Journals / Uluslararası Toplumsal Bilimler Dergisi / 2026 / Cilt: 10 Sayı: 2

Post-Antroposen Çağda Sanatsal Üretimin Ontolojik Dönüşümü

Pages
405–419
Publication Date
2026-09-22
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

In conclusion, the research reveals that living systems have become foundational components of aesthetic production in contemporary art and that Post-Anthropocene art establishes a new ontological ground centered on ecological awareness, diverse life networks, and biocentric thought.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:This study examines the ontological transformation of artistic production within the framework of Post-Anthropocene thought, focusing on bioart and ecological art practices.
📊
Key Findings & Data:Scherer’s biological weaving systems using plant roots, Youngs’ experimental works that make digital media and ecological life networks visible, and Roth’s interspecies collaborations with honeybees demonstrate that art is no longer an activity based solely on human creativity.
💡
Conclusion & Impact:In conclusion, the research reveals that living systems have become foundational components of aesthetic production in contemporary art and that Post-Anthropocene art establishes a new ontological ground centered on ecological awareness, diverse life networks, and biocentric thought.
🔬Design:Modeling & Simulation
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Post-Antroposen · Biyosanat · Ekolojik Sanat

Abstract

This study examines the ontological transformation of artistic production within the framework of Post-Anthropocene thought, focusing on bioart and ecological art practices. This new paradigm, which challenges the anthropocentric worldview, repositioning nature as an active subject of the creative process rather than a passive object. The study examines the works of Diana Scherer, Amy M. Youngs, and Ava Roth as case studies; the production relationships established by these artists with living organisms, ecological systems, and biological processes are analyzed. The study reveals that the Post-Anthropocene understanding of art erodes the subject-object distinction, developing a relational production model among humans, plants, animals, technology, and environmental processes. Scherer’s biological weaving systems using plant roots, Youngs’ experimental works that make digital media and ecological life networks visible, and Roth’s interspecies collaborations with honeybees demonstrate that art is no longer an activity based solely on human creativity. In conclusion, the research reveals that living systems have become foundational components of aesthetic production in contemporary art and that Post-Anthropocene art establishes a new ontological ground centered on ecological awareness, diverse life networks, and biocentric thought.

Özet

Bu çalışma, Post-Antroposen düşünce çerçevesinde sanatsal üretimin geçirdiği ontolojik dönüşümü biyosanat ve ekolojik sanat pratikleri üzerinden incelemektedir. İnsan-merkezci dünya görüşünün sorgulandığı bu yeni paradigma, doğayı pasif bir nesne olmaktan çıkararak yaratıcı sürecin etkin bir öznesi olarak konumlandırmaktadır. Araştırmada, Diana Scherer, Amy M. Youngs ve Ava Roth’un çalışmaları örneklem olarak ele alınmış; sanatçıların canlı organizmalar, ekolojik sistemler ve biyolojik süreçlerle kurdukları üretim ilişkileri analiz edilmiştir. Çalışma, Post-Antroposen sanat anlayışının özne-nesne ayrımını aşındırarak insan, bitki, hayvan, teknoloji ve çevresel süreçler arasında ilişkisel bir üretim modeli geliştirdiğini ortaya koymaktadır. Scherer’in bitki kökleriyle gerçekleştirdiği biyolojik dokuma sistemleri, Youngs’un dijital medya ve ekolojik yaşam ağlarını görünür kılan deneysel çalışmaları ve Roth’un bal arılarıyla geliştirdiği türlerarası işbirlikleri; sanatın sadece insan yaratıcılığına dayanan bir faaliyet olmadığını göstermektedir. Sonuç olarak araştırma, çağdaş sanatta canlı sistemlerin estetik üretimin kurucu bileşenleri hâline geldiğini ve Post-Antroposen sanatın ekolojik farkındalık, çok türlü yaşam ağları ve biyomerkezci düşünce ekseninde yeni bir ontolojik zemin oluşturduğunu ortaya koymaktadır.

🔖

Cite This Article

Zengin, M. H. (2026). Post-Antroposen Çağda Sanatsal Üretimin Ontolojik Dönüşümü. Uluslararası Toplumsal Bilimler Dergisi, Cilt: 10 Sayı: 2, 405–419. https://ajindex.com/articles/1606338

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (44)

