Eldeki makalede, Eski Türkçede yakınlaşıcı bakış açısı işaretçisi ve mastarlaştırıcı görevleriyle karşımıza çıkan -GAlIr bağımlı biçim biriminin sergilediği gramerleşme süreçleri ve ekin birinci işlevine kaynaklık ettiğini düşündüğümüz Tü. käl- bağımsız sözlüksel biriminin bu gramer kategorisini işaretleme yeteneği üzerinde durulacaktır
📌 3 Maddede Bu Makale
🎯
Amaç & Hipotez:Eldeki makalede, Eski Türkçede yakınlaşıcı bakış açısı işaretçisi ve mastarlaştırıcı görevleriyle karşımıza çıkan -GAlIr bağımlı biçim biriminin sergilediği gramerleşme süreçleri ve ekin birinci işlevine kaynaklık ettiğini düşündüğümüz Tü. käl- bağımsız sözlüksel biriminin bu gramer kategorisini işaretleme yeteneği üzerinde durulacaktır
📊
Temel Bulgular & Veri:Eldeki makalede, Eski Türkçede yakınlaşıcı bakış açısı işaretçisi ve mastarlaştırıcı görevleriyle karşımıza çıkan -GAlIr bağımlı biçim biriminin sergilediği gramerleşme süreçleri ve ekin birinci işlevine kaynaklık ettiğini düşündüğümüz Tü. käl- bağımsız sözlüksel biriminin bu gramer kategorisini işaretleme yeteneği üzerinde durulacaktır
💡
Sonuç & Katkı:Eldeki makalede, Eski Türkçede yakınlaşıcı bakış açısı işaretçisi ve mastarlaştırıcı görevleriyle karşımıza çıkan -GAlIr bağımlı biçim biriminin sergilediği gramerleşme süreçleri ve ekin birinci işlevine kaynaklık ettiğini düşündüğümüz Tü. käl- bağımsız sözlüksel biriminin bu gramer kategorisini işaretleme yeteneği üzerinde durulacaktır
🔬Tür:Deneysel Tarla Denemesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Eski Türkçe · gramerleşme · yakınlaşıcı bakış açısı
Özet
Eldeki makalede, Eski Türkçede yakınlaşıcı bakış açısı işaretçisi ve mastarlaştırıcı görevleriyle karşımıza çıkan -GAlIr bağımlı biçim biriminin sergilediği gramerleşme süreçleri ve ekin birinci işlevine kaynaklık ettiğini düşündüğümüz Tü. käl- bağımsız sözlüksel biriminin bu gramer kategorisini işaretleme yeteneği üzerinde durulacaktır
Abstract
The article examines Old Turkic bound morpheme {-GAlIr / KAlIr}, which serves as a proximative and supine marker. From grammaticalization point of view, we suppose that Old Turkic {-GalIr/KAlIr} originally emerges from a postverbial construction including a vowel converb and auxiliary verb i.e A + käl-ir
AĞCA, F. (2006), “Maniheist ve Budist Türkçe Metinlerin Tarihlendirilmesinde Kullanılan Ölçütler”, Türkbilig: Türkoloji Araştırmaları, 2006/12, Güz 2006: 3-37.
, (2006), Uygurların Uygur Harfleriyle Yazılmış Eserlerinde Ses ve Şekil Özellikleri, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Doktora Tezi.
ANDERSON, Gregory, D. S. (2004), Auxiliary Verb Constructions in Altai-Sayan Turkic, Wiesbaden: Harrassowitz Verlag.
ARAT, R. R. (1928), Die Hilfsverben und Verbaladverbien im Altaischen. Inaugural- Dissertation zur Erlangung der Doktorwürde, Wiemar.
, (1979), Kutadgu Bilig III Indeks, İstanbul: TKAE yay.
, (1991), Eski Türk Şiiri, Ankara: TTK yay.
, (1991), Kutadgu Bilig I Metin, Ankara: TDK yay.
