Journals / Adalet Dergisi / 2026 / Sayı: 77

Aesthetic Medical Procedures and the Evidence Regime

ESTETİK TIBBİ MÜDAHALELER VE İSPAT REJİMİ

Erkan Türk(Adalet Bakanlığı)0009-0009-1826-1894
Pages
1053–1087
Publication Date
2026-09-30
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

In line with the right to a fair trial and the principle of equality of arms, German and Turkish law provide evidentiary facilitation in favour of patients, who are considered weaker and more vulnerable in relation to physicians.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Aesthetic medical procedures performed solely for beautification purposes, as well as those combining beautification with therapeutic purposes, constitute contracts for work, since they entail a commitment to deliver a specific result to the patient.
📊
Key Findings & Data:In such procedures, particular emphasis must be placed on the physician’s duty of disclosure and obligation to maintain thorough medical documentation, in order to avoid future difficulties in proving the outcome.
💡
Conclusion & Impact:In line with the right to a fair trial and the principle of equality of arms, German and Turkish law provide evidentiary facilitation in favour of patients, who are considered weaker and more vulnerable in relation to physicians.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Estetik tıbbi müdahaleler · ispat kolaylığı · aydınlatma yükümlülüğü

Abstract

Aesthetic medical procedures performed solely for beautification purposes, as well as those combining beautification with therapeutic purposes, constitute contracts for work, since they entail a commitment to deliver a specific result to the patient. In such procedures, particular emphasis must be placed on the physician’s duty of disclosure and obligation to maintain thorough medical documentation, in order to avoid future difficulties in proving the outcome. Failing this, the physician will inevitably be held liable for defects arising from the non-fulfilment of the promised result under the provisions governing contracts for work. The application of contract-for-work principles to aesthetic medical procedures, compels physicians to act with greater caution: to define clearly the scope of their commitments within the limits of their medical expertise, to duly inform patients about both possible and definite adverse outcomes, and to obtain informed consent accordingly. In line with the right to a fair trial and the principle of equality of arms, German and Turkish law provide evidentiary facilitation in favour of patients, who are considered weaker and more vulnerable in relation to physicians.

Özet

Salt güzelleştirme amacı güden estetik tıbbi müdahaleler ile güzelleştirme ve tedavi amacının birlikte bulunduğu estetik tıbbi müdahaleler, hasta üzerinde bir sonuç/eser taahhüdünde bulunulduğu için eser sözleşmesi niteliğindedir. Estetik tıbbi müdahaleler için özellikle dikkat edilmesi gereken husus, hekimin ilerde ispat zorluğuyla karşılaşmamak için aydınlatma ve tıbbi dokümantasyon yükümlülüğünün özenli bir şekilde yerine getirmesi gerektiğidir. Aksi halde eser sözleşmesi hükümleri uygulanacağı için sonuç taahhüdünün yerine getirilmemesi şeklindeki ayıptan sorumlu olması kaçınılmaz olacaktır. Estetik tıbbi müdahaleye eser sözleşmesi hükümlerinin uygulanması, hekimi daha tedbirli davranmaya sevk edecek, neleri taahhüt edeceğini, tıbbi bilgi ve becerisi kapsamında kendisi tayin edecek, istenmeyen muhtemel ve kesin sonuçlar hakkında usulünce aydınlatma yükümlülüğünü yerine getirecek ve bu doğrultuda hastanın rızasını alacaktır. Gerek adil yargılanma hakkı gerekse de silahların eşitliği ilkeleri gereğince hekim karşısında zayıf ve güçsüz olan hasta lehine Alman ve Türk hukukunda ispat kolaylıkları getirilmiştir.

🔖

Cite This Article

Türk, E. (2026). Aesthetic Medical Procedures and the Evidence Regime. Adalet Dergisi, Sayı: 77, 1053–1087. https://doi.org/10.57083/adaletdergisi.2050281

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (72)

