Journals / SineFilozofi / 2020 / Cilt: 5 - Sayı: 10

Deri-Ben’likten Psişik Sarmala: Tiksinti’de Mekan ve Abject İlişkisi

Pages
653–666
Publication Date
2020-12-27
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Sigmund Freud’un “tekinsiz” kavramı ile birlikte psikanaliz kuramını toplum, kültür ve dil ilişkisi bağlamında ele alan Jacques Lacan, Julia Kristeva, Didier Anzieu, Slavoj Žižek'in bedenin içerisi ve dışarısı ayrımının ben’lik oluşumuna etkisini açıkladığı kavramlar ile filmin okuması yapılmıştır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Roman Polanski’nin ApartmanÜçlemesi’nde kent hayatının bir sembolü olan apartmanlar, dışarısının tacizkar ve ihlalci yapılanmasının içeriye sızarak ruhsal aygıtı şekillendirmesine izin veren tekinsiz yapılar olarak ele alınmıştır.
📊
Key Findings & Data:Milyonlarca Polonyalının vahşice öldürülmesine sebep olmuş Alman faşizminin ardından ülkeyi yarım asır uydu devlet olarak kullanan totaliter Sovyet rejiminin ve bu baskıcı rejimlerin kadınları ötekileştiren mekanizmalarınınetkisi, Polanski’nin Apartman Üçlemesi’nde açıkça görülmektedir.
💡
Conclusion & Impact:Sigmund Freud’un “tekinsiz” kavramı ile birlikte psikanaliz kuramını toplum, kültür ve dil ilişkisi bağlamında ele alan Jacques Lacan, Julia Kristeva, Didier Anzieu, Slavoj Žižek'in bedenin içerisi ve dışarısı ayrımının ben’lik oluşumuna etkisini açıkladığı kavramlar ile filmin okuması yapılmıştır.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Psikanaliz · Abject · Kristeva

Özet

Roman Polanski’nin ApartmanÜçlemesi’nde kent hayatının bir sembolü olan apartmanlar, dışarısının tacizkar ve ihlalci yapılanmasının içeriye sızarak ruhsal aygıtı şekillendirmesine izin veren tekinsiz yapılar olarak ele alınmıştır. Milyonlarca Polonyalının vahşice öldürülmesine sebep olmuş Alman faşizminin ardından ülkeyi yarım asır uydu devlet olarak kullanan totaliter Sovyet rejiminin ve bu baskıcı rejimlerin kadınları ötekileştiren mekanizmalarınınetkisi, Polanski’nin Apartman Üçlemesi’nde açıkça görülmektedir. Üçlemede tüm bu baskı rejimlerinin gözetleme, dikizleme ve kontrol mekanizmaları, başta komşular olmak üzere tekinsizlik hissi yaratan “dışarısı” olarak ele alınmıştır. Bu makalede, Apartman Üçlemesi’nin ilk filmi olan Tiksinti (1965), psikanaliz kuramındaki benzer psişik işleyiş mekanizmalarını irdelemek için kullanılan abject, tekinsiz ve deri-ben kavramları ile incelenmiştir. “Dışarısı”nın evin içine sızmasıyla karakterin ruhsal değişimine olan etkisi belirlenmeye çalışılmıştır. Sigmund Freud’un “tekinsiz” kavramı ile birlikte psikanaliz kuramını toplum, kültür ve dil ilişkisi bağlamında ele alan Jacques Lacan, Julia Kristeva, Didier Anzieu, Slavoj Žižek'in bedenin içerisi ve dışarısı ayrımının ben’lik oluşumuna etkisini açıkladığı kavramlar ile filmin okuması yapılmıştır.

🔖

Cite This Article

NACAR, E. (2020). Deri-Ben’likten Psişik Sarmala: Tiksinti’de Mekan ve Abject İlişkisi. SineFilozofi, Cilt: 5 - Sayı: 10, 653–666. https://ajindex.com/articles/259989

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (14)

  1. Anzieu, D. (2008). Deri-Ben. N. Demiryontan (Çev.). İstanbul:
  2. Metis. Akkol, N. (2018). Abject Art Olarak Kadın Bedeni ve Performans Sanatındaki Kışkırtıcılığı. Ulakbilge Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt 6, Sayı 29, s. 1349-1361.
  3. Artun A. (2015). “Georges Bataille'da Erotizmle Ölümün Birliği ve Sanat.” http://www.e-skop.com/skopbulten/sanat-veolum-georges-batailleda-erotizmle-olumun-birligi-ve- sanat/2304 (25.11.2019).
  4. Başer, N. (2010). Lacan. İstanbul:
  5. Say. Bomba, J. (2008). “Mental Healthcare in Poland”.International Psychiatry.Vol: 5, No.1., p.10-12. https://www.researchgate.net/publication/322370895_Mental_healthcare_in_Poland/link/5a56b20545851547b1bf22f9/download (01.06.2019).
  6. Butler, J. (2014). Cinsiyet Belası: Feminizm ve Kimliğin Altüst Edilmesi. B. Ertür (Çev.). İstanbul:
  7. Metis Caroll, N. (1990). Philosophy of Horror: Or, Paradoxes of the Heart. Abingdon: Routledge. Castanet, H. (2017). Lacan’ı Anlamak. B. Aslan (Çev.). İstanbul:
  8. Encore. Conroy, M. (2017). Nazi Eugenics: Precursors, Policy, Aftermath. Stuttgart: İbidem. Creed, B. (1986).”Horror and the Monstrous-Feminine: An Imaginary Abjection”, Screen, Vol:27, Issue 1, p. 44–71. https://www.semanticscholar.org/paper/Horror-and-the-Monstrous-Feminine%3A-An-Imaginary-Creed/5d6774767664f9cdab18e81b90e0605a87091803 (15.11.2019).
  9. Creed, B. (1993). The Monstrous-Feminine: Film, Feminism, Psychoanalysis. Abingdon: Routledge. Çolak, B. (2011).Yapıt Okuma; Bedenin İçerisi - Dışarısı; Kiki Simith’in Çalışmalarında Bedensel Süreçler ve Abjection. Fe Dergi 3, sayı 1, s. 38-46.
  10. Direk, Z. (2003). “Adet Kanaması Tecrübesi: Sınırlar ve Ufuklar”, Cogito, 37, s. 250-261. İstanbul:YKY. Direk, Z. (2000). “Cindy Sherman”, Defter, 39, s. 137. Direk, Z. (2010). Simone de Beauvoir: Abjeksiyon ve Eros Etiği, Türkiye’de Toplumsal Cinsiyet Çalışmaları: Eşitsizlikler, Mücadeleler, Kazanımlar. s. 35-64. İstanbul:
  11. Koç Üniversitesi.
  12. Dieci, E. (2018). The Personal is Political: Enclosed Settings in Roman Polanski’s Apartment Trilogy (Undergraduate research dissertation).Georgia Institute of Technology, Atlanta. Durudoğan, H. (2014). “Unes Femmes: Kristeva, Psikanaliz ve Kadın.”Cinsiyetli Olmak. Sosyal Bilimlere Feminist Bakışlar, Cogito. Z. Direk. (Der.). s. 51-67. İstanbul:
  13. YKY. Erdem, N. (2012). “Hayatın Mırıltısı: R. Erdem'in Filmi Hayat Var Üzerine”, Sinema ve Psikanaliz, Ö. Terbaş (Ed.). s. 89-99.
  14. Erdem, N. (2012). “Puro Ne Zaman Purodur? G. Lanthimos'un Flmi Köpekdişi Üzerine”, Sinema ve Psikanaliz, Ö. Terbaş (Ed.). s. 55-6