Journals / Anadolu İktisat ve İşletme Dergisi / 2026 / Cilt: 10 Sayı: 2

Sustainability Awareness in the Turkish E-Commerce Ecosystem: A Content Analysis of User Reviews

Türkiye E-Ticaret Ekosisteminde Sürdürülebilirlik Farkındalığı: Kullanıcı Yorumları Üzerine Bir İçerik Analizi

Fikret Işık(Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi)0000-0002-5471-5381
Pages
85–108
Publication Date
2026-10-10
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Findings indicate a statistically significant but limited association between platform and sustainability dimension, with the strongest divergence observed between Hepsiburada and Trendyol.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:This study aims to describe the sustainability awareness of e-commerce users in Türkiye by analyzing Google Play Store reviews from five major platforms (Çiçeksepeti, Getir, Hepsiburada, Trendyol, and n11) through content analysis within Elkington's triple bottom line framework.
📊
Key Findings & Data:A large-scale preliminary scraping revealed that the vast majority of reviews contained no sustainability theme; a purposive scraping then yielded a balanced cross-platform sample (n = 1,402).
💡
Conclusion & Impact:Findings indicate a statistically significant but limited association between platform and sustainability dimension, with the strongest divergence observed between Hepsiburada and Trendyol.
🔬Design:Review & Systematic Survey
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Sürdürülebilirlik farkındalığı · e-ticaret · içerik analizi

Abstract

This study aims to describe the sustainability awareness of e-commerce users in Türkiye by analyzing Google Play Store reviews from five major platforms (Çiçeksepeti, Getir, Hepsiburada, Trendyol, and n11) through content analysis within Elkington's triple bottom line framework. The extent to which consumers reflect sustainability concerns through digital feedback channels remains an underexplored area. A large-scale preliminary scraping revealed that the vast majority of reviews contained no sustainability theme; a purposive scraping then yielded a balanced cross-platform sample (n = 1,402). The dataset was analyzed across ecological, social, and economic dimensions using chi-square independence testing, Bonferroni-corrected post-hoc comparisons, Kruskal-Wallis, and Mann-Whitney U tests. Findings indicate a statistically significant but limited association between platform and sustainability dimension, with the strongest divergence observed between Hepsiburada and Trendyol. Results show that sustainability discourse centers primarily on consumer victimization and packaging waste, and that this pattern varies by platform identity.

Özet

Bu araştırma, Türkiye'deki beş büyük e-ticaret platformuna (Çiçeksepeti, Getir, Hepsiburada, Trendyol, n11) ait Google Play Store kullanıcı yorumlarını içerik analizi yöntemiyle inceleyerek e-ticaret kullanıcılarının sürdürülebilirlik farkındalığını Elkington'ın üçlü sac ayağı modeli çerçevesinde betimlemeyi amaçlamaktadır. Tüketicilerin sürdürülebilirlik kaygılarını dijital geri bildirim kanallarına ne ölçüde yansıttığı henüz yeterince araştırılmamış bir alan olmaya devam etmektedir. Geniş ölçekli bir ön kazımada yorumların büyük çoğunluğunun sürdürülebilirlik temasından uzak olduğu belirlenmiş; amaçlı kazıma ile platformlar arası dengeli bir örneklem (n = 1.402) oluşturulmuştur. Veri seti ekolojik, sosyal ve ekonomik olmak üzere üç boyutta incelenmiş; ki-kare bağımsızlık testi, Bonferroni düzeltmeli post-hoc karşılaştırmalar, Kruskal-Wallis ve Mann-Whitney U testleri uygulanmıştır. Bulgular, platform ile sürdürülebilirlik boyutu arasında anlamlı ancak sınırlı düzeyde bir ilişki bulunduğunu; en güçlü ayrışmanın Hepsiburada ile Trendyol arasında gerçekleştiğini ortaya koymaktadır. Sonuçlar, sürdürülebilirlik söyleminin öncelikle sosyal mağduriyet ve ambalaj israfı eksenlerinde kurulduğunu; bu örüntünün platform kimliğine göre farklılaştığını göstermektedir.

