Journals / Folklor/Edebiyat / 2026 / Cilt: 24 Sayı: 95

Muhadderât ve Etfâle Mahsus Bir Osmanlı Dergisi: Âyîne

Hatice Akın Zorba(Akdeniz Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Tarih Bölümü)
Pages
155–170
Publication Date
2018-08-01
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Ayrıca Avrupa’nın etkisiyle toplumda özellikle kadınların hayatında görülen değişim ve gündelik hayata dair bilgilere dergide yayımlanan yazılar ve okuyucu mektupları ışığında yer verilmiştir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:19. yüzyılda Osmanlı Devleti’ni modernleştirmek için yapılan yenilikler özellikle Osmanlı kadınının hayatında önemli gelişmeleri de beraberinde getirmiştir.
📊
Key Findings & Data:Dönemin aydınları yazılarında Osmanlı’nın geri kalmışlığına çözüm yolu olarak eğitimli bir nesil yetiştirmeyi tartışmaktaydı.
💡
Conclusion & Impact:Ayrıca Avrupa’nın etkisiyle toplumda özellikle kadınların hayatında görülen değişim ve gündelik hayata dair bilgilere dergide yayımlanan yazılar ve okuyucu mektupları ışığında yer verilmiştir.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Osmanlı Devleti · Selanik · Osmanlı basını

Özet

19. yüzyılda Osmanlı Devleti’ni modernleştirmek için yapılan yenilikler özellikle Osmanlı kadınının hayatında önemli gelişmeleri de beraberinde getirmiştir. Dönemin aydınları yazılarında Osmanlı’nın geri kalmışlığına çözüm yolu olarak eğitimli bir nesil yetiştirmeyi tartışmaktaydı. Genel kabul gören görüş; aile kurumunun temeli olan ve çocuk yetiştiren kadının, eğitimli ve kültürlü olmasının topluma fayda sağlayacağıydı. Bu fikirden hareketle 1860’ların sonlarından itibaren kadınlara ve çocuklara yönelik müstakil gazeteler yayımlanmaya başladı. 1875’te yayımlanmaya başlayan Âyîne hem kadınlara hem de çocuklara yönelik bir dergi olması açısından ayrı bir yere sahiptir. Derginin hedef kitlesi Müslüman kadınlar ve çocuklar olmasından dolayı yayımlanan yazılarda kadının eğitimi, vazifeleri, aile ilişkileri, çocuk terbiyesi ve çocuk eğitimine yer verilmiştir.Bu çalışmada Âyîne’de yer alan yazılar içeriklerine göre sınıflandırılarak dönemin kadın algısı ve toplumda kadının konumu, çocuk terbiyesi, çocuklara kazandırılmak istenen ahlâki değerler ve bu amaçla izlenilen yöntemler incelenmiştir. Ayrıca Avrupa’nın etkisiyle toplumda özellikle kadınların hayatında görülen değişim ve gündelik hayata dair bilgilere dergide yayımlanan yazılar ve okuyucu mektupları ışığında yer verilmiştir.

🔖

Cite This Article

Zorba, H. A. (2018). Muhadderât ve Etfâle Mahsus Bir Osmanlı Dergisi: Âyîne. Folklor/Edebiyat, Cilt: 24 Sayı: 95, 155–170. https://doi.org/10.22559/folklor.224

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (9)

  1. Akyüz, Y. (1989) Türk eğitim tarihi (başlangıçtan 1988’e). Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri.
  2. Akyüz, Y. (1994) Tanzimat döneminde eğitim biliminde ve öğretim yöntemlerinde gelişmeler.
  3. Tanzimat’ın 150. Yıldönümü Uluslararası Sempozyumu içinde (s.501-514). Ankara: TTK.
  4. Barkan, Ö. L. (1999) Türk toprak hukuku tarihinde Tanzimat ve 1274 (1858) tarihli arazi kanunnamesi. Tanzimat 1 içinde (s.321-421). İstanbul: M.E.B.
  5. Çakır, S. (1996) Osmanlı kadın hareketi. İstanbul: Metis.
  6. Kurnaz, Ş. (1991) Cumhuriyet öncesinde Türk kadını (1839-1923). Ankara: T.C. Başbakanlık Aile Araştırma Kurumu Başkanlığı.
  7. Okay, C. (2006) Eski harfli çocuk dergileri. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 7: 511- 518.
  8. Turan, Ş. (1991) Tanzimat devrinde evlenme meselesi. Aile Yazıları 4 içinde (s.66-68). Ankara: T.C. Başbakanlık Aile Araştırma Kurumu Başkanlığı.
  9. Van Os, N.A.N.M. (2003). Osmanlı Müslümanlarında feminizm. Modern Türkiye’de Siyasi Düşünce 1 içinde (s. 335-347). İstanbul: İletişim.