Journals / Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi / 2026 / Cilt: 10 Sayı: 1

LANGUAGE TEACHING POLICIES IN THE TURKIC WORLD: AN EVALUATION BASED ON THE CASES OF AZERBAIJAN AND TURKIYE

Türk Dünyasında Dil Öğretim Politikaları: Azerbaycan ve Türkiye Örneğinde Bir Değerlendirme

Osman Demirel(Yunus Emre Enstitüsü)0000-0001-6783-5967
Pages
150–160
Publication Date
2026-07-31
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

As a result, although the examples of Azerbaijan and Türkiye show that language teaching policies differ according to historical heritage, state-building experience, cultural orientation, and contemporary educational needs, they also have significant areas of convergence around a common language consciousness.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:This study aims to comparatively evaluate language teaching policies in the Turkic world through the examples of Azerbaijan and Türkiye.
📊
Key Findings & Data:It is based on the assumption that, for Turkic communities, language is not merely a means of communication but also a fundamental carrier of national identity and social memory.
💡
Conclusion & Impact:As a result, although the examples of Azerbaijan and Türkiye show that language teaching policies differ according to historical heritage, state-building experience, cultural orientation, and contemporary educational needs, they also have significant areas of convergence around a common language consciousness.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Dil Öğretim Politikaları · Türk Dünyası · Azerbaycan ve Türkiye.

Abstract

This study aims to comparatively evaluate language teaching policies in the Turkic world through the examples of Azerbaijan and Türkiye. It is based on the assumption that, for Turkic communities, language is not merely a means of communication but also a fundamental carrier of national identity and social memory. The study examines the understanding of the state language, the language of education, foreign language teaching, alphabet policies, and the role of language in identity construction in Azerbaijan and Türkiye. Using document analysis, one of the qualitative research methods, the study evaluates relevant constitutional regulations, documents related to education policies, official data, and the existing literature. The findings of the study indicate that, in the post-Soviet period, Azerbaijan shaped its language and alphabet policies around independence, national identity, and cultural reconstruction, while Türkiye, since the establishment of the Republic, has positioned Turkish as one of the fundamental elements of the nation-state structure. It is noteworthy that foreign language teaching in Azerbaijan begins at an earlier grade level and that second foreign language instruction is included in a more institutionalized form. In Türkiye, on the other hand, language teaching policies are structured within a larger student population and a centralized education system. As a result, although the examples of Azerbaijan and Türkiye show that language teaching policies differ according to historical heritage, state-building experience, cultural orientation, and contemporary educational needs, they also have significant areas of convergence around a common language consciousness.

Özet

Bu çalışmada, Türk dünyasında dil öğretim politikalarının Azerbaycan ve Türkiye örnekleri üzerinden karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Dilin, Türk toplulukları açısından yalnızca bir iletişim aracı değil, aynı zamanda millî kimliğin ve toplumsal hafızanın temel taşıyıcısı olduğu kabulünden hareket edilmiştir. Araştırmada Azerbaycan ve Türkiye’de devlet dili anlayışı, eğitim dili, yabancı dil öğretimi, alfabe politikaları ve dilin kimlik inşasındaki rolü ele alınmıştır. Nitel araştırma yaklaşımlarından doküman incelemesi yönteminin tercih edildiği bu araştırmada; ilgili anayasal düzenlemeler, eğitim politikalarına ilişkin belgeler, resmî veriler ve alanyazın çerçevesinde değerlendirme yapılmıştır. Araştırma sonucunda, Azerbaycan’ın Sovyet sonrası dönemde dil ve alfabe politikalarını bağımsızlık, millî kimlik ve kültürel yeniden yapılanma ekseninde şekillendirdiği; Türkiye’nin ise Cumhuriyet’ten itibaren Türkçeyi ulus-devlet yapısının temel unsurlarından biri olarak konumlandırdığı sonucuna ulaşılmıştır. Azerbaycan’da yabancı dil öğretiminin daha erken sınıf düzeyinde başlaması ve ikinci yabancı dil öğretiminin daha kurumsal biçimde yer alması dikkat çekerken, Türkiye’de dil öğretim politikalarının daha geniş öğrenci nüfusu ve merkezi eğitim sistemi içinde yapılandığı görülmektedir. Sonuç olarak Azerbaycan ve Türkiye örnekleri, dil öğretim politikalarının tarihî miras, devletleşme tecrübesi, kültürel yönelim ve çağdaş eğitim ihtiyaçları doğrultusunda farklı olsa da ortak dil bilinci etrafında önemli kesişim alanlarına sahip oldukları tespit edilmiştir.

🔖

Cite This Article

Demirel, O. (2026). LANGUAGE TEACHING POLICIES IN THE TURKIC WORLD: AN EVALUATION BASED ON THE CASES OF AZERBAIJAN AND TURKIYE. Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, Cilt: 10 Sayı: 1, 150–160. https://doi.org/10.46762/mamulebd.1984202

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (29)

