Dergiler / BELLETEN / 2015 / Cilt: 79 - Sayı: 286

İspanyol Gribinin Osmanlı İmparatorluğu’nda Etkisi

The Impact of the Spanish Influenza on the Ottoman Empire

Sayfa
1099–1120
Yayın Tarihi
2015-12-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Yalnız, var olan birincil ve ikincil kaynaklar bu salgın hastalığın Osmanlı’daki etkisi ile ilgili tahmin yapmaya imkanı veriyor.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İspanyol gribi bütün dünyayı etkilerken Osmanlı İmparatorluğu da bundan muzdarip oldu.
📊
Temel Bulgular & Veri:Birinci Dünya Savaş’ındaki ordular bu gripten öyle çok etkilendiler ki savaşın sona ermesinde bu gribin kayda değer bir etkisi oldu.
💡
Sonuç & Katkı:Yalnız, var olan birincil ve ikincil kaynaklar bu salgın hastalığın Osmanlı’daki etkisi ile ilgili tahmin yapmaya imkanı veriyor.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Spanish Influenza · Pandemic Diseases · Ottoman Empire

Özet

İspanyol gribi bütün dünyayı etkilerken Osmanlı İmparatorluğu da bundan muzdarip oldu. Osmanlı’nın jeo-epidemiyolojisi epidemik veya pandemik salgınlara karşı açıktı. Osmanlı Birinci Dünya Savaşı’na aktif olarak katıldığından dolayı şu rahatlıkla söylenebilip ki: Osmanlı’nın bu yıkıcı salgından kaçabilmesi mümkün değildi. Salgın muhtemelen Avrupa üzerinden Osmanlı’ya girdi ve Anadolu’nun pek çok yerinde grip vakalarına veya ölümlerine yol açtı. Birinci Dünya Savaş’ındaki ordular bu gripten öyle çok etkilendiler ki savaşın sona ermesinde bu gribin kayda değer bir etkisi oldu. Grip salgınını engellemek için okul gibi kamuya açık mekanların kapatılması gibi bazı tedbirlere başvuruldu. Savaş sırasındaki toplumsal mobilite grip salgınının dünyanın uzak noktalarına ulaşmasına yol açtı. Gripten kurtulmak için yeni aşılar ve ilaçlar denendi, fakat bu çabalar gribin yayılmasını engellemekte nafile kaldı. Mevcut kaynaklar yetersiz olduğundan dolayı bu grip salgınından kaç kişinin öldüğünü söylemek mümkün görünmüyor. Yalnız, var olan birincil ve ikincil kaynaklar bu salgın hastalığın Osmanlı’daki etkisi ile ilgili tahmin yapmaya imkanı veriyor.

Abstract

As the Spanish influenza affected almost all the world, the Ottoman Empire suffered from it. The geoepidemiology of the Ottoman was vulnerable to epidemic or pandemic diseases. Since it was an active participant of the First World War, it can be said that it was inevitable situation to escape from this devastating pandemic. Probably, the pandemic disease entered into the Ottoman from Europe and it led to cases or death in many places of Anatolia. The armies were so affected from it that this pandemic played a considerable role in the end of the war. So as to prevent this pandemic influenza, some precautions such as closure of public spaces like schools were taken. Much social mobility resulted from wartime caused this epidemic influenza to spread world widely easily. In order to prevent the pandemic, new inoculations and drugs were tested, but these attempts failed to prevent the spread of the flu completely. On account of the fact that present sources are inadequate, it is impossible to say the exact number of dead people of this pandemic. Nevertheless, available primary and secondary sources give us to estimate the impact of this pandemic disease on the Ottoman Empire.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

YOLUN, M., KOPAR, M. (2015). İspanyol Gribinin Osmanlı İmparatorluğu’nda Etkisi. BELLETEN, Cilt: 79 - Sayı: 286, 1099–1120. https://ajindex.com/articles/126513

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. Ahmed Emin, Turkey in the World War, Yale University Press, New Heaven 1930. Archive of Turkish Red Crescent Society (Türk Kızılayı Arşivi), Box no:1134, Document no:4, 18 Ağustos 1337- 18 August 1921. Archive of Turkish Red Crescent Society (Türk Kızılayı Arşivi), Box no:216, Document no:13, 28 Aralık 1335 - 28 December 1919. Archive of Turkish Red Crescent Society, Box no:570, Document no:500, 6 Şubat 1338-6 February 1922.
  2. Arda, Berna - Acıduman, Ahmet, “Türk’ün H1N1’le İlk İmtihanı: 1918-19 İnfluenza Pandemisinin Ülkemizdeki Görünümü”, Klinik Gelişim, c. 23/sy. 3 (2010).
  3. Barry, John, The Great Influenza: The Epic Story of the Deadliest Plague in History, Penguin Books, New York 2005.
  4. Criss, Nur Bilge, İşgal Altında Istanbul 1918–1923,
  5. İletişim Yayınları, Istanbul 2008.
  6. Crosby, Alfred W., America’s Forgotten Pandemic: The Influenza of 1918,
  7. Cambridge University Press, Cambridge 2003.
  8. Çalışlar, İzzeddin, On Yıllık Savaş, İş Bankası Kültür Yayınları, Istanbul 2010.
  9. Eren, Akçiçek, Atatürk’ün Sağlığı Hastalıkları ve Ölüm, Güven Kitabevi, İzmir, 2005.
  10. Ergönül, Önder, “İspanyol Gribi Türkiye’yi Vurdu mu ?”, Radikal, 6 January 2008, http://www.radikal.com.tr/ek_haber.php?ek=r2&haberno=7863 (accessed 11 October,2012)
  11. Erickson, Edward J., Ordered To Die: A History of the Ottoman Army in the First World War, Greenwood Press, London 2001.
  12. Hikmet, Nazım, Kuvâyı Milliye: Şiirler 3, Yapı Kredi Yayınları, Istanbul 2002.
  13. Hot, İnci, “Sıhhiye Mecmuası’na Göre Ülkemizde Bulaşıcı Hastalıklarla Mücadele 1913-1996”,
  14. PhD thesis, Istanbul University 2000.
  15. Keyder, Çağlar,“Modern Istanbul’un Tarihçesi”, Türkiye Tarihi 1839-2010: Modern Dünya’da Türkiye, ed. Reşat Kasaba, Kitap Yayınevi, Istanbul 2011.
  16. Kinross, Lord, Atatürk: Bir Milletin Yeniden Doğuşu, Altın Kitaplar, Istanbul 2010.
  17. Menconi, Blakely - Debra Ellen, Mass Mediated Disease: A Case Study Analysis of News Reporting of Three Influenza Pandemics and Public Health Policy, UMI Dissertation Services, Michigan 2002. Newspaper Akşam, 22 Kanun-ı Evvel 1335- 22 December 1919. Newspaper Akşam, 22 Kanun-ı Evvel 1335-22 December 1918. Newspaper Âti (İleri), 13 Teşrin-i Sani 1337- November 13, 1921. Newspaper Âti (İleri), 14 Temmuz 1334-14 July 1918. Newspaper Âti (İleri), 28 Kanun-ı Evvel 1337- 28 December 1921. Newspaper Âti (İleri), 28 Kanun-ı Evvel 1337- 28 December 1921. Newspaper Âti (İleri), 28 Kanun-ı Evvel 1337-28 December 1921. Newspaper Sabah, 28 Kanun-ı Evvel 1334- 28 December 1918.
  18. Niall, P. S. A. Johnson - Juergen,