AI Summary & Key Takeaways
AI InsightKeywords: Breast Self-Examination, Breast Cancer, Students, Nurses
📌 3 Key Takeaways
Abstract
Background: Breast self-examination (BSE), although an important method for the early detection of breast cancer (BC), is reported to be associated with generally insufficient knowledge and practice levels among women. This situation highlights the need for effective and theoretically grounded educational interventions. Nurses utilize the Information–Motivation–Behavioral Skills (IMB) Model in the preservation and promotion of health and in fostering positive health behaviors. Objective: This study was planned to examine the effect of education based on the IMB Model on breast cancer prevention and breast self-examination among female nursing students. Method: This quasi-experimental study, designed as a single-group pretest–posttest, was conducted with 124 female students enrolled in the nursing department of a university. Data were collected between 1 October 2024 and 30 April 2025. Descriptive statistics were used for data analysis, and normality was assessed using the Kolmogorov–Smirnov test. The Wilcoxon signed-rank test and McNemar’s chi-square test were used to compare pre- and post-intervention data. Statistical significance was set at p < 0.05. Instruments used to assess IMB, and health outcomes included the Comprehensive Breast Cancer Knowledge Test, the Scale for Determining Factors Affecting Women’s Breast Cancer Prevention Behaviors, the Multidimensional Scale of Perceived Social Support and the Health Perception Scale. Results: Following the training, statistically significant increases were observed in information levels regarding BC within the knowledge component; in attitude and motivation levels within the personal motivation component; and in self-efficacy and self-care scores within the behavioral skills component (p<0.001). Within the behavioral component, the percentage of students who performed BSE in the last month increased significantly compared to before the training, and within the health outcomes component, participants’ health perception scores increased statistically significantly (p<0.001). Conclusion: Education based on the IMB Model has positively improved female nursing students’ knowledge, motivation, behavioral skills, BSE behavior, and health perceptions regarding protection from BC and BSE. Education interventions based on this model can be effectively used by nurses to promote BSE among women. Keywords: Breast Self-Examination, Breast Cancer, Students, Nurses
Özet
Arka Plan: Kendi kendine meme muayenesi (KKMM), meme kanserinin (MK) erken tanılanmasında önemli bir yöntem olmasına rağmen, kadınların bu konudaki bilgi ve uygulama düzeylerinin genellikle yetersiz olduğu bildirilmektedir. Bu durum, etkili ve kuramsal temele dayalı eğitim müdahalelerine olan gereksinimi ortaya koymaktadır. Hemşireler, sağlığın korunması, geliştirilmesi ve olumlu sağlık davranışlarının kazandırılmasında Bilgi–Motivasyon–Davranış Becerileri (BMD) Modeli’nden yararlanmaktadır. Amaç: Bu çalışma, kız hemşirelik öğrencilerinde BMD Modeline dayalı MK’den korunma ve KKMM eğitiminin etkisini incelemek amacıyla planlanmıştır. Yöntem: Tek gruplu ön test–son test tasarımlı yarı deneysel olarak yürütülen bu çalışma, bir üniversitenin hemşirelik bölümünde öğrenim gören 124 kız öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Veriler 1 Ekim 2024–30 Nisan 2025 tarihleri arasında toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler kullanılmış, normal dağılım Kolmogorov-Smirnov testi ile değerlendirilmiştir. Eğitim öncesi ve sonrası karşılaştırmalarda Wilcoxon işaretli sıralar testi ve McNemar Ki-kare testi uygulanmış, istatistiksel anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. BMD ve sağlık sonuçlarını değerlendirmek amacıyla Geniş Kapsamlı Meme Kanseri Bilgi Testi, Kadının Meme Kanseri Önleme Davranışlarını Etkileyen Faktörleri Belirleme Ölçeği, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği ve Sağlık Algısı Ölçeği kullanılmıştır. Bulgular: Eğitim sonrasında, bilgi bileşeni kapsamında MK’ye ilişkin bilgi düzeylerinde; kişisel motivasyon bileşeni kapsamında tutum ve motivasyon düzeylerinde; davranış becerileri bileşeni kapsamında ise öz etkililik ve öz bakım puanlarında istatistiksel olarak anlamlı artışlar saptanmıştır (p<0.001). Davranış bileşeni kapsamında, son bir ay içerisinde KKMM yapan öğrenci oranının eğitim öncesine kıyasla anlamlı düzeyde arttığı, sağlık sonuçları kapsamında ise katılımcıların sağlık algısı puanlarının istatistiksel olarak anlamlı biçimde yükseldiği belirlenmiştir (p<0.001). Sonuç: BMD Modeline dayalı eğitim, kız hemşirelik öğrencilerinin MK’den korunma ve KKMM’ye ilişkin bilgi, motivasyon, davranış becerileri, KKMM davranışı ve sağlık algılarını olumlu yönde geliştirmiştir. Bu modele dayalı eğitim müdahaleleri, kadınlarda KKMM’yi teşvik etmek amacıyla hemşireler tarafından etkili bir biçimde kullanılabilir. Anahtar Kelimeler: Kendi Kendine Meme Muayenesi, Meme Kanseri, Öğrenci, Hemşireler