Journals / SDU International Journal of Educational Studies / 2026 / Sayı: 1

An Examination of Pre-service Science Teachers’ Anxieties Regarding the Teaching Profession According to Demographic Variables

Fen Bilimleri Öğretmen Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine Yönelik Kaygılarının Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi

Suat Türkoguz(DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ, BUCA EĞİTİM FAKÜLTESİ, MATEMATİK VE FEN BİLİMLERİ EĞİTİMİ BÖLÜMÜ)0000-0002-7850-2305
Şeyda Karşıyaka(TC MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI İZMİR)0009-0006-7315-2955
Pages
—
Publication Date
2026-10-15
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

The study concluded that the anxiety of pre-service teachers continuing their education in the Science Education undergraduate program regarding the teaching profession differed statistically significantly according to the variables of gender and father’s educational status.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:This study aims to examine how science pre-service teachers’ anxiety regarding the teaching profession varies according to variables such as gender, grade level, income status, grade point average, mother’s educational level, father’s educational level, and number of siblings.
📊
Key Findings & Data:This study was conducted during the 2024–2025 academic year in the Science Education program at the Buca Faculty of Education, Dokuz Eylül University.
💡
Conclusion & Impact:The study concluded that the anxiety of pre-service teachers continuing their education in the Science Education undergraduate program regarding the teaching profession differed statistically significantly according to the variables of gender and father’s educational status.
🔬Design:Survey & Empirical Study
📍Scope:2024–2025 Verileri
⚙️Variables:Öğretmen Adayları · Mesleki Kaygı · Fen Bilimleri

Abstract

This study aims to examine how science pre-service teachers’ anxiety regarding the teaching profession varies according to variables such as gender, grade level, income status, grade point average, mother’s educational level, father’s educational level, and number of siblings. A descriptive survey design, one of the quantitative research methods, was adopted in this study. This study was conducted during the 2024–2025 academic year in the Science Education program at the Buca Faculty of Education, Dokuz Eylül University. A total of 196 science education pre-service teachers enrolled in all grade levels participated in the study. The “Professional Anxiety Scale for Pre-Service Teachers—Personal Information Form” was used as the data collection tool in the study. The results of the study indicated that the pre-service teachers’ professional anxiety was at a moderate-to-high level. The study concluded that the anxiety of pre-service teachers continuing their education in the Science Education undergraduate program regarding the teaching profession differed statistically significantly according to the variables of gender and father’s educational status. However, it was found that the pre-service teachers’ anxiety regarding the teaching profession did not differ at a statistically significant level based on the variables of grade level, income status, grade point average, mother’s educational status, and number of siblings.

Özet

Bu araştırma, Fen Bilimleri öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğine yönelik kaygılarının cinsiyet, sınıf düzeyi, gelir durumu, not ortalaması, anne öğrenim durumu, baba öğrenim durumu ve kardeş sayısı gibi değişkenlere göre değişimlerini incelemeyi amaçlamıştır. Bu araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden betimsel tarama deseni benimsenmiştir. Bu araştırma 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Fen Bilgisi Öğretmenliği programında yürütülmüştür. Araştırmaya tüm sınıf düzeylerinde kayıtlı 196 fen bilimleri öğretmen adayı katılım göstermiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak “Öğretmen Adaylarına Yönelik Mesleki Kaygı Ölçeği-Kişisel Bilgi Formu” kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda öğretmen adaylarının mesleki kaygılarının orta-yüksek düzeyde olduğu belirlenmiştir. Araştırmada fen bilimleri öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğine yönelik kaygılarının cinsiyet ve baba öğrenim durumu değişkenlerine göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır. Ancak öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğine yönelik kaygılarının sınıf düzeyi, gelir durumu, not ortalaması, anne öğrenim durumu ve kardeş sayısı değişkenlerine göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılaşmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

🔖

Cite This Article

Türkoguz, S., Karşıyaka, Ş. (2026). An Examination of Pre-service Science Teachers’ Anxieties Regarding the Teaching Profession According to Demographic Variables. SDU International Journal of Educational Studies, Sayı: 1. https://doi.org/10.33710/sduijes.2010458

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (68)