  1. Albayrak H, Medeni Usul ve İcra İflas Hukukunda Yaklaşık İspat, Yetkin Yayınevi, Ankara, 2013.
  2. Altun Z, “Plastik Cerrahın Estetik Müdahaleden Kaynaklanan Hukuki Sorumluluğunun Sözleşmesel Bağlamda İncelenmesi”, İstanbul Medeniyet Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Özel Hukuk Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul, Haziran 2019.
  3. Aral F/Ayrancı H, Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri, 11. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara, 2015.
  4. Arıncı A/Usta S, “Estetik Amaçlı Tıbbi Müdahalelerde Hekimin Hukuki Sorumlulukları ve Eser Sözleşmesi”, Turkish Journal of Plastic Surgery, Cilt:25, Sayı:2, 2017.
  5. Arıncı A, “Estetik Cerrahide Hukuki Sorumluluklar ve Eser Sözleşmesi”, Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi, VI. Uluslararası Tıp Hukuku Kongresi Bildirileri Kitabı, 5-13 Ekim 2023, Adalet Yayınevi, Ankara, 2024.
  6. Aşçıoğlu Ç, Tıbbi Yardım ve El Atmalardan Doğan Sorumluluklar Doktorların Devletin ve Özel Hastanelerin Sorumluluğu (Cezai ve Hukuki), Tekışık, Ankara, 1993.
  7. Atalay O, Medeni Usul Hukukunda Menfi Vakıaların İspatı, Dokuz Eylül Üniversitesi Yayını, İzmir, 2001.
  8. Atalı M/Ermenek İ/Erdoğan E, Medeni Usul Hukuku, 7. Bası, Ankara, 2024.
  9. Ayan M, Tıbbi Müdahalelerden Doğan Hukuki Sorumluluk, Kazancı, Ankara, 1991.
  10. Aydoğdu M/Kahveci N, Türk Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri, İleri Yayınları, İzmir, 2013.
  11. Baldemir R/Alkan O, “Tıbbi Müdahaleden Doğan Özel Hukuk (Tazminat) Sorumluluğu”, Sağlık Hukukunun Temel Esasları, Editör: Hasan Tahsin Keçecigil, Yetkin, Ankara, 2024.
  12. Başözen A, İlk Görünüş İspatı, Adalet, Ankara, 2010.
  13. Bilge N, Medeni Yargılama Hukuku Dersleri, 2. Basım, Sevinç Matbaası, Ankara, 1967.
  14. Börü Ş P, “Yargıtay Kararları Işığında Estetik Amaçlı Tıbbi Müdahalelerde Hekimin Hukuki Sorumluluğu”, 9-12 Ekim 2019 Antalya III. Uluslararası Tıp Hukuku Kongresi Bildirileri Kitabı, Cilt:1, Adalet Yayınevi, Ankara, 2019.
  15. Börü L, “Estetik Amaçlı Tıbbi Müdahalede İspat ve Somutlaştırma Yükü”, 9-12 Ekim 2019 Antalya III. Uluslararası Tıp Hukuku Kongresi Bildirileri Kitabı, Cilt:1, Adalet Yayınevi, Ankara, 2019.
  16. Budak A C/Karaaslan V, Medeni Usul Hukuku, 3. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara, 2019.
  17. Budak A C, “Türk Medeni Usul Hukukunda Tıbbi Deliller”, Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt:3, Sayı:2, Aralık 2006.
  18. Candemir G, “Estetik Amaçlı Tıbbi Müdahale ve Hekimin Hukuki Sorumlulukları”, 9-12 Ekim 2019 Antalya III. Uluslararası Tıp Hukuku Kongresi Bildirileri Kitabı, Cilt:1, Adalet Yayınevi, Ankara, 2019.
  19. Cantürk G/Tan F D, Estetik Müdahalelerde Sağlık Personelinin Sorumluluğu, Platon Plus Yayıncılık, İstanbul, 2025.
  20. Coşkun M, İnşaat Hukukundan Kaynaklanan Davalar, 3. Baskı, Seçkin Yayınları, Ankara, 2023.
  21. Çankaya F, Estetik Diş Hekimliği ve Estetik Plastik ve Rekonstrüktif Cerrahide Hekimin Hukuki Sorumluluğu, Adalet Yayınevi, Ankara, 2019.
  22. Çelebi Ö, Medeni Hukuk Açısından Hekim ve Hasta İlişkisinde Müdahale Aydınlatması, Onikilevha, İstanbul, Mart 2024.
