KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Ufuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi / 2025 / Cilt: 14 Sayı: 28

TÜRKİYE’NİN ORTA ASYA’DAKİ DİJİTAL KAMU DİPLOMASİSİ: YUMUŞAK GÜÇ ALANINDA ÇİN VE RUSYA İLE REKABET

TÜRKİYE’S DIGITAL PUBLIC DIPLOMACY IN CENTRAL ASIA: COMPETING WITH CHINA AND RUSSIA FOR SOFT POWER INFLUENCE

Özden Özlü(MALTEPE ÜNİVERSİTESİ, İLETİŞİM FAKÜLTESİ)0000-0002-1890-4804
Sayfa
8–28
Yayın Tarihi
2025-12-31
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular, Türkiye’nin dijital diplomasi kapasitesinin artmakta olduğunu ve kültürel yakınlığın sağladığı özgün avantajı vurgulamakta; gelecekteki araştırmalar için hedef kitle algılarının ve bölgesel stratejilerin uzun vadeli etkilerinin değerlendirilmesini önermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma Türkiye’nin Orta Asya’da önde gelen bir dijital kamu diplomasisi aktörü olarak kendisini nasıl konumlandırdığını ve Çin ile Rusya ile bölgesel yumuşak güç etkisi için nasıl rekabet ettiğini incelemektedir. 2020-2024 yılları arasına ait resmi açıklamalar, kurumsal raporlar, medya çıktıları ve akademik yayınların nitel belge analizi yoluyla Türkiye’nin bölgedeki etkileşim stratejilerini, kullandığı araçları ve benimsediği söylemleri ortaya koymaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Buna karşılık Çin, Kuşak ve Yol Girişimi çerçevesinde ekonomik etki gücünü ve kültürel diplomasiyi bir araya getirirken; Rusya, dil, tarihsel hafıza ve RT ile Sputnik gibi medya kanallarına dayanarak bölgedeki etkisini sürdürmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular, Türkiye’nin dijital diplomasi kapasitesinin artmakta olduğunu ve kültürel yakınlığın sağladığı özgün avantajı vurgulamakta; gelecekteki araştırmalar için hedef kitle algılarının ve bölgesel stratejilerin uzun vadeli etkilerinin değerlendirilmesini önermektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2020-2024 Verileri
⚙️Değişkenler:Dijital Kamu Diplomasisi · Uluslararası İlişkiler · Kamu Diplomasisi Stratejileri

Özet

Bu çalışma Türkiye’nin Orta Asya’da önde gelen bir dijital kamu diplomasisi aktörü olarak kendisini nasıl konumlandırdığını ve Çin ile Rusya ile bölgesel yumuşak güç etkisi için nasıl rekabet ettiğini incelemektedir. 2020-2024 yılları arasına ait resmi açıklamalar, kurumsal raporlar, medya çıktıları ve akademik yayınların nitel belge analizi yoluyla Türkiye’nin bölgedeki etkileşim stratejilerini, kullandığı araçları ve benimsediği söylemleri ortaya koymaktadır. Türkiye, TİKA, Yunus Emre Enstitüsü, Türkiye Bursları, Orhun Değişim Programı ve TRT Avaz gibi kurumlar aracılığıyla kültürel ve dilsel yakınlığını kullanarak halklar arası bağları ve ortak kimlik duygusunu güçlendirmektedir. Buna karşılık Çin, Kuşak ve Yol Girişimi çerçevesinde ekonomik etki gücünü ve kültürel diplomasiyi bir araya getirirken; Rusya, dil, tarihsel hafıza ve RT ile Sputnik gibi medya kanallarına dayanarak bölgedeki etkisini sürdürmektedir. Dijital platformlar hem birer araç hem de rekabetin yürütüldüğü alanlar olarak öne çıkmakta; görünürlük, tepki verebilirlik ve kültürel uyum başarının belirleyici unsurları haline gelmektedir. Bulgular, Türkiye’nin dijital diplomasi kapasitesinin artmakta olduğunu ve kültürel yakınlığın sağladığı özgün avantajı vurgulamakta; gelecekteki araştırmalar için hedef kitle algılarının ve bölgesel stratejilerin uzun vadeli etkilerinin değerlendirilmesini önermektedir.