  1. Akgün, A., Gönen, S., & Aydın, M. (2007). İlköğretim fen ve matematik öğretmenliği öğrencilerinin kaygı düzeylerinin bazı değişkenlere göre incelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 6(20), 283–299. https://izlik.org/JA25AU58DL
  2. Ao, N., Zhang, M., & Tian, G. (2024). Examining pre‐service teachers' teaching anxiety during student teaching: A
  3. Chinese perspective. European Journal of Education, 59(4), e12734. https://doi.org/10.1111/ejed.12734
  4. Arslan, R., Tunca Güçlü, N., & Alkın Şahin, S. (2023). Öğretmen adaylarının mesleki kaygı düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12(1), 161-171.
  5. Atasoy, G. (2023). Beden eğitimi öğretmen adayları ve diğer öğretmen adaylarının öğretmen öz yeterlik algıların ile mesleki kaygıları arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yüksek lisans tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  6. Atmaca, H. (2013). Almanca, Fransızca ve İngilizce öğretmenliği bölümlerinde okuyan öğretmen adaylarının mesleki kaygıları. Turkish Studies, 8(10), 67–76.
  7. Aycan, A., & Üzüm, H. (2019). Beden eğitimi öğretmen adaylarının mesleki kaygıları. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19(3), 745–753.
  8. Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. W. H. Freeman and Company.
  9. Baştürk, R. (2007). Kamu personeli seçme sınavına hazırlanan öğretmen adaylarının sınav kaygı düzeylerinin incelenmesi. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 17(2), 163–176.
  10. Bilgici, B. G., & Deniz, Ü. (2016). Okul öncesi öğretmen adaylarının mesleki kaygılarının bazı demografik özelliklere göre incelenmesi. Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, 5(1), 53–70.
  11. Bleicher, R. E. (2004). Revisiting the teacher efficacy and science teaching efficacy beliefs instruments. School Science and Mathematics, 104(8), 383–391.
  12. Bourdieu, P. (1986). The forms of capital. J. G. Richardson (Edt.), Handbook of theory and research for thesociology of education içinde (ss. 241-258). Greenwood Press.
  13. Bozdam, A., & Taşğın, Ö. (2011). Investigation of professional anxiety levels of teacher candidates acoording to some variables. Selcuk University Physical Education and Sports, 13(1), 44–53.
  14. Bozkurt, N. (2004). Bir grup üniversite öğrencisinin depresyon ve kaygı düzeyleri ile çeşitli değişkenler arasındaki ilişkiler. Eğitim ve Bilim, 29(133), 52–59.
  15. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2017). Eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri (24. bs.). Pegem Akademi.
  16. Cabı, E., & Yalçınalp, S. (2013). Öğretmen adaylarına yönelik mesleki kaygı ölçeği (MKÖ): Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 44(44), 85–96.
  17. Conway, P. F., & Clark, C. M. (2003). The journey inward and outward: A re-examination of Fuller’s model. Teaching and Teacher Education, 19(5), 465–482.
  18. Çakmak, Ö., & Hevedanlı, M. (2004, Temmuz). Biyoloji öğretmen adaylarının kaygılarını etkileyen etmenler. XIII. Ulusal Eğitim Bilimleri Kurultayı içinde (s. 1-11). İnönü Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Malatya.
  19. Çelen, A., & Bulut, D. (2015). Beden eğitimi öğretmen adaylarının mesleğe yönelik kaygılarının belirlenmesi (AİBÜ örneği). Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 18(3), 247–261.
  20. Çubukçu, Z., & Dönmez, A. (2011). Öğretmen adaylarının mesleki kaygı düzeylerinin incelenmesi. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 7(1), 3–25.
  21. Darling-Hammond, L. (2000). Teacher quality and student achievement: A review of state policy evidence. Education Policy Analysis Archives, 8(1), 1–44. https://doi.org/10.14507/epaa.v8n1.2000
  22. Deniz, S., & Tican, C. (2017). Öğretmen adaylarının öğretmen öz-yeterlik inançları ile mesleki kaygılarına yönelik görüşlerinin incelenmesi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(4), 1838–1859.
  23. Dilmaç, O. (2010). Görsel sanatlar öğretmeni adaylarının kaygı düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Atatürk Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü Dergisi, 24, 49–65.
  24. Doğan, T., & Çoban, A. E. (2009). Eğitim fakültesi öğrencilerinin öğretmenlik mesleğine yönelik tutumları ile kaygı düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Eğitim ve Bilim, 34(153), 157–168.
