SavedAdd your journal

Journals / Geomatik / 2025 / Cilt: 10 Sayı: 3

Arkeolojik Belgelemede Teknolojik Yaklaşımlar: Yazılıkaya/Midas Kale Çalışmaları

Yusuf Polat(ANADOLU ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-1455-8318
Rahşan Tamsü Polat(ANADOLU ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-5002-9560
Journal
Geomatik
Pages
364–374
Publication Date
2025-08-24
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Bu belgeleme çalışmalarının sonuçları, 71 yılın ardından 2022 yılında tekrar başlatılan Yazılıkaya/Midas Kale kazılarında ilk defa ortaya çıkartılan arkeolojik küçük buluntu ve mimari buluntular üzerinde uygulanarak sunulacaktır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Arkeolojik alanlarda yapılan kazılar ile elde edilen arkeolojik verilerin bir araya toplanmasında, işlenmesinde, belgelenmesinde ve elde edilen sonuçların sunumunda yeni teknolojilerin kullanımı yaygınlaşmaktadır.
📊
Key Findings & Data:Bu bağlamda, Eskişehir ili Han ilçesi Yazılıkaya Mahallesi'nde bulunan Yazılıkaya/Midas Kale Arkeolojik Kazısında, alanda ve kazı yapılan bölümlerde 3B modelleme, Ortofoto, CBS uygulamaları yapılarak kazı sonucu elde edilen buluntuların değerlendirilmesi ile karşılaştırılmasında yeni teknolojiler yaygın olarak kullanılmaktadır.
💡
Conclusion & Impact:Bu belgeleme çalışmalarının sonuçları, 71 yılın ardından 2022 yılında tekrar başlatılan Yazılıkaya/Midas Kale kazılarında ilk defa ortaya çıkartılan arkeolojik küçük buluntu ve mimari buluntular üzerinde uygulanarak sunulacaktır.
🔬Design:Modeling & Simulation
📍Scope:2022 Verileri
⚙️Variables:İHA · Fotogrametri · Frigler

Özet

Arkeolojik alanlarda yapılan kazılar ile elde edilen arkeolojik verilerin bir araya toplanmasında, işlenmesinde, belgelenmesinde ve elde edilen sonuçların sunumunda yeni teknolojilerin kullanımı yaygınlaşmaktadır. Bu bağlamda, Eskişehir ili Han ilçesi Yazılıkaya Mahallesi'nde bulunan Yazılıkaya/Midas Kale Arkeolojik Kazısında, alanda ve kazı yapılan bölümlerde 3B modelleme, Ortofoto, CBS uygulamaları yapılarak kazı sonucu elde edilen buluntuların değerlendirilmesi ile karşılaştırılmasında yeni teknolojiler yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu çalışmalar sonucunda, alana ve arkeolojik materyallere farklı perspektiflerden yaklaşılarak ayrıntılı görüntüler elde edilmiş, alanın bütünsel olarak algılanmasına ve arkeolojik alan ile buluntu çalışmalarının mümkün olduğunca yüksek hassasiyetle analiz edilmesine olanak sağlanmıştır. Aynı zamanda elde edilen görüntüler vektörel çizime dönüştürülerek arkeolojik alan tanım ve karşılaştırmalarda kullanılmıştır. Kale’de yürütülen kazı süreci ve sonrasında ofis ortamında gerçekleştirilen çalışmaların süresini kısaltması ve iş yükünü hafifletmesi, bu uygulamaların kullanılmasını ve yaygınlaşmasını teşvik etmektedir. Bu belgeleme çalışmalarının sonuçları, 71 yılın ardından 2022 yılında tekrar başlatılan Yazılıkaya/Midas Kale kazılarında ilk defa ortaya çıkartılan arkeolojik küçük buluntu ve mimari buluntular üzerinde uygulanarak sunulacaktır.

