Journals / Mülkiye Dergisi / 2018 / Cilt: 42 - Sayı: 3

Soma’da Madencilerin Risk Anlamlandırmalarında Kurumsal ve Yerel Bilginin Üretim Dinamikleri

Pages
371–402
Publication Date
2018-10-26
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Kurumsal ve yerel bilgi kümeleri arasında oluşturulan hiyerarşi ve gerilim ile kurumsal bilginin kullanımının maden yönetimince kısıtlanması ve tekelleştirilmesi, madendeki güvenliksiz koşulların sürmesiyle sonuçlanmaktadır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Bu çalışma 13 Mayıs 2014 tarihinde Soma’da 301 madencinin hayatını kaybettiği facianın meydana geldiği madendeki riskleri anlamlandırmak ve süregiden benzer risklerle baş etmek için madencilerin farklı sosyal bilgi kümelerini nasıl kullandıklarını incelemektedir.
📊
Key Findings & Data:Çalışma, 2015 yılı Haziran ve Eylül aylarında Soma’da yapılan saha araştırmasında toplanan verilere dayanmaktadır.
💡
Conclusion & Impact:Kurumsal ve yerel bilgi kümeleri arasında oluşturulan hiyerarşi ve gerilim ile kurumsal bilginin kullanımının maden yönetimince kısıtlanması ve tekelleştirilmesi, madendeki güvenliksiz koşulların sürmesiyle sonuçlanmaktadır.
🔬Design:Research Article
📍Scope:2014 Verileri
⚙️Variables:Soma · madenciler · risk

Özet

Bu çalışma 13 Mayıs 2014 tarihinde Soma’da 301 madencinin hayatını kaybettiği facianın meydana geldiği madendeki riskleri anlamlandırmak ve süregiden benzer risklerle baş etmek için madencilerin farklı sosyal bilgi kümelerini nasıl kullandıklarını incelemektedir. Çalışma, 2015 yılı Haziran ve Eylül aylarında Soma’da yapılan saha araştırmasında toplanan verilere dayanmaktadır. Sosyal bilgi kümesi, bir grubun ortaklaşa anlamlarının bütününü ifade eder (Berger ve Luckmann, 1966). Bu küme, grup üyelerinin ilişkileri, rolleri ve kimliklerine dair yerleşik anlamları barındırır. Bu çalışmada, madencilerin özellikle iş güvenliği konusundaki kurumsal bilgi kümelerine ulaşımının oldukça sınırlı olduğu savunulmaktadır. İlk olarak, üretim baskısı ve geniş bir yedek işgücünün varlığı, iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin eğitimlerin ve denetlemelerin işveren tarafından uygulanmamasına veya ihmal edilmesine yol açmakta ve madencilere tam zamanlı çalışmaya başlamadan önce yeterince işyeri ve iş güvenliği eğitimi verilmemektedir. İkinci olarak, maden yönetimine karşı madencileri temsil etmesi gereken sendika işverenle işbirliği içine girmekte ve teknik uzmanlık ve güvenlik mevzuatına uyum konularında yönetimi sorgulamaktan kaçınmaktadır. Üçüncü olarak, iş yerinde iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin konuları denetlemekten sorumlu İSG (iş sağlığı ve güvenliği) uzmanları ve iş yeri dışındaki barolar ve işyerini temsil etmeyen sendikaları da içeren meslek kuruluşları madeni etkin bir şekilde denetleyememekte ve sahip oldukları kurumsal bilgi niteliğindeki teknik-yasal-hukuksal bilgi ve tecrübelerini madencilere aktaramamaktadırlar. Dolayısıyla, farklı kaynaklardan erişilebilecek kurumsal bilgi madencilere ancak yönetimin izin verdiği ölçüde açıktır. Madenciler kurumsal bilgiden büyük ölçüde yoksunken, madenciliği madendeki günlük çalışmalarıyla ve ilişkileriyle elde ettikleri geniş bir yerel bilgi kümesinden yararlanarak yapmaktadırlar. Bu yerel bilgi kümesi, madencilerin geçmişten bugüne ortaklaşa biriktirdikleri tecrübeleri, bilgileri, kaygıları, alışkanlıkları ve tavırları içermektedir. Bu küme, madencilerin yönetime karşı koymak için kullanabildikleri temel bilgi kaynağıdır. Fakat bu bilgi teknik ve yasal anlamda ne yönetim tarafından, ne de devletin ilgili yetkilileri tarafından meşru bir kaynak olarak görülmektedir. Bu da madencilerin iş güvenliğine dair meşru taleplerinin görmezden gelinmesi için yönetime dayanak sağlamaktadır. Kurumsal ve yerel bilgi kümeleri arasında oluşturulan hiyerarşi ve gerilim ile kurumsal bilginin kullanımının maden yönetimince kısıtlanması ve tekelleştirilmesi, madendeki güvenliksiz koşulların sürmesiyle sonuçlanmaktadır.

