Journals / Düzce Üniversitesi Süs ve Tıbbi Bitkiler Botanik Bahçesi Dergisi / 2026 / Cilt: 3 Sayı: 1

Mutasyon ıslahı yöntemiyle ülkemize ait ilk yerli kasımpatı çeşitlerinin geliştirilmesi

Gulden Haspolat(Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü)0000-0002-9016-9816
Burak Kunter(Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumu)
Yaprak Kantoğlu(Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumu)
Ümran Şenel(Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsü)
Ercan Özzambak(EGE ÜNİVERSİTESİ)
Pages
30–36
Publication Date
2024-06-30
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Mutasyon frekansı % 1,1 iken seçilen olumlu mutantların oranı % 0,9 olarak hesaplanmıştır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Bu çalışmanın amacı ticari açıdan önemi olan kasımpatı bitkisinde kesme çiçek, dış mekân ve saksı çiçeği olarak kullanılabilecek yeni çeşitler veya çeşit adayları geliştirmektir.
📊
Key Findings & Data:In vitro eksplantlarda etkili mutagen dozunu (EMD) belirlemek amacıyla 5, 10, 15, 20, 25 ve 30 Gy (Gray) dozlarında gama ışını ile ışınlanmıştır.
💡
Conclusion & Impact:Mutasyon frekansı % 1,1 iken seçilen olumlu mutantların oranı % 0,9 olarak hesaplanmıştır.
🔬Design:Experimental Field Trial
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Islah · Kasımpatı · Mutasyon

Özet

Bu çalışmanın amacı ticari açıdan önemi olan kasımpatı bitkisinde kesme çiçek, dış mekân ve saksı çiçeği olarak kullanılabilecek yeni çeşitler veya çeşit adayları geliştirmektir. Ülkemiz süs bitkileri sektöründe materyal temininde söz konusu olan dışa bağımlılığı aza indirmek amaçlanmıştır. Bu amaçla kasımpatıda yeni renk ve şekil değişimleriyle ortaya çıkacak yerli çeşitler elde etmeye yönelik ıslah çalışmaları planlanmıştır. Kesme kasımpatı çeşidi 'Bacardi', materyal olarak temin edilmiş ve boğum eksplantları in vitro kültüre alınmıştır. In vitro eksplantlarda etkili mutagen dozunu (EMD) belirlemek amacıyla 5, 10, 15, 20, 25 ve 30 Gy (Gray) dozlarında gama ışını ile ışınlanmıştır. Işınlamadan sonra rejenerasyonun 60. gününde sürgün ve kök ölçümleri yapılarak EMD 20 Gy olarak belirlenmiştir. EMD’si belirlenen eksplantlar, 20 Gy yeniden ile ışınlanmıştır. M1V4 dönemine kadar in vitro alt kültürlere devam edilmiş ve bu dönemde gözlemler alınmıştır. Bitkilerin boylarında ve çiçeklerinde; farklı çiçek yapıları, çiçeklenme zamanı, bitki boyuna göre farklılaşma, bitkideki çiçek sayısı ve dilsi çiçek farklılaşmaları gözlemlenmiştir. Dilsi çiçeklerde, renk değişimleri pembe ve sarı tonları olarak belirlenmiştir. Mutasyon frekansı % 1,1 iken seçilen olumlu mutantların oranı % 0,9 olarak hesaplanmıştır.

🔖

Cite This Article

Haspolat, G., Kunter, B., Kantoğlu, Y., Şenel, Ü., Özzambak, E. (2024). Mutasyon ıslahı yöntemiyle ülkemize ait ilk yerli kasımpatı çeşitlerinin geliştirilmesi. Düzce Üniversitesi Süs ve Tıbbi Bitkiler Botanik Bahçesi Dergisi, Cilt: 3 Sayı: 1, 30–36. https://ajindex.com/articles/1644934

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (13)

  1. Anderson, N.O. (ed.) (2007). Flower Breeding and Genetics: Issues, Challenges and Opportunities for the 21st Century, p. 393, Springer, ISBN 978-1-4020-6569-9.
  2. Crook, C.B. (1942). Genetic Studies of Chrysanthemums, MS Thesis, Kansas State Univ., USA.
  3. Datta, S.K. (2013). Chrysanthemum morifolium Ramat. – A unique Genetic Material for Breeding. Sci. Cult. 79: (7-8) 307-313.
  4. Hashemi, A.G. (1992). Azotlu Gübrelemenin Kasımpatı Bitkisinin Gelişimine ve Çiçeklenmesine Etkisi. Yüksek lisans tezi, Ankara Üniv., Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  5. Haspolat, G., Özzambak, M. E ve Kunter, B. (2011). Bazı Crocus çeşitlerinde etkili mutasyon dozunun belirlenmesi. Türkiye VI. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi. 04-08 Ekim, Şanlıurfa.
  6. Haspolat, G., Kunter, B. and Özzambak, M. E. (2014). Some changes on mutant Crocus plants. 29. International Horticultural Congress. 17-22 August, Brisbane, Australia.
  7. Haspolat, G. (2022). Induction of mutagenesis on Chrysanthemums. Ornam. Horticult. 28(4): 431-441. https://doi.org/10.1590/2447-536X.v28i4.2523
  8. IAEA, (2024). Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı. Erişim adresi: http://mvgs.iaea.org/Search.aspx, Erişim Tarihi: 15.03.2024.
  9. Kazaz, S., Erken, K., Karagüzel, Ö., Alp, Ş., Öztürk, M., Kaya, A.S., Gülbağ, F., Temel, M., Erken, S., Saraç, Y.İ., Elinç Z., Salman, A. ve Hocagil, M. (2015). Süs bitkileri üretiminde değişimler ve yeni arayışlar. TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası Ziraat Mühendisliği VIII. Teknik Kongresi, 12-16 Ocak, Ankara.
  10. Merdan, S. (2015). İzmir ilinde krizantem yetiştiriciliğinde karşılaşılan sorunların tesbiti ve çözüm önerileri. Yüksek Lisans Tezi. Ege Üniv., Fen Fen Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
  11. Palai, S.K. ve Rout, G.R. (2011). Characterization of new variety of Chrysanthemum by using ISSR markers. Hortic. Bras. 29(4): 613-617. https://doi.org/10.1590/S0102-05362011000400029
  12. UPOV (2022). The International Union for the Protection of New Varieties of Plants (UPOV) Erişim adresi: https://www.upov.int/ Erişim Tarihi: 15.01.2023.
  13. Van Harten, A.M. (1998). Mutation Breeding Theory and Practical Applications. P. 353, Cambridge Univ. Press, ISBN 0521470749.