SavedAdd your journal

Journals / Türk Tarihi Araştırmaları Dergisi / 2017 / Cilt: 2 Sayı: 2

Bahadir Girai I: Khan and Poet (b. 1601? d. 1641)

I. Bahadır Giray: Han ve Şair (d. 1601? ölm. 1641)

Yavuz Söylemez
Pages
129–154
Publication Date
2017-12-19
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Mamafih onun siyasi bir figür olmasının yanı sıra, Kırım edebiyatının güzide örnekleri arasında yer alan şiirleri dolayısıyla şair kimliğine de vurgu yapılmıştır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Normal 0 21 false false false TR X-NONE AR-SA /* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:"Normal Tablo"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-priority:99; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-para-margin-top:0cm; mso-para-margin-right:0cm; mso-para-margin-bottom:10.0pt; mso-para-margin-left:0cm; line-height:115%; mso-pagination:widow-orphan; font-size:11.0pt; font-family:Calibri; mso-ascii-font-family:Calibri; mso-ascii-theme-font:minor-latin; mso-hansi-font-family:Calibri; mso-hansi-theme-font:minor-latin; mso-fareast-language:EN-US;} I.
📊
Key Findings & Data:Bahadır Giray Han 7 Haziran 1637 tarihinde Osmanlı padişahı IV.
💡
Conclusion & Impact:Mamafih onun siyasi bir figür olmasının yanı sıra, Kırım edebiyatının güzide örnekleri arasında yer alan şiirleri dolayısıyla şair kimliğine de vurgu yapılmıştır.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:I. Bahadır Giray Han · IV. Murad · Azak

Özet

Normal 0 21 false false false TR X-NONE AR-SA /* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:"Normal Tablo"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-priority:99; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-para-margin-top:0cm; mso-para-margin-right:0cm; mso-para-margin-bottom:10.0pt; mso-para-margin-left:0cm; line-height:115%; mso-pagination:widow-orphan; font-size:11.0pt; font-family:Calibri; mso-ascii-font-family:Calibri; mso-ascii-theme-font:minor-latin; mso-hansi-font-family:Calibri; mso-hansi-theme-font:minor-latin; mso-fareast-language:EN-US;} I. Bahadır Giray Han 7 Haziran 1637 tarihinde Osmanlı padişahı IV. Murad tarafından Kırım hanı olarak tayin edilmiştir. Hanlık yönetimini devralan yeni han, Kırım'da siyasi otoritesini sağlamlaştırmak amacıyla Nogayların Mansuroğlu kabilesine karşı büyük bir mücadele başlatmış, bunun sonucunda başta mirzalar olmakla birlikte mezkûr kabileye mensup çok sayıda kişiyi öldürtmüştür. Kendisi için tehlike oluşturabilecek Nogayları saf dışı bıraktıktan sonra Osmanlı padişahının emri üzerine 1637 senesinde Don Kazakları tarafından işgal edilen Azak'ın geri alınması için hazırlık yapmıştır. Bu doğrultuda 1638 senesinde, birlikte hareket eden Osmanlı ve Kırım kuvvetleri Azak'ı geri almak için sefere çıkmalarına rağmen başarılı olamadan dönmek zorunda kalmışlardır. Osmanlı Devleti'nin toprağı olan ve Kırım'ın güvenliği için stratejik bir konumda bulunan Azak'ın geri alınması amacıyla Osmanlı ve Kırım birlikleri daha büyük bir orduyla tekrar sefere çıkarak bir kuşatma harekâtı başlatmışlardı. Ancak Azak Kalesi müttefik güçler tarafından oldukça tahrip edilmiş olsa da bazı sebeplerden dolayı muvaffakiyet sağlanılamadan yine geri dönmek zorunda kalınmıştır. Bu sırada hastalanan Kırım hanı 1641 yılında vefat ederek Bahçesaray'a defnedilmiştir. Bu çalışmamızın amacı I. Bahadır Giray Han’ın saltanat dönemini aydınlatarak onun zamanında Kırım Hanlığı’nın Osmanlı Devleti, Lehistan ve Rusya ile olan münasebetlerini incelemektir. Mamafih onun siyasi bir figür olmasının yanı sıra, Kırım edebiyatının güzide örnekleri arasında yer alan şiirleri dolayısıyla şair kimliğine de vurgu yapılmıştır.

