Dergiler / Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi / 2023 / Cilt: 10 Sayı: 3

Hipertansiyon Hastalarının Tanımlayıcı Özellikleri ve Aleksitimi Düzeyleri Öz Etkililik Düzeylerinin Yordayıcısı Mıdır?

The Relationship Between Alexithymia Levels and Self-Efficacy of Hypertension Patients

Sayfa
188–197
Yayın Tarihi
2023-09-28
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular: Yaş ortalaması 45.37 ± 17.03 olan hipertansiyon hastalarının %63.1’inin kadın olduğu belirlendi.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Giriş: Hipertansiyon hastalarında kan basıncının kontrol altına alınmasında aleksitiminin yönetilmesi ve öz etkililiğin değerlendirilmesi önemlidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Amaç: Bu çalışmadaki amaç hipertansiyon hastalarının tanımlayıcı özelliklerinin ve aleksitimi düzeylerinin öz etkililik düzeylerinin yordayıcısı olup olmadığını belirlemektir.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular: Yaş ortalaması 45.37 ± 17.03 olan hipertansiyon hastalarının %63.1’inin kadın olduğu belirlendi.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:2022 Verileri
⚙️Değişkenler:aleksitimi · öz-etkililik · hipertansiyon

Özet

Giriş: Hipertansiyon hastalarında kan basıncının kontrol altına alınmasında aleksitiminin yönetilmesi ve öz etkililiğin değerlendirilmesi önemlidir. Amaç: Bu çalışmadaki amaç hipertansiyon hastalarının tanımlayıcı özelliklerinin ve aleksitimi düzeylerinin öz etkililik düzeylerinin yordayıcısı olup olmadığını belirlemektir. Yöntem: Bu araştırma nicel araştırma yönteminin korelasyon desenine göre yapıldı. Araştırmanın verileri Aralık 2022-Mayıs 2023 tarihleri arasında toplandı. Araştırmanın evrenini Türkiye’de yaşayan hipertansiyonlu hastalar oluşturdu ve çalışmaya toplam 103 hipertansiyon hastası katıldı. Araştırmanın verileri “Hasta Tanılama Formu”, “Toronto Aleksitimi Ölçeği” ve “Hipertansiyon Öz-Etkililik Ölçeği” ile toplandı. Veriler bağımsız örneklem t testi, pearson korelasyon ve çoklu linear regresyon analizi ile değerlendirildi. Bulgular: Yaş ortalaması 45.37 ± 17.03 olan hipertansiyon hastalarının %63.1’inin kadın olduğu belirlendi. Hastaların öz-etkililikleri ile aleksitimi düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmadı (r = -0.071, p > .05). Aleksitiminin dışa-dönük düşünme alt boyutu, yaş, ailede hipertansiyon varlığı ve ilaçları düzenli kullanma bağımsız değişkenlerinin hastaların öz-etkililik düzeyleri üzerindeki varyansın %22.7’sini açıkladığı görüldü. Sonuç: Hastaların öz-etkililiği ile aleksitimi düzeyleri arasında ilişki olmadığı görüldü. Aleksitiminin dışa-dönük düşünme alt boyutu, yaş, ailede hipertansiyon varlığı ve ilaçları düzenli kullanma değişkenlerinin hipertansiyon hastalarının öz etkililik düzeylerini yordadığı bulundu. Hastaların öz-etkililiği ile aleksitimi düzeyleri arasında ilişkiyi ve yordayıcı değişkenleri inceleyen daha kapsamlı çalışmaların yapılması önerilir.

