Dergiler / Türkiyat Mecmuası / 2016 / Cilt: 26 - Sayı: 2

KÖK TÜRK YAZITLARI VE DİVANÜ LÛGAT-İT-TÜRK’TE YİYECEK VE İÇECEKLER

FOODS AND BEVERAGES IN KOK TURK INSCRIPTIONS AND DIVAN-I LUGATI-IT-TURK

Sayfa
187–195
Yayın Tarihi
2016-12-28
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu yazımızda ise eski Türklerin gündelik hayatta tükettikleri yiyecek ve içecekler mevzu’u üzerinde duracağız.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bilhassa Divanü Lûgat-it-Türk’ten yola çıkılarak yaptığımız bu incelemede, eski Türklerin her türlü gıda maddesini bildikleri ve beslenmelerinde bunlardan yararlandıkları görülüyor.
📊
Temel Bulgular & Veri:Yani sanıldığı üzere sadece hayvansal gıdalar bu insanların temel yiyecekleri ya da içecekleri olmamıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu yazımızda ise eski Türklerin gündelik hayatta tükettikleri yiyecek ve içecekler mevzu’u üzerinde duracağız.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Kök Türk Yazıtları · Divanü Lûgat-it-Türk · Türk kültürü

Özet

Bilhassa Divanü Lûgat-it-Türk’ten yola çıkılarak yaptığımız bu incelemede, eski Türklerin her türlü gıda maddesini bildikleri ve beslenmelerinde bunlardan yararlandıkları görülüyor. Yani sanıldığı üzere sadece hayvansal gıdalar bu insanların temel yiyecekleri ya da içecekleri olmamıştır. Tahıl ve unlu mamüllerin neredeyse bütün çeşitleri biliniyordu. Kaynak olarak sınırlı bir malzeme kullandığımız için Türklerin yiyecek ve içeceklerinin bunlardan ibaret olduğunun sanılmamasını da istiyoruz. Ancak burada vurgulanması gereken bir başka şey de; belki bugün dünya üzerinde zengin bir Türk mutfağının olması binlerce yıllık bir geçmişin birikimidir. Türk tarihi ve kültürünün başlıca temel kaynaklarından olan Kök Türk harfli metinler ile Divanü Lûgat-it-Türk’e dayalı binlerce çalışma yapıldığı herkesin bilgisi dâhilindedir. Geçmişte olduğu gibi günümüzde de bu incelemeler sürmekte, gelecekte de devam edecektir. İşte buna binaen biz de her iki kaynağı esas alarak pek çok araştırma gerçekleştirdik. Bu yazımızda ise eski Türklerin gündelik hayatta tükettikleri yiyecek ve içecekler mevzu’u üzerinde duracağız.

Abstract

In this research which we based on especially Divanu Lugat-it-Turk, it could be seen that ancient Turks knew all types of food and used them in their nutritions. Namely, only foods of animal origin were not basic foods or beverages of these people as it is supposed. All kinds of cereals and floured products were almost known. As we use limited sources, we do not want people to assume that only foods and beverages of Turks were composed of foods of animal origin. Also, another thing needed to be emphasized is that maybe being of a rich Turkish kitchen today is the accumulation of thousand years of past. It is widely known that there are thousands of studies concerning Kok Turk texts and Divan-ı Lugat-it-Turk which are the main sources of the Turkish history and culture. As in the past, the examinations of this study continues and they will last in the future. Therefore, many studies are made according to these two sources by ourselves, too. In this research, the foods and beverages that the ancient Turks consumed in daily life are examined.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

GÖMEÇ, S. Y. (2016). KÖK TÜRK YAZITLARI VE DİVANÜ LÛGAT-İT-TÜRK’TE YİYECEK VE İÇECEKLER. Türkiyat Mecmuası, Cilt: 26 - Sayı: 2, 187–195. https://ajindex.com/articles/120090

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (31)

