Journals / e-Makalat Mezhep Araştırmaları Dergisi / 2015 / Cilt: 8 Sayı: 2

İslam İtikadında "Kutsal"ın Sınırı

Pages
121–150
Publication Date
2016-04-26
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Allah kuluna tek başına kafi olup, O'nun yanında yardımcı kabul etmek, ona ulaşmak için bazı değerleri aracı kılmak en büyük günah olan şirke doğru yol açabilmektedir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Kutsal inanan bir insan için yaşam kaynağıdır, sıra dışıdır, olağanüstüdür, gizemlidir.
📊
Key Findings & Data:Kutsala inanan kişi, kutsal addettiği değere her zaman saygı ve ilgi duymakta, kutsaldan bir medet ummaktadır.
💡
Conclusion & Impact:Allah kuluna tek başına kafi olup, O'nun yanında yardımcı kabul etmek, ona ulaşmak için bazı değerleri aracı kılmak en büyük günah olan şirke doğru yol açabilmektedir.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:İslam · İtikat · Kutsal

Özet

Kutsal inanan bir insan için yaşam kaynağıdır, sıra dışıdır, olağanüstüdür, gizemlidir. Kutsala inanan kişi, kutsal addettiği değere her zaman saygı ve ilgi duymakta, kutsaldan bir medet ummaktadır. Oysa Tanrı’nın dışındaki kutsal olanlar, kutsallıklarını Tanrı’ya olan nispetlerinden alırlar. Bu mânada Tanrıya inanmayan insanların kutsala saygıları ve kutsallık inançları yoktur. İslam'da ise kutsalın merkezi ve kaynağı Allah'tır. Peygamberler dahil olmak üzere Allah nezdinde makbul olan sıddîklar, şehidler, sâlihler, ayrıca insanların aşırı sevgi beslediği velî ve ermişler, hatta meleklerden hiçbirisi kutsiyetin mahiyetini oluşturan “yaratılmışlık üstü ve aşkın” özelliği taşımaz. Bugün bazı Müslümanların bir takım kişi, türbe, değerleri aşırı yüceltmelerinin nedeni, bilgi ve tevhid kaynağı olan Kuran'dan ve Hz. Muhammed'in öğretilerinden uzaklaşmalarında yatmaktadır. Bazı Müslümanların türbelere ve velilerin, ermişlerin mezarlarına tapınma derecesine varabilen bağlılıkları, aynı cahiliye dönemi insanlarının putlara ve kahinlere tapınmalarına benzemektedir. Şah damarından daha yakın olan Allah'ı terk edip türbelerde ve bazı mübarek ziyaret yerlerinde bir yardımda, istekte bulunmak, tevhid dini olan İslam itikadına aykırı davranıştır. Allah kuluna tek başına kafi olup, O'nun yanında yardımcı kabul etmek, ona ulaşmak için bazı değerleri aracı kılmak en büyük günah olan şirke doğru yol açabilmektedir.

🔖

Cite This Article

Musahan, A. Y. (2016). İslam İtikadında "Kutsal"ın Sınırı. e-Makalat Mezhep Araştırmaları Dergisi, Cilt: 8 Sayı: 2, 121–150. https://doi.org/10.18403/emakalat.10874

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (56)