Abstract

This study explores how Türkiye positions itself as a leading digital public diplomacy actor in Central Asia, competing with China and Russia for regional soft power influence. Drawing on a qualitative document analysis of official statements, institutional reports, media outputs and academic publications from 2020 to 2024, it examines the narratives, tools and engagement strategies shaping Türkiye’s outreach. Türkiye leverages its cultural and linguistic proximity through agencies such as TİKA, the Yunus Emre Institute, Türkiye Scholarships, the Orhun Exchange Program and TRT Avaz to promote people-to-people connectivity and shared identity. In contrast, China combines economic leverage and cultural diplomacy under the Belt and Road Initiative, while Russia relies on language, historical memory, and media channels like RT and Sputnik to sustain influence. Digital platforms serve as both instruments and arenas of competition, where visibility, responsiveness, and cultural resonance determine impact. The findings highlight Türkiye’s growing digital diplomacy capacity and its unique advantage of cultural affinity, suggesting that future research should assess audience perceptions and the long-term effectiveness of its regional strategies.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Özlü, Ö. (2025). TÜRKİYE’NİN ORTA ASYA’DAKİ DİJİTAL KAMU DİPLOMASİSİ: YUMUŞAK GÜÇ ALANINDA ÇİN VE RUSYA İLE REKABET. Ufuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt: 14 Sayı: 28, 8–28. https://doi.org/10.58635/ufuksbedergi.1792939

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (73)

