SavedAdd your journal

Journals / Alanya Akademik Bakış / 2026 / Cilt: 10 Sayı: 3

Financial Determinants of Different Profıtability Indicators in Private Capital Deposit Banks: An ARDL Application for the Period 2003-2025

Özel Sermayeli Mevduat Bankalarında Farklı Kârlılık Göstergelerinin Finansal Belirleyicileri: 2003-2025 Dönemi İçin Bir ARDL Uygulaması

Taner Taş(MANİSA CELÂL BAYAR ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-2861-5467
Musa Ovalı(MANİSA CELÂL BAYAR ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-6678-9719
Sezen Duramaz(MANİSA CELÂL BAYAR ÜNİVERSİTESİ, AHMETLİ MESLEK YÜKSEKOKULU)0000-0003-3378-5791
Pages
691–706
Publication Date
2026-09-29
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

The findings indicate that non-interest income has a positive and statistically significant effect on both ROE and NIM in the short and long run.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:This study empirically examines the determinants of profitability performance in privately owned deposit banks operating in Türkiye.
📊
Key Findings & Data:Using monthly data covering the period from January 2003 to May 2025, the analysis focuses on two profitability indicators: return on equity (ROE) and net interest margin (NIM).
💡
Conclusion & Impact:The findings indicate that non-interest income has a positive and statistically significant effect on both ROE and NIM in the short and long run.
🔬Design:Modeling & Simulation
📍Scope:2003 Verileri
⚙️Variables:Özel Sermayeli Bankalar · Kârlılık · ARDL

Abstract

This study empirically examines the determinants of profitability performance in privately owned deposit banks operating in Türkiye. Using monthly data covering the period from January 2003 to May 2025, the analysis focuses on two profitability indicators: return on equity (ROE) and net interest margin (NIM). The models include non-interest income, capital adequacy, balance sheet structure, deposits, and labor cost intensity as explanatory variables, and the short- and long-run relationships among the variables are estimated through the ARDL bounds testing approach. In addition, structural breaks identified by the Zivot-Andrews test are incorporated into the models through dummy variables. The findings indicate that non-interest income has a positive and statistically significant effect on both ROE and NIM in the short and long run. The results also show that labor cost intensity exerts downward pressure on both profitability indicators, while deposit volume negatively affects the net interest margin; whereas a credit-oriented balance sheet structure supports NIM. Overall, the findings suggest that privately owned deposit banks should strengthen and diversify their non-interest income sources, manage funding costs effectively, and improve operational efficiency in order to sustain profitability performance over the long term.

Özet

Bu çalışma, Türkiye’de faaliyet gösteren özel sermayeli mevduat bankalarının kârlılık performansını belirleyen faktörleri ampirik olarak incelemeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda, 2003 Ocak–2025 Mayıs dönemine ait aylık veriler kullanılarak özkaynak kârlılığı (ROE) ve net faiz marjı (NIM) olmak üzere iki farklı kârlılık göstergesi analiz edilmiştir. Çalışmada faiz dışı gelirler, sermaye yeterliliği, bilanço yapısı, mevduatlar ve işgücü maliyet yoğunluğu değişkenleri modele dâhil edilmiş; değişkenler arasındaki kısa ve uzun dönem ilişkiler ARDL sınır testi yaklaşımıyla tahmin edilmiştir. Ayrıca, analiz döneminde ortaya çıkabilecek yapısal kırılmalar Zivot-Andrews testiyle belirlenen kırılma tarihleri aracılığıyla modele kukla değişkenler olarak dâhil edilmiştir. Bulgular, özel sermayeli mevduat bankalarında faiz dışı gelirlerin hem özkaynak kârlılığı hem de net faiz marjı üzerinde kısa ve uzun dönemde pozitif ve anlamlı bir etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Bunun yanında, işgücü maliyet yoğunluğunun her iki kârlılık göstergesi üzerinde, mevduat hacminin ise net faiz marjı üzerinde azaltıcı etkiler yarattığı, bilanço yapısının ise net faiz marjını desteklediği tespit edilmiştir. Sonuçlar, özel sermayeli mevduat bankalarının sürdürülebilir kârlılık performansı açısından faiz dışı gelir kaynaklarını çeşitlendirmelerinin, fonlama maliyetlerini etkin biçimde yönetmelerinin ve operasyonel verimliliği artırmaya yönelik stratejiler geliştirmelerinin önemini ortaya koymaktadır.