  1. AÇIKGENÇ, Alparslan, "Kutsal, Gelenek ve Çağdaşlık", Eskiyeni Dergisi, sayı 17, İlkbahar 2010
  2. AHMETOĞLU, Şahin, "İslam Mezhepleri Tarihinde Karizmatik Lider- lik Anlayışı: Hz. Ali örneği", Milel ve Nihal: inanç, kültür ve mi- toloji araştırmaları dergisi, cilt 7, sayı 3, Eylul-Aralık 2010
  3. AN-NAYM, Arapça-Özbekçe İzahlı Büyük Lügat, Abdulla Kadiri Neş- riyatı, Taşkent, 2003
  4. ATEŞ, Ali Osman, İslam'a Göre Cahiliye ve Ehli Kitab Örf ve Adetleri, Beyan Yayınları, İstanbul, 2014
  5. BADER, Aynur Eryiğit, Yahudilik Hıristiyanlık ve İslam'ın Putperest- liğe Bakışı, (basılmamış doktora tezi), Ankara, 2008
  6. CEVAD, Ali, el-Mufassal fi Tarihi'l-Arab Kable'l-İslam, Dârü'l-İlm li'l- Melayin, cilt 6, Beyrut, 1978
  7. COX, James L., Kutsalı İfade Etmek, çev. Fuat Aydın, İz Yayıncılık, İstanbul, 2004
  8. ÇAKAN, İsmail-SOLMAZ, Mehmet, Kuran-ı Kerim'e Göre Peygamber- ler ve Tevhid Mücadelesi, Ensar yayınları, İstanbul, 2014
  9. ÇEVİK, Mustafa, "Kutsal'ın Anlam Alanı", Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sayı 13 /Bahar, Van, 2007
  10. DEMİRCİ, Kürşat,"Kutsiyet" maddesi, TDV İslam Ansiklopedisi, TDV Yayınları, cilt 26, 2002
  11. ELİADA, Mircea, Kutsal ve Dindışı, çev. Mehmet Ali Kılıçbay, Gece Yayınları, Ankara, 1991
  12. ELİK, Hasan, Dini Özünden Okumak, Kaleseramik Yayınları, İstan- bul, 2004
  13. ERDEMCİ, Bayram, Eruh ve Pervari Yöresinde Kutsal Mekan Anlayı- şı ve Yaygın Halk İnançları, (basılmamış yüksek lisans tezi), Van, 2010
  14. ERKOÇOĞLU, Fatih, "Kutsallaştırılmış Bir Mekan: Kerbela", Çeşitli Yönleriyle Kerbela Sempozyum Sunumları, I.cilt, Kültür ve Turizm Yayınları, Sivas, 2010
  15. EROĞLAN, Fatih, Fenomenolojik Açıdan Kutsalın Anlamı ve Toplum- sal İşlevi, (basılmamış yüksek lisans tezi), Samsun, 2004
  16. FİRUZABADİ, Muhammed b. Yakub Şirazi, Kamusu'l-Muhîd, cilt 2, Mısır, 1330
  17. GAZZALİ, Ebu Hamid Muhammed b. Muhammed, el-Maksadu'l- esna fi şerhi Esmâilillahi'l-Husna, Matbaatus Sabah, Şam, 1999
  18. GÜÇ, Ahmet, "Kuran'da Kutsallık Anlayışı", Uludağ Üniversitesi İla- hiyat Fakültesi Dergisi, sayı 9, Cilt 9, 2000
  19. GÜLEN, Ömer, "Tanrı Kavramının-Kutsallaşması", Eskiyeni Dergisi, sayı 31, 2015-Güz
  20. GÜLER, İlhami, Sabit Din Dinamik Şeriat, Ankara Okulu Yayınları, 3. Baskı, Ankara, 2012
  21. GÜNALTAY, M.Şemseddin, "Ölüleri Kutsallaştırma: Türbeler ve Ziya- ret Yerleri", sad. Ahmet Gökbel, Cumhuriyet Üniversitesi İla- hiyat Fakültesi Dergisi, sayı 1, Sivas, 1996
  22. GÜNEŞ, Hüseyin, "Kutsal Değerlerin Siyasete Alet Edilmesi Bağla- mında Abdullah b. Ali İsyanı", Hitit Üniversitesi İlahiyat Fakül- tesi Dergisi, cilt 11, sayı 22, 2/2012
  23. GÜNEŞ, Kamil, İslam Düşüncesinde Kutsallık, İnsan Yayınları, İs- tanbul, 2010
  24. HARAL, Günay, "İslam'da Kutsiyet" maddesi, TDV İslam Ansiklope- disi, TDV Yayınları, cilt 26, 2002
  25. İBN MANZUR, Ebul-Fadl Cemaluddin Muhammed b. Murekkem, Lisanu'l-Arab, cilt VI, Beyrut, 1863
  26. İBN TEYMİYYE, İbn Teymiyye Külliyatı (Mecmuu'l-Feteva), 1.cilt, Tevhid Yayınları, İstanbul, 1986
  27. İBN TEYMİYYE, İsim ve Sıfat Tevhidi, Tevhid Yayınları, İstanbul, t.y.
  28. İBN TEYMİYYE, Kulun Allah'a Yaklaşması, Tevhid Yayınları, İstan- bul, 1996
  29. İBN TEYMİYYE, Mecmuatur-Resaili'l-Kübra, cilt 1, Mısır, hicri 1323