  1. Adesina, O. S. (2017). Foreign policy in an era of digital diplomacy. Cogent Social Sciences, 3(1). https://doi.org/10.1080/23311886.2017.1297175
  2. Alperen, Ü. (2018). Bir kuşak bir yol girişimi ve Çin’in Orta Asya politikası. Bilge Strateji, 10(19), 17-38. https://dergipark.org.tr/tr/pub/bs/issue/44284/543809
  3. Altincik, H., & Güner Koçak, P. (2022). Kamu diplomasisi ve halkla ilişkilerde kullanılan araçlar kamu diplomasisi alanında çalışan akademisyenlerin değerlendirmeleri. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (Van YYÜ 40. Yıl özel sayısı), 137-156. https://doi.org/10.54831/vanyyuiibfd.1128851
  4. Anadolu Ajansı. (2023). Kuşak ve yol girişimi: Çin’in yükselen güç stratejisinin temel taşı. https://www.aa.com.tr/tr/dunya/kusak-ve-yol-girisimi-cinin-yukselen-guc-stratejisinin-temel-tasi/3021633
  5. Andrukhin, T. V. (2024). Turkey’s policy in Central Asia: Results and prospects. Post-Soviet Issues, 11(2), 126-137. https://doi.org/10.24975/2313-8920-2024-11-2-126-137
  6. Arpacıoğlu, K. (2021). Türkiye’de diplomasinin dijital uygulamalarının değerlendirilmesi. Yönetim Bilimleri Dergisi, 19(41), 745-772. https://doi.org/10.35408/comuybd.818938
  7. Autio, E., Mudambi, R., & Yoo, Y. (2021). Digitalization and globalization in a turbulent world: Centrifugal and centripetal forces. Global Strategy Journal, 11(1), 3–16. https://doi.org/10.1002/gsj.1396
  8. Batmaz, T. (2021). Avrasya Ekonomik Birliği’nin üye ülke ekonomileri üzerine oluşturduğu etkiler-beklentiler (2010- 2019). Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14(4), 1529-1543. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.948013
  9. Belt and Road Portal. (2025, July 12). Official website. https://eng.yidaiyilu.gov.cn/
  10. Bengtsson, M. (2016). How to plan and perform a qualitative study using content analysis. NursingPlus Open, 2, 8-14. https://doi.org/10.1016/j.npls.2016.01.001
  11. Birkinshaw, J. (2022). Move fast and break things: Reassessing IB research in the light of the digital revolution. Global Strategy Journal, 12(4), 619–631. https://doi.org/10.1002/gsj.1427
  12. Bjola, C., & Holmes, M. (2015). Digital diplomacy: Theory and practice. Routledge.
  13. Bowen, G.A. (2009). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative Research Journal, 9(2), 27-40. https://doi.org/10.3316/QRJ0902027
  14. Brouthers, K., Geisser, K. & Rothlauf, F. (2016). Explaining the internationalization of ibusiness firms. J Int Bus Stud 47, 513–534. https://doi.org/10.1057/jibs.2015.20
  15. Can, N., Koncak, I., Muhyaddin, S., & Keles, I. (2021). Perceptions of China and other great powers among Kazakhstan and Kyrgyzstan youth. Central Asia and the Caucasus, 22(4), 71–83. https://www.ca-c.org/index.php/cac/article/view/727/657
  16. CGTN. (2025, July 12). Official website. https://www.youtube.com/@cgtn/search?query=belt%20and Chinese International Education Foundation. (2023). Confucius Institute annual development report 2022. http://bit.ly/4kwwqhJ
  17. Creswell, J. W., & Poth, C. N. (2018). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches (4th edition). Sage Publications, Inc.
  18. Cull, N. J. (2019). Public diplomacy: Foundations for global engagement in the digital age. Polity Press.
  19. Çınar, Y., & Uzun, Y. U. (2023). Köklü geçmişten güçlü geleceğe Türk devletleri teşkilatı: Küresel ekonomik-siyasal potansiyeli ve teşkilatın geleceğine dair öngörüler. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12(Özel Sayı), 141-156. https://doi.org/10.33206/ mjss.1296831
  20. Dalglish, S., Khalid, H., & McMahon, S. (2020). Document analysis in health policy research: The READ approach. Health Policy and Planning, 35(10), 1424- 1431. https://doi.org/10.1093/heapol/czaa064
  21. Demirkaya, Y., & Çelik, F. (2021). Kamu destekli sivil örgütlenme gücü: Yunus Emre Enstitüsü. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(Özel Sayı), 137-156. https://doi.org/10.33206/mjss.998112
  22. Emre Sucu A., Iskandarov O.I., Mahmudov R.B., & Chernov D.N. (2021). Does Turkey have a central Asian project? MGIMO Review of International Relations, 14(3), 82-96. https://doi.org/10.24833/2071-8160-2021-3-78-82-96
  23. Eurasian Economic Union. (2025, July 12). Offıcial website. https://eec.eaeunion.org/en/ Eurasian Research Institute. (2023). Çin'in Orta Asya’daki ülke imajı: Kültür açısından bir değerlendirme. https://www.eurasian-research.org/publication/cinin-orta-asyadaki-ulke-imaji-kultur-acisindan/?lang=tr
  24. EUvsDisinfo (2024, September 25). Come play “sphere of influence”… this time in Central Asia. https://euvsdisinfo.eu/come-play-sphere-of-influence-this-time-in-central-asia/
  25. Feliciano-Cestero, M. M., Ameen, N., Kotabe, M., Paul, J., & Signoret, M. (2023). Is digital transformation threatened? A systematic literature review of the factors influencing firms’ digital transformation and internationalization. Journal of Business Research, 157. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2022.113546
