SavedAdd your journal

Journals / Geomatik / 2026 / Cilt: 11 Sayı: 2

Antik Side Üretim Alanlarında Arkeolojik Belgeleme Yöntemlerinin Karşılaştırmalı Değerlendirilmesi: RTK İHA, Mesafe Tabanlı Ölçeklendirmeye Dayalı Fotogrametri ve Geleneksel El Çizimi

Volkan Öztekin(ANADOLU ÜNİVERSİTESİ, EDEBİYAT FAKÜLTESİ)0000-0003-2352-1493
Serap Akca(ANADOLU ÜNİVERSİTESİ, EDEBİYAT FAKÜLTESİ)0000-0002-4949-1045
Hacer Yeliz Öztunç(ANADOLU ÜNİVERSİTESİ, EDEBİYAT FAKÜLTESİ)0000-0002-6647-8125
Journal
Geomatik
Pages
312–327
Publication Date
2026-04-29
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Çalışma, arkeolojik belgelemede yöntemlerin kullanım amacına göre birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır..

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Arkeolojik belgeleme çalışmaları, doğruluk, maliyet ve zaman verimliliği gibi farklı gereksinimler nedeniyle çoğu zaman birden fazla yöntemin birlikte kullanılmasını gerektirmektedir.
📊
Key Findings & Data:Bu çalışma, Side Antik Kenti Üretim Alanlarında tespit edilen mimari kalıntılar üzerinde uygulanan RTK destekli İHA fotogrametrisi, bilinen mesafelere dayalı ölçeklendirme yaklaşımıyla gerçekleştirilen mesafe tabanlı fotogrametri ve geleneksel el çizimini karşılaştırmalı olarak değerlendirmektedir.
💡
Conclusion & Impact:Çalışma, arkeolojik belgelemede yöntemlerin kullanım amacına göre birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır..
🔬Design:Survey & Empirical Study
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Pamphylia · Antik Side · Üretim Alanları

Özet

Arkeolojik belgeleme çalışmaları, doğruluk, maliyet ve zaman verimliliği gibi farklı gereksinimler nedeniyle çoğu zaman birden fazla yöntemin birlikte kullanılmasını gerektirmektedir. Bu çalışma, Side Antik Kenti Üretim Alanlarında tespit edilen mimari kalıntılar üzerinde uygulanan RTK destekli İHA fotogrametrisi, bilinen mesafelere dayalı ölçeklendirme yaklaşımıyla gerçekleştirilen mesafe tabanlı fotogrametri ve geleneksel el çizimini karşılaştırmalı olarak değerlendirmektedir. Bulgular, RTK destekli İHA fotogrametrisinin yüksek konumsal doğruluk ve önemli zaman avantajı sunduğunu, mesafe tabanlı fotogrametrinin düşük maliyetli ve güvenilir bir ölçek tutarlılığı sağladığını, geleneksel el çiziminin ise yorumlayıcı belgeleme açısından tamamlayıcı bir rol üstlendiğini göstermektedir. Çalışma, arkeolojik belgelemede yöntemlerin kullanım amacına göre birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır..

🔖

Cite This Article

Öztekin, V., Akca, S., Öztunç, H. Y. (2026). Antik Side Üretim Alanlarında Arkeolojik Belgeleme Yöntemlerinin Karşılaştırmalı Değerlendirilmesi: RTK İHA, Mesafe Tabanlı Ölçeklendirmeye Dayalı Fotogrametri ve Geleneksel El Çizimi. Geomatik, Cilt: 11 Sayı: 2, 312–327. https://doi.org/10.29128/geomatik.1904188

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (36)