Abstract

Introducion: It is important to manage alexithymia and evaluate self-efficacy in controlling blood pressure in patients with hypertension. Objective: In this study, it was aimed to determine the relationship between alexithymia levels and self-efficacy in hypertension patients. Method: The research was carried out between December 2022 and May 2023. A total of 103 hypertension patients participated in the study. The data of the study were collected through the "Patient Diagnosis Form", "Toronto Alexithymia Scale" and "Hypertension Self-Efficacy Scale". Data were evaluated with independent samples t-test, one-way ANOVA, pearson correlation and multiple linear regression analysis. Results: It was determined that 63,1% of the hypertension patients with a mean age of 45.37±17.03 were female. There was no statistically significant correlation between the patients' self-efficacy and alexithymia levels (r=-0,071, p=0,475). It was observed that the independent variables of extroverted thinking sub-dimension of alexithymia, age, presence of hypertension in the family, and regular use of drugs explained 22.7% of the variance on the self-efficacy levels of the patients. Conclusion: There was no correlation between the patients' self-efficacy and alexithymia levels. It is recommended to conduct more comprehensive studies examining the relationship between patients' self-efficacy and alexithymia levels.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

METİN, T., SEMERCİ, V., ÖZDEMİR, S. Ç. (2023). Hipertansiyon Hastalarının Tanımlayıcı Özellikleri ve Aleksitimi Düzeyleri Öz Etkililik Düzeylerinin Yordayıcısı Mıdır?. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Cilt: 10 Sayı: 3, 188–197. https://ajindex.com/articles/963583

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (13)

  1. World Health Organization, Hypertension. https://www.who.int/health-topics/hypertension/#tab=tab_1, 2020 (accessed 02.06.2023)
  2. Lobo, MD, Adeyeye, E, Kapil, V, Pathogenesis, risk factors and prevention hypertension, Medicine, 2022, 50(7), 399
  3. Centers for Disease Control and Prevention, Facts About Hypertension. https://www.cdc.gov/bloodpressure/facts.htm, 2022 (accessed 02.06.2023)
  4. Sengul, S, Akpolat, T, Erdem, Y, Derici, U, Arici, M, Sindel, S, Karatan, O, Turgan, C, Hasanoglu, E, Caglar, S, Erturk, S, Changes in hypertension prevalence, awareness, treatment, and control rates in Turkey from 2003 to 2012, Journal of Hypertension, 2016, 34(6), 1208-1217
  5. Casagrande, M, Mingarelli, A, Guarino, A, Favieri, F, Boncompagni, I, Germanò, R, Germanò, G, Forte, G, Alexithymia: A facet of uncontrolled hypertension, International Journal of Psychophysiology, 2019, 146(180-189
  6. Rashidi, Y, Manaflouyan, H, Pournaghi Azar, F, Nikniaz, Z, Nikniaz, L, Ghaffari, S, Knowledge, attitude and practice of Iranian hypertensive patients regarding hypertension, Journal of Cardiovascular and Thoracic Research, 2018, 10(1), 14-19
  7. Lim, L.F, Solmi,M, Cortese, S, Association between anxiety and hypertension in adults: A systematic review and meta-analysis, Neuroscience & Biobehavioral Reviews, 2021, 131(96-119
  8. Piotrowska-Polrolnik, M, Holas, P, Krejtz, I, Symonides, B, Relationship between alexithymia and variability of blood pressure measured with ABPM in hypertensive patients, General Hospital Psychiatry, 2019, 60(1-5
  9. Aydemi̇r, C, Akdoğan, A.A, Örgütsel yaşamda aleksitimi (duygular için söz yokluğu) ve iş performansı üzerindeki etkisi, Journal of Yaşar University, 2022, 17(65), 315-328
  10. Tolmunen, T, Lehto, S.M, Heliste, M, Kurl, S, Kauhanen, J, Alexithymia is associated with increased cardiovascular mortality in middle-aged Finnish men, Psychosomatic Medicine, 2010, 72(2), 187-91
  11. Foroumandi, E, Kheirouri, S, Alizadeh, M, The potency of education programs for management of blood pressure through increasing self-efficacy of hypertensive patients: A systematic review and meta-analysis, Patient Education and Counseling, 2020, 103(3), 451-461
  12. Karatay, G, Karadağ, E, Akkuş, Y, Bir aile sağlığı merkezine başvuran hipertansiyon hastalarının ilaç tedavisine uyum öz etkililik düzeyleri., Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 2012, 28(3), 85-96
  13. Fletcher, B.R, Hinton, L, Hartmann-Boyce, J, Roberts,N.W, Bobrovitz, N, McManus, R.J, Self-