Dergiler / Mavi Atlas / 2019 / Cilt: 7 - Sayı: 1

Moğollarda Kullanılan Beki/Begi Unvanı Üzerine Notlar

Notes On The Title Beki/Begi Used Among The Mongolians

Sayfa
255–273
Yayın Tarihi
2019-05-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Ayrıca unvan hakkında şimdiye kadar ortaya konulan görüşlerin bir hülasası yapılmaya çalışılmakta ve Moğol Devleti’nde belli bir döneme kadar aktif olarak kullanılan bu unvanın gelişim seyri takip edilmeye çalışılmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Cengiz Han kurduğu devletin geleceğini belirleme adına onun kurumsal yapısını tesis etmeye çalışarak, hayatı boyunca fayda iktiza ettiği her yapıyı bozkır geleneği temelinde şekillendirmeye gayret etmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Moğolların kullandığı unvanlarda bu bağlamda değerlendirmeye tabi tutulması gereken bir mevzudur.
💡
Sonuç & Katkı:Ayrıca unvan hakkında şimdiye kadar ortaya konulan görüşlerin bir hülasası yapılmaya çalışılmakta ve Moğol Devleti’nde belli bir döneme kadar aktif olarak kullanılan bu unvanın gelişim seyri takip edilmeye çalışılmaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Bey · Beki · Begi

Özet

Cengiz Han kurduğu devletin geleceğini belirleme adına onun kurumsal yapısını tesis etmeye çalışarak, hayatı boyunca fayda iktiza ettiği her yapıyı bozkır geleneği temelinde şekillendirmeye gayret etmiştir. Moğolların kullandığı unvanlarda bu bağlamda değerlendirmeye tabi tutulması gereken bir mevzudur. Beki/begi unvanı olarak Moğol siyasî, sosyal ve idarî hayatında görülen unvanın mevkii ve etkinliği hakkında bu güne kadar çeşitli görüşler ortaya konulmuştur. Türk idarî yapılanmasında beg/bey unvanı ile paralellikler gösteren bu unvan, Moğol toplumsal yapısı içerisinde farklı anlam kümesine tekabül edecek şekilde kullanılmıştır. Araştırmada unvanın mahiyeti, konumu ve mevkii incelenirken, Moğol inanç dünyasının kutsalları arasındaki bağlantıları da tespit edilmeye çalışılmıştır. Ayrıca unvan hakkında şimdiye kadar ortaya konulan görüşlerin bir hülasası yapılmaya çalışılmakta ve Moğol Devleti’nde belli bir döneme kadar aktif olarak kullanılan bu unvanın gelişim seyri takip edilmeye çalışılmaktadır.

Anahtar kelimeler
🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ERDOĞAN, C. (2019). Moğollarda Kullanılan Beki/Begi Unvanı Üzerine Notlar. Mavi Atlas, Cilt: 7 - Sayı: 1, 255–273. https://ajindex.com/articles/719791

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (14)

  1. Aigle, Denise (2009). “Persia under Mongol domination. The effectiveness and and failings of a dual administrative system”, Bulletin d’Etudes Orientales, Institut Français du Proche-Orient (IFPO), 2006, 57 (Supplément), 65-78.Altan Topçi (Moğol Tarihi) (2008) çev. Tuncer Gülensoy, Ankara:
  2. Kültür Ajans Yayınları.Arsal, S. M. (1947).
  3. Türk Tarihi ve Hukuk, İstanbul:
  4. Akgün Matbaası.Atwood, Christopher P. (2004). Encyclopedia Of Mongolia And The Mongol Empire, New York: Facts On File.Banzarov, Dorj., Nattier, Jan. ve Krueger, John R. (1981-2). “The Black Faith, or Shamanism Among The Mongol”, Mongolian Studies, 7, 53-91.Barthold, V.V. (1990). Moğol İstilasına Kadar Türkistan, (Haz. Hakkı Dursun Yıldız), Ankara:
  5. TTK. Yayınları.Barthold, W. (1928). Turkestan Down To The Mongol Invasion, çev. H.A.R. Gibb, M.A, London: Oxford University Press.Beyânî, Şîrîn (2015) Moğol Dönemi İran’ında Kadın, çev. Mustafa Uyar, Ankara:
  6. TTK Yayınları.Caferoğlu, Ahmed (1968)
  7. Eski Uygur Türkçesi Sözlüğü, Ankara:
  8. TDK Yayınları.Chen, Sanping (2002). “Son Of Heaven and Son Of God: Interactions Among Ancient Asiatic Cultures Regarding Sacral Kingship and Theophoric Names”, Journal of the Royal Asiatic Society, 12(3), 289-325.Clauson, Sir Gerard (1962).
  9. Turkis and Mongolian Studies, The Royal Asiatic Society of Great Britain and Ireland, London.Clauson, Sir Gerard (1972). An Etymological Dictionary of Pre-Thirteenth-Century Turkish, Oxford.Cüveynî, Alaaddin Ata Melik (1988). Tarih-i Cihangüşa, çev. Mürsel Öztürk, I-III, Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı.Cüveynî, Alâeddîn Atâ Melîk Muhammed (1388) Tarih-i Cihangüşa, tash. Muhammed Kazvini, Tehran: Müessese-i İntişârat-ı Negâh.Çobanoğlu, Ö. (2004). “Türk Halk Kültüründe “Tör/BaşKöşe” Kavramı ve Anlam Yaratmadaki Simgesel Sürekliliği”, Türkbilig, 7, Ankara, 33-44.D’ohsson, M. B. C. (2006). Moğol Tarihi, çev. E. Kalan- Q. Şükürov, İstanbul:
  10. IQ Yayınları.Doerfer, G. (1980-1981). “Temel Sözcükler ve Altay Dilleri Sorunu” TDAY-B 1980-81 ayrı basım, 1- 11.Donuk, Abdülkadir (1988) Eski Türk Devletlerinde İdari-Askeri Unvan ve Terimler, İstanbul: Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı.Eberhard, W. (1945). “Birkaç Eski Türk Unvanı Hakkında”, Belleten, TTK, IX/35, 319-337.Eliade, Mircea (2018). Şamanizm, çev. İsmet Birkan, 4. Basım, Ankara:
  11. İmge Kitabevi.Gülensoy, Tuncer (2015).
  12. Eski Türk-Moğol Kişi Adları Sözlüğü, İstanbul:
  13. Bilge Kültür Sanat Yayınları.
  14. HUNG, Shao, Da Ya Peng, Ting Xiu (2012). Cengiz İmparatorluğu Hakkında İlk Tarih Kayıtları: Meng Ta pei