  1. Varlık, A., Durduran, S. S., Mimiroğlu, İ. M., Doksanaltı, E. M., Karakök, C. & Sevmen, D. P. (2026). Use of UAV Photogrammetry in Archaeological Sites: The Example of the Ancient City of Lystra. International Journal of Engineering and Geosciences, 11(2), 432–441. https://doi.org/10.26833/ijeg.1705025
  2. Başdemir, H. (2026). İHA, Fotogrametri, Sanal ve Artırılmış Gerçeklik Entegrasyonuyla Mimari Mirasın Korunması ve Tanıtılması: Bir Örnek Çalışma. Geomatik, 11(1), 97-109. https://doi.org/10.29128/geomatik.1772460
  3. Pulat, F., Yakar, M. & Ulvi, A. (2022). Yersel Fotogrametrik Yöntem Kullanılarak Fotogrametrik Yazılımların Karşılaştırılması: Hüsrev Paşa Camii Örneği. Türkiye Fotogrametri Dergisi, 4(1), 30–40. https://doi.org/10.53030/tufod.1107140
  4. Campana, S. (2017). Drones in Archaeology: State-of-the-Art and Future Perspectives. Archaeological Prospection, 24(4), 275–296. https://doi.org/10.1002/ARP.1569
  5. Mészáros, J. (2011). Aerial Surveying UAV Based on Open-Source Hardware and Software. International Archives of the Photogrammetry, Remote Sensing and Spatial Information Sciences, XXXVIII-1/C22, ISPRS Zurich 2011 Workshop, 155–159.
  6. Pehlivan, G. F., Baldıran, A. & Pehlivan, E. (2022). A Comparison of Different Techniques in Cultural Heritage Documentation: Iasos Bouleuterion Example. Grid Architecture. Planning and Design Journal, 5(1), 53–71. https://doi.org/10.37246/grid.946786
  7. Polat, Y. & Tamsü-Polat, R. (2020). Arkeolojik Alanların 3B Modelleme ve 360 Derece Panoramik Görüntü ile Anlatımı: Yazılıkaya/Midas Vadisi ve Midas Kale Örneği. Gaziantep University Journal of Social Sciences, 19(3), 647–663. https://doi.org/10.21547/jss.742530
  8. Polat, Y. & Tamsü-Polat, R. (2025). Arkeolojik Belgelemede Teknolojik Yaklaşımlar: Yazılıkaya/Midas Kale Çalışmaları. Geomatik, 10(3), 364–374. https://doi.org/10.29128/geomatik.1643529
  9. Polat, N., Çokoğullu, S., Memduhoğlu, A., Ulukavak, M., Şenol, H. İ., Oral, M., Karaçizmeli, M. & Marangoz, Ö. (2021). İHA Fotogrametrisinin Arkeolojik Yüzey Araştırmalarına Katkılarının İncelenmesi. TÜBA-AR, 28, 175–185. https://10.22520/tubaar2021.28.009
  10. Risbøl, O. & Gustavsen, L. (2018). LiDAR from drones employed for mapping archaeology – Potential, benefits and challenges. Archaeological Prospection, 25(4), 1-10. https://10.1002/arp.1712
  11. Rinaudo, F., Chiabrando, F., Lingua, A. & Spanò, A. (2012). Archaeological Site Monitoring: UAV Photogrammetry Can Be an Answer. International Archives of the Photogrammetry, Remote Sensing and Spatial Information Sciences XXXIX-B5, 583–588.Şenol, H. İ., Yiğit, A. Y., Kaya, Y. & Ulvi, A. (2021). İHA ve Yersel Fotogrametrik Veri Füzyonu ile Kültürel Mirasın Üç Boyutlu Modellemesi: Kanlıdivane Örneği. Türkiye Fotogrametri Dergisi, 3(1), 29–36. https://doi.org/10.53030/tufod.935920
  12. Yurtsever, A. (2023). Taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının yeni nesil LiDAR sensörlü tablet bilgisayar ile belgelenmesi. Geomatik, 8(2), 200–207. https://doi.org/10.29128/geomatik.1209701
