Journals / Uluslararası Sosyal Bilgiler Eğitimi Dergisi / 2025 / Cilt: 7 Sayı: 1

Graduate Students’ Perspectives on Scientific Research Processes in Social Studies Education

Sosyal Bilgiler Yüksek Lisans Öğrencilerinin Bilimsel Araştırma Süreçlerine İlişkin Görüşleri

Pages
27–54
Publication Date
2026-01-01
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Based on these results, the study offers several recommendations for researchers and practitioners.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Achieving scientific expertise is not possible without immersion in the culture of research.
📊
Key Findings & Data:The study group consists of 16 graduate students enrolled in the Social Studies Education programs at Ordu University, Balıkesir University, and Süleyman Demirel University during the 2024-2025 academic year.
💡
Conclusion & Impact:Based on these results, the study offers several recommendations for researchers and practitioners.
🔬Design:Lab & Field Experiment
📍Scope:2024-2025 Verileri
⚙️Variables:Bilimsel araştırma süreçleri · sosyal bilgiler · lisansüstü eğitim

Abstract

Achieving scientific expertise is not possible without immersion in the culture of research. For graduate students, engaging in this culture involves not only acquiring academic knowledge but also developing a deep understanding of how scientific knowledge is constructed. Designed as a qualitative phenomenology study, this research aims to explore graduate students’ perspectives on scientific research through the lens of their experiences during the process of information seeking. The study group consists of 16 graduate students enrolled in the Social Studies Education programs at Ordu University, Balıkesir University, and Süleyman Demirel University during the 2024-2025 academic year. Data was collected through interviews and analysed using content analysis to enable systematic coding and interpretation. The findings were synthesized under key themes, including prioritization within the research process, sources of information, perceptions of competence, emotional and cognitive challenges encountered, and perceived professional gains. Based on these results, the study offers several recommendations for researchers and practitioners.

Özet

Araştırma kültürüne dalmadan bilimsel uzmanlığa ulaşmak mümkün değildir. Öğrenciler için bu kültüre dahil olmak, yalnızca akademik bilgi edinmeyi değil, aynı zamanda bilimsel bilginin inşa edilme süreçleri hakkında derin bir anlayış geliştirmeyi de gerektirir. Nitel araştırma yöntemine dayalı bir fenomenoloji çalışması olarak tasarlanan bu araştırmanın amacı, lisansüstü sosyal bilgiler eğitimi öğrencilerinin bilgi arama süreçleri boyunca edindikleri deneyimler çerçevesinde bilimsel araştırmalara ilişkin görüşlerinin incelenmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu, 2024-2025 eğitim ve öğretim yılı itibarıyla Ordu Üniversitesi, Balıkesir Üniversitesi ve Süleyman Demirel Üniversitesi’nde Sosyal Bilgiler Eğitimi Anabilim Dalı’nda yüksek lisans öğrenimine devam eden toplam 16 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırma verileri görüşmeler yoluyla toplanmış ve verilerin sistematik olarak kodlanması ve yorumlanması için içerik analizi kullanılmıştır. Bulgular, bilimsel araştırma basamaklarında öncelik, bilgi kaynağı, yeterlik algısı, araştırma sürecinde yaşanan duygular ya da zorluklar ve mesleki katkılar temaları altında sentezlenmiş ve bu doğrultuda diğer araştırmacılara veya uygulayıcılara çeşitli önerilerde bulunmuştur.

🔖

Cite This Article

Bay, G. D., Öztürk, T., Güngör, İ. C. (2026). Graduate Students’ Perspectives on Scientific Research Processes in Social Studies Education. Uluslararası Sosyal Bilgiler Eğitimi Dergisi, Cilt: 7 Sayı: 1, 27–54. https://ajindex.com/articles/1623562

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (75)

