Constructing Bureaucratic Impunity: “Reforming” Audit System and Abolishing Boards of Audit and Inspection

Özet

ÖzetTürk denetim sistemi dağılmakta olan bir imparatorluğun refleksi olarak, merkezi-üniterdevlet yapısını ve teftiş kurulları denetim modelini esas alarak 19. Yüzyılın ikinci yarısındakurulmuştur. Kıta Avrupası yönetim ve denetim sistemine oluşturulmuş olan bu yapı, TürkiyeCumhuriyeti’nin kuruluşuyla birlikte korunarak geliştirilmiştir. II. Dünya Savaşı sonrasındaABD etkisiyle eleştirilmeye başlanan kamu yönetim ve denetim yapısı, 1980’li yıllardan itibarenneoliberal politikalar doğrultusunda Anglo-Sakson modele göre ‘yeniden’ biçimlendirilmeyeçalışılmaktadır.“Yönetim sorumluluğu” ilkesini esas olarak adlandırılan “yöneticiye denetim dahil bütünyetkiler verildikten sonra hesap sorma” anlayışına dayanan, yolsuzluk ve usulsüzlükleriengellemekte başarısız olduğu denetim skandallarıyla kanıtlanmış olan Anglo-Sakson sistemTürkiye’ye “reform” olarak ithal edilmeye çalışılmaktadır. Denetimin en temel unsuruolan “bağımsızlık”tan yoksun olan yöneticiye bağlı “iç denetim” ve özel şirketlerin paralı“bağımsız” “dış denetim” modelinin Türkiye’ye ithal edilmesi, T.C. Devletinin yönetselyapı ve geleneğine aykırılığının ötesinde kamunun yönetim ve denetiminde yolsuzluk veusulsüzlüklere neden olacak, 130 yıllık teftiş kurulu denetim geleneğini yok ederek bürokratikdokunulmazlık alanları inşa ederek denetimsiz bir kamu yönetimi yaratacaktır.Anahtar Sözcükler: Teftiş Kurulları, Denetim, Dış Denetim, Bürokratik Dokunulmazlık,Reform. AbstractTurkish public administration and auditing system was established on a unitary governmentsystem and boards of audit and inspection as a result of dispersion of the Ottoman Empire in the second half of the 19th century. Based on Continental European Civil Law, Turkish auditing system has developed through reforms since the establishment of the Republic. However, in the years following World War II, Turkish administrative and auditing system was criticized and reformed according to Anglo-Saxon system and neoliberal policies.The Anglo-Saxon audit system which is derived from English common law and contingent on “management’s responsibilty” principle had failed to prevent and detect fraud and abuse inestablishments. Turkish auditing system was founded according to Continental system where civil servants’ (boards of inspectors) independence is main component of audit servise is different from Anglo-Saxon system where internal audit based on mamagement’s responsibility and external audit services executed by private firms dependent on fees. Consequenses of importing Anglo-Saxon audit system would be not only against to Turkey’s administrative and audit customs but also the source of fraud, mismanagement and bureaucratic impunity by abolishing 130 year boards of inspection experience.Keywords: Boards of Audit and Inspections, Audit, External Audit, Bureaucratic Impunity,Reform.