🔖

Cite This Article

TOPAL, Ç., BEŞPINAR, F. U., TOPAL, Ç. (2018). Soma’da Madencilerin Risk Anlamlandırmalarında Kurumsal ve Yerel Bilginin Üretim Dinamikleri. Mülkiye Dergisi, Cilt: 42 - Sayı: 3, 371–402. https://ajindex.com/articles/211388

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (20)

  1. Adams J (1995). Risk. London: UCL Press.
  2. Akpınar T ve Çakmakkaya B Y (2014). İş Sağlığı ve Güvenliği Açısından İşverenlerin Risk Değerlendirme Yükümlülüğü. Çalışma ve Toplum, 40(1), 273-304.
  3. Beamish T D (2002). Silent Spill: The Organization of an Industrial Crisis. Cambridge, MA: The MIT Press.
  4. Berger P L (1967).
  5. Sacred Canopy. Garden City, NY.: Doubleday and Company, Inc. Berger P L ve Luckmann T (1966). The Social Construction of Reality. Garden City, NY.: Doubleday and Company, Inc. Bilirkişi Raporu (2014). Soma Kömür İşletmeleri A.Ş. Tarafından İşletilen Manisa İli Soma İlçesi, Eynez Köyündeki Kömür Madeninde 13.05.2014 Tarihinde Meydana Gelen Maden Kazası İle İlgili Bilirkişi Raporu, 05.09.2014. Boğaziçi Üniversitesi Soma Araştırma Grubu Raporu (BÜSAGR) (2015). Ge-li-yo-rum Diyen Facia. İstanbul:
  6. Boğaziçi Üniversitesi.
  7. Bradburry J A (1989). The Policy Implications of Differing Concepts of Risk. Science, Technology, and Human Values, 4(14), 380-399.
  8. Bütün O (2015). Yedi Kat Yerin Altından Uğultular Geliyor. İstanbul:
  9. Dipnot. Cable S vd. (2008). Risk Society and Contested Illness: The Case of Nuclear Weapons Workers. American Sociological Review, 73(3), 380-401.
  10. Checker M (2007). But I know It’s True: Environmental Risk Assessment, Justice, and Anthropology. Human Organization, 66(2), 112-124.
  11. Çoban Keneş H ve Taştan İ Ö (2016). Madencinin Acısına Bakmak: Ulusal Basında Soma Maden “Facia”sının Haberleştirilmesi. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 71(1), 125-160.
  12. Ericson R V ve Haggerty K D (1997). Policing the Risk Society. Toronto: University of Toronto Press.
  13. Erkan B vd. (2016).
  14. Risk, Profit, or Safety: Sociotechnical Systems under Stress. Safety Science, 88, 199-210.
  15. Garvin T (2001). Analytical Paradigms: The Epistemological Distances between Scientists, Policy Makers, and the Public. Risk Analysis, 21(3), 443-455.
  16. Gephart R P ve Pitter R (1993). The Organizational Basis of Industrial Accidents in Canada. Journal of Management Inquiry, 2(3), 238-252.
  17. Gülduran E vd. (2013). Kömür İşletmesinde Çalışan İşçilerin Sağlık Durumlarını ve Sağlığın Önemini Algılamaları. TAF Preventive Medicine Bulletin, 12(4), 383-392.
  18. Hutter B M (2006).
  19. Risk, Regulation, and Management. İçinde: P Taylor-Gooby ve J O Zinn (der), Risk in Social Science, Oxford, UK: Oxford University Press, 202-227.
  20. Kalaycıoğlu S ve Çelik K (2014). Tunçbilek Kömür İşletmelerinde Özelleştirmenin Madencilik, İşçilik ve Tunçbilek Üzerine Etkileri. “İŞ, GÜÇ” Endüstri İlişkileri ve İnsan Kaynakları D