🔖

Cite This Article

Söylemez, Y. (2017). Bahadir Girai I: Khan and Poet (b. 1601? d. 1641). Türk Tarihi Araştırmaları Dergisi, Cilt: 2 Sayı: 2, 129–154. https://ajindex.com/articles/1561103

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (27)

  1. ABDULGAFFAR Kırımî, Umdetü’l-Ahbâr, Haz. Derya Derin Paşaoğlu, Kazan 2014.
  2. ACAR, Serkan, "Kırım Hanı Mehmed Giray'ın Sebeb-i Mevti", Doğu Avrupa Türk Mirasının Son Kalesi Kırım, Edt. Yücel Öztürk, Çamlıca Yayınları, İstanbul 2015, s. 103-120.
  3. ALPARGU, Mehmet, Nogaylar, Değişim Yayınları, İstanbul 2007.
  4. BAŞER, Alper, Bucak Tatarları (1550-1700), Basılmamış Doktora Tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyonkarahisar 2010.
  5. BAYIR, Önder, Sultan Dördüncü Murad'ın Hatt-ı Hümâyûnları, Çamlıca Yayınları, İstanbul 2014.
  6. BAYSUN, M. Cavid, "Murad IV." MİA, C. VIII, Eskişehir 2001, s. 625-647.
  7. EVLİYÂ Çelebi, Günümüz Türkçesiyle Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi, Haz. Yücel Dağlı-Seyit Ali Kahraman, YKY, C. II/I, İstanbul 2008.
  8. HALİM Giray, Gülbün-ü Hânân, Haz. Alper Başer-Alper Günaydın, İstanbul Üniversitesi, Avrasya Enstitüsü Yayınları, İstanbul 2013.
  9. HAMMER-Purgstall, J. v., Kırım Hanlığı Tarihi, Çev. Seyfi Say, İnsan Yayınları, İstanbul 2012.
  10. HASAN Vecihi, Vecihi Tarihi, Haz. Buğra Atsız, Post Yayınları, İstanbul 2016.
  11. HISN-I MANSÛRÎZÂDE Mustafa Mûcib, Tezkire-i Mûcib, Haz. Kudret Altun, AYK Atatürk Kültür Merkezi Yayını, Ankara 1997.
  12. HOWORTH, Henry H., History of the Mongols from the 9th to the 19th Century, Part II, Londra 1880.
  13. İSMAİL Belîğ, Nuhbetü'l-Âsâr Li-Zeyli Zübdeti'l-Eş‘âr, Haz. Abdulkerim Abdulkadiroğlu, AYK Atatürk Kültür Merkezi Yayını, Ankara 1999.
  14. KÂTİB Çelebi, Fezleke, Haz. Zeynep Aycibin, Çamlıca Yayınları, C. II, İstanbul 2016.
  15. KOLODZIEJCZYK, Dariusz, The Crimean Khanate and Poland- Lithuania, Brill-Leiden-Boston 2011.
  16. KURAT, Akdes Nimet, IV-XVIII. Yüzyıllarda Karadeniz Kuzeyindeki Türk Kavimleri ve Devletleri, Murat Kitabevi Yayınları, Ankara 1992.
  17. KURNAZ, Cemal-ÇELTİK, Halil, Osmanlı Dönemi Kırım Edebiyatı, Kurgan Edebiyat Yayınları, Ankara 2012.
  18. MUSTAFA Safâyî Efendi, Tezkire-i Safâyî, Haz. Pervin Çapan, AYK Atatürk Kültür Merkezi Yayını, Ankara 2005.
  19. NA‘ÎMÂ Mustafa Efendi, Târih-i Na‘îmâ, Haz. Mehmet İpşirli, TTK, C. II-III, Ankara 2007.
  20. NOVOSELYSKİY, A. A., XVII. Yüzyılın Birinci Yarısında Moskova Devletinin Tatarlarla Mücadelesi, Çev. Kemal Ortaylı, Haz. Erhan Afyoncu-İlyas Kamalov, TTK, Ankara 2011.
  21. SAMOYLOVİÇ, Aleksandr Nikolayeviç, "Kırım Tatar Yarlıklarında "Tiyiş (Tiş)" ve Diğer Terimler", Çev. Serkan Acar, Tarih İncelemeleri Dergisi, C. XXVI, S. I, Temmuz 2011, s. 277-278.
  22. SEYYİD Mehmed Rıza, Es-Seb‘ü's-Seyyâr Fi Ahbâr-ı Mülûki't-Tatar, Haz. Yavuz Söylemez, Basılmamış Doktora Tezi, Ege Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir 2016.
  23. SMİRNOV, V. D., Osmanlı Dönemi Kırım Hanlığı, Çev. Ahsen Batur, Selenge Yayınları, İstanbul 2016.
  24. ÜREKLİ, Muzaffer, Kırım Hanlığının Kuruluşu ve Osmanlı Himâyesinde Yükselişi (1441-1569), Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yayınları, Ankara 1989.
  25. VELYAMİNOV-Zernov, V. V., Kırım Yurtına ve Ol Taraflarga Dair Bolgan Yarlıglar ve Hatlar, Haz. Melek Özyetgin-İlyas Kamalov, TTK, Ankara 2009.
  26. YÜKSEL, Sinan, "Don Kazaklarının Azak'ı İşgalleri (1637-1642)", AÜDTCFD, S. 30/49, Ankara 2011, s. 205-218.
  27. ZEHR-İ MÂR-ZÂDE Seyyid Mehmed Rızâ, Tezkire-i Rızâ, Haz. Gencay Zavotçu, AYK Atatürk Kültür Merkezi Yayını, Ankara 2009.