  23. Çilengir A, Estetik Müdahalelerde Hekimin Hukuki Sorumluluğu, İzmir Bakırçay Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Sağlık Hukuku Anabilim Dalı, (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), İzmir, Nisan 2024.
  24. Doğramacı Y G, Tıbbi Uygulamadan Kaynaklı Manevi Tazminat, 2. Baskı, Seçkin, Ankara, 2024.
  25. Dost G/Çınarlı S, “Estetik Operasyonlarda Endikasyon”, 9-12 Ekim 2019 Antalya III. Uluslararası Tıp Hukuku Kongresi Bildirileri Kitabı, Cilt:2, Adalet Yayınevi, Ankara, 2020.
  26. Eren F, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 21. Baskı, Yetkin, Ankara, 2017.
  27. Eren F/Yücer İ, Borçlar Hukuku Özel Hükümler, 12. Baskı, Legem Yayınevi, Ankara, 2024.
  28. Gökçan H T, “Etik ve Hukuk İlişkisi Bağlamında Estetik Tıbbi Müdahaleler ve Cezai Sorumluluk”, Terazi Hukuk Dergisi, Cilt:9, Sayı:93, 2014.
  29. Gül Ü, “Estetik Uygulamalarda Yasal Süreçte Önemli Faktörler”, 9-12 Ekim 2019 Antalya III. Uluslararası Tıp Hukuku Kongresi Bildirileri Kitabı, Cilt:1, Adalet Yayınevi, Ankara, 2019.
  30. Günay C İ, Türk Borçlar Kanunu Şerhi, 2. Baskı, Yetkin, Ankara, 2015.
  31. Gürelli N, “Hukuk Açısından Cerrahi Müdahalenin Sınırları”, İstanbul Hukuk Mecmuası, Cilt:45, Sayı:1-4, 1981.
  32. Görgün Ş/Börü L/Toraman B/Kodakoğlu M, Medeni Usul Hukuku, 7. Baskı, Yetkin Yayınevi, Ankara, 2018.
  33. Gürcan M, Tıp Hukukunda Eser Sözleşmesi, Estetik Tıbbi Müdahalelerin Hukuka Uygunluğu, 2. Baskı, Seçkin Yayınevi, Eylül 2023.
  34. Hakeri H, Tıp ve Sağlık Hukuku El Kitabı, 4. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara, 2024.
  35. Hakeri H, Tıp Hukuku, 20. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara, 2020.
  36. Hakeri H, “Tıbbi Uygulama Hataları Nedeniyle Açılan Tazminat Davalarında İspat Problemi”, Yargıtay Dergisi, Cilt:49, Sayı:2, Nisan 2023.
  37. Hatemi H/Gökyayla E, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 5. Bası, Filiz Kitabevi, İstanbul, 2024.
  38. İmamoğlu S H, “İsviçre ve Türk Yargı Kararlarında Eser Kavramı, Özellikle Estetik Operasyonu Konu Edinen Sözleşmenin Hukuki Niteliğine İlişkin Olarak Yargıtay’ın Yaklaşımı: Güncel Bir Bakış”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt:68, Sayı:1, 2019.
  39. Keskinci Kaptan D, “Hekimin Hukuki Sorumluluğu Davalarında Objektif İspat Yükü”, Sağlık Hukukunda Dünyadaki Son Gelişmeler, Roche, İstanbul, 2009.
  40. Kaya M, “Estetik Müdahalelerde Hekimin Aydınlatma Yükümlülüğünün Kapsamı”, Terazi Hukuk Dergisi, Cilt:11, Sayı:117, Mayıs 2015.
  41. Kılan S/Coşkun S Y, Hizmet Kusurundan Kaynaklanan Hatalı Tıbbi Uygulama Davalarının Danıştay Kararları Işığında Analizi, Platon Hukuk, İstanbul, 2023.
  42. Kılıç E I, Tıbbi Müdahaleler Nedeniyle Hekimlere Açılan Tazminat Davalarında Usuli Sorunlar, (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), İstanbul Üniversitesi, Özel Hukuk Anabilim Dalı, İstanbul, 2014.
  43. Kuru B/Aydın B, Medeni Usul Hukuku El Kitabı, 2. Baskı, Cilt:1, Ağustos, 2021.
  44. Kuru B/Arslan R/Yılmaz E, Medeni Usul Hukuku Ders Kitabı, 24. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara, 2013.
  45. Kurt M G, “Estetik Müdahaleler İçin Kurulan Sözleşmelerde Cerrahın Yükümlülükleri”, Ankara Barosu Dergisi, Cilt:78, Sayı:2, 2020.
  46. Onar S S/Belgesay M R, Adliye Hukukunun Umumi Esasları, Numune Matbaası, İstanbul, 1944.