🔖

Cite This Article

Işık, F. (2026). Sustainability Awareness in the Turkish E-Commerce Ecosystem: A Content Analysis of User Reviews. Anadolu İktisat ve İşletme Dergisi, Cilt: 10 Sayı: 2, 85–108. https://doi.org/10.59293/anadoluiid.1915641

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (40)

  1. Açıkalın, N. (2020), “Sürdürülebilir Pazarlama Bakış Açısı ile Döngüsel Ekonomi İncelemesi”, Sakarya Üniversitesi İktisat Dergisi, 9(3): 238-257.
  2. Ahmetoğlu, M., Duygun, A. (2024), “Mobilya Sektörüne Yönelik Müşteri Şikayetlerinin İncelenmesi”, Anadolu İktisat ve İşletme Dergisi, 8(2): 112-132.
  3. Al Mamun, A., Hayat, N., Masud, M. M., Makhbul, Z. K. M., Jannat, T., Salleh, M. F. M. (2022), “Modelling the Significance of Value-Belief-Norm Theory in Predicting Solid Waste Management Intention and Behavior", Frontiers in Environmental Science, 10: 906002.
  4. Al Mamun, A., Yang, M., Hayat, N., Gao, J., Yang, Q. (2025), “The Nexus of Environmental Values, Beliefs, Norms and Green Consumption Intention”, Humanities and Social Sciences Communications, 12: 634.
  5. Alhamad, A., Ahmed, E., Akyürek, M., Baadhem, A., Alsheyab, E., Daw, A., Ibrahim, A. (2023), “The Impact of Environmental Awareness and Attitude on Green Purchase Intention: An Empirical Study of Turkish Consumers of Green Product”, Malatya Turgut Özal University Journal of Business and Management Science, 4(1): 22-36.
  6. Ayar, I., Gürbüz, A. (2021), “Sustainable Consumption Intentions of Consumers in Turkey: A Research within the Theory of Planned Behavior”, SAGE Open, 11(3): 21582440211047563.
  7. Baier, D., Decker, R., Asenova, Y. (2025), “Collecting and Analyzing User-Generated Content for Decision Support in Marketing Management: An Overview of Methods and Use Cases”, Schmalenbach Journal of Business Research, 77: 419-455.
  8. Biancolin, M., Rotaris, L. (2024), “Environmental Impact of Business-To-Consumer E-Commerce: Does it Matter to Consumers?”, Research in Transportation Business and Management, 52: 101087.
  9. Canlas, I. P., Karpudewan, M., Khan, N. S. M. A. (2022), “More Than Twenty Years of Value-Belief-Norm Theory of Environmentalism: What Has Been and Yet to Be Done?”, Interdisciplinary Journal of Environmental and Science Education, 18(2): E2269.
  10. Cohen, J. (1988), Statistical Power Analysis for the Behavioral Sciences, 2nd ed., Lawrence Erlbaum Associates, New Jersey.
  11. Creswell, J. W., Creswell, J. D. (2018), Research Design: Qualitative, Quantitative, and Mixed Methods Approaches, 5th ed., SAGE, California.
  12. Çayırağası, F. (2022), “Özgeci Değerin Sürdürülebilir Tüketici Tutum ve Davranışlarına Etkisi”, İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 11(3): 1474-1492.
  13. Du, T. C. (2025), “How User-Generated Content on Social Media Platform Can Shape Consumers' Purchase Behavior? An Empirical Study from the Theory of Consumption Values Perspective”, Cogent Business & Management, 12(1): 2471528.
  14. Durmaz, Y., Akdoğan, L. (2024), “The Effect of Environmental Responsibility on Green Consumption Intention: The Moderator Role of Price Sensitivity and the Mediator Role of Environmental Concern. A Case Study in Turkey”, Environment, Development and Sustainability, 26: 9089-9114.
  15. Elkington, J. (1997), Cannibals with Forks: The Triple Bottom Line of 21st Century Business, Capstone, Oxford.
  16. Enginkaya, E., Sağlam, M. H. (2025), “Navigating Sustainability: The Role of Consumer Psychology in Shaping Sustainable Behavior”, SAGE Open, 15(4): 21582440251376481
  17. Ergin, R. G., Dal, N. E. (2023), “Davranışsal Çevre Bilincinin Sürdürülebilir Tüketim Davranışına Etkisi Hakkında Bir Araştırma”, Bilge Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(1): 28-53.
  18. Escursell, S., Llorach-Massana, P., Roncero, M. B. (2021), “Sustainability in E-Commerce Packaging: A Review”, Journal of Cleaner Production, 280: 124314.
  19. Kasap, A. (2025), “Sustainable E-Commerce: Transformation in Environmental, Economic, and Social Dimensions”, Asya Studies, 9(31): 261-290.
