KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Antropoloji / 2026 / Sayı: 52

‘İyi kadın iyi yemek yapar’ algısının toplumsal cinsiyet bağlamında incelenmesi

Examining the ‘good women cook well’ perception in the context of gender

Fatma Koç(SİİRT ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-2500-8028
Sayfa
22–34
Yayın Tarihi
2026-06-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışma, yemek yapmanın toplumsal cinsiyet rollerinin yeniden üretildiği ve dönüştürüldüğü karmaşık bir alan olduğunu ortaya koymakta, toplumsal cinsiyet eşitliğini destekleyen yaklaşımlara katkı sunmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, Türkiye’de yaygın olarak kabul gören ‘iyi kadın iyi yemek yapar’ algısının, kadınların yemek yapma deneyimleriyle nasıl örtüştüğünü toplumsal cinsiyet bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Yorumlayıcı fenomenolojik analiz yöntemiyle yürütülen araştırmada, sosyo-kültürel çeşitliliğe sahip 18 kadın katılımcıyla Konya’da yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışma, yemek yapmanın toplumsal cinsiyet rollerinin yeniden üretildiği ve dönüştürüldüğü karmaşık bir alan olduğunu ortaya koymakta, toplumsal cinsiyet eşitliğini destekleyen yaklaşımlara katkı sunmaktadır.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Toplumsal Cinsiyet · Yemek yapma · Kadınlık

Özet

Bu çalışma, Türkiye’de yaygın olarak kabul gören ‘iyi kadın iyi yemek yapar’ algısının, kadınların yemek yapma deneyimleriyle nasıl örtüştüğünü toplumsal cinsiyet bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır. Yorumlayıcı fenomenolojik analiz yöntemiyle yürütülen araştırmada, sosyo-kültürel çeşitliliğe sahip 18 kadın katılımcıyla Konya’da yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Veriler, tümevarımsal içerik analiziyle kodlanmış ve tematik olarak analiz edilmiştir. Çalışma kapsamında yapılan yorumlayıcı analiz, yemek yapma sorumluluğunun kadın kimliğiyle iç içe geçtiğini ve söz konusu algının kuşaktan kuşağa aktarılan toplumsal cinsiyet normları aracılığıyla kurulduğunu ortaya koymaktadır. Anlatılar, kadınların yemek yaparken önemli bir zihinsel yük ve psikolojik baskı deneyimlediğine; erkeklerin ise mutfaktaki rollerinin normatif sınırlar nedeniyle yadırganabildiğine ve damgalama riski taşıdığına işaret etmektedir. Çalışma, yemek yapmanın toplumsal cinsiyet rollerinin yeniden üretildiği ve dönüştürüldüğü karmaşık bir alan olduğunu ortaya koymakta, toplumsal cinsiyet eşitliğini destekleyen yaklaşımlara katkı sunmaktadır.

Abstract

This study aims to examine how the widely accepted notion of ‘a good woman cooks well’ in Türkiye aligns with women’s experiences of cooking, within a gender context. Conducted through an interpretative phenomenological analysis approach, the research involved semi-structured interviews with 18 women from diverse socio-cultural backgrounds in Konya. The data were coded and thematically analyzed using inductive content analysis. The interpretive analysis conducted within the scope of this study reveals that the responsibility of cooking is intertwined with female identity, and that this perception is constructed through gender norms passed down from generation to generation. The narratives indicate that women experience significant mental burden and psychological pressure while cooking; while men's roles in the kitchen can be viewed with disapproval and risk stigmatization due to normative limitations. The study highlights that cooking functions as a complex social space where traditional gender roles are both reproduced and challenged, offering important insights into practices that support gender equality.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Koç, F. (2026). ‘İyi kadın iyi yemek yapar’ algısının toplumsal cinsiyet bağlamında incelenmesi. Antropoloji, Sayı: 52, 22–34. https://doi.org/10.33613/antropolojidergisi.1791097

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (44)