🔖

Cite This Article

Polat, Y., Polat, R. T. (2025). Arkeolojik Belgelemede Teknolojik Yaklaşımlar: Yazılıkaya/Midas Kale Çalışmaları. Geomatik, Cilt: 10 Sayı: 3, 364–374. https://doi.org/10.29128/geomatik.1643529

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (47)

  1. Alyilmaz, C., Yakar,M. & Yılmaz,H.M.(2010). Drawing Of Petroglyphs In Mongolia By Close Range Photogrammetry. Scientific-Research and Essays, 5(11), 1216–1222
  2. Alyilmaz, C., Alyilmaz, S., & Yakar, M. (2010). Measurement of petroglyhps (rock of arts) of Qobustan with close range photogrammetry. International Archives of Photogrammetry, Remote Sensing and Spatial Information Sciences, 38(Part 5), 29-32
  3. Berndt, D. (2002). Midasstadt in Phrygien. Eine sagenumwobene Stätte im Anatolischen Hochland, Mainz Am Rhein, Verlag Philipp von Zabern
  4. Çambel, H. (1948). Frikya’da, Midas Şehri Yanında Bulunan Prehistorik Mezar, Türk Tarih Kongresi, Sayı: IV, TTK Basımevi, Ankara, 228-229.
  5. Çelik, M. Ö., & Yakar, M. (2023). Arazi kullanımı ve Arazi Örtüsü Değişikliklerinin Uzaktan Algılama ve CBS Yöntemi ile İzlenmesi: Mersin, Türkiye Örneği. Türkiye Coğrafi Bilgi Sistemleri Dergisi, 5(1), 43-51. https://doi.org/10.56130/tucbis.1300704.
  6. Débarre, S. (2021). Kuruluşundan I. Dünya Savaşı’na:Osmanlı Harita Encümeni (1909–1919) (S. Tertemiz, çev.). Harp Tarihi Dergisi (4), 131-155.
  7. Doğan, Y., & Yakar, M. (2018). GIS and three-dimensional modeling for cultural heritages. International Journal of Engineering and Geosciences, 3(2), 50-55. https://doi.org/10.26833/ijeg.378257
  8. Dogan, Y. Yakar, M., (2019). 3D Reconstruction of residential areas with SfM photogrammetry. In Advances in Remote Sensing and Geo Informatics Applications: Proceedings of the 1st Springer Conference of the Arabian Journal of Geosciences (CAJG-1), Tunisia 2018 (pp. 73-75). Springer International Publishing.
  9. Dörtbudak, E. B. & Akça, Ş. (2024). Comparing photogrammetry and smartphone LIDAR for 3D documentation: Kızılkoyun Necropolis case study, Advanced LiDAR, 4(1), 19-27. https://publish.mersin.edu.tr/index.php/lidar/article/view/1369
  10. Gabriel, A. (1952). Phrygie expolarition archeologique II, la cite de Midas topographie, La site et les foiles, Paris: Boccard Press.
  11. Gabriel, A. (1965). Phrygie. Exploration Archéologique IV. La Cité de Midas Architecture, Paris.
  12. Forte, Maurizio. (2014). 3D Archaeology: New Perspectives and Challenges—The Example of Çatalhöyük. Journal of Eastern Mediterranean Archaeology & Heritage Studies, 2(1), 1–29. https://doi.org/10.5325/jeasmedarcherstu.2.1.0001
  13. Güngördü, F. V. (2022). Arkeolojik Yüzey Araştırmalarında Dijital Teknolojilerin Kullanımı: Nenesu Projesi Örneği. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 12(Dijitalleşme), 142- 150. https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1121801
  14. Haspels, C.H.E. (1971). The Highlands of Phrygia. Sites and monuments. Princeton:Princeton University Press.
  15. Haspels, C.H.E. (1981). Midas Şehri Kazısı, Belleten, XLV/II, Sayı:178, TTK Basımevi, Ankara, 1-5.
  16. Karabacak, A., & Yakar, M. (2023). 3D Modeling of Mufti Abdullah Sıddık Mosque using Wearable Mobile LiDAR. Advanced LiDAR, 3(1), 01–09. https://publish.mersin.edu.tr/index.php/lidar/article/view/865
