin Beden Eğitimi ve Spor Dersine İlişkin Tutumlarının İncelenmesi. Egzersiz ve Spor Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 4(1), 24-32. https://izlik.org/JA37MC38TM
  16. Fenandez-Rio, J., García, S., & Ferriz-Valero, A. (2023). Selecting (or not) physical education as an elective subject: Spanish high school students’ views. Physical Education and Sport Pedagogy, 30(5), 563–575. doi: 10.1080/17408989.2023.2256762
  17. Ferriz-Valero, A., García-Martínez, S., García-González, L., & Fernández-Río, J. (2024). Motivational factors predicting the selection of elective physical education: prospective in high school students (No. ART-2024-139076). doi: 10.5093/psed2024a9
  18. Garcia Bengoechea, E., Lorenzino, L., & Gray, S. (2019). Not Academic Enough? Enjoyment of Physical Education and the Arts and School Engagement in Early and Middle Adolescence. Retos, 35, 301–309. doi: 10.47197/retos.v0i35.63700
  19. García-González, L., Abós, Á., Diloy-Peña, S., Gil-Arias, A., & Sevil-Serrano, J. (2020). Can a hybrid sport education/teaching games for understanding volleyball unit be more effective in less motivated students? An examination into a set of motivation-related variables. Sustainability, 12(15), 6170. doi: 10.3390/su12156170
  20. Gouveia, É.R., Ihle, A., Gouveia, B.R., Rodrigues, A., Marques, A., Freitas, D.L., Kliegel, M., Correia, A.L., Alves, R., & Lopes, H. (2019). Students’ Attitude Toward Physical Education: Relations With Physical Activity, Physical Fitness, and Self-Concept. The Physical Educator, 76(4), 945-963. doi: 10.18666 /TPE-2019-V76-I4-8923
  21. Güllü, M. & Güçlü, M. (2009). Ortaöğretim Öğrencileri İçin Beden Eğitimi Dersi Tutum Ölçeği Geliştirilmesi. Niğde Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 3(2): 138-151.
  22. Habyarimana, J. D., Tugirumukiza, E., & Zhou, K. (2022). Physical Education and Sports: A Backbone of the Entire Community in the Twenty-First Century. International journal of environmental research and public health, 19(12), 7296. doi: 10.3390/ijerph19127296
  23. Hills, A. P., Dengel, D. R., & Lubans, D. R. (2015). Supporting public health priorities: recommendations for physical education and physical activity promotion in schools. Progress in cardiovascular diseases, 57(4), 368-374. doi: 10.1016/j.pcad.2014.09.010
  24. Karasar, N. (2016). Bilimsel araştırma yöntemi: Kavramlar, ilkeler, teknikler. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
  25. Kenney E.L., & Gortmaker S.L. (2017). United States Adolescents’ Television, Computer, Videogame, Smartphone, and Tablet Use: Associations with Sugary Drinks, Sleep, Physical Activity, and Obesity. The Journal of pediatric. 182:144–149. doi: 10.1016/j.jpeds.2016.11.015
  26. Kline, R. B. (2011). Principles and practice of structural equation modeling (3rd ed.). New York, NY: Guilford Press.
  27. McKenzie, T. L., & Lounsbery, M. A. (2013). Physical education teacher effectiveness in a public health context. Research quarterly for exercise and sport, 84(4), 419-430. doi: 10.1080/02701367.2013.844025
  28. Mullen, S. P., Olson, E. A., Phillips, S. M., Szabo, A. N., Wójcicki, T. R., Mailey, E. L., Neha P. G., Jason T. F., Arthur F. K., & McAuley, E. (2011). Measuring enjoyment of physical activity in older adults: invariance of the physical activity enjoyment scale (paces) across groups and time. International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity, 8(1), 103. doi: 10.1186/1479-5868-8-103
  29. Mutlu, T. O., Akoğlu, H. E., Şentürk, H. E., & Çetinkaya, A. (2021). The Analysis of High School Students' Attitudes Towards Physical Education and Sports Class. i-manager’s Journal on Educational Psychology, 14(3), 54. doi: 10.26634/jpsy.14.3.17663 Namlı, S., Tekkurşun Demir, G., & Doğangün, A. (2024). Beden eğitimi ve spor dersine katılım motivasyonu ve derse katılımdaki engeller. Herkes için Spor ve Rekreasyon Dergisi, 6(4), 573-580. doi: 10.56639/jsar.1581772