  1. Alesina, A., Giuliano, P. ve Nunn, N. (2013). On the origins of gender roles: Women and the plough. The Quarterly Journal of Economics, 128(2), 469-530. http://doi.org/10.3386/w17098
  2. Andreatta, M. M. ve Martínez, A. (2017). Alimentación cotidiana y normas de género: Un etnodrama. Revista de Ciencias Sociales, 73, 9-29. ISSN-e 1696-7348
  3. Atkinson, W. ve Deeming, C. (2015). Class and cuisine in contemporary Britain: The social space, the space of food and their homology. The Sociological Review, 63(4), 876-896. https://doi.org/10.1111/1467-954X.12335
  4. Bobaru, N. (2024). Feasts of resistance: The role of food in shaping feminist cultural discourse. Cultural Intertexts, 14, 35-48. https://doi.org/10.5281/zenodo.14287825
  5. Boďa, M., Považanová, M., Nedelová, G. ve Vallušová, A. (2024). Gendered division of housework in Slovak couples: Life course and other factors. Journal of Family and Economic Issues, 45(3), 649-671. https://doi.org/10.1007/s10834-023-09926-8
  6. Burnod, L., Patterson, K., Dickinson, K. ve Coveney, J. (2022). Sharing the load: A qualitative exploration of what mothers and fathers believe the father’s role should be in food provisioning. Appetite, 176, 106101. https://doi.org/10.1016/j.appet.2022.106101
  7. Butler, J. (2022). Selection from gender trouble: Feminism and the subversion of identity. In the Transgender Studies Reader Remix (pp. 191-201). Routledge. eBook ISBN: 978-100-320625-5
  8. Cairns, K. ve Johnston, J. (2015). Food and femininity. 1st Edition, Kindle Edition, Bloomsbury Academic Publisher, ISBN-13: 978-0857855565
  9. Cairns, K. ve Johnston, J. (2018). On (not) knowing where your food comes from: Meat, mothering and ethical eating. Agriculture and Human Values, 35, 569-580. https://doi.org/10.1007/s10460-018-9849-5
  10. Carvalho, M. A. D. (2020). Lugar de homem é na cozinha? um estudo sobre a organização do trabalho doméstico em uniões gays. Universidade Estadual Paulista (Unesp), Universidade de Araraquara, dissertação de mestrado em 'Educação Sexual'.
  11. Cerrato, J. ve Cifre, E. (2018). Gender inequality in household chores and work-family conflict. Frontiers in Psychology, 9, 1330. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2018.01330
  12. Creswell, J. W. ve Poth, C. N. (2016). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches. Sage publications. ISBN: 9781506330204
  13. Daminger, A. (2019). The cognitive dimension of household labor. American Sociological Review, 84(4), 609-633. https://doi.org/10.1177/0003122419859007
  14. Dean, L., Churchill, B. ve Ruppanner, L. (2022). The mental load: Building a deeper theoretical understanding of how cognitive and emotional labor over load women and mothers. Community, Work & Family, 25(1), 13-29. https://doi.org/10.1080/13668803.2021.2002813
  15. Eatough, V. ve Smith, J. A. (2017). Interpretative phenomenological analysis. The Sage handbook of Qualitative Research in Psychology, 193-209. ISBN: 9781526422866
  16. Farré, L. ve Vella, F. (2013). The intergenerational transmission of gender role attitudes and its implications for female labour force participation. Economica, 80(318), 219-247. https://doi.org/10.1111/ecca.12008
  17. Fávero, M. H. ve Maracci, I. L. (2016). A interlocução de narrativas: Um estudo sobre papéis de gênero. Psicologia: Teoria e Pesquisa, 32(2), e322220. http://dx.doi.org/10.1590/0102-3772e322220
  18. García-González, Á., Achón, M., Alonso-Aperte, E. ve Varela-Moreiras, G. (2018). Identifying factors related to food agency: Cooking habits in the Spanish adult population—A cross-sectional study. Nutrients, 10(2), 217. https://doi.org/10.3390/nu10020217
  19. Gooptu, N. ve Chakravarty, R. (2018). Skill, work and gendered identity in contemporary India: the business of delivering home-cooked food for domestic consumption. Journal of South Asian Development, 13(3), 293-314. https://doi.org/10.1177/0973174118804448
  20. Han, Y. (2021). The politics of kitchen work: Co‐production of a retired man's ‘hegemonic masculinity’ during the COVID‐19 quarantine. Gender, Work & Organization, 28(5), 1876-1884. https://doi.org/10.1111/gwao.12713
  21. Karakaya, H. (2018). Görünmez emek ve ev kadınları. Fırat Üniversitesi Uluslararası İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 2(1), 73-94.
  22. Koç, F. ve Yazıcıoğlu, İ. (2024). Yemek kültüründe toplumsal cinsiyet normları. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 12(1), 718-734. https://doi.org/10.21325/jotags.2024.1403
  23. Kuswara, K., Vidgen, H., Love, P., Laws, R. ve Campbell, K. J. (2023). The contribution of Australian fathers in getting food on the table among families with young children. Public Health Nutrition, 26(12), 2826-2835. https://doi.org/10.1017/S1368980023001817