  1. Altınçelik, A.T. (2022). Bi̇yomateryaller ve bi̇yotasarim perspekti̇fi̇nden gi̇ysi̇de deneysel materyal arayıları. 3(7) 1-20. Uluslararası İletişim ve Sanat Dergisi. https://doi.org/10.29228/ILETISIMVESANAT.63639, (Erişim Tarihi: 12.06.2026).
  2. Amy Youngs (2023).Toprağa ait olmak. https://www.interaliamag.org/articles/amy-youngs-belonging-to-soil/, (Erişim Tarihi: 01.06.2026).
  3. Aslan, T. ve Uysal, S. (2021). Bilim Sanat Entegrasyonunda Biyosanat ve EtikSorunsalı. Tarih Okulu Dergisi, 55, 4379-4405. DOI: 10.29228/joh.54090.
  4. Ayaydın, A.(2016). Sanatın doğası, doğanın sanatı ve günümüz sanat eğitiminde doğanın yeri. 21. Yüzyılda Eitim ve Toplum,5(14), 65-74, https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/367683.
  5. Azamet, A. & Karahan, İ.Ç. (2019). 21. Yüzyılda biyosanat İdil, 63,1455-1462, doi: 10.7816/idil-08-63-05.
  6. Bekaroğlu, E. (2022.) Antroposen: küresel değişimin politiği. Dtcf Dergisi 62.(2), 1130-1149, 10.33171/Dtcfjournal.2022.62.2.12
  7. Boynukalın, A.R., (2021). Çağdaş sanatta duyusal bir deneyim olarak bitkiler. Fine Arts, 16(2, 6141-s.142-145, DOI: 10.12739/NWSA.2021.16.2.D0278.
  8. Bulat, M., & Bulat, S. (2023). Üç boyutlu sanat. Uluslararası Gelişim Akademi Dergisi, 1(2), 11-27, https://izlik.org/JA58NH52JT (Erişim Tarihi: 04.06.2026).
  9. Dalkılıç, Z. (2020). Bitkilerde hareket, davranış ve zeka. Adnan Menderes Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 17(2), 295-301. https://doi.org/10.25308/aduziraat.709621.
  10. Daşkesen, H. (2016). Doğada geometri ve heykel sanatına yansımaları, Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4,(31), 268-278, https://www.academia.edu/89078770/DO%C4%9EADA_GEOMETR%C4%B0_VE_HEYKEL_SANATINA_YANSIMALARI, (Erişim Tarihi: 04.06.2026).
  11. Dökeroğlu, T.Ö. (2024). Çağdaş sanatta antroposen anlatılar disiplinlerarası çağdaş sanat yazıları.https://www.academia.edu/115059261/%C3%87a%C4%9Fda%C5%9F_Sanatta_Antroposen_Anlat%C4%B1lar
  12. Dülger, F. (2023). Ekolojiye dair yapılan sanatsal üretimlerin sürdürülebilirliğe yönelik ifade biçimleri ve etkileri 5. Uluslararası Sanat ve Tasarım Eğitimi Sempozyumu. s. 99,106., s.102, https://www.academia.edu/113218785/ekolojiye_dair_yap%c4%b1lan_sanatsal_%c3%9cretimlerin_su_rdu_ru_lebilirli%c4%9fe_y%c3%b6nelik_%c4%b0fade_bi%c3%a7imleri_ve_etkileri, (Erişim Tarihi: 07.06.2026).
  13. Güliz, E. (2026). Antroposen, Https://Ansiklopedi.Tubitak.Gov.Tr/Ansiklopedi/Antroposen_Cag s.16 (Erişim Tarihi: 07.06.2026).
  14. Işıktan, F. (2022). Biyosanat: disiplinlerarası bağlamda çağdaş seramik sanatına yansımaları. SDÜ Art-E Güzel Sanatlar Fakültesi Sanat Dergisi 15, (29) 1308-2698.
  15. Kallergi, A. (2008). Bioart on display, challenges and opportunities of exhibiting bioart. www.researchgate.net.https://www.researchgate.net/publication/266333742_Bioart_on_Display_challenges_and_opportunities_of_exhibiting_bioart, Erişim Tarihi: 07.06.2026).
  16. Kapar, S. (2025). Posthüman ve ekolojık perspektıfler üzerınden onarıcı estetık yaklaşımlı bir inceleme. 199, 215, Güzel Sanatlar Alanında Akademik Çalışmalar -II. https://artikelakademi.com/media/books/248.pdf, Erişim Tarihi: 05.06.2026
  17. Kaya, E. Bulat, M. (202). Modern heykel sanatı sürecinde üretim yöntemi olarak soyutlama ve estetik deneyimler. (Ed. Önder Yağmur ve Caner Şengünalp ). Disiplinlerarası Sanat Pratikleri II, 1. Baskı ISBN: 978-605-254-951-3
  18. Kaya, İ. (2024).Heykelde biçimsel ifade nedir: Biçim ve içerikte yapıbozum, Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, 17(48), 2379-2392. DOI Number: 10.12981/mahder.1512667.
  19. Kayacı, H.V. (2019).Modern felsefede özne ve doğa problemi. (591421), Nolu Yüksek Lisans Tezi. Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezDetay.jsp?id=ITSdl_oPF8YwkAEERJaZhQ&no=c88Vbnir9iWQmHgGa-l3bA