, (1994), Kutadgu Bilig II Çeviri, Ankara: TDK yay.
ATALAY, B. (1998), Divanü Lûgat-it Türk Tercümesi I-IV, 4. Baskı, Ankara: TDK yay.
BANG, W., GABAIN, A. von (1929), Türkische Turfan-Texte I, Berlin.
BARUTCU ÖZÖNDER, F. S. (1998), Üç İtigsizler (Giriş-Metin-Tercüme-Notlar-İndeks- XXX Levha), Ankara: TDK yay.
BRINTON, L. J., TRAUGOTT, E. C. (2005), Lexicalization and Language Change, Cambridge: Cambridge University Press.
BROCKELMANN C. (1919), “Mahmūd al Kāšgharīs Darstellung des türkischen Verbalaus”, KSz: 29-49.
BYBEE, J. (1996), “Productivity, regularity and fusion: how language use affects the lexicon”, Singh, R. (ed.) Trubetzkoy’s Orphan: Preceedings of Roundtable “Morphology: Contemporary Responses, Amsterdam: John Benjamins Publication: 247-269.
, PERKINS, R., PAGLUICA, W. (1994), The Evolution of Grammar: Tense, Aspect and Modality in the Languages of the World, Chicago & London: University of Chicago Press.
COMRIE, B. (1976), Aspect: An Introduction to the Study of Verbal Aspect and Related Problems, Cambridge.
DANKOFF, R., KELLY, J. (1982, 1984, 1985), Compendium of the Turkic Dialects, by Mahmud al-Kashghari, Sources of Oriental Languages and Literatures 7, Turkish Sources VII (ed.: Şinasi Tekin, Gönül Alpay-Tekin).
DEMİR, N. (1993), Postverbien im Türkeitürkischen: Unter besonderer Berücksichtigung eines südanatolischen Dorfdialekts, Wiesbaden: Turcologica 17, Harrassowitz Verlag.
DEMİRCİ, K. (2003), Descriptive Verbs in Kazakh, University of Wisconsin-Madison: UMI Press.
ERDAL, M. (2004), A Grammar of Old Turkic, Leiden-Boston: Handbook of Oriental Studies, Brill Publications.
GABAIN, A. von (1995), Eski Türkçenin Grameri (Çev: Mehmet Akalın), Ankara: TDK yay.
GENCAN, T. N. (1975), Dilbilgisi, İstanbul.
GIVÓN, T. (1979), On Understanding Grammar, New York: Academic Press.
GÖKÇE, F. (2007), Oğuz Türkçesinde Fiil Birleşmeleri: Tarihsel-Karşılaştırmalı Bir İnceleme Denemesi, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Doktora Tezi.
HAMILTON, J. (1998), Budacı İyi ve Kötü Kalpli Prens Masalanın Uygurcası: Kalyanamkara ve Papamkara, (Çeviren.: Ece Korkut-İsmet Birkan), Türk Dilleri Araştırmaları Dizisi: 11, Ankara: Simurg Yay.
HARRIS, M., RAMAT, P. (1987), Historical Developments of Auxiliaries, Berlin-New York- Amsterdam: Mouton de Gruyter.
HASPELMATH, M. (1999), “Why is grammaticalization irreversible?”, Linguistics 37-6: 1043-1068.
HEINE, B. (1993), Auxiliaries: Cognitive Forces and Grammaticalization, New York: Oxford University Press.
, (2002), “On the Role of Context in Grammaticalization”, WISCHER, I., DIEWALD, G. [Ed.] New Reflections on Grammaticalization, Amsterdam / Philadelphia: John Benjamin Publishing Company: 83-103.
, KUTEVA, T. (2004), World Lexicon of Grammaticalization, Cambridge: Cambridge University Press.
, REH, M. (1984), Grammaticalization and Reanalysis in African Languages, Hamburg: Buske.