  30. KARACA, Muhammed, Kuran ve Sünnete Göre Tevhid ve Akaid, Ri- bat Yayınları, Konya, t.y.
  31. KÂŞİFU’L-GITA, Muhammed Hüseyin, Şîa Nedir, Çev., Abdullah Ünlü, İstanbul, 1996
  32. KILAVUZ, Ahmet Saim, İman-Küfür Sınırı, Marifet Yayınları, İstan- bul, 1990
  33. KILAVUZ, Ahmet Saim, İslam Akaidi ve Kelama Giriş, Ensar Neşri- yat, İstanbul, 1997
  34. KIYAK, Abdulkadir, "Halk Dindarlığı Bağlamında Kutsal Mekan An- layışı", Gümüşhane Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, cilt 1, sayı 2, 2/2012
  35. KUMMÎ, Şeyh Sâduk Ebû Câfer Muhammed b. Ali İbn Bâbeveyh, Risaletu’l-İ’tikâdati’l-İmamiyye, Çev., E.Ruhi Fığlalı, Ankara, 1978
  36. KURTUBÎ, Ebî Abdullah, Câmiu'l-Ahkâmi'l-Kur'ân, 20 Cilt, Daru'l- Fikr, trs., y.y.
  37. MÂTURİDİ, Ebu Mansur, Kitâbu't-Tevhid, thk. Muhammed Aruçi, T.D.V. Yayınları, Ankara, 2003
  38. MÂTURİDİ, Ebu Mansur, Te'vilâtu'l-Kur'ân, thk. Ahmed Vanlıoğlu, 17 Cilt, Daru'l-Mizan Yayınları, İstanbul, 2005
  39. MEVDUDİ, Seyyid Ebü’l-A’la, Tefhimu'l-Kuran,trc. Muhammed Han Kayani, cilt 1, İnsan Yayınları, İstanbul, 1986
  40. OYMAK, İskender, "Akçadağ ve Çevresinde Kutsal Mekan Anlayışı", Fırat Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Sayı 5, Elazığ, 2000
  41. ÖZ, Mustafa, "Kerbela" maddesi, TDV İslam Ansiklopedisi, TDV Ya- yınları, cilt 25, 2002
  42. ÖZER, Salih, "İslam Düşüncesinde Kutsal (Zaman) Kavramı", İslami Araştırmalar Dergisi, cilt 18, sayı 3, 2005
  43. POLAT, Emanullah, "Kutsalın Psikolojik Boyutu", Bingöl Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, sayı 3, 2014
  44. SABUNİ, Muhammed Ali, Safvetü't-Tefasir, Trc.Sadrettin Gümüş- Nedim Yılmaz, cilt VI, Ensar Neşriyat, İstanbul, 1992
  45. SELÇUK, Ali, "Dede Mezarındaki Sır: Ziyaret Fenomeni ve Kutsalın Tezahürleri", Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Der- gisi, sayı 56, 2010
  46. TOPÇUOĞLU, Ali Aslan, "Kuran ve Sünnete Göre İfade Özgürlüğü ve Kutsal Değerlere Saygı", İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi, sayı 7, Nisan 2006
  47. Türk Dil Kurumu, Türkçe Sözlük, TDK Yayınları, II Cilt, Ankara, 1988
  48. VERGOTE, Antoine, "Kutsal", çev.Halife Keskin-Asim Yapıcı, Çorum Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt 2, Sayı 2, Temmuz- Aralık 2002
  49. YAVUZ, Ömer Faruk, "Kuran'da Kutsal Mekan, Zaman ve Eşya Kav- ramlarının Sembolik Değeri", Cumhuriyet Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, sayı-X/2, 2006
  50. YAZIR, Elmalılı Hamdi, Hak Dini Kuran Dili, Eser Neşriyat Yayınları, cilt VII, İstanbul, 1979
  51. YEĞİN, Hüseyin, "Din Psikolojisi Açısından Kutsal Mekan İnsan İliş- kisi", Harran Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Yıl 17, sayı 27, Ocak-Haziran 2012
  52. YILDIRIM, Suat, Kuran'da Uluhiyet, Kayıhan Yayınları, İstanbul, 1987
  53. YILDIZ, Beyza, İnsanın Kutsallaştırılması ve Kuran'ı Kerim, (basıl- mamış yüksek lisans tezi), İstanbul, 2010
  54. YÖRÜKAN, Yusuf Ziya, Müslümanlıktan evvel Türk Dinleri Şama- nizm: Şamanizm'in Diğer Dinler ve Aleviler Üzerinde Etkileri, Yol Yayınları, Ankara, 2005
  55. YUNUS, Hüseyin, Tekfir Meselesi, Ahenk Yayınları, Van, t.y.
  56. http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_gts&arama=gts&gui d=TDK.GTS.56bb43fa0383b6.10835889