  20. Kırvanoğlu Altın, B., Kırçova, İ. (2024a), “Tüketiciler, E-Ticaret Kapsamında İade Süreçleri ve Bunların Çevresel, Sosyal ve Ekonomik Etkileri Hakkında Ne Kadar Farkındalığa Sahipler? Sürdürülebilirlik Bilinci ve Sürdürülebilir Tüketim”, Socrates Journal of Interdisciplinary Social Researches, 10(43): 1-23.
  21. Kırvanoğlu Altın, B., Kırçova, İ. (2024b), “Çevresel, Sosyal ve Ekonomik Sürdürülebilirlik Bilincinin ve Algılanan Tüketici Etkinliğinin Sürdürülebilir Tüketim Bağlamında İncelenmesi”, Business & Management Studies: An International Journal, 12(3): 571-599.
  22. Kortunay, N. (2023), “Sürdürülebilir Tüketim Davranışına Yönelik Tutumun Bilişsel, Duyuşsal ve Davranışsal Bileşenleri: Kavramsal Bir Çalışma”, PIAR, 10(2): 699-714.
  23. Krippendorff, K. (2019), Content Analysis: An Introduction to Its Methodology, 4th ed., SAGE, California.
  24. Kulluk, R. (2023), “Dijital Toplumun Tipleri: Dijital İçerik Üreticilerinin Sosyolojik Bir Analizi”, Sosyal Araştırmalar Dergisi, 25(3): 64-78.
  25. Lombard, M., Snyder-Duch, J., Bracken, C. C. (2002), “Content Analysis in Mass Communication: Assessment and Reporting of Intercoder Reliability", Human Communication Research, 28(4): 571-600.
  26. Loviscek, V. (2021), “Triple Bottom Line Toward a Holistic Framework for Sustainability: A Systematic Review”, Revista de Administração Contemporânea, 25(3): E200017.
  27. Margariti, K., Hatzithomas, L., Boutsouki, C. (2024), “Elucidating the Gap between Green Attitudes, Intentions, and Behavior Through the Prism of Greenwashing Concerns”, Sustainability, 16(12): 5108.
  28. Megha. (2024), “Determinants of Green Consumption: A Systematic Literature Review Using the TCCM Approach", Frontiers in Sustainability, 5: 1428764.
  29. Narin, D., Şenbabaoğlu Danacı, E. (2026), “Tüketici Davranışları Bağlamında Nöropazarlama: Bibliyometrik Bir Analiz”, Anadolu İktisat ve İşletme Dergisi, 10(1): 1-23.
  30. Neuendorf, K. A. (2017), The Content Analysis Guidebook, 2nd ed., SAGE, California.
  31. Nogueira, E., Gomes, S., Lopes, J. M. (2023), “Triple Bottom Line, Sustainability, and Economic Development: What Binds Them Together? A Bibliometric Approach”, Sustainability, 15(8): 6706.
  32. Öztürk Demir, T., Şener, H. Y., Taşkın, E. (2025), "Türkiye'de E-Ticaretin Sürdürülebilirlik Performansı: Hepsiburada ve Trendyol Üzerine Bir İnceleme”, İktisadi Araştırmalar Dergisi, 3(1): 26-41.
  33. Rehman, S. U., Gill, A. R., Ali, M. (2023), “Information and Communication Technology, Institutional Quality, and Environmental Sustainability in ASEAN Countries”, Environmental Science and Pollution Research, 30: 34910–34923.
  34. Sarkar, M. (2023), “Environmental Sustainability Under E-Commerce: A Holistic Perspective”, European Journal of Development Studies, 3(3): 1-7.
  35. Schröder, N., Schultz, C. D., Paetz, F., Grzadziel, A., Clegg, M. (2025), “Unraveling the Influence: Exploring the Role of User Generated Content Along the Customer Journey and Understanding its Relevance for Research and Practice”, Schmalenbach Journal of Business Research, 77: 457-496.
  36. Tatar, A. (2021), “Çevresel Sorunlara Duyarlılığın Sürdürülebilir Tüketim Davranışına Etkisi”, International Journal of Management and Administration, 5(9): 103-117.
  37. Xie, H., Chang, S., Wang, Y., Afzal, A. (2023), “The Impact of E-Commerce on Environmental Sustainability Targets in Selected European Countries”, Economic Research – Ekonomska Istraživanja, 36(1): 230-242.
  38. Yetkin, M., Güzel, Ö. (2020), “Yeşil Tüketim Tutumlarında Ülkelerin Ekonomik Gelişmişlik Düzeyinin Rolü: Yeşil Oteller Üzerinde Bir Uygulama”, Journal of Economy Culture and Society, 62: 167-183.
  39. Yılmaz, M. K., Aytekin, R. İ. (2020), “Genişletilmiş Değer-Tutum-Davranış Modeli Bağlamında Yeşil Ürün Satın Alma Davranışının İncelenmesi”, Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(2): 439-465.
  40. Zhuo, Z., Ren, Z., Zhu, Z. (2022), “Attitude-Behavior Gap in Green Consumption Behavior: A Review”, Journal of Economics, Management and Trade, 28(12): 12-28.