AI Summary & Key Takeaways
AI InsightAfter briefly outlining the general positions of the Peripatetic philosophers, the study provides an overview of the overall structure of Ṭūsī’s treatise, where he presents these issues in a highly lucid style and in a concise manner without entering into the details of the debate , and presents its main features.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
This article examines a short treatise by Naṣīr al-Dīn al-Ṭūsī (d. 672/1274), written in response to questions posed by Fakhr al-Dīn al-Biyārī, the judge (ḳāḍī) of Herāt, concerning the theory of emanation and the nature of God’s knowledge of particulars. These two issues namely, the emergence of multiplicity from the One and the manner in which an eternal, immutable, and unified God knows temporal and particular beings occupy a central place in the Islamic philosophical discourse on the God-world relationship. After briefly outlining the general positions of the Peripatetic philosophers, the study provides an overview of the overall structure of Ṭūsī’s treatise, where he presents these issues in a highly lucid style and in a concise manner without entering into the details of the debate , and presents its main features. Based on manuscript copies housed in libraries in Türkiye, the article presents a critical edition of the text, along with a Turkish translation and analytical study, thereby contributing to both the textual preservation and philosophical understanding of this treatise.
Özet
Bu makale, İslam düşüncesinin önde gelen filozoflarından Nasîrüddin Tûsî’nin (ö. 672/1274), Herât kadısı Fahreddin Biyârî’nin kendisine yönelttiği sorulara verdiği cevapları içeren müstakil risaleyi konu edinmektedir. Fahreddin Biyârî, mektubunda Tûsî’den mevcutların İlk İlke’den suduru ve Tanrı’nın tikelleri bilmesi meselelerine dair filozofların görüşlerini kendisine açıklamasını istemiştir. Çalışmada İslam felsefe geleneğinde Tanrı–âlem ilişkisi bağlamında merkezî bir yere sahip olan her yönden bir olan İlk İlke’den çokluğun nasıl sudur ettiği meselesi ile zamansız, değişmez ve bir olan Tanrı’nın zaman içinde var olan tikel varlıkları nasıl bildiği meselesi Meşşâî filozoflarının görüşleri çerçevesinde genel hatlarıyla ele alınmış; ardından Nasîrüddin Tûsî’nin söz konusu meseleleri son derece açık bir üslupla ve tartışmanın ayrıntılarına girmeden öz bir şekilde ortaya koyduğu risalenin genel çerçevesine değinilmiş ve esere dair temel hususlar ortaya konulmuştur. Makale, risalenin Türkiye’deki kütüphanelerde bulunan yazma nüshaları esas alınarak hazırlanan eleştirmeli metnini, Türkçe çeviriyi ve incelemeyi birlikte sunmakta; böylece risalenin hem metinsel güvenilirliğini hem de felsefî içeriğini ortaya koymayı amaçlamaktadır.