  17. Yakar, M., & Dogan, Y. (2019). 3D Reconstruction of residential areas with SfM photogrammetry. In Advances in Remote Sensing and Geo Informatics Applications: Proceedings of the 1st Springer Conference of the Arabian Journal of Geosciences (CAJG-1), Tunisia 2018 (pp. 73-75). Springer International Publishing.
  18. Kanun, E., Alptekin, A., & Yakar, M. (2021). Cultural heritage modelling using UAV photogrammetric methods: a case study of Kanlıdivane archeological site. Advanced UAV, 1(1), 24-33.
  19. Kanun, E., Alptekin, A., Karataş, L., & Yakar, M. (2022). The use of UAV photogrammetry in modeling ancient structures: A case study of “Kanytellis”. Advanced UAV, 2(2), 41-50.
  20. Karataş, L., Alptekin, A., & Yakar, M. (2022). Elimination of unqualified additions that distort the silhouette of the historical places: Artuklu example. Advanced Land Management, 2(2), 89–98. https://publish.mersin.edu.tr/index.php/alm/article/view/733
  21. Mohammed, O., & Yakar, M. (2016). Yersel fotogrametrik yöntem ile ibadethanelerin modellenmesi. Selcuk University Journal of Engineering Sciences, 15(2), 85-95. (2024).
  22. Mülazimoğlu, E., & Başaraner, M. (2019). User-centered design and evaluation of multimodal tourist maps. International Journal of Engineering and Geosciences, 4(3), 115-128. https://doi.org/10.26833/ijeg.535630
  23. Onyıl, H. İbrahim. (2022). Geospatial intelligence (GeoINT) risk maps producing with geographic information systems (GIS) and creation of the 2D simulation model. Advanced GIS, 2(1), 01–07. https://publish.mersin.edu.tr/index.php/agis/article/view/80
  24. Önder, M., Güntel, A., & Kaya, Ö.Y. (2022). A geographical information systems (GIS) perspective on European green deal and sustainability. Advanced GIS, 2(1), 33–37. https://publish.mersin.edu.tr/index.php/agis/article/view/266
  25. Özdemir, İ., & Güngör, A. (2024). Documentation of Archaeological Excavation Sites with Terrestrial Laser Scanning and UAV Photogrammetry Methods. Advanced LiDAR, 4(1), 28–32. https://publish.mersin.edu.tr/index.php/lidar/article/view/1524
  26. Özgüner, N.P. (2021). Arkeolojide Dijitalleşme ve Türkiye’de Arkeoloji Eğitimi. TARE: Türk Arkeoloji Ve Kültürel Miras Enstitüsü Dergisi, sayı: 1, 117-42. https://doi.org/10.54930/TARE.2021.4.
  27. Polat, Y., & Altan, M. (2012). Yazılıkaya-Midas vadisi’nde Yer Alan Kalelerin Konumsal İlişkilerinin 2 ve 3boyutlu modellenmesi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12(1),131-142.
  28. Polat, Y., & Tamsü Polat, R. (2020). Arkeolojik Alanların 3B Modelleme ve 360 Derece Panoramik Görüntü ile Anlatımı: Yazılıkaya/Midas Vadisi ve Midas Kale Örneği. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19(3), 647-663. https://doi.org/10.21547/jss.742530
  29. Polat, Y. (2020). Phrygler dinsel mekânlarını nasıl koruyordu? Midas vadisi kaleleri, Turkish Studies- Social, 15(2), 317-334. https://dx.doi.org/10.29228/TurkishStudies
  30. Polat, Y., Tamsü Polat R., & Yürük, M.B. (2024). 2022 Yılı yazılıkaya/Midas Kale Kazısı, 43. Kazı Sonuçları Toplantısı, Cilt: 3, 419-433, Ankara.