HOPPER, P. J. (1987), “Emergent Grammar”. Berkeley Linguistic Society 13: 139-157.
, TRAUGOTT, E. C. (2003), Grammaticalization, second edition, Cambridge Textbooks in Linguistics.
İBRAHİM, A. (1995), Meaning and Usage of Compound Verbs in Modern Uighur and Uzbek, University of Washington: UMI Press.
KIM, N. (2002), “On the Expression of ‘Imminence’ in Korean”, Eoneohag 32: 39-59.
KURŁOWICZ, J. (1964), The Inflectional Categories of Indo- European, Heidelberg: Winter.
, (1965), “The Evolution of Grammatical Categories”, Diogenes 51: 55-71.
KUTEVA, T. (2001), Auxiliation: An Enquiry into the Nature of Grammaticalization, Oxford-New York: Oxford University Press.
LEHMANN, C. (2002), Thoughts on Grammaticalization, second revised edition, Erfurt: Arbeitspapiere des Seminars für Sprachwissenschaft der Universität Nr: 9.
, (2004), “Theory and Method in Grammaticalization”, Zeitschrift für Germanistische Linguistik 32 / 2: 152-187.
McMAHON, April M.S. (1994), Understanding Language Change, Cambridge: Cambridge University Press.
MEILLET, A. (1912), “L’évolution des formes grammaticales”, Rivista di Scienza 12: (26), Milano.
MULLER, F. W. K. (1920), Uigurica III, Uigurische Avadāna-Bruchstücke (I-VIII), Berlin: APAW.
RINGE, D. (2003), “Internal Reconstruction”. JOSEPH, B., JANDA, D., Richard D. [ed.] The Handbook of Historical Linguistics (içinde), Blackwell Publishing: 244-261.
SHIMIN, G., KLIMKEIT H. J. (1988), Das Zusammentreffen mit Maitreya. Die ersten fünf Kapitel der Hami-Version der Maitrisimit, In Zusammenarbeit mit Helmut Eimer und Jens Peter Laut herausgegeben, übersetzt und kommentiert, Bd.1-2, Wiesbaden.
ŞUKUROV, Ş. (1965), “-Şalır / -gälir formasi haqida”. Issledovaniya po grammatike i leksike tyurkskix yazıkov (içinde), Taşkent.
TEKİN, Ş. (1980), Maitrisimit Nom Bitig, Die Uigurische Übersetzung eines Werkes der buddhistischen Vaibhāsika-Schule. 1. Teil: Transliteration, Anmerkungen, 2. Teil: Analytischer und lücklaufiger Index, Berlin: Berliner Turfantexte IX. Übersetzung
TEZCAN, S. (1974), Das uigurische Insadi-Sutra, Berlin: Berliner Turfan-Texte III.
TRAUGOTT, E. C. (1978), “On the Expression of Spatio-Temporal Relations in Language”, Greenberg, Joseph H. (ed.) Universals of Human Language, Volume 3: Word Structure, Standford, California: Standford University Press: 369-400
TULUM, M., M. (1997), Özbekçe’de Tasvir Yardımcı Fiilleri, İstanbul.
YA MING, S. (1995), “The Semantics of the Chinese Verb Come”, Cognitive Linguistics in the Redwoods: The Expansion of a New Paradigm in Linguistics [Ed.: Casad H. E.], Berlin: Mouton De Gruyter: 507-540.
YULDAŞEV, A. A. (1965), Analitiçeskiye Formı Glagola v Tyurkskix Yazıkax, Moskva: Izdatel’stvo Nauka.
, (2004), “Theory and Method in Grammaticalization”, Zeitschrift für Germanistische Linguistik 32 / 2: 152-187.
TRAUGOTT, E. C. (1978), “On the Expression of Spatio-Temporal Relations in Language”, Greenberg, Joseph H. (ed.) Universals of Human Language, Volume 3: Word Structure, Standford, California: Standford University Press: 369-400