🔖

Cite This Article

Taş, T., Ovalı, M., Duramaz, S. (2026). Financial Determinants of Different Profıtability Indicators in Private Capital Deposit Banks: An ARDL Application for the Period 2003-2025. Alanya Akademik Bakış, Cilt: 10 Sayı: 3, 691–706. https://doi.org/10.29023/alanyaakademik.1805836

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (50)

  1. Akyüz, G. Ç. (2023). Finansal performans ve çevresel performans ilişkisinin bankacılık sektörü açısından incelenmesi. Uluslararası Ekonomi ve Yenilik Dergisi, 9(2), 331-345.
  2. Al-Habashneh, A. K., Khatatbeh, I. N., & Alzubi, K. M. (2023). The impact of income diversification on the stability of listed Jordanian commercial banks during the COVID-19 pandemic. Banks and Bank Systems, 18(3), 35.
  3. Ali, R., Butt, Z. Z., & Butt, S. U. (2019). Do Non-Traditional Income, Size, and Growth Affect the Performance of the Banks?: Evidence from the Big Three Countries of South Asia. SEISENSE Journal of Management, 2(3), 58-66.
  4. Anbar, A., & Alper, D. (2011). Bank specific and macroeconomic determinants of commercial bank profitability: Empirical evidence from Turkey. Business and economics research journal, 2(2), 139-152.
  5. Atik, M. (2019). Türk bankacılık sektöründeki faiz dışı gelirlerin banka geliri ve riski üzerindeki etkisinin ölçülmesi. Muhasebe ve Finansman Dergisi, (81), 271-292.
  6. Balaylar, N. A., & Özdemir, M. O. (2018). Türkiye’de Yerli Mevduat Bankalarında Sermaye Yeterliliği Ve Karlılık İlişkisi. Muhasebe ve Denetime Bakış, 18(54), 57-76.
  7. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK). Aylık Bankacılık Sektörü Verileri (Gelişmiş Gösterim). https://www.bddk.org.tr/BultenAylik/tr/Home/Gelismis (01.09.2025).
  8. Başarır, Ç., & Sarıhan, A. Y. (2017). The relationship between profitability of banking sector and macroeconomic and financial variables: Panel ARDL application. İşletme Araştırmaları Dergisi, 9(3), 16-24.
  9. Baum, C. F., Caglayan, M., & Xu, B. (2021). The impact of uncertainty on financial institutions: A cross‐country study. International Journal of Finance & Economics, 26(3), 3719-3739.
  10. Bhatia, A., Mahajan, P., & Chander, S. (2012). Determinants of profitability of private sector banks in India. Indian Journal of Accounting, 42(2), 39-51.
  11. Bian, W., Wang, X. & Sun, Q. (2015). Non-interest Income, Profit, and Risk Efficiencies: Evidence from Commercial Banks in China,Asia-Pacific Journal Of Financial Studies, (5), 762-782.
  12. Bourke, P. (1989). Concentration and other determinants of bank profitability in Europe, North America and Australia. Journal of banking & Finance, 13(1), 65-79.
  13. Brown, R. L., Durbin, J. ve Evans, J. M. (1975). Techniques for testing the constancy of regression relationships over time. Journal of the Royal Statistical Society: Series B (Methodological), 37(2), 149–163.
  14. Delpachitra, S., & Lester, L. (2013). Non‐interest income: Are Australian banks moving away from their traditional businesses?. Economic Papers: A journal of applied economics and policy, 32(2), 190-199.
  15. Demirel, E., Atakişi, A., & Abacıoğlu, S. (2013). Bankacılık faaliyet oranlarının panel veri analizi: Türkiye’deki kamu, özel ve yabancı sermayeli bankaların durumu. Muhasebe ve Finansman Dergisi, (59), 101-112.