  26. Göksu, O. (2023). 21. yüzyılda Türkiye’nin kamu diplomasisi ve yumuşak gücü: Yapısı, araçları ve mesajları. Erciyes İletişim Dergisi, 10(2), 845-870. https://doi.org/10.17680/erciyesiletisim.1273435
  27. Jean, R.-J.-B., Kim, D., & Cavusgil, E. (2020). Antecedents and outcomes of digital platform risk for international new ventures’ internationalization. Journal of World Business, 55(1). https://doi.org/10.1016/j.jwb.2019.101021
  28. Kahveci, H., & Kuşçu Bonnenfant, I. (2023). Turkish foreign policy towards central Asia: An unfolding of regionalism and soft power. All Azimuth: A Journal of Foreign Policy and Peace, 12(2), 195-218. https://doi.org/10.20991/allazimuth.1310530
  29. Koçyiğit, A., & Darı, A. B. (2024). Sosyal medya ve kamu diplomasisi: Türk Devletleri Teşkilatı perspektifinden küresel etkileşim ve iletişim yönetimi. Uluslararası Medeniyet Çalışmaları Dergisi, 9(1), 79-93. https://doi.org/10.58648/inciss.1421099
  30. Komor, M., & Grzyb, K. (2023). Qualitative content analysis – a research method in social science. Przegląd Badań Edukacyjnych (Educational Studies Review), 2(43), 143–163. https://doi.org/10.12775/PBE.2023.032
  31. Köksoy, E. (2021). Türkiye’de kamu diplomasisi akademik literatürü üzerine bir inceleme: Medya, iletişim ve halkla ilişkiler çalışmaları alanı olarak kamu diplomasisi. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 19(38), 631-684. https://dergipark.org.tr/tr/pub/talid/issue/67677/1023955
  32. Malysheva D. (2021). International political competition in the post-Soviet Central Asian space. World Eсonomy and International Relations, 65(7), 106-115. https://doi.org/10.20542/0131-2227-2021-65-7-106-115
  33. Mamatkulova, N. (2024). Rusya Federasyonu’nda medya özgürlüğünün dinamikleri (2021-2022). Erciyes Akademi, 38(1), 330-348. https://doi.org/10.48070/erciyesakademi.1395622
  34. Manor, I. (2019). The digitalization of public diplomacy. Palgrave Macmillan.
  35. Mercan, K. (2022). Dijital ortamların yumuşak güç aracı olarak kullanılması: Covidoscope proje örneği [Master’s thesis Akdeniz Üniversitesi, Gazetecilik Ana Bilim Dalı]. Akdeniz Üniversitesi Açık Arşiv.
  36. Merkouraki M. (2024). Turkey's digital public diplomacy in the age of uncertainty. International Journal of International Relations, Media and Mass Communication Studies, 10(2), 41-54. https://doi.org/10.37745/ijirmmcs.15/vol10n24154
  37. Morgan, H. (2022). Conducting a qualitative document analysis. The Qualitative Report, 27(1), 64-77. https://doi.org/10.46743/2160-3715/2022.5044
  38. Morgan, W. J. (2025). Soft power, public diplomacy, and modernity in China and Russia. Eurasian Geography and Economics, 66(2), 279–285. https://doi.org/10.1080/15387216.2023.2225069
  39. Mukhtarova, K., & Paizova, A. (2024). The geopolitical influence of ’soft power’ on Central Asian countries. International Relations and International Law Journal, 108(4), 47–59. https://doi.org/10.26577/IRILJ.2024.v108-i4-a5
  40. Niemiec, J. M. (2024). Preserving common ties: Turkey’s public diplomacy in Central Asia. Annales Universitatis Mariae Curie-Sklodowska, sectio M – Balcaniensis et Carpathiensis (1), 241-262. https://journals.umcs.pl/bc/article/view/16076/pdf
  41. Noble, H., & Heale, R. (2019). Triangulation in research, with examples. Evidence Based Journals, 22(3), 67 - 68. https://doi.org/10.1136/ebnurs-2019-103145
  42. Nye, J. S. (2004). Soft Power: The means to success in world politics. Public Affairs Books.
  43. Omonkulov, O. (2020). Kuşak ve yol projesi bağlamında Çin-Orta Asya ilişkileri. Bölgesel Araştırmalar Dergisi, 4(1), 45-115. https://dergipark.org.tr/tr/pub/bader/issue/54458/741213
  44. Oreglia, E., Ren, H., & Liao, C.-C. (2021). The puzzle of the digital Silk Road. In N. Kassenova & B. Duprey (Eds.), Digital Silk Road in Central Asia: Present and future, 1–8. Davis Center for Russian and Eurasian Studies; Sustainable Kazakhstan Research Institute. https://daviscenter.fas.harvard.edu/digital-silk-road
  45. Organization of Turkic States. (2025, July 12). Official website. https://turkicstates.org/en Özel Özcan, M. S., & Sevindik, E. (2022). Rusya Federasyonu ve Orta Asya ülkeleri arasında göç gücü rekabeti. Diplomasi Araştırmaları Dergisi, 4(1), 57-73. https://dergipark.org.tr/tr/pub/jdr/issue/71570/1121009
  46. Piqueras, S. (2020). Digital internationalizing firms: A systematic literature review and future research agenda. Piccola Impresa / Small Business, (2). https://doi.org/10.14596/pisb.353
  47. Sahakyan, M. (2023). Introduction. In M. Sahakyan (Ed.), China and Eurasian powers in a multipolar world order 2.0 security, diplomacy, economy and cyberspace. Routledge, https://doi.org/10.4324/9781003352587
  48. Sak, E. (2014). Kamu diplomasisi ve Çin. Barış Araştırmaları ve Çatışma Çözümleri Dergisi, 2(1), 9-25. https://doi.org/10.16954/bacad.36243