  1. Akan, E., & Ulaş, A. H. (2023). Öğrencilerin bilimsel araştırmaya ilişkin öz yeterlik inançlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Cumhuriyet International Journal of Education, 12(4), 882-896.
  2. Akgün, Ö. E., & Güntaş, S. (2018). Öğrencilerinin bilimsel araştırma yeterliliklerinin danışman görüşlerine dayalı olarak incelenmesi: Kuzey Kıbrıs Türkiye Cumhuriyeti örneği. Sakarya University Journal of Education, 8(2), 131-144.
  3. Anayo, A. I., & Uche, A. E. (2002). Introduction to research methodology. Imo State University Press.
  4. Asemi, A., Safari, A., & Zavareh, A. A. (2019). The role of information literacy in the knowledge society. Library Philosophy and Practice, 1-15.
  5. Atay, D. Y. (2003). Öğretmen eğitiminin değişen yüzü. Nobel Yayınları.
  6. Avcı, M. (2008). Bilimsel araştırmalarda veri toplama. İçinde O. Kılıç & M. Cinoğlu (Ed.ler), Bilimsel araştırma yöntemleri (ss. 145-170). Lisans Yayıncılık.
  7. Aydın, S. (2014). Olgu bilim araştırması. İçinde M. Metin (Ed.), Kuramdan uygulamaya eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri (pp. 300–301). Pegem Akademi.
  8. Aşıkcan, M., Akdemir, S., & Saban, A. (2015). Sınıf öğretmeni adaylarının bilgi okuryazarlığına ilişkin algıları. Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, 3(2), 41-50.
  9. Bawden, D., & Robinson, L. (2009). The dark side of information: Overload, anxiety and other paradoxes and pathologies. Journal of Information Science, 35(2), 180-191.
  10. Bilican, K., & Çavuş, R. (2009). Bilimin doğası öğretimi ve öğretmen eğitimi. Ahi Evran Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 10(3), 89-104.
  11. Bolker, J. (1998). Writing your dissertation in fifteen minutes a day. Henry Holt.
  12. Budesheim, T. L., Khanna, M. M., Klanecky Earl, A. K., & Guenther, C. L. (2021). The long-term impact of undergraduate internships and research experiences in psychology: An alumni survey study. Teaching of Psychology.
  13. Bundy, A. (1999). Information literacy: The 21st century educational smartcard. Australian Academic & Research Libraries, 30(4), 233-250.
  14. Butt, I. H., & Shams, J. A. (2013). Master in education student attitudes towards research: A comparison between two public sector universities in Punjab. A Research Journal of South Asian Studies, 28(1), 97-105.
  15. Büyüköztürk, Ş. (1999). İlköğretim okulu öğretmenlerinin araştırma yeterlikleri. Eğitim Yönetimi Dergisi, 18(18), 257-269.
  16. Catalano, A. J. (2010). Using ACRL standards to assess the information literacy of graduate students in an education program. Evidence Based Library and Information Practice, 5(4), 21-38.
  17. Cone, J. D., & Foster, S. L. (1993). Dissertations and theses from start to finish: Psychology and related fields. American Psychological Association.
  18. Creswell, J. W. (2016). Araştırma deseni: Nitel, nicel ve karma yöntem yaklaşımları (S. B. Demir, Çev. Ed.). Eğiten Kitap.
  19. Çakmak, T. (2016). Bilgi arama süreci ve araştırma davranışları üzerine bir değerlendirme. İçinde M. Metin (Ed.), Kuramdan uygulamaya eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri (ss. 315-332). Pegem Akademi.
  20. Çakmak, T., Taşkıran, A., & Bulut, M. (2015). Bilimsel araştırmalarda problem belirleme ve araştırma basamaklarına ilişkin öğretmen adaylarının görüşleri. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 11(3), 783-801.
  21. Çınar, M., & Köksal, M. S. (2019). Öğretmen adaylarının bilimin doğasına yönelik görüşleri. Necatibey Eğitim Fakültesi Elektronik Fen ve Matematik Eğitimi Dergisi, 13(2), 100-120.
  22. Dalkıran, B. (2018). Öğretmen adaylarının bilgi arama davranışları üzerine bir inceleme. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, 8(2), 1-18.
  23. Dani, A. (2023). Investigating research students’ perceptions about statistics: A national study in Turkey. Studies in Educational Sciences, 4(1), 12-29.