  16. Dickey, D. A., & Fuller, W. A. (1979). Distribution of the estimators for autoregressive time series with a unit root. Journal of the American Statistical Association, 74(366), 427–431.
  17. Dickey, D. A., & Fuller, W. A. (1981). Likelihood ratio statistics for autoregressive time series with a unit root. Econometrica, 49(4), 1057–1072.
  18. Dizgi, E. (2017). Türkiye’deki mevduat bankalarının karlılığını etkileyen mikro düzeyli faktörler üzerine ampirik bir araştırma. BDDK Bankacılık ve Finansal Piyasalar Dergisi, 11(2), 31-52.
  19. Doğan, M. (2013). Does firm size affect the firm profitability? Evidence from Turkey. Research journal of finance and accounting, 4(4), 53-59.
  20. Emir, M. (1999). Türk Bankacılık Sektörünün Mülkiyet Yapısı ve Performansı: Ampirik Bir Çalışma. İktisat İşletme ve Finans Dergisi, 14(157), 13-31.
  21. Erdoğan, O., ve Uslu A. (2022). Türkiye’deki kamu ve özel sermayeli mevduat bankalarının CAMELS yaklaşımı ile performanslarının değerlendirilmesi. Denetim ve Güvence Hizmetleri Dergisi, 2(2), 103-120.
  22. Ergün, T. (2023). Dijitalleşme ile bankacılık kârlılığı arasındaki etkileşim: ARDL sınır testi yaklaşımı. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 34, 206–227.
  23. Evian, M., Limijaya, A., & Hutagaol-Martowidjojo, Y. (2021). An analysis on the effect of e-banking on bank performance in Indonesia. In 2021 International Conference on Information Management and Technology (ICIMTech), 1, 187-192.
  24. Ezike, J. E., & Mo, O. (2013). Capital adequacy standards, Basle Accord and bank performance: The Nigerian Experience (A case study of selected banks in Nigeria). Asian Economic and Financial Review, 3(2), 146.
  25. Göçer, H., & Cengiz, S. (2024). Bankacılık sektöründe kârlılığın belirleyicileri üzerine karşılaştırmalı bir analiz. İşletme Bilimi Dergisi, 12(1), 38-64.
  26. Gündoğdu, A., & Taşkın, F. D. (2017). Analysis of the relationship between financial innovation and the performance of Turkish banking. International Review of Economics and Management, 5(3), 16-32.
  27. Güzel, A. (2023). Türkiye'de Bankaların Net Faiz Marjlarının Belirleyicileri ve Ticari Bankaların Finansal Yapısına Etkisinin Teorik ve Amprik Olarak İncelenmesi. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 24(4), 606-624.
  28. Hersugondo, H., Anjani, N., & Pamungkas, I. D. (2021). The role of non-performing asset, capital, adequacy and insolvency risk on bank performance: a case study in Indonesia. The Journal of Asian Finance, Economics and Business, 8(3), 319-329.
  29. Hsieh, M. F., Chen, P. F., Lee, C. C., & Yang, S. J. (2013). How does diversification impact bank stability? The role of globalization, regulations, and governance environments. Asia‐Pacific Journal of Financial Studies, 42(5), 813-844.
  30. Hunjra, A. I., Zureigat, Q., Tayachi, T., & Mehmood, R. (2020). Impact of non-interest income and revenue concentration on bank risk in South Asia. Banks and Bank Systems, 15(4), 15.
  31. Kara, A. Ç., Babuşçu, Ş., & Hazar, A. (2021). Türkiye’deki büyük ölçekli mevduat bankalarında faiz dışı gelirlerin banka performansına etkisi. İzmir Sosyal Bilimler Dergisi, 3(1), 62-72.
  32. Karakaş, A. (2024). Ticari bankalarda kârlılığın içsel ve makroekonomik belirleyicileri: Türk bankacılık sektörü üzerine bir uygulama. Third Sector Social Economic Review, 59(4), 2083-2103.
