Dergiler / Fiscaoeconomia / 2021 / Cilt: 5 - Sayı: 2

Politik Bağlamda Yeni Eleştirel Teori: Özne ve İktidar Sorunsalları

New Critical Theory in the Context of Politics: The Problematics of Subject and Power

Sayfa
454–469
Yayın Tarihi
2022-10-19
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmanın hipotezi, politik bağlamda yeni eleştirel teori, klasik eleştirel teoriden süreklilik içinde kopuş anlamına gelmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Toplumsal yaşamın çelişkili yapısı, eleştirel teorinin ortaya çıkışını, yazılı tarihin başlarına kadar götürmüştür.
📊
Temel Bulgular & Veri:Yeni eleştirel teori, 1960’larla birlikte ortaya çıkan, klasik eleştirel teori ile süreklilik içerisinde kopuş ilişkisi olan bir düşünce sistemidir.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmanın hipotezi, politik bağlamda yeni eleştirel teori, klasik eleştirel teoriden süreklilik içinde kopuş anlamına gelmektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Eleştirel Teori · Yeni Eleştirel Teori · Post Marksizm

Özet

Toplumsal yaşamın çelişkili yapısı, eleştirel teorinin ortaya çıkışını, yazılı tarihin başlarına kadar götürmüştür. İnsanlık, çevresine, sürekli eleştirel bir çerçeveden bakmıştır. Bu bağlamda sistematik bakış açısı, zamanla, gelenekler yaratmıştır. Bu çalışmada amaç, sistematik eleştiri bakış açısı olan eleştirel teori ve o gelenekten gelen yeni eleştirel teoriyi incelemektir. Yeni eleştirel teori, 1960’larla birlikte ortaya çıkan, klasik eleştirel teori ile süreklilik içerisinde kopuş ilişkisi olan bir düşünce sistemidir. Post modern felsefeden temel alan bu bakış açısı, temelinde klasik eleştirel teorinin izlerini taşımış ancak klasik eleştirel teoriyi aşmıştır. Özne ve iktidar olgusuna bakış açısından yeni eleştirel teoriyi irdeleyen bu çalışma, klasik eleştirel teori ile yeni eleştirel teori arasında süreklilik içerisinde kopuş ilişkisi tespit etmiştir. Klasik teori, özne konusunda sınıfları ve onların arasında ayrıcalıklı özne olarak işçi sınıfını vurgularken yeni eleştirel teori, özne yerine özne konumlarını ve çoğul özneler olarak kimlikleri ikame etmiştir. Ek olarak, klasik eleştirel teori, iktidara gelmeyi savunurken yeni eleştirel teori iktidar olgusuna mesafeli yaklaşmıştır. Politik anlamda, klasik eleştirel teori, politik proje olarak sosyalizm hedefi koyarken yeni eleştirel teori, liberal demokrasi içerisinde reform arayışı içerisindedir. Sınıfsal kökleri itibarıyla, klasik eleştirel teori, işçi sınıfının düşünce biçimiyken yeni eleştirel teori küçük burjuvazinin düşünce tarzı olmuştur. Çalışmanın kapsamı, 1968 sonrası biçimlenen yeni eleştirel teoridir. Çalışmanın hipotezi, politik bağlamda yeni eleştirel teori, klasik eleştirel teoriden süreklilik içinde kopuş anlamına gelmektedir.

Abstract

The conradictional structure of social life had taken the emergence of critical theory to the beginning of written history. Humanity had continuously critically looked at its environment. In this context, systematical point of view has created traditions. The aim of this study is to analyze critical theory which has systematical point of view and new critical theory from which was formed by critical theory. New critical theory was born in the 1960s, was a thought system and there was a break in continuity relationship with classical critical theory. This point of view which is based on postmodern philosophy and it carries the traces of classical critical theory, but it exceeded that. This study which has studied new critical theory in terms of subject and power has identified a break in continuity between classical critical theory and new one. When classical theory emphasizes classes in the subject of subject and it stressed working class as privileged subject new critical theory puts subject positions instead of subject and it replaces identities as plural subjects. In addition, when classical critical theory defends assumption of power new critical theory is detachment position about power phenomenon. Politically, when classical critical theory targets socialism as political Project new critical theory searches reform in liberal democracy. As class roots, when classical critical theory is working class’ thought form new critical theory becomes petite bourgeoisie’s thought one. Therefore, the political project of working class is rejected by new critical theory. The scope of this study is new critical theory born after the 1960s. The hypothesis of this study is that politically, there is a break in continuity relationship between new critical theory and classical critical theory.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