  24. Dewey, J., Evers, A., & Schuchardt, A. (2022). Students’ experiences and perceptions of the scientific research culture after participating in different course-based undergraduate research experience models. CBE Life Sciences Education, 21(2), 1-17.
  25. Dinç Bay, G. (2022). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının bilgi arama süreçlerine yönelik tutumları ile bilimsel araştırmalara yönelik öz-yeterlik algıları arasındaki ilişkinin araştırılması (Tez No. 748055) [Yüksek Lisans Tezi, Ordu Üniversitesi]. Ulusal Tez Merkezi.
  26. Dinç Bay, G., & Öztürk, T. (2023). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının bilgi arama süreçlerine yönelik tutumları ile bilimsel araştırmalara yönelik öz-yeterlik algıları arasındaki ilişkinin araştırılması. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 14(2), 1175-1212.
  27. Doğanay, A. (2019). Sosyal bilgiler eğitiminin doğası ve amacı. İçinde C. Öztürk (Ed.), Sosyal bilgiler öğretimi: Demokratik vatandaşlık eğitimi (ss. 3-29). Pegem Akademi.
  28. Donbay, R. (2021). Bilgi yönetimi ve bilgiye erişim sorunları üzerine bir inceleme. Bilgi Dünyası, 22(1), 45-59.
  29. Doğan, B. N., Çakıroğlu, J., Bilican, K., & Çavuş, S. (2009). Bilimin doğası ve öğretimi. Pegem Akademi.
  30. Droog, A., Weaver, K. D., & Brady, F. (2024). Along for the journey: Graduate student perceptions of research. College & Research Libraries, 85(1), 826-852.
  31. Ekiz, D. (2007). Bilimsel araştırma yöntemleri. Anı Yayıncılık.
  32. Eroğlu, S., & Bektaş, O. (2016). STEM eğitimi almış fen bilimleri öğretmenlerinin STEM temelli ders etkinlikleri hakkındaki görüşleri. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi, 4(3), 43-67.
  33. Et, S. Z., & Gömleksiz, M. N. (2022). Öğrencilerin bilimsel araştırma sürecine ilişkin görüşleri. Gaziantep Üniversitesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 6(1), 59-82.
  34. Fecher, B., & Friesike, S. (2021). Open science: One term, five schools of thought. Information Services & Use, 41(1), 45-54.
  35. Ferguson, R., Coughlan, T., & Herodotou, C. (2019). MOOCs and open learning: The long view. British Journal of Educational Technology, 50(3), 1655-1671.
  36. Floridi, L. (2020). The logic of information: A theory of philosophy as conceptual design. Oxford University Press.
  37. Genç, M. (2010). Bilimsel araştırma süreci. Pegem Akademi.
  38. Glesne, C. (2016). Becoming qualitative researchers: An introduction. Pearson Publishing.
  39. Göksel, A. G., & Yıldız, L. (2021). Üniversitenin bilimsel araştırmaya yönelik tutumları: Spor Bilimleri Fakültesi örneği. Spor Bilimlerinde Avrasya Araştırmaları, 6(1), 1-14.
  40. Haglund, L., & Olsson, P. (2008). The use of Google among students conducting information searches. Information Research, 13(4), 1-13.
  41. İlhan, M., Çelik, H. C., & Aslan, S. (2016). Üniversite öğrencilerinin araştırmaya yönelik tutumları. Yükseköğretim Dergisi, 6(3), 150-163.
  42. Kabasakal, Z. (1998). Bilimsel araştırmanın önemi ve yöntemleri. Eğitim ve Bilim, 23(107), 34-45.
  43. Kaptan, F. (1993). Bilimsel araştırma teknikleri. Tekışık Yayınları.
  44. Kana, F., & Kuluroğlu, M. (2018). Yüksek lisans öğrencilerinin bilimsel araştırma sürecinde karşılaştıkları zorluklar. Çukurova Araştırmaları Dergisi, 4(1), 1-20.
  45. Karasar, N. (2009). Bilimsel araştırma yöntemi. Nobel Yayın Dağıtım.
  46. Kirbaş, A., & Bulut, M. (2024). Teacher candidates’ 21st century skill profiles and internet usage patterns: A discipline-based analysis. International Journal of Technology in Education, 17(1), 120-137.
  47. Kocabatmaz, H., & Saraçoğlu, G. K. (2023). Teacher candidates’ research literacy levels: The case of higher education in Turkey. International Journal of Educational Research Review, 10(1), 15-28.
  48. Korobili, S., Malliari, A., & Zapounidou, S. (2011). Factors that influence information-seeking behavior: The case of Greek graduate students. The Journal of Academic Librarianship, 37(2), 155-165.