  49. Shaikhutdinov, R. (2021). Turkey’s strategy in Russia, Central Asia and China today and tomorrow. Central Asia & the Caucasus, 22(3), 35. https://doi.org/10.37178/ca-c.21.3.04
  50. SpecialEurasia. (2025, July 11). Rossotrudnichestvo: The Russian soft power in central Asia. https://www.specialeurasia.com/2025/03/31/rossotrudnichestvo-central-asia/
  51. Stratejik Araştırmalar Merkezi (2025, February 20). Türk diplomasisinin yeni çağa cevabı: Dijital diplomasi girişimi. https://www.sam.gov.tr/bilgi-notlari/turk-diplomasisinin-yeni-caga-cevabi-dijital-diplomasi-girisimi-0
  52. Supyaldiyarov, I., Gupta, R., & Aliyeva, S. (2024). Beyond borders and bazaars: China and Russia's contest for hearts and minds in central Asia. Journal of Central Asian Studies, 2(94), 52-70. https://jcas-journal.com/index.php/jcas/article/view/6/6
  53. The State Council of the People’s Republic of China. (2020). China Donates Anti-Epidemic Supplies to Kazakhstan. http://bit.ly/4nBiW7c
  54. TİKA. (2019). TİKA’dan Tacikistan’da ihtiyaç sahibi ailelere gıda yardımı. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı. https://tika.gov.tr/detail-tika%27dan_tacikistan%27da_ihtiyac_sahibi_ailelere_gida_yardimi/
  55. TİKA. (2021). 2021 Faaliyet Raporu. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı. https://tika.gov.tr/wp-content/uploads/2023/01/TI%CC%87KA-2021-I%CC%87dare-Faaliyet-Raporu.pdf
  56. TİKA. (2022). 2022 Faaliyet Raporu. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı. https://tika.gov.tr/wp-content/uploads/2024/01/TIKA-2022-Idare-Faaliyet-Raporu.pdf
  57. TİKA. (2025, July 12). TİKA afet yönetimi alanında Türkiye ve Tacikistan arasındaki iş birliğine katkı sunmaya devam ediyor. https://tika.gov.tr/tika-afet-yonetimi-alaninda-turkiye-ve-tacikistan-arasindaki-is-birligine-katki-sunmaya-devam-ediyor/
  58. Turkey’s Central Asia policy. (2021). Strategic Comments, 27(3), v–vii. https://doi.org/10.1080/13567888.2021.1934252
  59. Türk Devletleri Teşkilatı (2024, February 21). Official website. https://www.turkicstates.org/tr/isbirligi-alanlari-detay/6-egitim-isbirligi
  60. Türk Maarif Vakfı. (2021). Official website. https://bit.ly/3XfHR4H
  61. Türkçe Yeterlik Sınavı. (2025, July 12). Özbekistan. http://bit.ly/4lt94uS
  62. Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı. (2021). Kültürel diplomasi 2020-2021. https://www.mfa.gov.tr/site_media/html/TKGM-Prestij-Kitabi-2020-2021.pdf
  63. Türkoğlu, Y. & Çağlar, N. (2021). Twiplomasi’de resmi ve kişisel hesapların karşılaştırılması: Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı örneği. Sosyal Mucit Academic Review, 2(2), 118-138. https://doi.org/10.54733/smar.1034934
  64. Vishnevskaya-Mann, A. (2018). Providing security along the silk road: Bridging the Russian and Chinese security concerns in central Asia. L'Europe en Formation, 385(1), 131-142. https://doi.org/10.3917/eufor.385.0131.
  65. Yağmurlu, A. (2019). Kültürel diplomasi: Kuram ve pratikteki çerçevesi. Selçuk İletişim, 12(2), 1210-1238. https://doi.org/10.18094/josc.596331
  66. Yermekbaev, B., Yekibassova, D., & Illiyas, N. (2024). Turkey's central Asian endeavors: challenges and opportunities. Kazakhstan Oriental Studies, 11(3): 158-170. https://doi.org/10.63051/kos.2024.3.158
  67. Yılmaz, A. N., & Kılıçoğlu, G. (2018). Türkiye’nin Orta Asya’daki yumuşak gücü ve kamu diplomasisi uygulamalarının analizi. Türk Dünyası Araştırmaları 119(235), 141-84. https://dergipark.org.tr/tr/pub/tda/issue/59374/852064
  68. Yunus Emre Enstitüsü. (2025, June 23). Learn Turkish at Yunus Emre Institute! https://www.yee.org.tr/en/node/67
  69. Yunus Emre Institute. (2024a). Yunus Emre Institute in Uzbekistan. https://www.yee.org.tr/en/node/15016
  70. Yunus Emre Institute. (2024b). Özbekistan - Türk Kültür Merkezi. https://tys.yee.org.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=175%3Aoezbekistan&catid=81&Itemid=469
  71. Yusupov, M. (2020). Organizational, legal, economic and political aspects of diplomatic relations between Turkey and central Asia. Journal Bulletin Social-economic and Humanitarian Research, 7(9), 53-61. https://doi.org/10.5281/zenodo.3841983
  72. Yükseköğretim Kurulu (2024). Official website. https://bit.ly/3CPKG5L
  73. Yürük, B. (2020). BM'den Kırgızistan'daki siyasi krize barışçıl çözüm için 'yardım' teklifi. Anadolu Ajansı. https://bit.ly/41ttwUX Zhang, X., & Shaw, G. (2023). Becoming a global leader: China’s evolving official media discourse in Xi’s New Era—Belt and Road narratives on CGTN’s YouTube channel. Global Media and Communication, 19, 313–333. https://doi.org/10.1177/17427665231209617 Zharkynbaeva, R., & Baidavletov, Zh. (2018). The role and place of central Asia in Turkish foreign policy. The Journal of History, 89(2), 38-45. https://bulletin-history.kaznu.kz/index.php/1-history/article/view/215/220