  33. Kwiatkowski, D., Phillips, P. C. B., Schmidt, P., & Shin, Y. (1992). Testing the null hypothesis of stationarity against the alternative of a unit root. Journal of Econometrics, 54(1–3), 159–178.
  34. Lee, C. C., Yang, S. J., & Chang, C. H. (2014). Non-interest income, profitability, and risk in banking industry: A cross-country analysis. The North American Journal of Economics and Finance, 27, 48-67.
  35. McNown, R., Sam, C. Y. ve Goh, S. K. (2018). “Bootstrapping the autoregressive distributed lag test for cointegration.” Applied Economics, 50(13), 1509–1521.
  36. Meyappan, B., Mazlan, A. R., & Yusof, R. M. (2025). Non-interest income and bank performance in Malaysia: The role of bank size for sustainable growth. Asian Economic and Financial Review, 15(9), 1368-1384.
  37. Newey, W. K. ve West, K. D. (1987). A simple, positive semi-definite, heteroskedasticity and autocorrelation consistent covariance matrix. Econometrica, 55(3), 703–708.
  38. Okun, D. M. (2012). The effect of level of deposits on financial performance of Commercial Banks in Kenya (Doktora Tezi).
  39. Olalekan, A., & Adeyinka, S. (2013). Capital Adequacy And Banks’ Profitability Of Deposit Taking: An Empirical From Nigeria. Far East Journal of Psychology and Business, 13(4), 32-41.
  40. Pesaran, M. H., Shin, Y., & Smith, R. J. (2001). Bounds testing approaches to the analysis of level relationships. Journal of Applied Econometrics, 16(3), 289–326.
  41. Phan, T. T. H., Pham, A. H. T., Le, H. A., & Lam, T. B. N. (2022). The impact of non-interest income on the performance of commercial banks in the ASEAN region. Journal of Risk and Financial Management, 16(1), 18.
  42. Phillips, P. C. B., & Perron, P. (1988). Testing for a unit root in time series regression. Biometrika, 75(2), 335–346.
  43. Sam, C. Y., McNown, R. ve Goh, S. K. (2019). “An augmented autoregressive distributed lag bounds test for cointegration.” Economic Modelling, 80, 130–141.
  44. Say, S. (2024). Relationship Between Bank Profitability and Balance Sheet Structure: Sample of Türkiye. JOEEP: Journal of Emerging Economies and Policy, 9(Special Issue), 21-27.
  45. Short, B. K. (1979). The relation between commercial bank profit rates and banking concentration in Canada, Western Europe, and Japan. Journal of banking & Finance, 3(3), 209-219.
  46. Türkiye Bankalar Birliği (TBB) (2025). Üye Bankaların Bilgileri. https://www.tbb.org.tr/banka-ve-sektor-bilgileri/banka-bilgileri/bankalar/banka-ve-sube-sayilari. (16.10.2025).
  47. Uzun, U., & Berberoğlu, M. (2019). Faiz dışı gelirlerin banka performansına etkisi: Türkiye örneği. İşletme Araştırmaları Dergisi, 11(1), 239-248.
  48. Yılmaz, Y., & Karaaslan, Ü. İ. (2024). Banka Kârlılığının Belirleyicileri: Türk Bankacılık Sektörü Üzerine Bir Uygulama. Mali Cözüm Dergisi, 34, 179-195.
  49. Zivot, E., & Andrews, D. W. K. (1992). Further evidence on the great crash, the oil-price shock, and the unit-root hypothesis. Journal of Business & Economic Statistics, 10(3), 251–270.
  50. Ali, R., Butt, Z. Z., & Butt, S. U. (2019). Do Non-Traditional Income, Size, and Growth Affect the Performance of the Banks?: Evidence from the Big Three Countries of South Asia. SEISENSE Journal of Management, 2(3), 58-66.