Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBu yazıda, törelerin oluşumunda siyasi ve sosyal şartların rolünü ortaya koymak ve günümüzde ki töre tartışmalarına farklı bir açı getirmek amacı ile, İslamiyet’ten önce sadece töreler ile idare edilen çeşitli Türk ve Moğol toplumlarında, değişen kadın-erkek ilişkilerini düzenleyen töre uygulamaları çerçevesinde karşılaştırmalı olarak incelenmektedir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
İslam kültür ve medeniyeti etkisi altına girmeden önce, Türk ve Moğol toplumları, töre ve yasalara göre idare edilmekteydiler. İslam kültür ve medeniyetinin etkisi altına girdikten sonra ise şeriat ile birlikte töreler, resmi yönetim düzeyinde ve halk arasında geçerliliğini korudu. Bu toplumlar, kendilerine atalarından miras kalan törelerin yanısıra, ihtiyaç halinde yeni töreler (hükümdarların veya toplumun ileri glenelerinin yaptıkları kanunlar) yapmaya devam ettiler. Yüzyıllar boyunca, toplumların yaşadıkları farklı sosyal, siyasi ve ekonomik oluşumlar, çok çeşitli töre uygulamalarını da beraberinde getirdi. O yüzden, kadın-erkek ilişkilerinde törelerin kadını baskı altına aldığı veya özgürleştirdiği iddaları, bu değişimlerin ardında ki siyasi, sosyal ve kültürel değişimleri göz ardı etmek anlamına gelmektedir. Bu yazıda, törelerin oluşumunda siyasi ve sosyal şartların rolünü ortaya koymak ve günümüzde ki töre tartışmalarına farklı bir açı getirmek amacı ile, İslamiyet’ten önce sadece töreler ile idare edilen çeşitli Türk ve Moğol toplumlarında, değişen kadın-erkek ilişkilerini düzenleyen töre uygulamaları çerçevesinde karşılaştırmalı olarak incelenmektedir.
Abstract
Before entering under the influence of the Islamic culture and civilization, Turkish and Mongolian societies were administered according to customary law (Töre and yasa). Later, customary law, in front of Islamic law (sharia), preserved its validity and functions at administrative level and among the folk people. These societies both kept their inhereted laws and continued to make new laws when they needed. Throughout history, different social, political factors which effect gender relations. In this article, in order to bring different approach to the debates of customary law (töre), roles of social and political factors in the changing gender roles and women’s status among the pre-Islamic Central Asia are examined from a comarative perspective.