  25. Dursun, S., & Karagün, E. (2012). Öğretmen adaylarının mesleki kaygı düzeylerinin incelenmesi: Kocaeli Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu son sınıf öğrencileri üzerine bir araştırma. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 24, 93–112.
  26. Fornell, C., & Larcker, D. F. (1981). Evaluating structural equation models with unobservable variables and measurement error. Journal of Marketing Research, 18(1), 39–50.
  27. Fuller, F. F. (1969). Concerns of teachers: A developmental conceptualization. American Educational Research Journal, 6 (2), 207-226.
  28. Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2010). Multivariate data analysis (7th ed.). Prentice Hall.
  29. Harmandar Demirel, D., Serdar, E., & Demirel, M. (2018). Farklı bölümlerde öğrenim gören öğretmen adaylarının mesleki kaygı düzeylerinin belirlenmesi. Journal of Human Sciences, 15(4), 2168-2179.
  30. Haskan Avcı, Ö., Karababa, A., & Zencir, T. (2019). Toplumsal cinsiyet bağlamında erkek okul öncesi öğretmen adayları: algıladıkları güçlükler ve gelecek kaygıları. Hacettepe University Journal of Education, 34(4), 1092-1106. https://izlik.org/JA72YC52KC
  31. Henseler, J., Ringle, C. M., & Sarstedt, M. (2015). A new criterion for assessing discriminant validity in variance-based structural equation modeling. Journal of the Academy of Marketing Science, 43(1), 115–135. https://doi.org/10.1007/s11747-014-0403-8
  32. Hodgin, C. M. (2014). Science teaching anxiety: The impact of beliefs on teacher preferences of instructional strategies (PhD Dissertation), The University of Texas at Austin.
  33. Hu, L., & Bentler, P. M. (1999). Cutoff criteria for fit indexes in covariance structure analysis: Conventional criteria versus new alternatives. Structural Equation Modeling: A Multidisciplinary Journal, 6(1), 1–55. https://doi.org/10.1080/10705519909540118
  34. Idowu, O. D. (2013). Nigerian pre-service teachers’ science anxiety. Creative Education, 4(5), 304-306.
  35. Kalemoğlu, V. Y., Erbaş, M. K., & Ünlü, H. (2014). Beden eğitimi öğretmen adaylarının mesleki kaygı düzeylerinin öğretmenlik mesleğine yönelik tutumlarını yordama gücü. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 12(2), 113-123. https://doi.org/10.1501/Sporm_0000000259
  36. Karademir, N. (2018). Coğrafya bölümü öğrencilerinin öğretmenlik mesleğine karşı kaygı düzeylerinin incelenmesi (An examination on anxiety levels of geography students towards teaching profession). Journal of Anatolian Cultural Research (JANCR), 2(1), 20-44.
  37. Karadeniz Akdoğan, K., Durmaz, E., Kimzan, İ., & Parlak Rakap, A. (2024). Temel eğitim bölümü öğretmen adaylarının mesleki kaygı düzeylerinin incelenmesi. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences (JFES), 57(1), 1–59.
  38. Keskin, Y. (2017). Coğrafya öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğine yönelik tutum ve kaygı düzeyleri (Erzurum örneği). e-Kafkas Eğitim Araştırmaları Dergisi, 4(2), 43-57.
  39. Kline, P. (2000). The handbook of psychological testing (2nd ed.). Routledge.
  40. Kline, R. B. (2016). Principles and practice of structural equation modeling (4th ed.). The Guilford Press.
  41. Korucu, A. T., & Biçer, H. (2017). Öğretmen adaylarının mesleki kaygı durumları ve teknoloji kabul ve kullanım durumlarının incelenmesi. Öğretim Teknolojileri ve Öğretmen Eğitimi Dergisi, 6(3), 111-124.
  42. Kurbanoğlu, N. İ., Demirtaş, Z., & Batur, A. (2023). The Role of student-teacher relation on science self-efficacy and science anxiety in face-to-face and distance education. Sage Open, 13(3). https://doi.org/10.1177/21582440231194408
  43. Külekçi Akyavuz, E. (2021). Öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğine ilişkin kaygılarının belirlenmesi. International Journal of Social Inquiry, 14(1), 81-112.
  44. Li, Q., Xie, Z., & Zeng, G. (2023). The influence of teaching practicum on foreign language teaching anxiety among pre-service EFL teachers. SAGE Open, 13(1), 1-16.
  45. Namlı, S., Demir, G. T., Türkeli, A., & Hazar, Z. (2018). Beden eğitimi ve spor öğretmenliği bölümünde öğrenim gören öğretmen adaylarının mesleki kaygılarının incelenmesi. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 12(1), 38-47.
  46. Novak, A. M. (2022). Development of the science teaching anxiety scale for preservice elementary teachers: A validation study. Science Education, 106(5), 1140–1166.