  24. Martínez, A. (2016). Reflexiones sobre género y familia a partir de condiciones objetivas de existencia. II Congreso AAS – Pre-ALAS, Foro Sur Sur, Villa María, Argentina, 6-8 de junio.
  25. McKeown, J. K. (2021). Carrying the mental load: Examining implications for families, women’s leisure, and gender justice. In Families, sport, leisure and social justice (pp. 47-58). Routledge. eBook ISBN: 978-042-932-330-0
  26. Meah, A. (2014). Reconceptualizing power and gendered subjectivities in domestic cooking spaces. Progress in Human Geography, 38(5), 671-690. https://doi.org/10.1177/0309132513501404
  27. Neuman, N., Gottzén, L. ve Fjellström, C. (2017). Masculinity and the sociality of cooking in men’s everyday lives. The Sociological Review, 65(4), 816-831. https://doi.org/10.1111/1467-954X.12420
  28. Obioma, I. F., Jaga, A., Raina, M., Asekun, W. A. ve Hernandez Bark, A. S. (2023). Gendered share of housework and the COVID‐19 pandemic: Examining self‐ratings and speculation of others in Germany, India, Nigeria, and South Africa. Journal of Social Issues, 79(3), 907-934. https://doi.org/10.1111/josi.12507
  29. Ok, O. C. (2023). Doing, undoing, and cooking gender: Mapping the masculinities of white-collar men in the home kitchen. Sabancı Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Toplumsal Cinsiyet ve Kadın Çalışmaları ABD, Doktora Tezi, İstanbul
  30. Özaktan, S. G. (2018). Normatif bir mekân modeli olarak geleneksel Türk evi üzerinden cinsiyet kodlarının analizi. Necmettin Erbakan Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Mimarlık ABD, Yüksek Lisans Tezi. Konya.
  31. Philippe, K., Chabanet, C., Issanchou, S., Grønhøj, A., Aschemann-Witzel, J. ve Monnery-Patris, S. (2022). Parental feeding practices and parental involvement in child feeding in Denmark: Gender differences and predictors. Appetite, 170, 105876. https://doi.org/10.1016/j.appet.2021.105876
  32. Pichevin, M. F. ve Hurtig, M. C. (2007). III. On the necessity of distinguishing between sex and gender. Feminism & Psychology, 17(4), 447-452. https://doi.org/10.1177/0959353507084324
  33. Renzella, J., Fernando, S., Kalupahana, B., Scarborough, P., Rayner, M. ve Townsend, N. (2020). Food labour, consumption hierarchies, and diet decision-making in Sri Lankan households: A qualitative study. BMC Nutrition, 6, 1-9. https://doi.org/10.1186/s40795-020-00389-w
  34. Samal, R. ve Mishra, B. (2025). (En) gendering Indian kitchen: Discourses of gender, space and women in Ambai’s ‘A kitchen in the corner of the house’. Journal for Cultural Research, 1-12. https://doi.org/10.1080/14797585.2025.2454631
  35. Sarti, R. (2020). Food preparation and meals in a gendered perspective. In The Routledge History of the Domestic Sphere in Europe (pp. 475-492). Routledge. eBook ISBN: 978-042-903-158-8
  36. Savaşan, B. A. ve Girgin, G. K. (2024). Profesyonel mutfaklarda cinsiyet ayrımcılığı: Kadın şeflerin karşılaştığı zorluklar üzerine bibliyometrik bir analiz. Uluslararası Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 8(2), 202-212. http://doi.org/10.30625/ijctr.1599870
  37. Sisto, I. ve Furst, M. (2019). Why shall we consider the gender implications of biodiversity management? The role of women in the Mediterranean region. New Medit, 18(3), 109-113. https://doi.org/10.30682/nm1903n
  38. Stephens, L. D., Crawford, D., Thornton, L., Olstad, D. L., Morgan, P. J., van Lenthe, F. J. ve Ball, K. (2018). A qualitative study of the drivers of socioeconomic inequalities in men’s eating behaviours. BMC Public Health, 18, 1-12. https://doi.org/10.1186/s12889-018-6162-6
  39. Swan, E. (2020). COVID-19 foodwork, race, gender, class and food justice: An intersectional feminist analysis. Gender in Management: An International Journal, 35(7/8), 693-703. https://doi.org/10.1108/GM-08-2020-0257
  40. Tseole, N. P. (2022). Impacts of masculinity on men’s health in Maseru, Lesotho. In Masculinity Studies-An Interdisciplinary Approach. IntechOpen. https://doi.org/10.5772/intechopen.104888
  41. Way, K. (2021). Women's experiences of knowledge sharing, empowerment, and connection through domestic cooking. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi] University of British Columbia, Faculty of Graduate and Postdoctoral Studies, Vancouver, Canada.
  42. West, C. ve Zimmerman, D. H. (1987). Doing gender. Gender & Society, 1(2), 125-151. https://doi.org/10.1177/0891243287001002002
  43. Wolfson, J. A., Ishikawa, Y., Hosokawa, C., Janisch, K., Massa, J. ve Eisenberg, D. M. (2021). Gender differences in global estimates of cooking frequency prior to COVID-19. Appetite, 161, 105117. https://doi.org/10.1016/j.appet.2021.105117
  44. Zamberlan, A., Gioachin, F. ve Gritti, D. (2022). Gender inequality in domestic chores over ten months of the UK COVID-19 pandemic. Demographic Research, 46, 565-580. https://www.jstor.org/stable/48677034