Dergiler / İstanbul Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Yerbilimleri Dergisi / 2004 / Cilt: 17 - Sayı: 2

Görünür özdirenç (Schlumberger) verilerinin sönümlü en küçük kareler (Marquardt) tekniğiyle modellenmesi

Modelling of apparent resistivity data (Schlumberger) with damped least-squares (Marquardt) technique

Sayfa
111–118
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Sunulan yöntem yapay bir model üzerinde sınandıktan sonra arazi verisine uygulanmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Düşey Elektrik Sondajı (DES) uygulamalı jeofiziğin ilk yöntemlerinden birisidir ve günümüzde de yaygın olarak kullanılmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Kayaçların yatay yâda düşey yöndeki elektriksel iletkenlik farklarından yararlanarak jeolojik yapının ortaya konması elektrik yöntemlerin uygulamasındaki temel amaçtır.
💡
Sonuç & Katkı:Sunulan yöntem yapay bir model üzerinde sınandıktan sonra arazi verisine uygulanmıştır.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Düşey Elektrik Sondajı (DES) uygulamalı jeofiziğin ilk yöntemlerinden birisidir ve günümüzde de yaygın olarak kullanılmaktadır. Kayaçların yatay yâda düşey yöndeki elektriksel iletkenlik farklarından yararlanarak jeolojik yapının ortaya konması elektrik yöntemlerin uygulamasındaki temel amaçtır. Bu amaç doğrultusunda arazide gerçekleştirilen ölçümler sonucu elde edilen görünür özdirenç değerleri, çeşitli değerlendirme yöntemleri (abak çakıştırma.modelleme v.b.) yardımıyla değerlendirilerek ortamdaki katmanlara ait kalınlık ve özdirenç parametreleri saptanır. Saptanan bu parametrelerden yararlanarak ortama ilişkin kuramsal jeolojik model ortaya konur. Bu çalışmada yatay olarak tabakalanmış yer modellerine ait görünür özdirenç eğrilerinin yorumu için, sönümlü en küçük kareler ters çözüm (Marquardt) algoritması kullanılmıştır. İterasyon işlemi ve Marquardt faktörünün değişimi, karesel hata (rms) değeriyle kontrol edilmiştir. Sunulan yöntem yapay bir model üzerinde sınandıktan sonra arazi verisine uygulanmıştır.

Abstract

Vertical Electrical Sounding (VES) is one of the first used method in applied geophysics and have been used commonly at the present time. By using the lateral or vertical electrical conductivity, determination of geological structure is one of the main goals of the application of electrical methods. For this purpose, several evaluation techniques (visual interpretation techniques, modelling etc.) could be applied to the apparent resistivity data obtained in the field and could be determined thicknes and electrical parameters of layers. By using this determined parameters, theoretical geologic model could be determined. In this study, Damped Least-Squares (Marquardt) algorithm is used to interpretation of apparent resistivity curves from horizontally layered earth models. Iteration progress and the modification of Marquardt factor are controlled by rms vale. After testing the method by artificial model, the technique was applied to the real data.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÖZÇEP, F., AŞÇI, M., YAS, T., ALPASLAN, N. (2022). Görünür özdirenç (Schlumberger) verilerinin sönümlü en küçük kareler (Marquardt) tekniğiyle modellenmesi. İstanbul Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Yerbilimleri Dergisi, Cilt: 17 - Sayı: 2, 111–118. https://ajindex.com/articles/541744

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (3)

  1. Atan R.O., Aşçı M. ve Karavul C., 1995, Derince Belediyesi Mücavir Alanın Jeolojisi ve Yerüstü-yer altı su varlığı hakkında Rapor ‘Derince Belediyesi – Derince - Kocaeli (yayımlanmamış). Başokur A.T., 1990, Letter/Reply: Direct and indirect methods of one-dimensional resistivity interpretation, First Break, 8, 386. Cagniard L., 1953, Basic theory of the magnetotelluric method of Geophysical prospecting, Geophysics 18, 605-653. Ghosh D.P., 1971, Inverse filter coefficients for the computation of apparent resistivity standart curver a horizantally stratified earth, Geophysical Prospecting, 19, 769-775. Guptasarma D, 1982, Optimization of short digital linear filters for increased accuacy, Geophysical Prospecting, 30, 501-514.
  2. Hovertsen G.M., Dey A. And Morrison H.F., 1982, Comparison of five least-squares inversion techniques in resistivity sounding, Geophysical Prospecting, 30, 688-715 Inman J.R., 1975, Resistivity inversion with ridge regression, Geophysical, 40, 798-817. Johansen H.K., 1977, Aman/computer interprestation system for resistivity soundings over a horizontally stratified earth, Geophsical Prospecting, 25, 677-691. Langer R.E., 1933, An inverse problem in differantial equantion, Am.Soc.Math.jour., 39, 14-28. Marquardt D.W., 1963, An algorithm for least-squares estimation of non-linear parameters, Jour. Soc. Indur. Appl. Math., 11, 4731-441. Pekeris C.L., 1940, Direct method of interpretation in resistivity prospecting, Geopphysics, 5, 31-46.
  3. Petrick W.R., Pelton W.H. and Ward S.H., 1977, Ridge regression inversion applied to crustal resistivity sounding data from south Africa, Geophysics, 42, 995-1005. Slichter L.B., 1933, The interpretation of the resistivity prospecting method for horizontal structures, Physics, 4, 307-322. Sunde E.D., 1949, Earth conduction effects in transmission systems: New York, Van Nostrand, p.55.