  13. Bozdoğan, Ö., Yaman, A. & Yılmaz, H. M. (2022). An analysis on the corrosion of a cultural heritage. International Journal of Engineering and Geosciences, 7(2), 112-127. [3] https://doi.org/10.26833/ijeg.891616
  14. Şasi, A. & Yakar, M. (2018). Photogrammetric modelling of Hasbey Dar'ülhuffaz (Masjid) using an unmanned aerial vehicle. International Journal of Engineering and Geosciences, 3(1), 6-11. https://doi.org/10.26833/ijeg.328919
  15. Çolak, Ş. T. & Çolak, A. T. (2024). Aksaray Müzesi’nde bulunan Hitit Steli’nin 3B modellenmesi ve sesli rehberlik oluşturulması. Geomatik, 9(2), 238-244. https://doi.org/10.29128/geomatik.1427357
  16. DJI Agras MG-1S (2017). MG-1S / MG-1S RTK User Manual V1.0, 2017.10, 41. (Erişim Tarihi: 23.01.2026). https://dl.djicdn.com/downloads/mg_1s/20171017/MG-1S_MG 1S_RTK_User_Manual_v1.0_EN.pdf DJI Phantom 4 RTK (2018). DJI Phantom 4 RTK User Manual V1.4, 2018.10, 27. (Erişim Tarihi: 23.01.2026). https://dl.djicdn.com/downloads/phantom_4_rtk/20181015/Phantom_4_RTK_User_Manual_v1.4_EN_2.pdf
  17. Günen, M. A., Kulakoğlu, F. & Beşdok, E. (2024). Accuracy Assessment of UAV-Based Documentation of an Archaeological Site: Kültepe-Kaneš. Digital Applications in Archaeology and Cultural Heritage, 35, e00380. https://doi.org/10.1016/j.daach.2024.e00380
  18. Arkalı, M. & Atik, M. E. (2025). Accuracy Assessment of RTK, PPK, and PPP-AR Techniques for Direct Georeferencing in UAV-Based Photogrammetric Mapping. The International Archives of the Photogrammetry, Remote Sensing and Spatial Information Sciences, XLVIII-M-6, ISPRS, EARSeL & DGPF Joint Istanbul Workshop, 29–31 January 2025, İstanbul, Türkiye, 325–330.
  19. Eker, R., Alkan, E. & Aydın, A. (2021). A Comparative Analysis of UAV-RTK and UAV-PPK Methods in Mapping Different Surface Types. European Journal of Forest Engineering, 7(1), 12–25. https://doi.org/10.33904/ejfe.938067
  20. Kalacska, M., Lucanus, O., Arroyo-Mora, J. P., Laliberté, É., Elmer, K., Leblanc, G. & Groves, A. (2020). Accuracy of 3D Landscape Reconstruction without Ground Control Points Using Different UAS Platforms. Drones, 4(2), Article 13. https://doi.org/10.3390/drones4020013
  21. Niu, Z., Xia, H., Tao, P. & Ke, T. (2024). Accuracy Assessment of UAV Photogrammetry System with RTK Measurements for Direct Georeferencing. ISPRS Annals of the Photogrammetry, Remote Sensing and Spatial Information Sciences X-1, 169–176.
  22. Przybilla, H.-J., Bäumker, M., Luhmann, T., Hastedt, H. & Eilers, M. (2020). Interaction between Direct Georeferencing, Control Point Configuration and Camera Self-Calibration for RTK-Based UAV Photogrammetry. The International Archives of the Photogrammetry, Remote Sensing and Spatial Information Sciences XLIII-B1, 485–492.
  23. Štroner, M., Urban, R., Seidl, J., Reindl, T. & Brouček, J. (2021). Photogrammetry Using UAV-Mounted GNSS RTK: Georeferencing Strategies without GCPs. Remote Sensing, 13(7), 1336. https://doi.org/10.3390/rs13071336