  47. Önen E, Medeni Yargılama Hukuku, Sevinç Matbaası, Ankara, 1979.
  48. Özay M, Estetik Amaçlı Tıbbi Müdahalelerde Hekimin Hukuki Sorumluluğu, Yetkin Yayınları, Ankara, 2006.
  49. Özcan A, “Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahide Hekimin Hukuki Sorumluluğu ve Eser Sözleşmesi İlişkisi”, 9-12 Ekim 2019 Antalya III. Uluslararası Tıp Hukuku Kongresi Bildirileri Kitabı, Cilt:1, Adalet Yayınevi, Ankara, 2019.
  50. Özdemir H, Özel Hukukta Teşhis ve Tedavi Sözleşmesi, Yetkin, Ankara, 2004.
  51. Öztürk M/Gözütok Z, Usul ve Esaslarıyla Eser Sözleşmesi Uygulaması, 4. Baskı, Yetkin, Ankara, 2023.
  52. Pekcanıtez H/Özekes M/Akkan M/Korkmaz H T, Medeni Usul Hukuku, 15.Baskı, Cilt:2, İstanbul, 2017.
  53. Petek H, “Güzelleştirme Amaçlı Estetik Ameliyatlardan Kaynaklanan Hukuki Sorumluluk”, Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt:8, Sayı:1, 2006.
  54. Postacıoğlu İ E, Medeni Usul Hukuku Dersleri, Baha Matbaası, İstanbul, 1962.
  55. Reisoğlu S, “Hekimlerin Hukuki Sorumluluğu”, (Sorumluluk Hukukunda Yeni Gelişmeler V. Sempozyumu, Türk Hukukunda Hekimin Hukuki ve Cezai Sorumluluğu 12-13 Mart 1982 Ankara), Fakülteler Matbaası, İstanbul, 1983.
  56. Savaş H, Yargıya Yansıyan Tıbbi Müdahale Hataları Tıbbi Malpraktis Tıbbi Davaların Seyri ve Sonuçları, Seçkin Yayınevi, Ankara, 2013.
  57. Sayın K, Hekimin Estetik Amaçlı Tıbbi Müdahaleden Kaynaklı Sorumluluğu, Seçkin Yayınevi, Ankara, 2020.
  58. Şatır N, Estetik Tıp Hukuku Emsal Kararlar, 2. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara, 2024.
  59. Şatır N, Emsal Kararlar Işığında Kamu ve Özel Hastanelerde Çalışan Hekimlerin Hukuki ve Cezai Sorumluluğu, Yetkin Yayınları, Ankara, 2018.
  60. Şenocak Z, “Küçüğün Tıbbi Müdahaleye Rızası”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt:50, Sayı:4, 2001.
  61. Şenocak Z, “Hekimin Hukuki Sorumluluğunun Özel Sorunları: Tıbbi Standartlar ve İspat” Ankara Sağlık Hukuku Kurultayı (1-3 Kasım 2007), Ankara Barosu Yayınları, 2. Baskı, Ankara, 2009.
  62. Tandoğan H, Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri, Cilt:2, 4. Baskı, İstanbul, 1989.
  63. Tandoğan H, Türk Mesuliyet Hukuku, Vedat Kitapçılık, İstanbul, 2010.
  64. Tanrıver S, Medeni Usul Hukuku, 6. Bası, Cilt:1, Ankara, 2024.
  65. Tutumlu, M A, Bilimsel Görüşler ve Yargıtay Kararları Işığında Medeni Yargılama Hukukunda Delillerin İleri Sürülmesi, Seçkin, 2002.
  66. Çiftçi Türkel P, “Medeni Yargılama Hukukunda İspat Hakkı ve Sınırları”, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Hukuk Programı Doktora Tezi, İzmir, 2016, (www.tez.yok.gov.tr).
  67. Umar B, Hukuk Muhakemeleri Kanunu Şerhi, Yetkin, Ankara, 2011.
  68. Umar B/Yılmaz E, İspat Yükü, Kazancı Matbaacılık, Büyükçekmece, 1980.
  69. Üstündağ S, Medeni Yargılama Hukuku, 7. Bası, İstanbul, 2001.
  70. Yılmaz Y, Özel Hastane İşleticisinin Hastaneye Kabul Sözleşmesi Çerçevesinde Yürütülen Tıbbi Müdahaleden Kaynaklanan Sorumluluğu, Onikilevha, İstanbul, 2019.
  71. Yördem Y, Kötü Tıbbi Uygulamaya Bağlı Hekim Mesleki Sorumluluk Sigortası, Adalet Yayınevi, Ankara, 2023.
  72. Zeytin Z, “Tıbbi Müdahalelerden Doğan Hukuki Sorumlulukta İspat Yükü Kuralının Ters Çevrildiği ve Kolaylaştırıldığı Haller”, Uluslararası Katılımlı I. Tıp Etiği ve Tıp Hukuku Sempozyumu Kitabı, İstanbul, 2005.