  20. Kıyar, N. & Karkın.,N (2013). Mimesis’in yapı bozumsal dönüşümleri, İnönü ÜniversitesiSanat ve Tasarım Dergisi Inonu University Journal Of Art And Design Issn: 1309-9876 E-Issn: 1309-9884, 3 (7), 93-98, https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/799490
  21. Mok, K. (2021). Sanatçı Ava Roth, petek sanatı yaratmak için arılarla iş birliği yapıyor. https://www.treehugger.com/artist-ava-roth-collaborates-with-honeybees-make-honeycomb-art-5205328, (Erişim Tarihi: 07.06.2026).
  22. Mothes, K.( 2024). Ava Roth'un işbirliğine dayalı heykellerinde son sözü bal arıları söylüyor. https://www.thisiscolossal.com/2024/09/ava-roth-honeycomb-sculptures/, (Erişim Tarihi: 07.06.2026).
  23. Muzdakis, M. (2026). Arılar, bu sanatçının nakışlarını tamamlamasına yardım ederek yaratıcı işbirlikçiler haline geliyor. https://mymodernmet.com/ava-roth-encaustic-art/, (Erişim Tarihi: 07.06.2026).
  24. Özden, L. (2023). Çağdaş sanatta bozulan doğa. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (43), 237-271, https://doi.org/10.14520/adyusbd.1240762
  25. Özer, B. (2025). Posthümanist Düşünce ve Sibernetik İnsan Bağlamında Performans: Stelarc. Tykhe Sanat ve Tasarım Dergisi, 10(19), 485-504, https://doi.org/10.55004/tykhe.1641069.
  26. Ros A. (2022). Büyüyen heykeller: Diana Scherer ile nir röpörtaj. Https://Www.Berlinartlink.Com/2022/08/29/Growing-Sculptures-İnterview-With-Diana-Scherer/, (Erişim Tarihi: 04.06.2026).
  27. Roth,A.(2023). Bal arısı koleksiyonu, https://www.interaliamag.org/audiovisual/ava-roth-the-honey-bee-collection/,(Erişim Tarihi: 07.06.2026).
  28. Sanders, D. (2021). Bitkisel dolaşmalar II, antennae, Görsel Kültürde Doğa Dergisi. https://www.academia.edu/45631256/Antennae_Issue_52_Vegetal_Entanglements_II, (Erişim Tarihi: 03.06.2026).
  29. Scherer, D. (2022). Sidney bieneli, https://dianascherer.nl/, (Erişim Tarihi: 07.06.2026).
  30. Şengünalp, C. (2019). Ekolojik sanat bağlamında Agnes Denes’in onarıcı çevresel heykelleri. 101-109, Al –Farabı, 4. Uluslararası Sosyal Bilimler Kongresi, Erzurum
  31. Sterk, B. (2024). Diana Scherer: Tarım tekstilleri. https://www.textile-forum-blog.org/2024/01/diana-scherer-farming-textiles/, (Erişim Tarihi: 07.06.2026).
  32. Tekşen, T. (2021). Bilim ve sanat ilişkisi bağlamında biyo sanat. Akra Kültür Sanat Ve Edebiyat Dergisi, 9(24), 125-134, Https://Doi.Org/10.31126/Akrajournal.833934
  33. Yağmur, Ö., & Özer, Y. (2022). Doğaya hakim olma düşüncesinden doğa dostu metodolojiye evrilme sürecinde ekolojik sanat. Sanat ve Tasarım Dergisi, 12(2), 447-464., https://doi.org/10.20488/sanattasarim.1221742
  34. Youngs, A. (2016). Amy M. Youngs: El sıkışma, https://history.siggraph.org/artwork/amy-m-youngs-handshake/, (Erişim Tarihi: 07.06.2026).
  35. Youngs, A. (2025). Toprağa ait olmak, 2025. Https://hypernatural.com/portfolio/belonging-to-soil/, (Erişim tarihi: 07.06.2026).
  36. Görsel 1: https://dianascherer.nl/, (Erişim Tarihi: 03.06.2026).
  37. Görsel 2: https://dianascherer.nl/, (Erişim Tarihi: 03.06.2026).
  38. Görsel 3: https://www.textile-forum-blog.org/2024/01/diana-scherer-farming- (Erişim Tarihi: 03.06.2026).
  39. Görsel 4: https://www.interaliamag.org/articles/amy-youngs-belonging-to-soil/,(Erişim Tarihi: 05.06.2026).
  40. Görsel 5: https://www.interaliamag.org/articles/amy-youngs-belonging-to-soil/,(Erişim Tarihi: 04.06.2026).
  41. Görsel 6: https://www.avaroth.ca/with-thread/porcupine-quills-and-pussy-willow,(Erişim Tarihi: 06.06.2026).
  42. Görsel 7: https://www.avaroth.ca/with-thread/porcupine-quills-and-pussy-willow,(Erişim Tarihi: 07.06.2026).
  43. Ayaydın, A.(2016). Sanatın doğası, doğanın sanatı ve günümüz sanat eğitiminde doğanın yeri. 21. Yüzyılda Eitim ve Toplum,5(14), 65-74, https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/367683.
  44. Daşkesen, H. (2016). Doğada geometri ve heykel sanatına yansımaları, Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4,(31), 268-278, https://www.academia.edu/89078770/DO%C4%9EADA_GEOMETR%C4%B0_VE_HEYKEL_SANATINA_YANSIMALARI, (Erişim Tarihi: 04.06.2026).