  31. Ramsay, W.M. (1882). The Rock Necropolies of Phrygia, JHS, III, London, 1-68.
  32. Roller, L. E. (1999). In Search of God the Mother. The Cult of Anatolian Cybele, Berkeley-Los Angeles-London.
  33. Senkal, E., Kaplan, G., & Avdan, U. (2021). Accuracy assessment of digital surface models from unmanned aerial vehicles’ imagery on archaeological sites. International Journal of Engineering and Geosciences, 6(2), 81-89. https://doi.org/10.26833/ijeg.696001
  34. Şahin, M. A., & Yakar, M. (2021). WebGIS Technology and Architectures. Advanced GIS (AGIS) Journal, 1(1), 22–26. https://publish.mersin.edu.tr/index.php/agis/article/view/63
  35. Şasi, A., & Yakar, M. (2018). Photogrammetric modelling of Hasbey Dar’ülhuffaz (Masjid) using an unmanned aerial vehicle. International Journal of Engineering and Geosciences, 3(1), 6-11. https://doi.org/10.26833/ijeg.328919
  36. Talbert, R. J. A. (2000), Barrington Atlas of The Grek and Roman World Map by Map Directory, Volume: II, Princeton University Pres.
  37. Tamsü Polat, R. (2010). Yeni buluntular ışığında Phryg kaya altarları ve bir tipoloji önerisi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(1), 203-221.
  38. Tamsü Polat, R., Polat, Y., Sancaktar, H., & Yürük, M.B. (2019), “Eskişehir İli Yazılıkaya/Midas Vadisi Yüzey Araştırması 2017”, AST, 36/3, Ankara, 261-278.
  39. Tosun Çolak, Ş., & Çolak, A. T. (2024). Aksaray Müzesi’nde bulunan Hitit Steli’nin 3B modellenmesi ve sesli rehberlik oluşturulması. Geomatik, 9(2), 238-244. https://doi.org/10.29128/geomatik.1427357
  40. Ünel, F. B., Kuşak, L., Çelik, M., Alptekin, A., & Yakar, M. (2020). Kıyı çizgisinin belirlenerek mülkiyet durumunun incelenmesi. Türkiye Arazi Yönetimi Dergisi, 2(1), 33-40.
  41. Yakar, M., Kabadayı, A., Yiğit, A. Y., Çıkıkcı, K., vd. (2016). Emir Saltuk Kümbeti Fotogrametrik Rölöve Çalişmasi Ve 3Boyutlu Modellenmesi. Geomatik, 1(1), 14-18. https://doi.org/10.29128/geomatik.294073
  42. Yakar, M., Yilmaz, H. M. & Mutluoglu, O. (2010). Close range photogrammetry and robotic total station in volume calculation. International Journal of the Physical Sciences. 5(2), 086-096
  43. Yakar, M., Yılmaz, H. M. & Mutluoǧlu, Ö. (2010). Comparative evaluation of excavation volume by TLS and total topographic station-based methods. Lasers in Eng, 19, 331-345.
  44. Yakar, M., Yildiz, F., Alyilmaz, C., & Yilmaz, H. M. (2009). Photogrammetric study for Sircali Medrese Door. In 9-th International Multidisciplinary Scientific GeoConference SGEM 2009 (pp. 879-884
  45. Yurtsever, A. (2023). Taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının yeni nesil LiDAR sensörlü tablet bilgisayar ile belgelenmesi. Geomatik, 8(2), 200-207. https://doi.org/10.29128/geomatik.1209701
  46. Yakar, M., & Dogan, Y. (2019). 3D Reconstruction of residential areas with SfM photogrammetry. In Advances in Remote Sensing and Geo Informatics Applications: Proceedings of the 1st Springer Conference of the Arabian Journal of Geosciences (CAJG-1), Tunisia 2018 (pp. 73-75). Springer International Publishing.
  47. Ünel, F. B., Kuşak, L., Çelik, M., Alptekin, A., & Yakar, M. (2020). Kıyı çizgisinin belirlenerek mülkiyet durumunun incelenmesi. Türkiye Arazi Yönetimi Dergisi, 2(1), 33-40.