AI Summary & Key Takeaways
AI InsightThus, similar and different aspects of this concept emerged in both societies.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
Time is one of the most valuable concepts for human beings in many aspects such as organizing, evaluating and teaching life. This concept, which has an important place in both religious, social and cultural life, is the subject of research in many scientific fields today. One of these fields of science is linguistics. Linguistics has descriptive, comparative and cultural linguistic analysis methods. With these analysis methods, the concept of time in the holy texts, the fact that time is a factor surrounding human life, and its use in various language elements, sometimes with sacred and sometimes ordinary expressions, are discussed. Zamanı ifade eden kelimelerin kutsallığı aynı zamanda zamanın kutsallığıyla da ilgilidir. This situation is frequently encountered in sacred texts and is also seen today, especially in stagnant expressions such as proverbs and idioms. Various rituals have emerged in the folk calendar to concretize astrological and eschatological religious concepts and to record periods and times that are important for humans. Although there are some differences in terms of language and culture between the Turkish and Uzbek people, who are considered genetically siblings, the concept of time is similar in these two societies due to the unity of belief. The concept of time, shaped within the framework of religious beliefs in the common civilization of Uzbek and Turkish societies, is the main subject of this study. The concept of time in proverbs, idioms and folk beliefs has been compared. Thus, similar and different aspects of this concept emerged in both societies.
Özet
Zaman insanoğlu için yaşamın düzenlenmesi, değerlendirilmesi, öğreticiliği gibi pek çok açıdan oldukça kıymetli kavramlardan biridir. Hem dini hem de sosyal ve kültürel yaşantıda önemli bir yeri olan bu kavram günümüzde pek çok bilim alanının da araştırma konusudur. Bu bilim alanlarından biri de dilbilimdir. Dilbiliminin tanımlayıcı, kıyaslayıcı ve kültür dilbilimsel tahlil metotlarıyla mukaddes metinlerdeki zaman kavramı, zamanın insan hayatını çevreleyen bir amil oluşu ve çeşitli dil öğelerinde bazen kutsal bazen sıradan ifadelerle kullanılması, zaman ile ilgili dini emirlerin halkın diline derin bir şekilde sinmesi ele alınmaktadır. Zamanı ifade eden sözlerin kutsal olması zamanın kutsal oluşu ile de ilgilidir. Bu durum mukaddes metinlerde sıklıkla karşımıza çıkmakta olup günümüzde özellikle atasözü ve deyim gibi durgun ifadelerde de görülmektedir. Halk takviminde astrolojik, eskatolojik dini tasavvurların somutlaştırılması, insan için önemli olan dönemlerin ve zamanların kaydedilmesi ile birlikte çeşitli ritüeller (bayram ve iş günleri, oruç tutma zamanı, iyi ve kötü günler gibi) ortaya çıkmıştır. Bu ritüellerin içerisinde zaman ile ilgili kalıp sözler ve ifadeler bulunmaktadır. Genetik olarak kardeş kabul edilen Türk ve Özbek halklarında günümüzde dil ve kültür bakımından bazı farklar olmasına rağmen inanç birlikteliği sebebiyle bu iki toplumun zaman kavramına bakış açısı benzerlik göstermektedir. Özbek ve Türk toplumlarının ortak medeniyetinde dini inançlar çerçevesinde şekillenen zaman kavramı bu çalışmanın ana konusudur. Atasözleri, deyimler ve halk inanışında zaman kavramı karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Böylece her iki toplumda bu kavramın benzer ve farklı yönleri ortaya konmuştur.