  30. Navarro-Patón, R., Rodríguez-Negro, J., Muíño-Piñeiro, M., & Mecías-Calvo, M. (2024). Gender and Educational Stage Differences in Motivation, Basic Psychological Needs and Enjoyment: Evidence from Physical Education Classes. Children (Basel, Switzerland), 11(12), 1503. doi: 10.3390/children11121503
  31. Özkurt, B., Küçükibiş, H. F. & Eskiler, E. (2022). Fiziksel aktivitelerden keyif alma ölçeği (FAKÖ): Türk kültürüne uyarlama, geçerlik ve güvenirlik çalışması. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(1), 21- 37. doi: 10.18506/anemon.976300
  32. Özkurt, B., Küçükibiş, H. F., & Altın, Y. (2022). Lise ve Üniversite Öğrencilerinin Fiziksel Aktivitelerden Keyif Alma Düzeylerinin İncelenmesi. Sivas Cumhuriyet University Journal of Sport Sciences, 3(3), 91-98. https://izlik.org/JA74JA88GH
  33. Park, J. W., Park, S. H., Koo, C. M., Eun, D., Kim, K. H., Lee, C. B., Ham, J. H., Jang, J. H., & Jee, Y. S. (2017). Regular physical education class enhances sociality and physical fitness while reducing psychological problems in children of multicultural families. Journal of exercise rehabilitation, 13(2), 168–178. doi: 10.12965/jer.1734948.474
  34. Pereira, P., Santos, F., & Marinho, D. A. (2020). Examining Portuguese high school students’ attitudes toward physical education. Front. Psychol, 11:604556. doi: 10.3389/fpsyg.2020.604556
  35. Physical Activity Guidelines Advisory Committee (PAGAC). 2018 Physical Activity Guidelines Advisory Committee Scientific Report. Washington, DC: US Department of Health and Human Services; 2018.
  36. Poitras, V. J., Gray, C. E., Borghese, M. M., Carson, V., Chaput, J. P., Janssen, I.,. & Tremblay, M. S. (2016). Systematic review of the relationships between objectively measured physical activity and health indicators in school-aged children and youth. Applied physiology, nutrition, and metabolism, 41(6), S197-S239. doi: 10.1139/apnm-2015-0663
  37. Portela-Pino, I., López-Castedo, A., Martínez-Patiño, MJ., Valverde-Esteve, T., & Domínguez-Alonso, J. (2020). Gender Differences in Motivation and Barriers for The Practice of Physical Exercise in Adolescence. International Journal of Environmental Research and Public Health, 17(1):168. doi: 10.3390/ijerph17010168
  38. Sulz, L., Temple, V., & Gibbons, S. (2016). Measuring student motivation in high school physical education: Development and validation of two self-report questionnaires. Physical Educator, 73(3), 530-554. doi: 10.18666/TPE-2016-V73-I3-6370
  39. Tavşancıl, E. (2002). Tutumların ölçülmesi ve SPSS ile veri analizi. (1. Baskı). Nobel Yayınevi.
  40. Tendinha, R., Alves, M. D., Freitas, T., Appleton, G., Gonçalves, L., Ihle, A., Gouveia, É. R., & Marques, A. (2021). Impact of Sports Education Model in Physical Education on Students' Motivation: A Systematic Review. Children (Basel, Switzerland), 8(7), 588. doi: 10.3390/children8070588
  41. Toksöz, H., Kurt, C., & Erduğan, F. (2024). Ortaöğretim Öğrencilerinin Beden Eğitimi ve Spor Dersine Yönelik Tutumlarının Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi. Türk Spor ve Egzersiz Dergisi, 26 (1), 1-11. doi: 10.15314/tsed.1409187
  42. Toprak, M., Avcı, YE., & Cengiz, O. (2021). School Physical Education courses: A study on challenges and on restoring their functions. Pegem Journal of Education and Instruction, 11(4), 306-315. doi: 10.14527/pegegog.2021.60
  43. UNESCO. (2022). World-Wide Survey of School Physical Education: Final Report. Zhou, Y., Wang, L., Chen, R., Wang, B. et al. (2025). Associations between class level factors and student physical activity during physical education lessons in China. International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity, 22, 1. doi: 10.1186/s12966-024-01703-6
  44. Poitras, V. J., Gray, C. E., Borghese, M. M., Carson, V., Chaput, J. P., Janssen, I.,. & Tremblay, M. S. (2016). Systematic review of the relationships between objectively measured physical activity and health indicators in school-aged children and youth. Applied physiology, nutrition, and metabolism, 41(6), S197-S239. doi: 10.1139/apnm-2015-0663