  24. Yılmaz, O. (2024). Yersel Yakın Mesafe Fotogrametrisi ile 3B Obje Modellemede Başarı Kriterleri: Perinthos Antik Kenti Taş Eserleri Örneği. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi.
  25. Döş, M. E. & Yiğit, A. Y. (2023). Küçük Ölçekli Tarihi Eserlerin Fotogrametri Yöntemi ile 3B Modellenmesi ve Web Tabanlı Görselleştirilmesi. Türkiye Fotogrametri Dergisi, 5(1), 20–28. https://doi.org/10.53030/tufod.1293789
  26. Sevin, V. (1995). Arkeolojik Kazı Sistemleri El Kitabı. İstanbul: Arkeoloji ve Sanat Yayınları. Mansel, A. M. (1978). Side 1947-1966 Yılları Kazıları ve Araştırmalarının Sonuçları, Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları.
  27. Akca, S. & Şen, D. (2025). Side Doğu Nekropol Üretim Alanları: Seramik Buluntular ve Kullanım Evrelerine Dair Ön Değerlendirmeler. MJH, 15(2), 121-151. https://doi.org/10.13114/mjh.1730845
  28. DJI Mavic 3E/3T (2022). DJI Mavic 3E/3T User Manual v.1.0, 2022.09, 44–46. (Erişim Tarihi: 23.01.2026). https://dl.djicdn.com/downloads/DJI_Mavic_3Enterprise/DJI_Mavic_3E_3T_User_Manual_EN.pdf
  29. Özdemir, E. G., Deniz, E., & Hezer, M. (2026). Assessment of Positional Accuracy in Maps Derived Using UAV_PPK, UAV Network RTK, RTK-GNSS, and TUSAGA-Active Techniques. International Journal of Engineering and Geosciences, 11(1), 226-238. https://doi.org/10.26833/ijeg.1686266
  30. Atiz, Ö. F., Konukseven, C., Ogutcu & Alcay, S. (2022). Comparative analysis of the performance of Multi-GNSS RTK: A case study in Turkey. International Journal of Engineering and Geosciences, 7(1), 67-80. https://doi.org/10.26833/ijeg.878236
  31. Yakar, M. & Yılmaz, H. M. (2026). İnsansız Hava Araçları ile Konum Verilerinin Üretiminde Yer Kontrol Noktası. Geomatik, 11 (1), 88-96. https://doi.org/10.29128/geomatik.1665113
  32. Yakar, M. & Yılmaz, H. M. (2025). RTK ve PPK Sistemlerinin İnsansız Hava Araçları İçin Harita Üretiminde Önemi. Türkiye Fotogrametri Dergisi, 7(2), 37–46. https://doi.org/10.53030/tufod.1803684
  33. Eltner, A. & Sofia, G. (2020). Structure from Motion photogrammetric technique. In: J. F. Shroder Jr. (Ed.), Developments in Earth Surface Processes 23, Amsterdam: Elsevier B.V., 1–24.
  34. Al Khalil, O. (2020). Structure from Motion (SfM) photogrammetry as alternative to laser scanning for 3D modelling of historical monuments, Open Science Journal, 5(2), 1–17. https://doi.org/10.23954/osj.v5i2.2327
  35. Over, J.-S. R., Ritchie, A. C., Kranenburg, C. J., Brown, J. A., Buscombe, D. D., Noble, T., Sherwood, C. R., Warrick, J. A. & Wernette, P. A. (2021). Processing Coastal Imagery With Agisoft Metashape Professional Edition, Version 1.6—Structure From Motion Workflow Documentation. U.S. Geological Survey Open-File Report 2021–1039.
  36. DJI Mini 3 (2022). DJI Mini 3 User Manual v.1.0, 2022.12. (Erişim Tarihi: 23.01.2026). https://dl.djicdn.com/downloads/DJI_Mini_3/UM/DJI_Mini_3_User_Manual_V1.0_EN.pdf