Dergiler / History Studies / 2020 / Cilt: 12 - Sayı: 3

Köy Enstitüleri Araştırmaları Üzerine Metodolojik Bir Yaklaşım

A Methodological Approach on Village Institutes Research

Sayfa
1315–1333
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu doğrultuda; 1940-1954 yılları arasında KöyEnstitüleri’ne ilişkin TBMM arşiv kayıtlarından, dönemin süreli yayınlarından, telif ve tetkikeserlerden de yararlanılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Türkiye’de Köy Enstitüleri denemesi yaklaşık 80 yıldır siyasetten eğitime, iktisattan sosyalyaşama farklı çevrelerin tartışmalarının merkezinde yer almaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu bağlamda tarihideneyimimizde bu kurumlar kadar tartışılagelen çok az sayıda mesele vardır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu doğrultuda; 1940-1954 yılları arasında KöyEnstitüleri’ne ilişkin TBMM arşiv kayıtlarından, dönemin süreli yayınlarından, telif ve tetkikeserlerden de yararlanılmıştır.
🔬Tür:Deneysel Tarla Denemesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Türkiye’de Köy Enstitüleri denemesi yaklaşık 80 yıldır siyasetten eğitime, iktisattan sosyalyaşama farklı çevrelerin tartışmalarının merkezinde yer almaktadır. Bazı çevrelerce özlemle anılanbazıları tarafından da hakkında yoğun spekülasyonlar yapılan Köy Enstitüleri, politikkutuplaşmalara neden olurken Türk siyasetinde yol ayrımlarına da yol açmıştır. Bu bağlamda tarihideneyimimizde bu kurumlar kadar tartışılagelen çok az sayıda mesele vardır. Özellikle Türkdemokrasisinde köklü değişimlerin yaşandığı 1950’li ve 1960’lı yıllarda, yoğun siyasî ve ideolojiktartışmaların merkezinde bu enstitülerin mevcudiyeti yer almıştır. Bu çalışmada Köy Enstitülerikonusunun, sözlü tarih araştırmaları için özel ve güçlü yanları ve potansiyelleri olduğukanaatindeyiz. Şüphesiz, bu kurumlarda idarecilik yapmış, ders vermiş, öğrenim görmüş,memuriyette bulunmuş, bu kurumların yerleştiği coğrafyaların yakınlarındaki köylerde bulunmuşherkesin anlatacak tarihî ve sosyal açıdan ilginç yaşam öyküleri vardır. Bu kurumların varlıklarınıdevam ettirdikleri dönemde, lehinde ve aleyhinde tavır alan toprak sahipleri ve bürokratların, bualanda çalışan entelektüel kesimlerin fikirleri ve dayanakları, bu konudaki spekülasyonların açığakavuşturulması açısından fevkalade mühimdir. Bu doğrultuda; 1940-1954 yılları arasında KöyEnstitüleri’ne ilişkin TBMM arşiv kayıtlarından, dönemin süreli yayınlarından, telif ve tetkikeserlerden de yararlanılmıştır.

Abstract

Village Institutes trial in Turkey for nearly 80 years is located in the center of discussion of different circles from politics to education and from economics to social life. Village Institutes, that some people have long been reckoned with and some others have been speculated about, have caused polarization and separations in Turkish politics. In this context, there are very few issues in our historical experience that are discussed as much as these institutions. Especially in the 1950s and 1960s when the radical changes were experienced in Turkish democracy, the existence of these institutes was the center of intense political and ideological debates. This study argues that the subject of Village Institutes has special strenghts and potantial for verbal history researchs. Undoubtedly, everybody who has worked, taught, been educated, been in service in this institutes and has lived in the villages near the geographies where these institutions were located, has historical and socially interesting life stories to tell. The ideas and grounds of the landowners and bureaucrats who took a stand in favor of and against these institutions during the period when these institutions continued their existence and the examinations of intellectuals working in this field are extremely important in terms of revealing the speculation on this matter. In this study the documents and records about Village Institutes from Prime Ministry Republic Archive, and parliamentary records, periodicals of the period, copyright and audit works were used

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

TÜRKMEN, İ. (2022). Köy Enstitüleri Araştırmaları Üzerine Metodolojik Bir Yaklaşım. History Studies, Cilt: 12 - Sayı: 3, 1315–1333. https://ajindex.com/articles/537204