  47. Nunnally, J. C., & Bernstein, I. H. (1994). Psychometric theory (3rd ed.). McGraw-Hill.
  48. Özbal, A. F., & Ektirici, A. (2017). Beden eğitimi ve spor öğretmenliği bölümü öğrencilerinin mesleki kaygı düzeylerinin incelenmesi. Sportif Bakış: Spor ve Eğitim Bilimleri Dergisi, 4(Özel Sayı 1), 46–55.
  49. Öztürk, C. (2018). Fen bilgisi ve sınıf öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğine yönelik kaygı düzeylerinin incelenmesi [Yüksek lisans tezi, Akdeniz Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  50. Pekrun, R. (2006). The control-value theory of achievement emotions: Assumptions, corollaries, and implications for educational research and practice. Educational Psychology Review, 18(4), 315–341.
  51. Pigge, F. L., & Marso, R. N. (1997). A seven year longitudinal multi-factor assessment of teaching concerns development through preparation and early years of teaching. Teaching and Teacher Education, 13(2), 225-235.
  52. Polat, O. (2018). Fen bilimleri öğretmen adaylarının mesleki kaygı düzeyleri ve mesleki kaygı düzeylerinin farklı değişkenlerle incelenmesi (Publication No. 493985) [Yüksek lisans tezi, Gaziosmanpaşa Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  53. Saban, A., Korkmaz, İ., & Akbaşlı, S. (2004). Öğretmen adaylarının mesleki kaygıları. Eurasian Journal of Educational Research, 17, 198–209.
  54. Sadıkoğlu, M., Hastürk, G., & Polat, O. (2018). Fen bilimleri öğretmen adaylarının mesleki kaygı düzeyleri. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(56), 629–637.
  55. Spielberger, C. D. (1972). Anxiety: Current Trend in Theory and Research. New York: Academic Press.
  56. Taşdemir, C., & Geçer, K. (2020). Fen bilimleri öğretmen adaylarının mesleki kaygı düzeylerine etki eden faktörlerin belirlenmesi. Turkish Journal of Educational Studies, 7(3), 66–78.
  57. Tümerdem, R. (2007). Dicle üniversitesi eğitim fakültesi ve fen-edebiyat fakültesi kimya son sınıf öğrencilerinin kaygılarını etkileyen etmenler. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 6(20), 32-45.
  58. Tümkaya, S., Aybek, B., & Çelik, M. (2007). KPSS'ye girecek öğretmen adaylarındaki umutsuzluk ve durumluk-sürekli kaygı düzeylerini yordayıcı değişkenlerin incelenmesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 7(2), 953–974.
  59. Türkdoğan, S. C. (2014). Öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğini tercih etmelerinde etkili olan faktörlere göre mesleki kaygıları [Yüksek lisans tezi, Pamukkale Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  60. Udo, M. K., Ramsey, G. P., & Mallow, J. V. (2004). Science anxiety and gender in students taking general education science courses. Journal of Science Education and Technology, 13(4), 435–446.
  61. Uzundağ, C. C., Urgan, S., & Özer, G. (2020). Beden eğitimi ve spor öğretmen adaylarının mesleki kaygı durumunun incelenmesi. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 1(3), 119-129.
  62. Ünal, G., & Tatar, E. (2024). Fen bilimleri öğretmen adaylarının mesleki kaygı ve mesleki tutum profillerine göre mesleğe yönelik hazır bulunuşlukları. Eğitim Bilim ve Araştırma Dergisi, 5(2), 101–118.
  63. Veenman, S. (1984). Perceived problems of beginning teachers. Review of Educational Research, 54(2), 143–178.
  64. Westerback, M. E. (1982). Studies on anxiety about teaching science in preservice elementary teachers. Journal of Research in Science Teaching, 19(7), 603–616.
  65. Wynstra, S., & Cummings, C. (1990). Science anxiety: Relation with gender, year in chemistry class, achievement, and test anxiety. 12th Annual Meeting of The Midwestern Educational Research Association, Chicago.
  66. Yavuz, S., & Akdeniz, A. (2019). The investigation of burnout and KPSS anxiety levels from various variables among science teacher candidates. Karaelmas Journal of Educational Sciences, 7, 212–227.
  67. Yıldırım, M. (2024). Fen bilimleri öğretmen adaylarının teknolojik pedagojik alan bilgisi (TPAB) öz-yeterlik inançları ile mesleki kaygı düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yüksek lisans tezi, Akdeniz Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  68. Yılmaz, K., Altınkurt, Y., Güner, M., & Şen, B. (2015). The relationship between teachers’ emotional labor and burnout level. Eurasian Journal of Educational Research, 59, 75-90