  49. Kuhlthau, C. C. (1983). The process of learning from information. School Library Media Quarterly, 12(1), 35-40.
  50. Kuhlthau, C. C., Maniotes, L. K., & Caspari, A. K. (2015). Guided inquiry: Learning in the 21st century. Libraries Unlimited.
  51. Kurulgan, M., & Argan, M. (2007). Anadolu Üniversitesi öğrencilerinin internet üzerinden bilgi arama davranışları. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(1), 291-304.
  52. Küçükoğlu, A., Taşgın, A., & Çelik, K. (2014). Öğretmen adaylarının bilimsel araştırmalara yönelik tutumları. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 3(3), 42-53.
  53. Llewellyn, D. (2002). Inquiry within: Implementing inquiry-based science standards. Corwin Press.
  54. Madsen, D. (1991). Successful dissertations and theses: A guide to graduate student research from proposal to completion (2nd ed.). Jossey-Bass.
  55. Millî Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2011). Bilimsel araştırma projesi hazırlama kılavuzu. MEB Yayınları.
  56. Peiser, G. (2022). Student teachers’ views about the university’s research contribution to professional knowledge: A mixed-methods investigation. Teaching and Teacher Education, 110, 103520.
  57. Pires da Costa, D., Oliveira, R., Lopes, M., & Martins, L. (2025). Undergraduate research and its impact on student academic identity. Higher Education Research & Development, 44(1), 1-20.
  58. Popper, K. R. (1977). The logic of scientific discovery. Routledge.
  59. Sadler, T. D., & McKinney, L. (2010). Scientific research for undergraduate students: A review of the literature. Journal of Research in Science Teaching, 47(3), 235-256.
  60. SenthilKumar, P., Mathieu, R., Freed, B., Sigmund, J., & Gutterman, S. (2023). Graduate students’ emotional and identity experiences during research. Studies in Graduate Education, 4(2), 115-137.
  61. Sevmez, T., & Yıldız, A. (2024). Türkçe öğretmeni adaylarının bilgi arama davranışları: Kütüphane kullanım tercihlerinin analizi. Millî Eğitim Dergisi, 53(4), 45-60.
  62. Sezgin, F., Kavgacı, H., & Kılınç, A. Ç. (2011). Türkiye’de eğitim yönetimi ve denetimi öğrencilerinin öz değerlendirmeleri. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, 1(3), 161-169.
  63. Siemens, G., & Gašević, D. (2020). Learning analytics and the learning sciences: Toward a research agenda. British Journal of Educational Technology, 51(4), 1026-1043.
  64. Sönmez, V., & Alacapınar, F. (2011). Bilimsel araştırma yöntemleri. Anı Yayıncılık.
  65. Tavşancıl, E., & Aslan, E. (2001). Sözel, yazılı ve diğer materyaller için içerik analizi ve uygulama örnekleri. Epsilon Yayıncılık.
  66. Tuncer, M. (2019). Bilgi toplumu ve bilgiye erişim sorunları. Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 9(2), 87-102.
  67. UNESCO. (2023). UNESCO science report: The race against time for smarter development. UNESCO Publishing. https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000380397
  68. Uslu, S. (2011). Bilimsel bilgi ve yöntem anlayışı. Felsefe ve Sosyal Bilimler Dergisi, 12, 201-216.
  69. Velioğlu, E., & Özdemir, S. M. (2023). Öğretmenlerin bilimsel araştırma yapma yeterliklerine ilişkin görüşleri. Eğitim ve Bilim, 48(215), 221-237.
  70. Wilson, T. D. (2000). Human information behavior. Informing Science, 3(2), 49-56.
  71. Wishart, D., Boudreau, P., & Menzies, K. (2024). Postgraduate research experiences and collaborative learning. Higher Education Studies, 14(2), 78-91.
  72. Yahaya, I. A. (2019). Information needs and information seeking behaviour of postgraduate students in Kwara State University, Malete, Nigeria. Library Philosophy and Practice, 2363.
  73. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
  74. Yin, R. K. (2015). Qualitative research from start to finish. Guilford Publications.
  75. Zahra, S. A., & Nambisan, S. (2022). Entrepreneurship in the era of digital science. Academy of Management Perspectives, 36(1), 5-27.