  1. Adil Bey Hikmet, Asya’da Beş Türk, (Haz. Y. Gedikli), İstanbul, 1999.
  2. AGACANOV, S.G., Oğuzlar, (Çev. E. Necef- A. Annaberdiyev), 2. Baskı, İstanbul, 2003.
  3. AMANJOLOV, A.S., “Forefather Goat or the Ancient Turkic Inscription in Early Greek Alphabet”, Archiv Orientalni, 42/1, Praha, 1974.
  4. ATSIZ, Hüseyin Nihal, Evliya Çelebi Seyahatnamesi’nden Seçmeler, I, İstanbul, 1971.
  5. AZZAV, A., “İbn Hassul’ün Türkler Hakkında Bir Eseri”, (Çev. Ş. Yaltkaya), Belleten, No 14-15, İstanbul, 1940.
  6. BARBARO, J., Anadolu’ya ve İran’a Seyahat, (Çev. T. Gündüz), İstanbul, 2005.
  7. BAUER, W., “Yağ Metobolizması Bozuklukları ve Kronik Karaciğer Hastalıklarının Kısrak Sütü (Kımız) ile Tedavi Denemeleri”, (Çev. Y. Küçüksümer), Türk Dünyası Araştırmaları, 28, İstanbul, 1984.
  8. BUHARALI, E., “Kimek Hanlığı”, Tarihte Türk Devletleri, I, Ankara, 1987.
  9. CHALIAND, G., Göçebe İmparatorluklar, (Çev. E. Sunar), İstanbul, 2001.
  10. CLAVIYO, Ruy Gonzâlez de, Timur Devrinde Semerkant’a Seyahat, (Çev. Ö.R. Doğrul), İstanbul, 1975.
  11. ÇAGATAY, S., “İslamiyetten Önce Türk Edebiyatı”, Türk Dünyası El Kitabı, Ankara, 1976.
  12. ÇAY, A., Anadolu’da Türk Damgası, Ankara, 1983.
  13. ÇETİN, İ., “Göktürk Kitabelerinde İsimleri Geçen Hayvanlar”, Türk Folkloru Araştırmaları, 1986/1, Ankara, 1986.
  14. DE JOİNVİLLE, J., Bir Haçlının Hatıraları, (Çev. C. Kanat), Ankara, 2002.
  15. DUĞLAT, Mirza Haydar, Tarih-i Reşidî, (Çev. O. Karatay), İstanbul, 2006.
  16. EBERHARD, W., “Çin’de Kımız ve Yoğurdun Yapılması”, Ülkü, XVI/93, Ankara, 1940.
  17. Ebu Bekr-i Tihrani, Kitab-ı Diyarbekriyye, (Çev. M. Öztürk), Ankara, 2001.
  18. EKREM, M. A., Romen Kaynak ve Eserlerinde Türk Tarihi, Ankara, 1993.
  19. ELİADE, M., Shamanism, Archaic Techniques of Ectasy, New York, 1964.
  20. GABAİN, A. Von, Über Ortsbezeichnungen im Alttürkischen, Helsinki, 1950.
  21. GÖMEÇ, S., “Bir Hun Aksakalı: Chung Hang-Yüeh”, VIII. Uluslararası Türkoloji Kongresi, İstanbul, 2013.
  22. GÖMEÇ, S., “Moğolistan’daki Türk Anıtları”, Türk Edebiyatı, 361, İstanbul, 2003.
  23. GÖMEÇ, S., “Orkun’daki Büyük Kurgan”, Orkun, 75, İstanbul, 2004.
  24. GÖMEÇ, S., Türk Destanlarına Giriş, Ankara, 2009.
  25. GUMİLEV, L.N., Hunlar, (Çev. A. Batur), 3. Baskı, İstanbul, 2003.
  26. GÜLBEDEN, Hümayunnâme, (Çev. A. Yelgar), Ankara, 1944.
  27. GÜLENSOY, T., Orhun’dan Anadolu’ya Türk Damgaları, İstanbul, 1989.
  28. HASAN-I RUMLU, Ahsenü’t-Tevarih, (Çev. M. Öztürk), Ankara, 2006.
  29. İbn Batuta, İbn Batuta Seyahatnâmesi’nden Seçmeler, (Haz. İ. Parmaksızoğlu), Ankara, 1981.
  30. İbn Fadlan, İbn Fadlan Seyahatnamesi Tercümesi, (Çev. R. Şeşen), İstanbul, 1975.
  31. İZGİ, Ö., “Kao-Ch’ang