AKDAĞ, İ. (2022). Politik Bağlamda Yeni Eleştirel Teori: Özne ve İktidar Sorunsalları. Fiscaoeconomia, Cilt: 5 - Sayı: 2, 454–469. https://ajindex.com/articles/516616

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (16)

  1. Anderson, P. ([1976] 2019). Batı Marksizmi Üzerine Düşünceler, çev. Bülent Aksoy, İstanbul:
  2. İletişim Badiou, A. ([1988]). 2005). Being and Event, trans. Oliver Feltham, Continuum Bronner, S. E. (2011). Critical Theory A Very Short Introduction, Oxford University Press Derrida, J. ([1972] 1982). Margins of Philosophy, trans. Alan Bass, The Harvester Press Foucault, M. ([1994] 2019). Özne ve İktidar, çev. Işık Ergüden ve Osman Akınhay, İstanbul:
  3. Ayrıntı Gramsci, A. (2000). The Gramsci Reader Selected Writings 1916-1935, ed. David Forgacs, New York University Press Grant, I. H. ([2011] 2020). “Postmodernizm ve Politika”, Routledge Postmodernizm Rehberi, ed. Stuart Sim, çev. Mukadder Erkan ve Ali Utku, Ankara:
  4. Nobel Holloway, J. ([2004] 2006). “İktidar ve Devlet”, İktidar Olmadan Dünyayı Değiştirmek mi? Dünyayı Değiştirmek için İktidar Olmak mı?, ed. Daniel Bensaid, John Hollaway, Alex Callinicos, Hillary Wainwrighr, Michael Lowy, çev. Erkal Ünal, İstanbul:
  5. Yazın Horkheimer, M. ([1968] 1972). Critical Theory Selected Essays, trans. Matthew J. Connell, New York: Continuum Keucheyan, R. ([2010] 2016). Aklın Sol Yarısı Yeni Eleştirel Düşünceler Atlası, çev. Selen Şahin, İstanbul:
  6. İletişim Laclau, E. ([2005] 2018). Popülist Akıl Üzerine, çev. Nur Betül Çelik, Ankara:
  7. Epos Laclau, E. ve C. Mouffe. ([1985] 2017). Hegemonya ve Sosyalist Strateji, çev. Ahmet Kardam, İstanbul:
  8. İletişim Lyotard, J. F. ([1979] 1984).
  9. Postmodern Condition, University of Minnesota Press Marx, K. ve F. Engels. ([1846] 2018). Alman İdeolojisi, çev. Olcay Geridönmez ve Tonguç Ok, İstanbul:
  10. Kor Marx, K. ve F. Engels. ([1875] 2017). Gotha ve Erfurt Programları Üzerine, çev. Erkin Özalp, İstanbul:
  11. Yordam Marx, K. ([1867] 2015a). Kapital C. I, çev. Mehmet Selik ve Nail Satlıgan, İstanbul:
  12. Yordam Marx, K. ([1894] 2015b). Kapital c. III, çev. Mehmet Selik ve Erkin Özalp, İstanbul:
  13. Yordam Ranciere, J. ([1983] 2009). Filozof ve Yoksulları, çev. Aziz Ufuk Kılıç, İstanbul:
  14. Metis Saussere, F. ([1916] 2014). Genel Dilbilim Yazıları, çev. Savaş Kılıç, İstanbul:
  15. İthaki Sim, S. ([2011] 2020). “Postmodernizm ve Felsefe”, Routledge Postmodernizm Rehberi, ed. Stuart Sim, çev. Mukadder Erkan ve Ali Utku, Ankara:
  16. Nobel Smith, T. ([1951] 1993). Dialectical Social Theory and Its Critics From Hegel to Analytical Marxism and Postmodernism, State University of New York Press Zizek, S. ([1999] 2012). Gıdıklanan Özne, çev. Şamil Can, Ankara: Epos