  1. Abdıeva, R. (2017). Bağımsızlıklarını kazandıktan sonra Türk cumhuriyetlerinin dil politikaları ve Türkiye ile ortak dil ve ortak alfabe çalışmaları. Uluslararası Türk Lehçe Araştırmaları Dergisi, 1(2), 104-119.
  2. Banaz, E., Özgen, A., Avşar, A., & Demirel, O. (2023). Yabancı dil olarak Türkçe öğretmen/öğreticileri ile ilgili hazırlanan makalelerin araştırma eğilimleri. Necmettin Erbakan Üniversitesi Ereğli Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(2), 265-285. https://doi.org/10.51119/ereegf.2023.57
  3. Baş, Ö., & Temizyürek, F. (2022). Cumhuriyet dönemi Türk dili politikaları. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, 29, 88-100.
  4. İbrahimov, E. (2020). Bağımsız Türk Cumhuriyetlerinde Dil Politikası (Azerbaycan Örneği). Türk Dünyası Dil ve Edebiyat Dergisi, 50, 99-116. https://doi.org/10.24155/tdk.2020.142
  5. Güven Kılıçarslan, Z. (2022). Language policy in Turkey And Azerbaijan: A comparative approach to the two language reforms. Littera Turca, Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature, 8/2, 16601672.
  6. Karataş, Z. (2015). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Manevi Temelli Sosyal Hizmet Araştırmaları Dergisi, 1(1), 62-80.
  7. Kırkgöz, Y. (2017). English Education Policy in Turkey. In R. Kirkpatrcik (Ed.), English Language Education Policy in Middle East and North Africa (pp. 235-256). Springer International Publishing.
  8. Mammadov, A. (2009). The issue of plurilingualism and language policy in Azerbaijan. International journal of the sociology of language, 2009(198).
  9. Mammadov, A., & Mammadova, A. (2022). English in Azerbaijan: Developments and Perspectives: English language education policy and practice in Azerbaijan from the early 1990s to the present day. English Today, 38(2), 92-97.
  10. Mammadova, T. (2024). Azerbaijani Higher Education to implement mass English Medium Instruction (EMI) Policies: From brain drain to brain bridging. English Today, 40(2), 154-159.
  11. Muhamedova, S., & Akbarov, A. (2014). Özbekistan’da dil politikası. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, 7(13), 231-236. https://izlik.org/JA59JM32YJ
  12. Sazayeva, B. (2017). Kazakistan Cumhuriyeti'nin dil politikası (Master's thesis, Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi/Sosyal Bilimler Enstitüsü).
  13. Urakova, L. (2014). Geçmişten günümüze Kazakistan’daki dille ilgili yasa koyuculuğa genel bir bakış. Türkbilig, 28, 97-104. https://izlik.org/JA46BL48CE
  14. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2006). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (5. Baskı). Ankara: Seçkin yayıncılık.
  15. IS-1: Təhsil haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu. (Retrieved June 2026). https://e-qanun.az/framework/18343
  16. IS-2: Ümumi təhsil haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu. (Retrieved June 2026). https://e-qanun.az/framework/42543
  17. IS-3: Azərbaycan Respublikası Elm və Təhsil Nazirliyi. (2020). Azərbaycan dili (dövlət dili) üzrə yeni dərsliyin fərqli cəhətləri. (Retrieved June 2026). https://edu.gov.az/az/news-and-updates/19630
  18. IS-4: Azərbaycan Respublikası Elm və Təhsil Nazirliyi. Ümumi təhsil müəssisələrinin 2025-2026-cı tədris ili üçün tədris planlarına dair qeydlər. (Retrieved June 2026). https://edu.gov.az/az/esas-senedler/20252026-ci-tedris-ili-uzre-umumi-tehsil-muessiselerinin-birinci-siniflerine-sagird-qebulunun-aparilmasi-barede-azerbaycan-respublikasi-elm-ve-tehsil-
  19. IS-5: Azərbaycan Respublikası Konstitusiyası. Maddə 21, 42, 45. (Retrieved June 2026). https://e-qanun.az/framework/897
  20. IS-6: Millî Eğitim Bakanlığı. (Retrieved June 2026). https://abbayaozlu.meb.k12.tr/icerikler/cokluyabancidilegitimmodeli_16481209.html
  21. IS-7: Millî Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı. Yabancı Dil Eğitiminin Geliştirilmesi Projesi. (Retrieved June 2026). https://ttkb.meb.gov.tr/www/yabanci-dil-egitiminin-gelistirilmesi-projesi/icerik/716
  22. IS-8: Millî Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı. İngilizce dersi öğretim programlarında güncelleme yapıldı. (Retrieved June 2026). https://ttkb.meb.gov.tr/www/ingilizce-dersi-ogretim-programlarinda-guncelleme-yapildi/icerik/795?rand=45313
  23. IS-9: Türkiye Cumhuriyeti Anayasası. Madde 3 ve Madde 42. (Retrieved June 2026). https://www.anayasa.gov.tr/tr/mevzuat/anayasa/
  24. IS-10: Türk Akademisi. Announcement on the Common Turkic Alphabet. (Retrieved June 2026). https://www.turkicacademy.org/smi/announcement-common-turkic-alphabet
  25. IS-11: Türk Akademisi. Ortak Türk Alfabesine İlişkin Bildiri. (Retrieved June 2026). https://turkicacademy.org/tu/novost-akademii/ortak-turk-alfabesine-iliskin-bildiri
  26. IS-12: Türk Dil Kurumu. (2019). Ses, Harf ve Alfabe. (Retrieved June 2026). https://tdk.gov.tr/icerik/yazim-kurallari/ses-harf-ve-alfabe/
  27. IS-13: Yükseköğretim Kanunu. (Retrieved June 2026). https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=2547&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5
  28. IS-14: Azərbaycan dilinin qloballaşma şəraitində zamanın tələblərinə uyğun istifadəsinə və ölkədə dilçiliyin inkişafına dair Dövlət Proqramı. (Retrieved June 2026). https://e-qanun.az/framework/25537
  29. IS-15: Azərbaycan dilinin saflığının qorunması və dövlət dilindən istifadənin daha da təkmilləşdirilməsi ilə bağlı tədbirlər haqqında. (Retrieved June 2026). https://e-qanun.az/framework/40441