AI Summary & Key Takeaways
AI InsightMethodologically, the paper demonstrates the value of Q-methodology for diagnosing urban identity in historic bazaar settings; practically, it proposes a stakeholder-informed agenda to sustain Kemeralti as a living cultural landscape within İzmir’s broader urban identity.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
This study investigates how the historic Kemeralti Bazaar contributes to İzmir’s urban identity by systematically mapping stakeholder perceptions. Focusing on two stakeholder groups—shopkeepers and users/visitors—the research employs Q-methodology to capture the subjective viewpoints that shape place meanings. The concourse was built from the literature, archival and site materials, and field notes; a structured Q-set was developed and administered to participants, who completed Q-sorts reflecting their priorities. Factor extraction and rotation revealed two distinct factors within each stakeholder group. Across groups, a shared core identity emerges around Kemeralti’s historic street network, religious and commercial monuments, and face-to-face marketplace culture. Divergences are salient: shopkeepers foreground economic vitality, accessibility, safety, and business continuity, whereas users emphasize authenticity, legibility, comfort, and opportunities for cultural experience. Both groups point to cross-cutting pressures—physical decay, fragmented management, competition from malls, and infrastructure deficits—that threaten the district’s lived identity. Policy implications include conservation-led renewal, public-realm improvements and signage/wayfinding, activation through cultural programming and gastronomy, and participatory governance that formally integrates shopkeepers and users into decision-making. Methodologically, the paper demonstrates the value of Q-methodology for diagnosing urban identity in historic bazaar settings; practically, it proposes a stakeholder-informed agenda to sustain Kemeralti as a living cultural landscape within İzmir’s broader urban identity.
Özet
Bu çalışma, tarihî Kemeraltı Çarşısı’nın İzmir’in kent kimliğine katkılarını, paydaş algıları bakımından sistematik biçimde incelemektedir. Araştırma, esnaflar ve kullanıcılar/ziyaretçiler olmak üzere iki paydaş grubuna odaklanmakta ve yerin anlamını şekillendiren öznel bakış açılarını yakalamak için Q metodolojisini kullanmaktadır. Faktör analizi sonucunda her paydaş grubunda iki ayrı faktör belirlenmiştir. Gruplar arasında, Kemeraltı’nın tarihî sokak dokusu, dinî ve ticari yapıları ile yüz yüze pazar kültürü etrafında ortak bir kimlik çekirdeği ortaya çıkmaktadır. Bununla birlikte belirgin farklılıklar da vardır: Esnaflar ekonomik canlılık, erişilebilirlik, güvenlik ve ticari sürekliliği öne çıkarırken; kullanıcılar özgünlük, okunaklılık, konfor ve kültürel deneyim olanaklarını vurgulamaktadır. Her iki grup, fiziksel yıpranma, parçalı yönetim, alışveriş merkezleriyle rekabet ve altyapı yetersizlikleri gibi kesişen baskıların bölgenin yaşanan kimliğini tehdit ettiğini belirtmektedir. Politika önerileri; koruma odaklı yenileme, kamusal alan ve yönlendirme iyileştirmeleri, kültürel programlama ve gastronomiyle canlandırma, esnaf ve kullanıcıları karar alma süreçlerine kurumsal olarak dahil eden katılımcı yönetişim adımlarını içermektedir. Yöntemsel olarak çalışma, tarihî çarşı bağlamında kent kimliğinin teşhisinde Q metodolojisinin değerini göstermekte; uygulamada ise Kemeraltı’nın yaşayan bir kültürel peyzaj olarak sürdürülebilirliğine yönelik paydaş temelli bir gündem önermektedir.