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (28)

  1. ARAYICI,. A., Kemalist Dönem Türkiye’sinde Eğitim Politikaları ve Köy Enstitüleri, Ceylan Yay., İstanbul 2002.
  2. AVCIOĞLU, Doğan, Türkiye’nin Düzeni (Dün-Bugün-Yarın), Cilt: I, 5. Baskı,
  3. Bilgi Yayınevi, Ankara 1971.
  4. AYDIN, M., Köy Enstitüleri ve Toplum Kalkınması, Anı Yay., Ankara 2007.
  5. AYDOĞAN, M., Köy Eğitim Sistemi ve Köy Enstitüleri, Ankara 2006.
  6. BAŞARAN, M., Özgürleşme Eylemi Köy Enstitüleri, Cumhuriyet Kitapları, İstanbul 2003.
  7. BLOCH, Marc, Tarihîn Savunusu ya da Tarihçilik Mesleği, 2. Baskı, (Çev. M. Ali Kılıçbay), Ankara, 1994.
  8. BURKE, Peter, Annales Okulu, (Çev: Mehmet Küçük), Ankara, 2002.
  9. BURKE, Peter, The French Historical Revolution: The Annels School 1929-1989,
  10. Polity Press, Cambridge 1990.
  11. CAUNCE, Stephen, Sözlü Tarih ve Yerel Tarihçi, (Çev: Bilmez Bülent Can-Alper Yalçınkaya), İstanbul 2001.
  12. COLLINGWOOD, R.G., Tarih Tasarımı, (Çev: Kurtuluş Dinçer), Gündoğan Yayınları, Ankara 1996.
  13. DİE, Milli Eğitim Hareketleri (1927-1966), Ankara 1967.
  14. Düstur, Tertip: 3, Cilt 35. EVREN, Nazif, Poyraz Köyünden Köy Enstitüleri’ne, Güldikeni Yay., 2. Baskı, Ankara 1997.
  15. GEDİKLİOĞLU, Ş, Türkiye'de Yaygın Eğitimden Çağdaş Eğitime, Kadıoğlu Matbaası, Ankara 1991.
  16. IGGERS, George G., Yirminci Yüzyılda Tarih Yazımı, (Çev: Gül Ç. Güven), İstanbul 2003.
  17. İLYASOĞLU, Aynur, “Yakın Dönemde Tarihe İlginin Farklılaşması Sürecinde Sözlü Tarih Alanının Türkiye’deki Gelişimine Bir Bakış”, Kuşaklar Deneyimler Tanıklar: Türkiye’de Sözlü Tarih Çalışmaları Konferansı (26-27 Eylül 2003), (Yay. Haz: Aynur İlyasoğluGülay Kayacan), İstanbul 2006, ss. 15-22.
  18. KARAÖMERLIOĞLU, Asım, Orada Bir Köy Var Uzakta (Erken Cumhuriyet Döneminde Köycü Söylem), 2. Baskı,
  19. İletişim Yayınları, İstanbul 2011.
  20. KAYA, Yahya Kemal, İnsan Yetiştirme Düzenimiz, 4. Baskı, Ankara 1984.
  21. KİRBY, Fay, Türkiye’de Köy Enstitüleri, (Çeviren: Niyazi Berkes), 4. Baskı,
  22. Tarihçi Kitabevi, İstanbul 2012.
  23. KOÇ, N., Türk Kültür Tarihî İçinde Köy Enstitüleri, Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, (Yayınlanmamış Doktora Tezi).İzmir 2007. MEB Talim ve Terbiye Başkanlığı, 1923-1982
  24. Öğretim Yılları Okul, Öğretmen, Öğrenci Sayıları, Ankara 1982.
  25. AYSAL, Necdet, “Anadolu’da Aydınlanma Hareketinin Doğuşu: Köy Enstitüleri”, Ankara Üniversitesi Türk İnkılâp Tarihî Enstitüsü Atatürk Yolu Dergisi, S. 35-36, Mayıs Kasım 2005.
  26. ÖZBARAN, Salih, Tarih, Tarihçi ve Toplum, İstanbul 2005.
  27. TBMM Zabıt Ceridesi, D. 8, C. 3, s. 455-456.
  28. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre: 6, Cilt:10; C. 26. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre: 7, Cilt: 17. TC Resmî Gazete, 26 Haz