Journals / Uluslararası Türk Lehçe Araştırmaları Dergisi (TÜRKLAD) / 2026 / Cilt: 2 Sayı: 1

AMASYA VE YÖRESİNE AİT BİRKAÇ SÖZCÜK ÜZERİNE

Pages
319–328
Publication Date
2018-06-20
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Bu çalışmada Derleme sözlüğünde ve Amasya ağzıyla ilgili daha önce yapılmış olan çalışmalarda bulunmayan veya farklı anlamlarda kullanılan Amasya ve yöresinden derlediğimiz horā çir-, basuruklu, parla-, gıcırdamaz gağnı, bamyanın oynaşı, bekçe git-, y é lik-, kepir/keper/kepür/keperük, aḫşamaştānı/sabaḫaştānı/aḫşamaştā/sabaḫaştā gibi birkaç sözcük ve söz öbeği üzerinde değerlendirmelerde bulunulacaktır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Ülkemizde ağız çalışmaları 19. yüzyıldan itibaren başlamıştır.
📊
Key Findings & Data:Çalışmalarda derlenen sözcüklerle ilgili değerlendirmelere pek rastlanılmamaktadır.
💡
Conclusion & Impact:Bu çalışmada Derleme sözlüğünde ve Amasya ağzıyla ilgili daha önce yapılmış olan çalışmalarda bulunmayan veya farklı anlamlarda kullanılan Amasya ve yöresinden derlediğimiz horā çir-, basuruklu, parla-, gıcırdamaz gağnı, bamyanın oynaşı, bekçe git-, y é lik-, kepir/keper/kepür/keperük, aḫşamaştānı/sabaḫaştānı/aḫşamaştā/sabaḫaştā gibi birkaç sözcük ve söz öbeği üzerinde değerlendirmelerde bulunulacaktır.
🔬Design:Review & Systematic Survey
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Anadolu ağızları · Amasya ağzı · Amasya ve yöresi ağızları

Özet

Ülkemizde ağız çalışmaları 19. yüzyıldan itibaren başlamıştır. Bugüne kadar birçok Türkolog ve araştırmacı tarafından bölge, il, ilçe ve yöre ağızları hakkında bilimsel çalışmalar yapılmıştır. Ağız sınıflandırmalarında Batı grubu ağızları içerisinde yer alan Amasya ağzı, bugüne kadar üç yüksek lisans tezi, iki bitirme tezi, bir kitap ve bir makaleye çalışma konusu olmuştur. Yapılan bu çalışmalar daha çok metin derleme ve yazıya aktarımı ve metinler üzerinde yapılan ses-şekil bilgisi incelemelerinden oluşmaktadır. Yapılan çalışmaların sadece birkaçında sözlük bölümü bulunmaktadır. Çalışmalarda derlenen sözcüklerle ilgili değerlendirmelere pek rastlanılmamaktadır. Bu çalışmada Derleme sözlüğünde ve Amasya ağzıyla ilgili daha önce yapılmış olan çalışmalarda bulunmayan veya farklı anlamlarda kullanılan Amasya ve yöresinden derlediğimiz horā çir-, basuruklu, parla-, gıcırdamaz gağnı, bamyanın oynaşı, bekçe git-, y é lik-, kepir/keper/kepür/keperük, aḫşamaştānı/sabaḫaştānı/aḫşamaştā/sabaḫaştā gibi birkaç sözcük ve söz öbeği üzerinde değerlendirmelerde bulunulacaktır.

🔖

Cite This Article

Murad, S., Güneş, E. (2018). AMASYA VE YÖRESİNE AİT BİRKAÇ SÖZCÜK ÜZERİNE. Uluslararası Türk Lehçe Araştırmaları Dergisi (TÜRKLAD), Cilt: 2 Sayı: 1, 319–328. https://doi.org/10.30563/turklad.423574

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (21)

  1. ARGUNŞAH, Mustafa (2011). “Türkçede Zarf-Fiil Eklerinin Durum Ekleriyle Kalıplaşması”, Turkish Studies- International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic 6/1, Kış, s. 55-68.
  2. ATALAY, Besim (2006). Divanü Lûgat-it-Türk (Çeviri). Ankara: Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Türk Dil Kurumu Yayınları:521.
  3. AVCI, Yusuf (1988). Amasya Aydınca Ağzı (İnceleme-Metinler-Sözlük). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sivas: Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  4. BANGUOĞLU, Tahsin (1986). Türkçenin Grameri. Ankara: Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Türk Dil Kurumu Yayınları:528.
  5. Büyük Türkçe Sözlük (2018, 20 Nisan). http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_bts&view=bts.
  6. DEMİR, Necati (2006). Tokat İli ve Yöresi Ağızları (İnceleme-Metinler-Sözlük). Ankara: Gazi Kitabevi.
  7. ERDEM, Mehmet Dursun, Silahşör, Ebru (2012). Amasya ve Yöresi Ağızları, C. I, II, III. Ankara: Turkish Studies Yayınları.
  8. ERGİN, Muharrem (1989). Türk Dil Bilgisi. İstanbul: Bayrak Basım/Yayın/Tanıtım. GÖSTERİR, İbrahim (2015). Örnekli-Tanıklı Çorum Ağzı Sözlüğü. Çorum Belediyesi Kültür Yayını.
  9. GÜLENSOY, Tuncer, ALKAYA Ercan (2011). Türkiye Türkçesi Ağızları Bibliyografyası. Ankara: Akçağ Yayınları.
  10. Güncel Türkçe Sözlük (2018, 20 Nisan) http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_gts&view=gts.
  11. KARAHAN, Leyla (1996). “Anadolu Ağızlarında Kullanılan Bazı Zarf-Fiil Ekleri”. Prof. Dr. Zeynep Korkmaz’a Armağan. Ankara: Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü. s. 205-236.
  12. KARAHAN, Leyla (2014). Anadolu Ağızlarının Sınıflandırılması. Ankara: TDK Yayınları.
  13. NAKİBOĞLU, Sadi Hıncal (2017). “Amasya, Çorum, Tokat İlleri Ağızlarında Kullanılan Bir Seslenme Edatı: “Hêri””. Türük. C. 5, S. 10. s. 218-251.
  14. PEKACAR, Tevfik (2003). Suluova Ağızları. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Kayseri: Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  15. SİLAHŞÖR, Ebru (2011). Amasya Merkez Ağzı. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Erzincan: Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  16. Tarama Sözlüğü (2018, 19 Nisan). http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_tarama&view=tarama.
  17. TAŞCI, Yasemin (2003). Anadolu Ağızlarında Zarf-Fiil Ekleri. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara: Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler EnstitüsüTürkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü (2009). Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
  18. Türkiye Türkçesi Ağızları Sözlüğü (2018, 19 Nisan). http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_ttas&view=ttas.
  19. Büyük Türkçe Sözlük (2018, 20 Nisan). http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_bts&view=bts.
  20. Güncel Türkçe Sözlük (2018, 20 Nisan) http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_gts&view=gts.
  21. Türkiye Türkçesi Ağızları Sözlüğü (2018, 19 Nisan). http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_ttas&view=ttas.